Kas lun Jeova el Moul

Kas Fulat su Tuku ke Buk lun Ezikiel​—II

PAL SE inge pa December 609 B.C.E. Togusra lun an Babulon el mutamwauk orekma lal in raunela an Jerusalem. Aok, peng lal Ezikiel nu sin met sruo in an Babulon el sramsramkin sifwe sefwanna: pa ke ikori a kunanela lun siti selos su elos lungse na paye, an Jerusalem. Tusruktu, ingena, sifwe ke kas palu lal Ezikiel el ekulla nu ke kunanela lun mutanfwal puspus su tia alu nu sin God su engan ke ongoiye su sikyak nu sin mutanfwal lun God. Ke pal se an Jerusalem el ikori tokin malem 18, peng lal Ezikiel el sifwilpa ekulla nu ke sie sifwe sasu: pa ke orekma mwolena nu ke sifwilpa folokonak lun alu paye.

In Ezikiel 25:1–48:35 oasr kas in palu puspus ka a ke mutanfwal puspus su oasr ke yen puspus su on apkuran nu ke an Israel a ke molela lun met kulansap puspus lun God.a Me sramsram nukewa su oasr ka el takinyukla ku simusyukla fwal nu ke pal u a ke oiya puspus su sikyak in pal sa, tusruktu Ezikiel 29:17-20 el tia simusyukla ke inkanek inge. Tusruktu, fus akosr inge el takunyukla fwal nu ke pal a el weang nu ke kas palu su lain an Ijipt. Oana koanon ma Simusla, buk lal Ezikiel el akkalemye kas a peng su “moul a ku.”​—Hibru 4:12.

‘FWAL SE INGE FWA EKLA OANA IMAE LUN EDEN’

(Ezikiel 25:1–39:29)

Ke sripen ku lal in etu ke ma fwa sikyak ke pal fwasru paenang el etu tari ke oiya su mutanfwal puspus elos fwa akkalemye ke ikori lun an Jerusalem, Jeova el sapkin Ezikiel in palye ke nununku nu sin an Ammon, an Moab, an Idom, an Filistia, an Tair, a an Saidon. Met lokwalok elos fwa pusrela ku eisla ma puspus lun an Ijipt. ‘Fero togusra Ijipt a met puspus lal’ elos pupulyukkinyuk nu ke soko sak sidar su fwa pakpukla ke “kutlas nutin togusra Babulon.”​—Ezikiel 31:2, 3, 12; 32:11, 12.

Ke malem onkosr tokin musalla lun an Jerusalem in yea 607 B.C.E., oasr sie met el kaengla tuku a fwak nu sel Ezikiel: “Musalla sitiu!” Met palu el ‘tia sifwil sekas.’ (Ezikiel 33:21, 22) Oasr kas palu ke sifwil foloko su el enenu in akkalemye. Jeova el “fwa tulokunak sie met seperd fwelos, aok Devid met kulansap [lal].” (Ezikiel 34:23) An Idom fwa sikeyukla, tusruktu an se ingo su alukela an Idom, su an Juda, el fwa ekla “oana ima lun Eden.” (Ezikiel 36:35) Jeova el mwulela ka in sang me karunginyuk nu sin met kulansap nukewa su folokinyukla liki me akkoluk lun “Gog.”​—Ezikiel 38:2.

Kusensiyuk Puspus Ke Ma Simusla Eis Top Ka:

29:8-12​—Nge an Ijipt el sikeyukla ke lusen yea 40? Tokin an Jerusalem el musalla in yea 607 B.C.E., oasr met lula sin met Juda su kaengla nu in an Ijipt fwinne oasr kas in sensen lun met palu Jeremaia in tia kaengla nu we. (Jeremaia 24:1, 8-10; 42:7-22) Orekma inge tia akpayeye la elos kaengla na paye liki met Babulon ke sripen Nebukadnezzar el tuku in lain an Ijipt a sruokye ma inge. Sikeyukla ke lusen yea-40 lun an Ijipt saap sikyak tokin orekma in sruo lun an se inge. Fwinne ma simusla ke me sramsram lun fwalu el tia sang me akpayeye nu ke oiyen sikeyukla inge, kut ku in lulalfongi la ma inge sikyak na paye ke sripen Jeova el pa God su Akpayeye kas palu nukewa.​—Isaia 55:11.

29:18​—Ke inkanek fuka ‘sifwe nu kemwa orekla mangsrasra, a fwinpise nu kemwa foroti’? Orekma in raunela luen siti lun an Tair arlanu upa a ke sripe se inge sifwen met meun nukewa lal Nebukadnezzar elos mangsrasrala ke sripen ilil lun susu lalos nu ke sifwelos a fwinpiselos foroti ke elos us kofwen me musa lun tauer puspus a kalkal fukoko.​—Ezikiel 26:7-12.

Me Lutlut Nu Sesr:

29:19, 20. Ke sripen met Tair elos kaengla nu ke siti lalos su oasr ke tuka sa a me kasrup pukanten lalos elos use pa nu we, paenang tia arlanu pukanten ma wap su Togusra Nebukadnezzar el eis fwin an Tair. Fwinne Nebukadnezzar el sie met kol lun met pegan su fulang a nunku kel sifwana pal nukewa, Jeova el moli orekma lal ke el sang nu sel an Ijipt oana “me mol nu ke orekma lun met leum lal.” Ya kut tia etawi God paye ke kut moli tax nu sin guferment ke orekma lalos su elos oru kasr? Fwinne met kol puspus ke guferment tia mwo oiyelos ku elos tia orekmakin ke inkanek mwo tax su kut sang nu selos, ma inge tia oru kut in tia akpayeye kunokon lasr inge.​—Rom 13:4-7.

33:7-9. Met lula sin met akmusrala su lumeyuk oana u lun met san ke pal inge a met nukewa su welulos tia enenu in tui in oru orekma in luti peng mwo lun Togusrai a in sang kas in sensen ke “ongoiye lulap” su apkurun in tuku.​—Mattu 24:21.

33:10-20. Molela lasr el fwal nu ke orekma lasr in forla liki inkanek koluk a in akos ma God el sapkin kut in oru. Paye, inkanek lun Jeova el “oakiye arlanu sumwos.”

36:20, 21. Ke sripen elos tia akpayeye me siyuk nukewa nu selos oana “met sran Jeova,” met Israel elos akkolukye inen God inmasrlon mutanfwal puspus. Kut tia enenu in ekla met kulansap lun Jeova ke e mukena.

36:25, 37, 38. Paredais in ngun su kut engankin in pal inge el nenela ke “un met [sie u lun met mutal, NW].” Ke ma inge, kut enenu in kafweang in karungin ma inge in nasnas pal nukewa.

38:1-23. Sie me insemwomwo na paye in etu ka la Jeova el fwa molela met sral liki orekma koluk lun Gog lun Magog! Gog pa e se su orekmakinyuk nu sin “leum lun fwalu,” Setan su Devil, tokin el sisila liki an kosrao. An lun Magog el lumeyuk nu ke fwalu su Setan a dimon nukewa lal sisyukla nu we.​—Jon 12:31; Fwakyuk 12:7-12.

“SANG INSIOM NU KE MA NUKEWA SU NGA FWA FWAKAK NU SUM”

(Ezikiel 40:1–48:35)

Pal se inge pa yea ak 14 tokin siti lun Jerusalem kunausyukla. (Ezikiel 40:1) Srakna oasr yea lumngoul onkosr met Israel elos muta oana met sruo. (Jeremaia 29:10) Ezikiel el apkurun na in sun yea 50 matwe. Ke sie aruruma, el utukla nu in an Israel. Kas inge fwakyuk nu sel: “Mwen nutin met, liye ke mutom, a long ke srem, a sang insiom nu ke ma nu kemwa su Nga fwa fwakak nu sum.” (Ezikiel 40:2-4) Paye la Ezikiel el arlanu insemwomwo in eis aruruma ke sie temple sasu!

Temple mwolena se su Ezikiel el liye oasr mutanoa 6, infwokil in mongo 30, an Mutal, an Mutal na Mutal, sie loang su orekla ke sak u, a sie loang lun me kise furrur. Oasr “kof suror” ye temple me su ekla sie infwal su suror upa. (Ezikiel 47:1) Ezikiel el eis pa sie aruruma ke kunokon in kitakitelik anu​—kais sie an takunyukla mutamwauk leyen kutulap nu ke roto inmasrlon an su itukyang nu sin met Juda a Benjamin. “Loom mutal sin Jeova” a “siti se” su pangpang Jeova-Shamma fwa on in masrlo.​—Ezikiel 48:9, 10, 15, 35.

Kusensiyuk Puspus Ke Ma Simusla Eis Top Ka:

40:3–47:12​—Mea temple ke aruruma lal Ezikiel el pupulyukkin? Temple se inge su arulanu yok su Ezikiel el liye ke aruruma el tia musaiyukla. El pupulyukkin tempel lun God in ngun​—ke akwuk lal nu ke alu paye ke pal lasr inge. (Ezikiel 40:2; Maika 4:1; Hibru 8:2; 9:23, 24) Aruruma ke temple fwa akpayeyuk ke lusen ”len safla,” ke pal se akwuk ke orekma lun met tol el akmwoyeyuk tari. (2 Timote 3:1; Ezikiel 44:10-16; Malakai 3:1-3) Tusruktu, temple ke aruruma akkalemye sie mwulela nu sin met Ju su muta oana met sruo la alu paye fwa sifwil folokyak a kais sie sou lun met Ju elos fwa eis me usru lalos ke anu.

40:3–43:17​—Mea ma yok sripe ke orekma in srikasrak lun temple? Orekma in srikasrak lun temple el sie me akul nu ke akwuk lun Jeova ke alu paye fwa akpayeyuk na paye.

43:2-4, 7, 9​—Mea kalmen “mano mise lun togusra lalos” su enenu in eisla liki temple? Kalem la monin met mise pa ma srolela puspus. Met kol puspus lun an Jerusalem a met puspus lal elos akfokfokye temple lun God ke ma srolela puspus​—oana elos oru ma inge oana togusra lalos.

43:13-20​—Loang se su Ezikiel el liye ke aruruma lal el lumeyuk nu ke mea? Loang inge el pupulyukkinyuk nu ke ma lungse lun God ke me kise lun lango lun Kraist Jisus. Ke sripen akwuk inge, met akmusrala elos akkalemyeyuk oana met sumwosmwos a “u lulap” elos nasnas a oasr oiya mwo lalos ye mutun God. (Fwakyuk 7:9-14; Rom 5:1, 2) Saap pa inge sripe la efu ku “mwea” ke temple lal Solomon​—el sie basin ke kof su orekmakinyuk nu sin met tol puspus in olla manolos—​el wanign ke temple su Ezikiel el liye.​—1 Togusra 7:23-26.

44:10-16​—U lun met tol el lumeyuk nu sin su? U lun met tol el lumeyuk nu sin u lun met akmusrala lun met Kristian ke pal inge. Orekma in aknasnasyelos ku aksumwosyelos sikyak in yea 1918 ke pal se Jeova el muta “oana sie met akmwoye a met aknasnas” ke temple lal in ngun. (Malakai 3:1-5) Elos nukewa su nasnas ku elos su auliyuk elos ku in tafwela ke orekma in kulansap lalos. Tokin ma inge, elos enenu in kafweang yok in karunginelos in “wangin tun ke fwalu,” ke inkanek inge elos me srikasrak mwomwo nu sin “u lulap,” su petsaeyukla nu sin sruf puspus su tia wi ke orekma lun met tol.​—Jemes 1:27; Fwakyuk 7:9, 10.

45:1; 47:13–48:29​—Mea “fwal sa” a orekma in kitelik ma inge lumeyuk nu ka? Fwal sa el lumeyuk nu ke akwuk in orekma lun met kulansap lun God. Yen nukewa met su alu nu sin God elos muta we, met inge elos oasr ke an se su sifwil folokinyukyak fwin el sruokye na alu paye. Orekma in kitelik anu ku fwalu fwa akpayeyuk ke inkanek yok ke fwal sasu ke pal se kais sie met oaru elos fwa eis me usru lalos.​—Isaia 65:17, 21.

45:7, 16​—Orekma lun metu in sang me kasru nu ke akwuk lun met tol a met leum el lumeyuk nu ke mea? Ke temple lun ngun, ma inge el sramsramkinyuk yok nu ke me kasru nu ke ma lun ngun​—in sang me kasru a in akkalemye sie oiya su lungse in akesrui.

47:1-5​—Mea kof ke infwal ke aruruma lal Ezikiel el pupulyukkin? Kof el petsaela akwuk lun God nu ke moul, wekunang me kise lun lango lun Kraist Jisus a ke etauk lun God su oasr in Baibel. (Jeremaia 2:13; Jon 4:7-26; Efesus 5:25-27) Infwal soko el kais kutu srisrik in ekla loal in ku in sruokye suror lun met sasu puspus su eis alu paye. (Isaia 60:22) Infwal se inge fwa suror ke kof lun moul su arlanu mwo ke lusen Sie Tausan Yea, a ke kof ke infwal inge el lumeyuk pa nu ke kutupa etauk su tuku liki “buk in limlim” su fwa ikakla in pal sa.​—Fwakyuk 20:12; 22:1, 2.

47:12​—Mea sak puspus su oasr fwako puspus el lumeyuk ka? Me pupulyuk inge ke sak puspus el petsaela akwuk lun God ke ma lun ngun in kasru metu in sifwilpa engankin oiyen akwuk sumwosmwos.

48:15-19, 30-35​—Siti se ke aruruma lal Ezikiel el lumeyuk nu ke mea? “Jeova-Shamma” el oasr ke an su “tia mutal,” ma inge akkalemye la el akwuk oasr fwin fwalu. Siti sa el petsaela sie me kolyuk fwin fwalu su fwa akinsemwomwoye met puspus su fwa wi ke “fwal sasu” sumwosmwos inge. (2 Piter 3:13) Mutanoa luo su oasr ke kais sie siske el pupulyukkin la fusrasr in ilyuk nu lue. Met liaung nukewa inmasrlon met kulansap nukewa lun God elos enenu in kulang a fusrasr in sramsram nu se.

Me Lutlut Nu Sesr:

40:14, 16, 22, 26. Me sroal ku carvings ke sak pam ke an in utyuk ke temple el akkalemye la met nukewa su oasr oiyen nasnas a sumwos pa leyukla in ilyuk nu ka. (Sam 92:12) Ma inge luti kut la Jeova el insemwomwo ke orekma lasr in alu nu sel kut fwin sumwos a nasnas.

44:23. Kut arlanu engan a sang kulo ke orekma lun u lun met tol ke pal inge! “Met kulansap oaru a lalmetmet” elos oru kolyuk in sang me mongo in ngun ke pal fwal su kasre kut in akilen ma tia oana sie inmasrlon ma tia nasnas a ma nasnas ye mutun Jeova.​—Mattu 24:45.

47:9, 11. Etauk​—el sie ip yok sripe ke kof ke aruruma—​el akpayeye kain in orekma in akkeyela ma puspus ke pal lasr. Yen nukewa kof inge orekmakinyuk, ma inge oru met in sifwil moul ke ma lun ngun. (Jon 17:3) Ke luma saye, nu selos nukewa su tia eis kof in moul inge elos fwa ‘etukyang nu ke sol’​—kalme pa in kunausyukla ma patpat. Arlanu yok sripe la kut kafweang yok in “orekmakin sumwos na kas lun God”!​—2 Timote 2:15.

“Nga Fwa Akmutalye E Lulap Luk”

Tokin God el eisla togusra safla ke sruf lal Devid, God paye el lela in oasr lusen sie pal in alukela meet liki tuku lun El “su ma inge ma lal [el su oasr sumwos lal, NW]” nu ke orekma lun togusra. Tusruktu, God el tia mulkunla mwuleang lal nu sel Devid. (Ezikiel 21:27; 2 Samuel 7:11-16) Kas palu lal Ezikiel el kaskas kel “Devid met kulansap luk,” su fwa ekla “met seperd” a sie “togusra.” (Ezikiel 34:23, 24; 37:22, 24, 25) Met se inge pa Jisus Kraist su wangin sayel oasr ke ku lun Togusrai. (Fwakyuk 11:15) Jeova el fwa “akmutalye e lulap [lal]” ke inkanek lun Togusrai lun Messaia.​—Ezikiel 36:23.

Tia pat, nu selos nukewa su tia akfulatye e mutal lun God elos fwa kunausyukla. Tusruktu elos nukewa su akmutalye e se inge ke moul lalos ke inkanek in alu nu sin Jeova ke inknek mwo elos fwa eis moul ma patpat. Ke ma inge, lela kut in eis a orekmakin kof in moul su suror yok ke pal lasr inge a oru alu paye in arlanu yok sripe ke moul lasr.

[Footnote]

[Picture on page 29]

Temple mwolena ke aruruma lal Ezikiel

[Picture on page 30]

Mea kof in moul ke aruruma lal Ezikiel el petsaela?

[Credit Line]

Pictorial Archive (Near Eastern History) Est.