A O Sala Jehofa Morago ka Botlalo?

“BASIAMI ba pelokgale yaka tau.” (Diane 28:1) Ba na le tumelo, ba ikaegile ka bopelokgale ka Lefoko la Modimo, mme ba tswelela pele mo tirelong ya ga Jehofa ka bopelokgale go sa kgathalesege dikotsi tse di ka ba tlhagelang.

Ka nako ya fa Baiseraele ba ne ba le kwa Sinai morago ga fa Modimo o sena go ba golola mo botshwarong jwa Egepeto ka lekgolo la dingwaga la bo-16 B.C.E., banna ba babedi ba ne ba itshupa tota gore ba ne ba le pelokgale jaaka ditau. Gape ba ne ba supa gore ba ikanyega go Jehofa lefa gone ba ne ba le kafa tlase ga maemo a a neng a se monate. Mongwe wa banna bano e ne e le Joshue wa Moeferaime, yo e neng e le morongwa wa ga Moshe mme ya re kwa morago a tlhomiwa jaaka yo o tla tsayang sebaka sa gagwe. (Ekesodo 33:11; Dipalō 13:8, 16; Duteronome 34:9; Yoshue 1:1, 2) Yo mongwe e ne e le Kalebe, morwa Jefune wa lotso lwa Juda.—Dipalō 13:6; 32:12.

Kalebe o ne a dira thato ya ga Jehofa ka boikanyegi le ka matlhagatlhaga. Go nna a ikanyega ka lobaka lo loleele mo go direleng Modimo go ile ga dira gore a kgone go bolela gore o ne a ‘sala Jehofa morago ka botlalo.’ (Yoshue 14:8) “Ke ne ka ikanyega ka mo go feletseng go MORENA, Modimo wa me,” go bolela jalo The New American Bible. Kalebe o ne a “ikoba ka boikanyegi,” kana “a diragatsa ka boikanyegi maikaelelo a ga,” Jehofa Modimo. (Today’s English Version; The New English Bible) Fa go tlhalosiwa ka tsela e nngwe, Kalebe o ne a re: “Ke . . . setse MORENA Modimo wa me morago ka pelo ya me yotlhe.” (New International Version) Go tweng ka wena? A o setse Jehofa morago ka botlalo?

Go Tlhola Naga

A ko o akanye fela o le mo gare ga Baiseraela bao Jehofa a sa tswang go ba golola mo bokgobeng jwa Baegepeto. Bona jaaka moperofeti Moshe a latela ka boikanyegi ditaelo tse a di neetsweng ke Modimo. Ee, ela tlhoko gape gore Kalebe o na le tumelo tota ya gore Jehofa o na le batho ba Gagwe.

E setse e le ngwaga wa bobedi morago ga Phudugo go tswa kwa Egepeto, mme Baiseraela ba tlhomile megope kwa Kadesha-baranea mo nageng kwa Parana. Ba ikhuditse mo molelwaneng wa Lefatshe la Tsholofetso. Moshe o tloga a romela ditlhola di le 12 kwa Kanana go diragatsa taelo ya Modimo. O bolela jaana: “Lo tlhatlogè ka tsela e, ea Borwa, me lo tlhatlogèlè mo dithabeñ: Me lo bōnè lehatshe, go re, le nntse yañ; le batho ba ba agileñ gōna, go re, a ba thata, kgotsa ba bokōa, a ba babōtlana, kgotsa ba bantsi; Le lehatshe ye ba agileñ mo go yeōna, go re, le nntse yañ, kgotsa a ba agile mo megopiñ, kgotsa mo dikagoñ tse di thata; Le lehatshe go re, le nntse yañ, kgotsa a le na le monōnō kgotsa bokoduè, kgotsa a le na le ditlhare, kgotsa nya. Me lo nnè pelokgale, lo tlè lo chotsè mauñō a lehatshe.”—Dipalō 13:17-20.

Banna ba ba 12 ba simolola loeto lwa bone lo lo kotsi. Letsholo la bone le tsaya malatsi a le 40. Fa ba le kwa Heberona ba bona banna ba diganka. Fa ba fitlha mo molatswaneng wa Eshekola, ba bona ka mokgwa o lefatshe leo le ungwileng ka teng mme ba fetsa ka gore ba boe le mangwe a maungo a teng. Ngata e le nngwe ya mofine e ne e le bokete mo e leng gore e ne e tshwanelwa ke go pegwa mo godimo ga legong mme e sikarwe ke banna ba babedi!—Dipalō 13:21-25.

Fa ditlhola di boela kwa Baiseraele ba tlhomileng megope teng, di bega jaana: “Re ile ra hitlha mo lehatshiñ ye u re romileñ kwa go yeōna, me rure le èla mashi le dinotshe; me lo ke lōna louñō loa yeōna. Leha go nntse yalo, batho ba ba agileñ mo lehatshiñ yeuō ba thata, le metse e thekeledicwe ka dithakō, ebile e megolo thata: gape re bonye bana ba ga Anake gōna. Baamaleka ba agile mo lehatshiñ ya Borwa: Baheta, Bayebusa, le Baamora ba agile mo dithabeñ: le Bakanana ba agile ha lewatleñ, ba bile ba bapile le noka ea Yoredane.” (Dipalō 13:26-29) Ditlhodi di le lesome tsone ga di a ikaelela go amogela ditaelo tsa Modimo le go gwantela mo Lefatsheng la Tsholofetso.

“Jehofa O Na le Rona”

Lefa go ntse jalo, Kalebe setlhodi se se pelokgale ka a ne a na le tumelo mo go Jehofa Modimo, o ba rotloetsa jaana: “A re tlhatlogeñ ka bonakō, re eeñ go le rua; gonne re nonohile sentlè hèla go le henya.” Mme lefa go ntse jalo, banna ba ba lesome ba ditlhodi ga ba dumelane le ene, ba re baagi ba Bakanana ba nonofile go feta Baiseraela. Banna ba ditlhodi ba ba neng ba tshogile thata ebile ba sena tumelo, ba itshwantsha le ditsiakgope fela fa ba bapisiwa le baagi bao.—Dipalō 13:30-33.

Kalebe le Joshua ba ba rotloetsa jaana: “Yehofa o na le rona: lo se ka loa ba boiha.” Mafoko a bone ga a reediwe. Fa batho ba bua ka ga go ba konopa ka matlapa, Modimo o a tsenelela mme o atlhola bangongoregi bao ka go re: “Ga lo ketla lo hitlha mo lehatshiñ, ye ke le choleleditseñ lecōgō, ka re, Ke tla lo agisa mo go yeōna, ha e se Kalebe morwa Yefune, le Yoshue morwa Nune. Me banyana ba lona, . . . bōnè ke tla ba hitlhisa, me ba tla itse lehatshe ye lona lo le ganneñ; . . . go tsamaya ditoto tsa lona di hèlèdiwa mo nageñ. Yaka palō ea malatsi a lo cwañ go tlhōla lehatshe ka aōna, eboñ malatsi a a mashomè manè, letsatsi leñwe le leñwe le tla èmèlwa ke ñwaga, me lo tla rwala ditshiamololō tsa lona, eboñ ka dinyaga di mashomè manè.”—Dipalō 14:9, 30-34.

Ba Nna Ba Ikanyega le eleng Dingwaga Moragonyana

Lobaka lwa katlholo ya dingwaga di le 40 lo ntse lo ya kwa bofelong, mme loso lo gaila losika lotlhe lwa bangongoregi. Mme lefa go ntse jalo, Kalebe le Joshue ba santse ba ikanyega go Modimo. Mo dipoeng tsa Moaba, Moshe le Moperisiti yo Mogolo Eleasare ba badile banna ba ntwa ba dingwaga di le 20 go ya kwa godimo. Go tswa mo lotsong longwe le longwe lwa Iseraela, Modimo o tlhopha monna a le mongwe yo o tla ikarabelang mo go kgaoganngweng ga Lefatshe la Tsholofetso. Kalebe, Joshue, le Eleasare ke bangwe ba bone. (Dipalō 34:17-29) Lefa gone jaanong Kalebe a le dingwaga di le 79, o santse a le matlhagatlhaga, a ikanyega ebile a le pelokgale.

Ka nako ya fa Moshe le Arone ba ne ba bala batho kwa Sinai sebakanyana pele ga ba gana go tsena kwa lefatsheng la Kanana ka ntlha ya go tshaba, palo ya banna ba ntwa ba Iseraela e ne e le 603 550. Morago ga masome a le mane a dingwaga ba ntse ba le mo nageng, go ne go setse palo e nnye ya masole a le 601 730. (Dipalō 1:44-46; 26:51) Lefa go ntse jalo, ba etelelwa pele ke Joshue, le Kalebe yo o ikanyegang a le gareng ga masole, Baiseraela ba ne ba tsena mo Lefatsheng la Tsholofetso mme ba kgona go fenya dintwa ka go latelana ga tsone. Fela jaaka Joshue le Kalebe ba ne ba ntse ba solofetse, Jehofa o ne a dira gore batho ba gagwe ba fenye dintwa.

Fa ba kgabaganya Noka ya Joredane le banna ba ntwa ba Baiseraela, Joshue le Kalebe ba ba neng ba setse ba godile, ba ne ba sikara maikarabelo a bone a go lwa mo dintweng tse di neng di latela. Lefa go ntse jalo, morago ga dingwaga di le thataro ba ntse ba lwa, go sala karolo e tona ya lefatshe e e tshwanetseng go nniwa. Jehofa o tla ntsha baagi ba koo mme jaanong o laela gore lefatshe le kgaoganyetswe ditso tsa Iseraele ka bola.—Yoshue 13:1-7.

O Ne A Sala Jehofa Morago ka Botlalo

Jaaka mogale wa dintwa di le dintsi, Kalebe o ema fa pele ga ga Joshue mme a re: “E rile Moshe motlhanka oa ga Yehofa a nthoma ke cwa mo Kadeshabaranea ke ea go tlhōla lehatshe, ka bo ke le dinyaga di le mashomè manè: me ka ba ka mo leretse lehoko yaka go no go le mo peduñ ea me. Leha go nntse yalo bana ba ga rrè ba ke ne ke tsamaile nabō ba nyerisa dipelo tsa batho: me nna ka sala Yehofa Modimo oa me moragō ka botlalō.” (Yoshue 14:6-8) Ee, Kalebe o ne a sala Jehofa morago ka botlalo, a dira thato ya Modimo ka bokanyegi.

Kalebe o oketsa ka go re: “Me Moshe a ikana ka tsatsi yeuō, a re, Rure lehatshe ye lonaō loa gago lo le gatileñ, e tla nna boshwa yoa gago le yoa bana ba gago ka bosakhutleñ, ka u setse Yehofa Modimo oa gago moragō ka botlalō. Me yana, bōna, Yehofa o ntshedisitse, yaka a na a bua, ka dinyaga tse mashomè manè le botlhano tse, go cwa mo lobakeñ loa yale yaka Yehofa a bua lehoko ye le Moshe, Iseraela o nntse a sepela mo nageñ: me yana, bōna, gompiyeno ke bocohe yoa dinyaga di mashomè a a hèrañ mebedi le mecō metlhano. Gompiyeno ke sa nntse ke le thata, hèla yaka mo letsatsiñ ye Moshe o na a nthoma ka yeōna: yaka thata ea me e ne e nntse yale, thata ea me e ntse hèla yalo le yana, ea go tlhabana, ea go bolola le ea go gōrōga. Me ke gōna yana, ka re, Nnaea thaba e Yehofa o na a bua kaga eōna ka tsatsi yeuō; gonne u nu ua utlwa mo tsatsiñ yeuō yaka Bakanaka ba ne ba le gōna, le metse ea bōnè ha e le megolo e thekeledicwe: me e tla re goñwe Yehofa a nne le nna, me ke ba leleke, yaka Yehofa a na a bua.” Kalebe jaanong o tsaya Heberona go nna boshwa jwa gagwe.—Yoshue 14:9-15.

Kalebe yo o setseng a godile o amogetse kabelo e e bokete go gaisa tsotlhe—e leng kgaolo e e tletseng ka banna ba mekaloba. Mme lefa go ntse jalo, seno ga se bothata jo bo kalo mo monneng yono wa ntwa wa dingwaga di le 85. Fa nako e ntse e tsamaya, medipa eno e e nnang mo Heberona e a fenngwa. Otheneile, yo e leng morwa morwarre Kalebe yo mmotlana ebile gape e le moatlhodi mo Iseraele, o thopa Debira. Kwa morago metse eo ka bobedi e tsewa ke Balefi, mme Heberona e nna motse wa botshabelo wa motho yo o bolaileng yo mongwe ka phoso.—Yoshue 15:13-19; 21:3, 11-16; Baatlhodi 1:9-15, 20.

Sala Jehofa Morago ka Botlalo ka Metlha

Kalebe le Joshue e ne e le batho ba ba sa itekanelang. Lefa go ntse jalo, ba ne ba dira thato ya Modimo ka boikanyegi. Tumelo ya bone ga e ise e ngotlege mo lobakeng lwa dingwaga di le 40 tsa mathata kwa nageng tse di neng di bakilwe ke gore Baiseraela ba ne ba paletswe ke go ikobela Modimo. Ka tsela e e tshwanang, batlhanka ba segompieno ba ga Jehofa ga ba letlelele sepe gore se ba kgoreletse mo tirelong ya bone ya go galaletsa Modimo. Ba lemoga ka ntwa e e tsweletseng pele magareng ga phuthego ya Modimo le ya ga Satane Diabolo, ba tlhomame, ba batla go tswelela ba itumedisa Rraabone wa selegodimo mo dilong tsotlhe.

Ka sekai, batho ba bantsi ba ga Jehofa ba ile ba tsena mo kotsing ya go ka bogisiwa botlhoko le eleng go bolawa ka ntlha ya go keteka Sejo sa Morena sa Maitseboa, kana Segopotso sa loso lwa ga Jesu Keresete. (1 Bakorintha 11:23-26) Mabapi le kgang eno, mosadi mongwe wa Mokeresete yo o neng a tswaletswe mo kampeng ya pogisetso ya Bonazi ka nako ya Ntwa ya Lefatshe II o ne a bega jaana:

“Mongwe le mongwe o ne a bolelelwa gore ka 11 p.m. a bo a le kwa lefelong la go tlhatswetsa. Ka 11 p.m. mo godimo ga tlhogo re ne re setse re phuthegile, re le 105 ka palo. Re ne re eme re kgotlhagane re dirile mosako, fa gare [se e neng e le] setulonyana se se bayang dinao se se neng se apesitswe ka letsela le lesweu le go neng go beilwe ditshwantshetso mo go lone. Go ne go tshubilwe kerese mo phaphosing eo, e reka lebone la motlakase le ne le ka re tshwarisa. Re ne re ikutlwa jaaka Bakeresete ba pele ba le mo mogogorong. E ne e le mokete fela o o masisi. Re ne ra tlhalosa sesha maikano a rona a a sa fetogeng go Rraarona gore re tla dirisa maatla a rona otlhe go sireletsa leina la Gagwe le le boitshepo, go emela Puso ya Bomodimo ka boikanyegi.”

Go sa kgathalesege diteko tseo di re tlelang jaaka batlhanka ba ga Jehofa ba ba bogisiwang, re ka ikaega ka maatla a re a newang ke Modimo gore re mo direle ka bopelokgale le go tlotlomatsa leina la gagwe le le boitshepo. (Bafilipi 4:13) Fa re ntse re leka ka natla go itumedisa Jehofa, go tla re solegela molemo fa re gakologelwa Kalebe. Sekao sa gagwe sa go sala Jehofa morago ka botlalo se ne sa kgatlha thata lekawana le le neng la tsenelela tiro ya go rera ya nako e e tletseng moragonyana ka bo1921. O ne a kwala jaana:

“Lefa gone go nna mmulatsela go ne ga dira gore ke tlogele tiro ya me ya manobonobo kwa lefelong la metšhini ya go gatisa ya segompieno kwa Coventry [Engelane], ga ke ise ke ikwatlhaele go e tlogela. Go ineela ga me go ne go setse go rarabolotse mathata; ke ne ke neetse botshelo jwa me go Modimo. Ke ne ka gopola Kalebe, yo o neng a tsena mo Lefatsheng la Tsholofetso le Joshue mme go ne ga buiwa jaana ka ene, ‘O ne a sala Jehofa morago ka botlalo.’ (Yosh. 14:8) Mo go nna go ne go bonala fa boikutlo jono e le jo motho a ka eletsang go nna najo. Ke ne ke itse gore go direla Modimo ka ‘botlalo’ go ne go tla dira gore botshelo jwa me jo ke bo neetseng e nne jwa botlhokwa thata; bo ne bo tla nnaya sebaka se segolwane sa go nna le maungo a a supang gore motho ke Mokeresete.”

Eleruri Kalebe o ne a segofadiwa ka ntlha ya go sala Jehofa morago ka botlalo ka boikanyegi, ka metlha a batla go dira thato ya Modimo. Fela jaaka ene, ba bangwe ba ile ba bona boitumelo jo bogolo le masego a magolo mo tirelong ya Modimo. Ekete le wena o ka nna le maitemogelo a a ntseng jalo a go nna motho yo o tswelelang a sala Jehofa morago ka botlalo.

[Setshwantsho mo go tsebe 26]

Kalebe le Joshue ba ne ba nna ba ikanyega mo go Jehofa le fa ba lekwa. A le wena o dira jalo?