Lungse God Su Lungse Kom

“Kom fwa lungsum Jeova God Lom ke insiom kemwa, a ke ngunum kemwa, a ke nunkom kemwa.”​—MATTU 22:37.

1, 2. Oiya fuka saap sikyak in pal meeta paenang metu elos siyuk ke masap su yok sripe emeet?

OASR kusensiyuk se su saap sramsramkinyuk yok in masrlon met Farisi su tia insese nu sin sie sin sie in len lal Jisus. Ke Masap lal Moses su pus liki 600, piye ka sin masap inge el yok sripe emeet? Ya masap inge pa masap ke orekma in sang me kise? Paye la, me kise nukewa kisekinyuk in eis nunak munas ke ma koluk a in sang kulo nu sin God. Ku, ya masap se su yok sripe emeet pa masap ke kosroila? Masap inge el yok sripe pa, ke sripen orekma in kosroila el sie akul nu ke mwuleang su Jeova el orala nu sel Ebream.​—Genesis 17:9-13.

² Ke oiya a luma saye, saap oasr met puspus su srunga in eis nunak sasu su saap elos fwak mu ma ke sripen kais sie masap su God el sang el yok sripe​—fwinne kutu masap saap luman tia arlana yok sripe—​tia sumwos in oru kutu masap in yok sripe liki kutu masap saye. Met Farisi elos oru sulela lalos in siyuk sin Jisus kusensiyuk inge su met puspus elos sramsramkin. Saap el fwa fwak kutena ma su ku in akkolukye oiya mwomwo lal in paenang met puspus elos in tila lulalfongel. Sie selos sonol Jisus a siyuk: “Piye ka sin masap nukewa pa masap se su yok sripe emeet?”​—Mattu 22:34-36.

3. Mea Jisus el fwak ke masap su yok sripe emeet?

³ Me top su Jisus el akkalemye in pal sa pa arlana yok sripe nu sesr ke pal inge. Ke me top lal, el akkalemye ke kas fototo su yok sripe emeet in pal somla, a ke pal inge fwala nu tok ke alu paye. Jisus el orekmakin Duteronomi 6:5, a el fwak: “‘Kom fwa lungsum Jeova God lom ke insiom kemwa, a ke ngunum kemwa, a ke nunkom kemwa.’ Pa inge masap se yok a masap se meet.” Fwinne met Farisi sa el siyuk ke masap sefwanna, Jisus el akkalemye nu sel siepa. Orekmakinyen ma simusla in Livitikus 19:18, el fwak: “A ma se akluo oana inge, ‘Kom fwa lungsum met tulan lom oanu kom sifwana.’” Ke ma inge Jisus el akkalemye la masap luo inge pa ma yok sripe emeet nu ke alu paye. In kutongye kutena kain in orekma su srike in akkalemye ke yok sripaiyen masap saye nukewa, el aksafyela kas lal ke kas inge: “Masap nu kemwa a ma palu sripsripyuk fwin masap luo inge.” (Mattu 22:37-40) Ke me lutlut inge, kut ku in akuteye ke ma yok sripe emeet ke masap luo inge. Efu ku kut enenu in lungse God? Fuka kut ku in akkalemye la kut lungse God? A fuka kut ku in akkeye kain in lungse inge? Arlana yok sripe in etu me top nu ke kusensiyuk nukewa inge, meyen in akinsemwomwoye Jeova, kut enenu in lungse el ke insiesr kemwa, ngunasr kemwa, a nunkesr kemwa.

Yok Sripaiyen Lungse

4, 5. (a) Efu ku met Farisi sa el tia lut ke ma Jisus el fwak? (b) Mea ma yok sripe nu sin God liki me kise a me sang puspus?

⁴ Oana met Farisi se su siyuk kusensiyuk sel Jisus el tia toasr ku lut ke me top su el eis. Meyen el etu la lungse nu sin God el sie ma su yok sripe nu ke alu paye, fwinne oasr met puspus su tia akkalemye ma inge. In loom alu lun met Ju su pangpang synagogues, oasr fasin lalos in akkalemye ke pusra lulap pre lalos ke kas Hibru su pangpang Shema, a oasr ke pre inge kas se su oasr ke ma simusla in Duteronomi 6:4-9, su Jisus el orekmakin pa. In fwal nu ke ma simusla su oana sie nu ke ma su oasr in Mark, met Farisi se inge el fwak nu sin Jisus: “Paye, Met Luti, kom fwak mwo tu, ‘El ma sefwanna, a wangin siepa, a El mukena’; a lungse el ke inse kemwa, a ke nunak kemwa, a ke ku kemwa, a lungse met tulan lal oana el sifwana, ma inge yok liki me kise furur fon nu kemwa a me kise nu kemwa.”​—Mark 12:32, 33.

⁵ Paye la, Masap el sapkin nu selos in kisekin me kise furur a me kise puspus, tusruktu ma God el aksaokye na paye pa lungse su tuku ke inse su akkalemyeyuk sin met kulansap nukewa lal. Sie mwon sparro su kisekinyuk nu sin God su orek ke lungse el arlana saok nu sel yok liki tausan puspus sip su orek ke inse ku nunak tia sumwos. (Maika 6:6-8) Srike in esam ma simusla ke sie mutan katinmas su sekasrup su Jisus el liye in temple fwin an Jerusalem. Ipen mani srisrik luo su el filiye nu luen niyen mani el tia ku in moli fwinne ke sie mwon sparro. Ne oinge, me sang inge, su orek ke sripen lungse paye nu sin Jeova, paenang me sang inge el saok liki me sang yok nukewa su met kasrup elos filiye nu ke me sang su tuku ke ma yolyuk lalos. (Mark 12:41-44) Sie me akkeye na paye in etu la Jeova el aksaokye na paye ma su kut ku in akkalemye nu sel ke kutena luma a oiya​—pa lungse lasr nu sel!

6. Mea Poul el simusla ke yok sripaiyen lungse?

⁶ Met sap Poul el akkalemye yok ke yok sripaiyen lungse nu ke alu paye, el simusla: “Nga fwin kaskas ke loa lun met a lipufon, a wangin lungse yuruk, nga ekla tari nu ke brass su tungtung, ku simbal su erarrar. Nga fwin ku in palye, a etu ma lukma nu kemwa a etauk nu kemwa; a fwin oasr yuruk lalalfongi nu kemwa, in mokle eol, a wangin lungse yuruk, na wangin. A nga fwin sang ma kasrup luk nu kemwa in kite met puspus, a nga fwin sang monuk, tu nga ku in konkun, a wangin lungse yuruk, nga tia akmwoyeyuk ka.” (1 Korint 13:1-3, NW) Kalem la, lungse el yok sripe fwin kut lungse alu lasr in me akinsemwomwoye God. Tusruktu, fuka kut akkalemye lungse lasr nu sin Jeova?

Fuka Kut Akkalemye Lungse Lasr nu sin Jeova

7, 8. Fuka kut ku in akkalemye lungse lasr nu sin Jeova?

⁷ Met puspus elos lulalfongi la lungse el oana sie kain in pulakin su kut ku in kutongye ke inkanek srisrik, oana fwin ma inge sikyak in masrlon sie mokul a sie mutan. Tusruktu, lungse paye el tia tuku ke sie luma su kut pulakin mukena. El akilenyuk a ku in eteyuk ke orekma lasr, a tia ke nunak a pulakin lasr mukena. Baibel el sramsramkin lungse oana “sie inkanek mwo liki” a oana sie ma su kut “fwasr ka.” (1 Korint 12:31; 14:1) Met Kristian elos akkeyeyuk in akkalemye lungse, “tia lung in kas ku ke loa mukena, a in orekma a in paye.”​—1 Jon 3:18.

⁸ Lungse lun God el akkeye kut in oru ma su akinsemwomwoyel a in sang kasru a in akmutalye sumwos lal in kol, kemwana ke kas lasr a ke orekma lasr. El mokle kut in tia lungse fwalu a inkanek koluk nukewa lun fwalu su wangin lungse nu sin God ka. (1 Jon 2:15, 16) Elos su lungse God elos srunga ma koluk. (Sam 97:10) Lungse nu sin met atulani el wekunang pa nu ke lungse nu sin God, su kut fwa akuteye ka ke me lutlut toko. Sayen ma inge, akosten lasr eneneyuk nu ke lungse lasr nu sin God. Baibel el akkalemye: “Tu pa inge lungse lun God, tu kut in liaung masap Lal.”​—1 Jon 5:3.

9. Fuka Jisus el akkalemye lungse lal nu sin God?

⁹ Jisus el akkalemye ke inkanek sumwos la mea kalmen lungse nu sin God. Lungse el moklel in som liki an sel in kosrao a tuku nu fwalu in muta yurin metu. Ma inge akkeyel in sang mwolena nu sin Papa tumal ke ma nukewa su el oru a luti. Lungse el moklel in “akos nu ke mise.” (Filippai 2:8) Oiyen akosten inge​—su pa inge sie inkanek in akkalemye lungse lal—​el ikasla inkanek nu sin met oaru nukewa in oasr sie ella ku oiya sumwos ye mutun God. Poul el simusla: “Tu oana ke seakos lun sie met [Adam] ma puspus elos kolukla, aok, ouyepa ke akos lun sie [Kraist Jisus], ma puspus elos fwa sumwosla.”​—Rom 5:19.

10. Efu ku akosten eneneyuk nu ke lungse nu sin God?

¹⁰ In oana Jisus, kut akkalemye lungse lasr ke kut akos God. Sie sin met sap lun Jisus su pangpang Jon el simusla: “A pa inge lungse, tu kut in fwasr tukin ma sap lal.” (2 Jon 6) Elos nukewa su lungse na paye Jeova elos arlana lungse me kolyuk lal. Ke sripen elos akilen la elos tia ku in aksumwosye inkanek lalos sifwana, elos filiye lulalfongi nu ke lalmetmet lun God a akpusiselyelos nu ke kolyuk mwolana a kulang lal. (Jeremaia 10:23) Elos oana met puspus in an Berea su oasr nunak mwomwo lalos su ke elos eis kas lun God ke “insielos kemwa,” a elos arlana lungse in oru ma lungse lun God. (Orekma 17:11) Elos tuni mwo ke ma Simusla in kalem selos ke ma lungse lun God ke inkanek yok, su kasrelos in akkalemye lungse paye in kapkapek ke oiyen akosten lalos.

11. Mea kalmen in lungse God ke insiesr kemwa, nunkesr kemwa, ngunasr kemwa, a ku lasr kemwa?

¹¹ Oana ke ma Jisus el fwak, lungse nu sin God enenu in akkalemyeyuk ke insiesr kemwa, nunkesr kemwa, ngunasr kemwa, a ku lasr kemwa. (Mark 12:30) Kain in lungse inge tuku ke inse, wekunang pulakin lasr, kena lasr, a nunak paye lasr, a kut arlana lungse in akinsemwomwoye Jeova. Kut akkalemye pa lungse ke kut orekmakin ku lun nunak lasr. Lungse lasr el tia akkalemyeyuk ke sripen wangin etauk lasr ke God; kut lutlut kel paenang kut etu kel Jeova​—kut etu ke oiya mwomwo lal, masap puspus lal, a ke akwuk puspus lal. Kut orekmakin ngunasr, kalme pa moul lasr kemwa, in kulansapul a kaksakunal. A kut orekmakin pa ku lasr in kulansapul a kaksakunal.

Efu Kut Enenu in Lungse Jeova

12. Efu ku God el siyuk sesr in lungse el?

¹² Sie sripe la efu kut enenu in lungse Jeova pa ke sripen el sapkin kut in etawi oiya mwomwo puspus lal. God el sropon ma nukewa a me srikasrak mwo emeet lun lungse. “God el lung,” met sap Jon el simusla. (1 Jon 4:8) Metu orekla ke luman God; kut orekla in akkalemye lungse. Aok, ku mwolena lun Jeova el fwal nu ke lungse. El lungse met su muta ye kolyuk lal su kulansap nu sel meyen elos lungse a elos ke in akos inkanek sumwos lal in kol. Paye la, lungse el yok sripe nu ke misla a inse sefwanna lun ma orekla nukewa.

13. (a) Efu ku met Israel elos sapkinyuk: “Lungse Jeova God Lom”? (b) Efu ku arlana sumwos nu sin Jeova in tupan kut in akkalemye lungse lasr nu sel?

¹³ Sie pa sripe in lungse Jeova pa ke sripen kut aksaokye ma el oru nu sesr. Esam la Jisus el fwak nu sin met Ju: “Kom fwa lungse Jeova God lom.” Elos tia tupanyuk in akkalemye lungse lalos nu sin God su loes lukelos a tia eteyuk. Elos akkalemye lungse lalos nu sin God su akkalemye lungse lal nu selos. Jeova el pa God lalos. El pa God su uselosla liki an Ijipt nu in Fwal Mwulela, El su karunginelos, kasrelos ke ma enenu lalos, a lungselos, sie God su kailos ke inkanek lun lungse. A ke pal inge, Jeova el pa God lasr, el su ase Mwen sefwanna natul oana sie me lango tu kut ku in eis moul ma patpat. Arlana mwo la Jeova el tupan kut in akkalemye pa lungse lasr nu sel! Kut akkalemye lungse inge meyen el akkalemye lungse nu sesr meet; kut sapkinyuk in akkalemye lungse nu sin God su lungse kut. Lungse lasr el akkalemyeyuk nu sin God su “lungse kut meet.”​—1 Jon 4:19.

14. Ke kain in inkanek fuka lungse lun Jeova el oana lungse lun sie papa kulang?

¹⁴ Lungse lun Jeova nu sin metu el oana lungse lun sie papa kulang nu sin tulik puspus natul. Fwinne elos sesumwos, papa a nine su sesumwos elos kafweang alken in oru orekma ke lusen yea puspus in karungin tulik natulos, elos oru ma inge fwinne elos orekmakin ma saok puspus lalos nu ka ku tia. Papa a nine elos luti, akkeye, sang kasru, a kai tulik natulos meyen elos lungse tulik natulos in insemwomwo a in kapkapek mwo. Mea papa a nine elos lungse tulik natulos in akkalemye nu selos? Elos lungse tulik natulos in lungse elos a in filiye ke insielos ma elos luti a sang nu sin tulik ke ma mwomwo nu selos. Ya tia sumwos nu sin Papa tumasr in kosrao su sumwosmwos in tupan kut in akkalemye la kut lungse in aksaokye ma nukewa su el oru nu sesr?

Akkeye Lungse Nu sin God

15. Mea inkanek se meet in akyokye lungse lasr nu sin God?

¹⁵ Kut tia liye God ku long pusral. (Jon 1:18) Ne oinge, el suli kut in orala mwo oiyen fototo lasr nu sel. (Jemes 4:8) Fuka kut ku in oru ma inge? Inkanek se meet in akkalemye lungse nu sin kutena met pa in eis etauk yok ke met se; paye la arlana upa in orekmakin lungse paye nu sin sie met su kut tia etu. Jeova el ase Kas lal, Baibel, tu kut in ku in lotela kel. Pa inge sripe su paenang Jeova, ke inkanek lun u lal, el akkeye kut in ridi Baibel pal nukewa. Baibel el luti kut ke God, ke oiya mwomwo puspus lal, ke lumal, oayepa ke orekma a oiya lal su akkalemyeyuk nu sin metu ke lusen yea tausen puspus somla. Ke kut sifwilpa nunku ke ma simusla puspus inge, etauk lasr a lungse lasr nu sel fwa yokyokelik.​—Rom 15:4.

16. Fuka orekma lasr in nunku yok ke orekma in luti lun Jisus el kasre kut in akkeye lungse lasr nu sin God?

¹⁶ Inkanek su yok sripe emeet su kut ku in akyokye lungse lasr nu sin Jeova pa in nunku yok ke moul a orekma in luti lun Jisus. Paye la, Jisus el etawi oiyen Papa tumal ke inkanek sumwos paenang el ku in fwak: “El su nuna liye Yu el nu liyel Papa.” (Jon 14:9) Ya pakoten su akkalemyeyuk sin Jisus tia sun insiom ke el akmoulyeak mwen sefwanna nutin sie mutan katinmas? (Luk 7:11-15) Ya tia sie me akinsemwomwoye in etu la el​—sie su Mwen nutin God a met pengpeng a eteyuk yok emeet su moul fwin fwalu—​la el tanla niyen met tuma lutlut puspus lal? (Jon 13:3-5) Ya tia me akkeye nu sum in etu la fwinne el yok a lalmetmet liki kutena met, el lela met puspus in tuku nu yurol sramsram nu sel, wekunang tulik srisrik? (Mark 10:13, 14) Ke kut insemwomwokin in nunku yok ke ma inge nukewa, kut oana met Kristian puspus su Piter el simusla kelos: “Su komwos lungse [Jisus], ke komwos sumwena liyel.” (1 Piter 1:8) Ke lungse lasr nu sin Jisus el yokyokelik, lungse lasr nu sin Jeova yokyokelik pa.

17, 18. In sifwilpa nunku ke akwuk mwomwo puspus fuka lun Jeova ku in oru kut in kapkapek ke lungse lasr nu sel?

¹⁷ Sie pa inkanek su ku in kasre kut in akyokyelik lungse lasr nu sin God pa in sifwilpa nunku ke akwuk puspus su el orala in oru kut in engankin ke moul​—in oana ke katoiyen ma orekla, pukanteniyen me mongo yuyu, in asrouki mwomwo yurin met kawuk mwomwo, a kutupa me insemwomwo puspus su tia ku in oekyukla su use nu sesr me akenganye a me akinsemwomwo. (Orekma 14:17) Ma nukewa su kut lotela ke God, ma inge nukewa ase sripe mwomwo puspus nu sesr kut in aksaokye kulang a mwoiyen God su wangin saflaiye. Nunku ke ma puspus su Jeova el orala in akinsemwomwoye kom sifwana. Ya kom tia insese ka la Jeova el arlana fwal nu ke lungse lom?

¹⁸ Wekunang me sang puspus su tuku sin God pa pal mwomwo su oasr yurosr in sramsram nu sel ke pre pal nukewa, kut etu la el “Met su Long pre” el long kut. (Sam 65:2) Jeova el sang ku nu sin Mwen natul in kol a in oru nununku. Tusruktu, el tia sang kunokon nu sin kutena met, wekunang Mwen natul, ke kunokon inge in long pre lun met puspus. El sifwana long ke pre lasr. Oiya mwo su Jeova el akkalemye in lungse a nunku yok kesr sifwana el oru in oasr fototo paye lasr nu sel.

19. Mwulela puspus fuka lun Jeova oru kut in fotoo nu sel?

¹⁹ Kut arlana fototoyang nu sin Jeova ke kut nunku ke ma nukewa su el fwa oru nu sin metu ke pal fwasru. El mwulela ka la el fwa aksafyela mas, asor, a mise. (Fwakyuk 21:3, 4) Ke pal se metu elos aksumwosyeyuk in ekla met sumwosmwos, wanginla met fwa keok ke sripen me asor yok, me akmunas, ku ongoiye. Sral, moul sekasrup, a meun fwa wanginla. (Sam 46:9; 72:16) Fwalu nu fon fwa ekla nu ke sie paredais. (Luk 23:43) Jeova el fwa ase me insemwomwo nukewa inge, tia ke sripen el enenu in oru, a ke sripen el lungse kut.

20. Mea Moses el fwak ke me insemwomwo su tuku ke akkalemyeyen lungse nu sin Jeova?

²⁰ Ke ma inge, oasr sripe mwomwo puspus in lungse God lasr a lela lungse inge in kapkapek. Ya kom fwa tafwela in akkeye lungse lom nu sin God, a lela el an kol a aksumwosye inkanek lom? In oru sulela ou inge ma lom sifwana. Moses el etu a akilen ke me insemwomwo puspus su tuku ke orekma in akkeye a sruokye lungse nu sin Jeova. Nu sin met Israel in pal meeta, Moses el fwak: “Ke ma inge sulela moul, tu kom fwa ku in moul, kom a fute lom, in lungse Jeova God lom, in akos pusral, a in fulyung nu Sel; tu El moul lom, a lusen len lom.”​—Duteronomi 30:19, 20.

Ya kom esam?

• Efu ku yok sripe kut in lungse Jeova?

• Fuka kut ku in akkalemye lungse lasr nu sin Jeova?

• Sripe puspus fuka oasr yurosr in lungse Jeova?

• Fuka kut ku in akyokye a akkeye lungse nu sin God?

[Picture on page 18]

Jeova el aksaokye na paye ma nukewa su kut ku in akkalemye—ke lungse lasr nu sel

[Picture on page 21]

“El su nuna liye yu el nu liyel Papa.”​—Jon 14:9