AAMU
Ua vaiiho vau ia Iehova ia faaineine ia ˈu
EITA e moˈehia ia ˈu te mahana matamua i haamata ˈi au i te rave i te ohipa i te vahi hamaniraa buka i te Betela no Brooklyn, i New York, i Marite. I to ˈu iho â tomoraa ˈtu, mea maniania roa, no te haruru ïa o te mau matini hamani buka. Te peepee haere ra te mau huˈahuˈa papie, e mea puai atoa te hauˈa mori.
Mea rahi te ohipa ta ˈu i ite atu i reira. Te mea râ tei haaputapû ia ˈu, e taeae e e tuahine apî anaˈe te fetu ra, taua noa â ohipa ra. E ere ratou i te taata faahiahia. Noa ˈtu râ, mea oaoa ratou. Ua haapii mai to ratou hiˈoraa eaha mau na te auraa e tavini i te Atua ma te haehaa.
Ua faaineine Iehova ia ˈu ia riro ei tavini maitai aˈe na ˈna e rave rahi matahiti. Na mua râ, e faatia ˈtu vau i to ˈu imiraa i te parau mau i to ˈu apîraa. E Bouddhiste vau i tera taime.
IMIRAA I TE ATUA I TO ˈU APÎRAA
Ua fanauhia vau e ua paari au i Chicago, i Illinois, i Marite. E maha matou tamarii, o vau te matahiapo. No Tapone mai to ˈu na metua, e reva ˈtura raua i Chicago no te tapapa i te oraraa fanaˈo. Ua hinaaro hoi raua ia fanaˈo ta raua mau tamarii i te haapiiraa maitai roa ˈˈe e ia manuïa ratou i roto i te oraraa.
Mea puai roa to ˈu na metua i roto i te haapaoraa Bouddhiste. E hiero Bouddhiste to roto i te fare o to ˈu mama i to ˈna nainairaa. E monahi Bouddhiste te papa o mama e to ˈna na teina. Mea faufaa roa ïa te faaroo Bouddhiste no to matou utuafare. Ia hoˈi au i te fare na te haapiiraa mai, te ohipa matamua ta ˈu e rave, te tutuiraa ïa i te mea noˈanoˈa e te pûpûraa i te raiti e te pape na ta matou tii Bouddha. I te Tapati, e haere matou i te hiero e himene no te tahi atu tii auro rahi aˈe o Bouddha.
Te haamanaˈo ra vau i to ˈu hiˈo-noa-raa i te tii i roto i to matou fare, a uiui noa ˈi: ‘Mai te aha râ vau ia pohe au?’ E hitu noa ïa matahiti to ˈu. Ta te faaroo Bouddhiste i haapii mai, e riro mai au ei varua. Taa ihora ïa ia ˈu ia tae i te hoê mahana e pohe au, i muri mai e riro vau ei varua. Te auraa ïa, eita vau e fanaˈo faahou i te oraraa ei taata. Peapea roa vau! Painu roa ˈtura vau.
I te 15raa o to ˈu matahiti, taa ihora ia ˈu mea faufaa ore tera mau peu a ta matou haapaoraa. Te ere ra te tahi mea i roto i to ˈu oraraa. (Mat. 5:3) I roto i to ˈu aau, ua papu ia ˈu te vai ra hoê Atua ora mea puai roa o ˈna. Ua hinaaro vau e ite o vai o ˈna. Manaˈo ihora vau na te Bibilia e pahono i ta ˈu mau uiraa. Hoo maira ïa vau i te Bibilia King James Version. Ua ite outou ihea roa? I te hoê oroa Bouddhiste.
Mâua Wilson Bashou, tei haapii mai ia ˈu i te parau mau
I te 17raa o to ˈu matahiti, a faaori haere ai au i ta ˈu urî, ua poro mai te hoê taeae o Wilson Bashou te iˈoa. Teie ta ˈna i ui mai: “Ua ite anei oe eaha ta te Atua i fafau e rave a muri aˈe?” Taio maira o ˈna i te Apokalupo 17:1 e ui maira: “Tera ‘pape e rave rahi’ i nia iho te vahine taiata i te parahiraa, eaha ïa?” Aita vau i ite. Faaite maira o ˈna i te irava 15, e parau ra e nahoa taata ïa. Faahiahia roa vau, inaha e faaohipa te mau Ite no Iehova i te Bibilia no te taa i te tahi mau irava. Horoa maira Wilson i te buka Te parau mau e aratai i te ora mure ore ra. Ua taui roa to ˈu oraraa mai reira mai.
Ahuru mahana i muri mai, ua haere au i te putuputuraa i te Piha a te Basileia. Putapû roa vau i to ˈu farii-maitai-raahia. Mai reira mai, aita vau i mairi i te putuputuraa. I muri iho, ua faatere Wilson i ta ˈu haapiiraa. Ua au roa vau i ta ˈu i apo mai i roto i te Bibilia. No reira i te tahi taime e vaˈu hora roa ta mâua haapiiraa. Haapeapea ihora to ˈu na metua, e aita roa ˈtu raua i hinaaro ia haapii au. Tera râ, rahi noa ˈtu vau i te haapii, rahi noa ˈtu vau i te papuraa tera te parau mau. Bapetizohia ˈtura vau i 1983.
FAARUERAA I TE HAAPIIRAA TUATORU NO TE RIRO EI PIONIE
I tera taime, te haere ra ïa vau i te hoê haapiiraa tuatoru tuiroo no te haapii i te toroa taote. Mea rahi te haapaeraa ta to ˈu na metua i rave ia tapae au i ǒ. E nehenehe hoi ta ˈu e faahope roa tera haapiiraa. To ˈu râ hinaaro, te taviniraa ïa ia Iehova ma te taime taatoa.
I reira ïa to papa parauraa mai: “Ia faarue oe i te haapiiraa, e patu vau ia oe i rapae!” Maui roa vau. Mea here roa hoi na ˈu ia raua, e ua hinaaro iho â vau e faaoaoa ia raua. No reira, pinepine au i te haere i rapae i te po e pure: “Iehova, a tauturu mai na oe ia ˈu i roto i ta ˈu faaotiraa.” Faaoti atura vau e faarue i te haapiiraa, e parau maira iho â papa ia ˈu ia haere i rapae. Niuniu atura ïa vau ia Wilson, e parau maira o ˈna ia faaea mai i ǒ ˈna ra. Na nia ˈtura vau i te pereoo mataeinaa no te haere i ǒ ˈna e to ˈu oraraa pauroa i roto hoê noa pute. Topa te hau i tera noa taime. Ua ite au e faaotiraa maitai ta ˈu i rave.
E au vau i te hoê manu tei tuuhia! Ua nehenehe atura ïa vau e rave i te taviniraa taime taatoa. Ua riro mai ïa vau ei pionie i 1984.
I tera roaraa o ta ˈu taviniraa pionie tamau, ua haapii mai Iehova i te mau huru maitatai faufaa roa, mai te tamau-noa-raa. I te hoê mahana, aita vau i anaanatae roa e haere e poro. Inaha, aita hoê aˈe taata e vata no te poro i te ahiahi. Haere noa ˈtura râ vau e poro i tera mahana. I muri mai e piti hora, niuniu ihora vau i te hoê o te mau piha nohoraa i te hoê fare tahua. Ua rohirohi hoi au e te moˈemoˈe pauroa. E au atoa ra e topa mai te ûa. Na ô noa ïa vau: ‘E hoˈi paha vau.’ Aita râ, a pauma ˈi au i te tahua toru, farerei atura vau i te hoê tane apî Filipino. I to ˈu râ manaˈo, eita o ˈna e hinaaro. Hape roa vau! Ua haapii mâua, e e taeae o ˈna i teie nei.
FAAINEINEHIA I TE BETELA NO BROOKLYN
I muri mai e piti matahiti i ǒ Wilson, ua titau-manihini-hia vau i te Betela no Brooklyn i 1985. Ua tuuhia vau i te vahi hamaniraa buka, mai ta ˈu i faahiti i te omuaraa. I te hoê mahana, ua hape au i te faatereraa i te matini o te nenei i te upoo parau i nia i te paa o te mau buka. Ei faahopearaa, e hanere paa tei faaruehia. Parau maira te mau taeae ia faaara vau i te tiaau. Tataˈu atura ïa vau no te aha vau i hape ai, hoê noa râ parau faufaa roa ta ˈu i ore i faahiti. Haamanaˈo maira ïa te tiaau ma te mǎrû: “Mea maitai noa ia tatarahapa.” I reira, ua haapii mai au i te faufaaraa ia parau: “Ua hape au.”
Mataitairaa i te vahi hamaniraa buka i Brooklyn
Ua haapii atoa vau e nafea ia tavini maitai aˈe ia vetahi ê, maoti ïa te hiˈoraa o te mau mero paari taiva ore o te utuafare o te Betela. I te hoê mahana, ua parahi mai taeae Milton Henschel, mero o te Tino aratai, i ta matou airaa maa no te tamaa. No te mea râ ua rahi roa te taata i roto i te fare tamaa, horohoro noa aˈera ïa te mau taeae no te afai mai te maa. O matou râ, te mau taeae apî aˈe, te amuamu ra ïa no te taere. O taeae Henschel râ, tia aˈera ïa i nia e tauturu ihora i te mau tuati ia tuu i te pita pape, te faraoa e te pata i nia i te mau airaa maa. Tera te haehaa mau. Mau roa ia ˈu tera haapiiraa. Haamanaˈo ihora vau ia Iesu tei horoi i te avae o ta ˈna mau aposetolo.—Ioa. 13:3-5.
“A HAAPII I TE REO TAPONE!”
Matou Michiko Oda e ta ˈna tane
I 1987, reva ˈtura vau i Tapone e putapû roa vau i te itoito rahi e te haehaa o te mau taata poro i ǒ. Ua hinaaro vau e tauturu ia ratou, tera noa râ aita vau i haapii i to ratou reo. Aita hoi to ˈu na metua i haapii mai. Hiˈo maira tuahine Michiko Oda no te Betela ia ˈu e na ô maira: “A haapii i te reo Tapone!” Ta ˈu iho â i rave, e auaˈe, ua tauturu rahi mai te reira ia ˈu.
Tau avaˈe i muri mai, ua tonohia vau i roto i te hoê amuiraa reo Tapone i New York. Auaˈe au i haapii i tera reo, ua fanaˈo vau e rave rahi haamaitairaa i roto i ta ˈu taviniraa ia Iehova. I 1989, ua haere au i ta ˈu tairururaa matamua e toru mahana na roto i tera reo i Los Angeles, i Kalifonia. I reira ïa to ˈu iteraa ˈtu ia Miwako Onami, hoê tuahine pionie tei hauti atoa i roto i te hohoˈa hautihia.
Faaipoipo atura mâua Miwako i 1992, e tavini atura mâua i te Betela i Brooklyn. E tuahine maitai roa Miwako, tei ineine noa i te tauturu ia vetahi ê. Ua tauturu mai to ˈna hiˈoraa ia ˈu ia haamaitai atu â i to ˈu huru i nia ia vetahi ê. E ô mau â o ˈna no ǒ mai ia Iehova ra, inaha e faaoaoa e e faaitoito noa o ˈna ia ˈu.
To mâua faaipoiporaa
TE AMAA NO TAPONE E TE TAVINIRAA
I muri mai, ua maˈi-roa-hia na metua o Miwako, e ora ra i Tapone. No reira, ua faahaerehia mâua i te amaa no Tapone, mea fatata aˈe ïa no mâua no te haapao ia raua. I 1999 ïa to mâua revaraa i ǒ.
Ua farii maitai mai te utuafare o te Betela no reira ia mâua, e ua au roa mâua i to mâua nohoraa apî. Ua faaineine â Iehova ia ˈu na roto i te mau huru maitatai o te mau taeae e tuahine Tapone, mai te aau horoa noa e te farii maitai. Mea haapao iho â ratou i ta ratou ohipa, tae noa ˈtu te ohipa-amui-raa e vetahi ê. Inaha, no te feia Tapone, mea faufaa aˈe ia ohipa amui ma te tahoê i te raveraa oe anaˈe i ta oe ohipa. Ua faaitoito mai to ratou hiˈoraa ia ˈu ia haa ma te haehaa e vetahi ê, e ia taa noa ˈtu mea haihai ta ˈu e rave nei, te turu nei râ te reira i ta Iehova opuaraa.
I te tahi râ taime, no te mau taa-ê-raa o te taˈere, mea huru fifi no ˈu ia taa no te aha te mau taeae i Tapone i rave ai i te tahi mau faaotiraa. Ua titauhia ïa ia haapii au i te faaoromai e eiaha e riri. I muri mai, ua faaafaro vau i to ˈu huru feruriraa. E taa ihora ia ˈu ia pee tatou i ta Iehova mau aratairaa e horoa mai na roto i ta ˈna faanahonahoraa, e haamaitai o ˈna i te mau faaotiraa e ravehia. Inaha, maoti noa Iehova e nuu ai te ohipa i mua.
Pinepine au i te faaau i te faaineineraa ta ˈu i fanaˈo i te Betela, i te faaineineraa ta te peropheta Mose i fanaˈo. Ua tauturu Iehova ia Mose ia faatupu i te haehaa i te roaraa e 40 matahiti a tiai ai o ˈna i te mau mamoe. Mai ia Mose, ua haere au i te haapiiraa teitei. Ua teoteohia vau no te reira. I te Betela râ, ua haapii au i te faahaehaa ia ˈu e i te tiaturi ia Iehova. Ma te faaoromai ua faaineine Iehova ia Mose. Ua na reira atoa Iehova no ˈu e rave rahi matahiti.
Ohiparaa i te amaa no Tapone
Ua aupuru mâua Miwako i to ˈna na metua e 24 matahiti tae roa ˈtu i to raua poheraa. Ehia taime te taˈiraa te niuniu, te tupuraa te hepohepo, e te tereraa i te fare maˈi. I te hoê taime, ua rahi roa te maˈi o Masako, te mama o Miwako, e aita o ˈna i haere faahou. Ua fifi ïa Masako no te haere i te mau putuputuraa e te pororaa. I te mau hebedoma hopea, ua faaohipa o ˈna i te hoê parahiraa turairai. Noa ˈtu râ, ua vai puai noa to ˈna here no Iehova. Ia paraparau o ˈna no nia i te parau mau, mata oaoa to ˈna. Putapû roa vau i te hiˈoraa o Masako, to ˈna taviniraa ia Iehova ma te oaoa noa ˈtu eaha te fifi.
Mâua Miwako i roto i te pororaa i Okinawa
I 2024, ua tupu te tahi tauiraa rahi i roto i to mâua oraraa. I muri aˈe hau i te 30 matahiti taviniraa i te Betela, ua tonohia mâua i roto i te tuhaa fenua. E pionie taa ê mâua i teie nei i te motu no Okinawa. E te poro nei mâua i te mau utuafare e faaea ra i pihai iho noa i te aua faehau. Ua tauturu mai te faaineineraa ta mâua i fanaˈo i te Betela i roto i tera tauiraa. Faaitoito mâua i te pee i te hoê tapura ohipa naho maitai e i te faaohipa maitai i to mâua taime ma te rohi i roto i te taviniraa. Ua haamaitai mai Iehova ia mâua, inaha ua riro ta mâua mau piahi ei utuafare no mâua. Te taa roa nei ia mâua i teie nei te faufaaraa ia here i te taata. Pauroa te mahana, e haamauruuru noa mâua Miwako ia Iehova no teie haamaitairaa rahi.
VAIIHO NOA IA IEHOVA IA FAAINEINE ATU Â IA ˈU
Aita to ˈu utuafare i patoi faahou mai, aita â râ ratou i haamori atura ia Iehova. Aita e peapea, ua fafau Iesu i te feia atoa tei haapae i to ratou utuafare no te riro ei pǐpǐ na ˈna, e fanaˈo ratou tataihanere i teie nei â, te hoê ïa utuafare i te pae varua. (Mar. 10:29, 30) Ua tupu iho â teie parau fafau. Inaha, eita e pau ia ˈu ia taio ehia utuafare na te ao nei tei here e tei aupuru ia ˈu i tera roaraa.
Te vai noa ra ta ˈu buka Parau mau ta Wilson i horoa mai. Ua tauturu mai tera buka ia ˈu ia ite o vai Iehova. (Par. 1, 28:9) Ua faaoti au e vaiiho noa ia ˈna ia faaineine ia ˈu, e tamau atoa i te tauturu ia vetahi ê ia ite i te parau mau o te aratai ia ratou i te ora mure ore.