Watchtower UMTAPO OKUYI-INTHANETHI
Watchtower
UMTAPO OKUYI-INTHANETHI
IsiZulu
  • IBHAYIBHELI
  • IZINCWADI
  • IMIHLANGANO
  • g 10/06 k. 12-k. 14 isig. 2
  • Zivikele Kubaduni Bezimoto!

Ayikho ividiyo kulokhu okukhethile.

Uxolo, kube nenkinga ekufakeni ividiyo oyifunayo.

  • Zivikele Kubaduni Bezimoto!
  • I-Phaphama!—2006
  • Izihlokwana
  • Indaba Ethi Ayifane
  • Izehlakalo Zangempela
  • Ukubhekana Nemiphumela
  • Indlela Yokuthenga Imoto Eyisekeni
    I-Phaphama!—1996
  • Imoto Yakho—Isikhoselo Noma Ugibe?
    I-Phaphama!—1995
  • Ngingabaqinisekisa Kanjani Abazali Bami Ukuthi Ngikulungele Ukushayela?
    I-Phaphama!—1989
  • Wayekuthanda Lokho Ayekufunda
    I-Phaphama!—2006
Bheka Okunye
I-Phaphama!—2006
g 10/06 k. 12-k. 14 isig. 2

Zivikele Kubaduni Bezimoto!

NGUMLOBELI WE-PHAPHAMA! ENINGIZIMU AFRIKA

UKUDUNWA kwezimoto kuyinkinga ekhulayo emadolobheni emhlabeni wonke, kusukela eKarachi kuya eLisbon, naseNairobi kuya eRio de Janeiro. Ngokwe-U.S. Bureau of Justice Statistics, phakathi kuka-1993 no-2002, kwadunwa izimoto ezingaba ngu-38 000 ngonyaka e-United States.

INingizimu Afrika, enabantu abayinani eliyingxenye eyodwa kweziyisithupha zenani labase-United States, inesilinganiso esiphakeme ngisho nakakhulu sezimoto ezidunwayo—ezingaphezu kuka-14 000 ngonyaka. Ngemva kokucabangela izibonelo ezithile, uzoqonda ukuthi kungani abaningi bebheka ukudunwa kwemoto yabo njengesinye sezenzo zobugebengu abazesaba kakhulu kunazo zonke. Lezi zehlakalo ezilandelayo zenzeka ngempela kubantu abathile abahlala eGoli, idolobha elikhulu kunawo wonke eNingizimu Afrika. Ngokufunda ngalokho okwabehlela, ungase usizakale wazi ukuthi yini okufanele uyenze lapho imoto yakho idunwa, noma-ke, wazi ukuthi ungayinciphisa kanjani ingozi yokuba yisisulu.

Izehlakalo Zangempela

◼ “Mina nomngane wami uSusan sase siqede unyaka sishumayela ndawonye. Ngolunye usuku ngoLwesithathu, ngaphambi kokuba siye esifundweni esilandelayo seBhayibheli, sama ngaphansi kwesihlahla emgwaqweni ophakathi kwemizi saphuza itiye. USusan wehla emotweni eyolanda ubhasikidi ngemuva. Lapho nje ethi unginika itiye lami, kwathushuka amadoda amabili, enye yabeka isibhamu entanyeni kuSusan. Ngishaqekile, ngazama ukuphuma emotweni, kodwa lena enye yangisunduzela ngaphakathi. Sazithola sikuleso simo esibucayi, singabesifazane sibabili, sihamba namadoda amabili ayesiphoqelele ukuba singene emotweni—nganginomuzwa wokuthi azosidlwengula noma asibulale nakanjani.”—U-Anika, owesifazane osemusha oshadile.

◼ “Ngangishayela ngilibangise emsebenzini ngo-7:00 ekuseni. Ngama empambanweni yemigwaqo evame ukugcwala abantu abafuna umsebenzi. Nganginganakile kwaze kwaba yilapho othile ebeka isibhamu entanyeni yami ngefasitela elalivuliwe, wathi, ‘Phuma, kungenjalo ngizokudubula.’ Ngawo lowo mzuzu kwaqhamuka indiza enophephela emhlane yababika ngezimo zomgwaqo. Ecabanga ukuthi amaphoyisa, lo mduni wadubula maqede wabaleka. Wangidubula entanyeni, ngalimala umfunkulu. Lokhu kwangishiya ngikhubazekile kusuka entanyeni kwehle. Izandla nemilenze yami ayisebenzi, futhi ayinamizwa.”—UBarry, uyise womfana owevile eshumini nambili.

◼ “Mina nomkami uLindsay sase sizohlaba ikhefu. Ngangimlinde emotweni. Ngangiyihluthulele iminyango yemoto, kodwa ngivule amafasitela kancane ngenxa yokushisa. Ngangibheke phambili ngisesihlalweni somshayeli lapho kuqhamuka amadoda amabili ngasejikeni ezihambela nje. Lapho esesondele emotweni ngamagxathu ambalwa, ahlukana, enye yeza kwesokunxele semoto enye yeza kwesokudla. Kungazelelwe, ayesemi eminyango engikhombe ngezibhamu nhlangothi zombili engitshela ngolaka ukuthi ngenzeni. Ngemva kokudumisa imoto njengokusho kwawo, angikhipha ngesankahlu emotweni athi mangingene ngemuva. Enye yabe isishayela imoto kuyilapho enye ingiphoqelela ukuba ngingaliphakamisi ikhanda. Yabuza, ‘Sikhona yini isizathu onganginika sona sokungakubulali?’ Ngaphendula, ‘Ngingomunye woFakazi BakaJehova.’ Yayilokhu ithi izongibulala, kodwa nami ngangilokhu ngithandaza futhi ngicabanga ngomkami othandekayo, ngizibuza ukuthi kazi uzokwenzenjani lapho ethola ukuthi umyeni wakhe usenyamalele nemoto.”—U-Alan, ongumbonisi ojikelezayo nomzali.

Lezi zehlakalo zibonisa indlela ukudunwa kwezimoto okwenzeka ngokushesha ngayo, umuntu engalindele. Zibonisa nezimo abaduni bezimoto abavame ukusizakala ngazo. Ezindaweni eziningi, akusaphephile ukupaka ulinde noma uphumule emotweni emgwaqweni ophakathi kwemizi. Ezinye izindawo eziyingozi kusezimpambanweni zemigwaqo naphambi kwegceke.

Ukubhekana Nemiphumela

Ngenhlanhla, okwehlela uSusan no-Anika kwaba nesiphetho esihle. Njengoba abaduni behamba nabo ngemoto, laba besifazane ababili baqala ukubachazela ngomsebenzi ababewenza wokuqhuba izifundo zeBhayibheli. Kubonakala sengathi lokhu kwabathinta unembeza laba balisa. U-Anika uyachaza: “Baxolisa ngababekwenza, kodwa bathi ngenxa yezikhathi esiphila kuzo, baphoqekile ukuba bebe futhi badune izimoto ukuze baziphilise. Sabachazela ukuthi kungani uNkulunkulu evumela ubumpofu nokuhlupheka.” Isigijimi seBhayibheli sabathinta izinhliziyo laba baduni ababili, futhi banquma ukubuyisa imali namawashi ababewathathile, baqinisekisa uSusan no-Anika ngokuthi ngeke babalimaze. USusan uyakhumbula: “Omunye wabo waqala ukusinika iziyalezo zokuthi singakugwema kanjani ukudunwa kwemoto ngokuzayo.” U-Anika uthi: “Basicela ukuba sibaqinisekise ukuthi ngeke siphinde sime eduze komgwaqo siphuze itiye.” Khona-ke, njengoba nje laba baduni babethembisile, bamisa imoto, behla, bamukela izincwadi zeBhayibheli ngenjabulo, babayeka oSusan no-Anika bahamba ngemoto ngokuphepha.

U-Alan, ongumbonisi ojikelezayo, watshelwa ukuba ehle emotweni lapho abaduni befika endaweni engenamuntu. Nakuba alahlekelwa impahla eyigugu, kodwa wayejabule ngokuthi waphuma engenamyocu. U-Alan uyakhumbula: “Ngicabanga ukuthi ngasindiswa ukuthi ngabambisana nabo futhi angizange ngilwe noma ngixhamazele. Kodwa ngokuqinisekile kwakufanele ngivule amehlo. Lesi senzakalo sangifundisa ukuthi asikho isikhathi sokukhululeka unganaki ngoba manje siphila ekujuleni kwezinsuku zokugcina zesimiso esibi sikaSathane.” Ngakusasa, u-Alan noLindsay babuyela kuyo leyo nsimu efanayo beyoqhubeka nokushumayela nebandla ababelikhonza. U-Alan uyachaza: “Sathandaza, futhi sasilokhu siqalaza usuku lonke. Kwakungelula, kodwa uJehova wasinika ‘amandla angaphezu kwavamile.’”—2 Korinte 4:1, 7.

UBarry, owathinteka kabi kunabo bonke, useneminyaka engu-11 esebenzisa isihlalo sabakhubazekile. Kuyancomeka ukuthi uBarry uye walondoloza isimo esihle sengqondo futhi akasivumelanga lesi senzakalo ukuba simenze ahlale elusizi. Ukholo lwakhe esithembisweni sikaJehova uNkulunkulu sezwe elisha lokulunga aluzange luntengantenge. (2 Petru 3:13) UBarry usaya njalo emihlanganweni yobuKristu futhi usebenzisa wonke amathuba ukuze atshele abanye ngokholo lwakhe. Uthi: “Bengilokhu ngikujabulela ukukhonza uJehova. Nakuba ngisebenzisa isihlalo sabakhubazekile futhi ngingakwazi kuzenzela lutho, ngivame ukuzindla ngalokho uJehova angenzele kona, futhi kuyangisiza ngikhuthazele. Lesi simiso esibi sezinto sizophela maduzane, futhi kuyoba isimanga mhla ngikwazi ukuhamba futhi!”—Isaya 35:6; 2 Thimothewu 3:1-5.

Izinyathelo eziye zathathwa abomthetho eNingizimu Afrika ziye zakunciphisa ukudunwa kwezimoto. Kodwa kusenzeka, futhi kuyanda kwezinye izingxenye zomhlaba. AmaKristu eqiniso athembele eMbusweni kaNkulunkulu, owukuphela kukahulumeni oyoqeda zonke lezi zenzo zobugebengu nobudlova.—IHubo 37:9-11; Mathewu 6:10.

[Ibhokisi/Isithombe ekhasini 14]

AMACEBISO OKUNCIPHISA INGOZIYOKUDUNWA KWEMOTO

◼ Uma ushayela endaweni okuye kwadunwa kuyo izimoto, gcina iminyango yemoto yakho ihluthulelwe futhi uvale namafasitela.

◼ Lapho unciphisa ijubane ukuze ume empambanweni yemigwaqo, qaphela abantu abasolisayo abalokhu bethilileka nhlangothi zonke zomgwaqo.

◼ Ukugcina ibanga elanele phakathi kwakho nemoto oyilandelayo kuyokusiza ukuba uphume kalula ukuze ubalekele ingozi.

◼ Uma ushayiswa enye imoto ngemuva, qaphela ngaphambi kokuba uphume uhlole umonakalo. Kungase kube iqhinga lokukuphamba. Uma kwenzeka into enjalo endaweni eyingozi, kungaba into ephephile ukuya esiteshini samaphoyisa esiseduze.

◼ Qaphela abantu ongabazi abathilileka eduze kwesango lakwakho. Uma usiqaphela isimo esinjalo, kungaba ukuhlakanipha ukudlula ekhaya uphinde ubuye kamuva, noma ungase unqume ukuya esiteshini samaphoyisa esiseduze.

◼ Uma kudingeka ulinde emotweni epakile endaweni eyingozi noma lapho kunabantu abambalwa khona, qaphela ukuthi kwenzekani phambi kwakho nangemuva. Uma usola ukuthi kunengozi, dumisa imoto uhambe, ubuye ngemva kwesikhashana.

[Isithombe ekhasini 14]

UBarry usenesimo esihle sengqondo nakuba esesebenzisa isihlalo sabakhubazekile

    Zulu Publications (1975-2026)
    Phuma
    Ngena
    • IsiZulu
    • Thumela
    • Okukhethayo
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Imibandela Yokusebenzisa Le Webusayithi
    • Imithetho Yokugcinwa Kwemininingwane Eyimfihlo
    • Amasethingi Okugcinwa Kwemininingwane Eyimfihlo
    • JW.ORG
    • Ngena
    Thumela