15-21 JUÑU 2026
KNANANUK 122 Laran-metin bá, hamriik metin bá!
Mantein hanoin neʼebé loos kona-ba susar
“Maski terus no susar kona haʼu, maibé haʼu nafatin gosta Ita-nia mandamentu sira.”—SAL 119:143.
OBJETIVU
Aprende oinsá atu iha hanoin neʼebé loos kona-ba susar neʼebé ita hasoru no oinsá atu mantein laran-metin no haksolok.
1-2. Saida mak ita presiza halo atu bele kalma nafatin maski hasoru susar? (Haree mós foto.)
ITA hasoru daudaun situasaun la justisa, família kontra, ka ema fó-terus tanba Ita-nia fiar ka lae? Ita tahan daudaun moras ruma ka saúde sai fraku tanba idade ka lae? Ka Ita hasoru susar tanba ema neʼebé Ita hadomi mate? Hanesan Jeová nia atan barak neʼebé folin-boot ba nia, karik Ita-nia moris mós “nakonu ho susar no triste”.—Sal 90:10.
2 Atu bele kalma nafatin maski hasoru susar, ita presiza iha hanoin neʼebé loos. Tanbasá neʼe importante? Hanoin toʼok ilustrasaun tuirmai: Susar neʼebé Ita hasoru mak hanesan buat ruma neʼebé taka netik Ita-nia dalan kuandu lori karreta. Karik Ita presiza fila ba liman karuk ka loos, halai neineik, ka para ba tempu balu. Maibé atu halo buat sira-neʼe, ulukliu Ita tenke haree didiʼak. Ita labele haree didiʼak se vidru karreta nian la moos tanba foʼer ka tahu. Nuneʼe mós, atu bele tahan hasoru susar ho susesu, dalan neʼebé ita haree presiza tuir Jeová nia haree. Iha lisaun neʼe, ita sei aprende kona-ba (1) dalan neʼebé loos atu hanoin kona-ba susar sira, (2) oinsá mak hanoin neʼebé sala kona-ba ita-nia situasaun bele lori perigu ba ita, no (3) hakat balu neʼebé ita bele halo atu mantein hanoin neʼebé loos kuandu hasoru susar.
Atu tahan susar ho susesu, ita presiza iha hanoin neʼebé loos kona-ba susar sira (Haree parágrafu 2)
HANOIN NEʼEBÉ LOOS KONA-BA SUSAR
3. Tanbasá ita hotu hasoru susar iha mundu aat neʼe?
3 Ita hotu hasoru susar iha mundu aat neʼe. Ita hetan susar tanba ita la perfeitu no Satanás mak ukun mundu neʼe. Liután neʼe, nuʼudar mundu neʼe besik remata, ita sei hetan problema barak liután, karik husi dezastre naturais ka susar neʼebé ema mak hamosu. (Mt 24:8; 2 Tim 3:13) Se Jeová mak halakon susar sira-neʼe agora, neʼe hanesan Jeová ajuda Satanás atu ukun mundu neʼe. Iha sistema aat neʼe, “susar” ka “terus” bele kona ita hotu.—Ecle 9:12, nota.
4. Ema Kristaun hasoru susar saida tan?
4 Ema Kristaun hasoru susar seluk tan. Jesus fó-hatene beibeik ninia dixípulu sira katak ema sei fó-terus ba sira tanba sira-nia fiar. (Mt 24:9; João 16:2) Hodi hatene ida-neʼe sei ajuda ita atu la hakfodak kuandu ema fó-terus ita. (1 Tes 3:3, 4) Bainhira ita tahan susar ho fiar metin, ita bele iha konfiansa katak ita sei nafatin iha dalan neʼebé lori ba moris rohan-laek. Ita mós hatudu katak ita apoia Jeová nia direitu atu ukun, laʼós Satanás. Satanás hatete katak ema serbí Jeová tanba hakarak buka diʼak deʼit ba sira-nia an. Atu koko prova ida-neʼe, nia ataka beibeik Jeová nia povu. (Job 1:9-11) Kuandu ita tahan tanba hadomi Jeová, ita halo nia kontente.—Prov 27:11.
5. Saida mak ita aprende husi Eclesiastes 7:13, 14? (Haree mós dezeñu.)
5 Jeová husik susar akontese. Jeová nunka hatudu hahalok aat no nunka koko ita ho buat neʼebé aat. (Tgo 1:13) Maibé, Liurai Salomão hakerek katak “loron neʼebé susar” mak “Maromak loos nia serbisu”. (Lee Eclesiastes 7:13, 14.) Neʼe la dehan katak Jeová mak hamosu buat aat, maibé nia husik neʼe atu akontese. Salomão fó matadalan neʼebé ajuda ita atu iha hanoin neʼebé loos kona-ba ita-nia susar sira. Primeiru, ita presiza rekoñese katak moris mak la perfeitu iha Satanás nia mundu. Ita iha loron neʼebé diʼak no la diʼak. Kuandu ita iha “loron neʼebé diʼak”, ita bele haree ida-neʼe nuʼudar prezente husi Maromak no fó agradese ba nia. Segundu, Salomão fó-hanoin katak ita “labele hatene ho loloos buat hotu neʼebé sei akontese”. Susar sira neʼebé mosu derrepente deʼit bele kona ema diʼak no ema aat.
Ita presiza rekoñese katak buat diʼak no aat bele akontese ba ita iha Satanás nia mundu neʼe (Haree parágrafu 5)
6. Tanbasá dala ruma Jeová husik ita hasoru susar? (Ebreu 12:7, 11)
6 Se ita iha hanoin neʼebé loos kona-ba susar sira, ita sei haree katak Jeová hanorin ita atu sadere ba nia, laʼós ba ita-nia an rasik. Jeová sempre haree susar neʼebé ita hasoru no nia hakarak ajuda ita. Maski nia husik ita laʼo iha “foho-leet neʼebé nakukun tebes”, nia kontinua dirije ita, hatudu domin ba ita, no fó kbiit neʼebé ita presiza atu tahan. (Sal 23:4) No mós susar sira bele ajuda ita rekoñese hahalok saida deʼit mak ita presiza hadiʼa, no Jeová bele ajuda ita atu hadiʼa ida-neʼe. (Lee Ebreu 12:7, 11.) Porezemplu, Job presiza hatudu haraik an liután. Laʼós Jeová mak hamosu Job nia susar, maibé nia husik ida-neʼe akontese atu Job bele aprende lisaun neʼebé folin-boot. (Job 42:1-6) Tan neʼe, maski hasoru susar naran deʼit, ita hatene katak Jeová sei la husik ida-neʼe ba nafatin. Bainhira ita tahan ho laran-metin, ita bele “manán duni”.—Rom 8:35-39.
7. Tanbasá Ita bele haksolok durante ema fó-terus?
7 Ita bele haksolok durante ema fó-terus. Se ema fó-terus Ita tanba Ita-nia fiar, labele hanoin katak Jeová mak la fó bensaun ba Ita, maibé loloos neʼe hatudu katak nia kontente ho Ita no simu Ita. (Mt 5:10-12) Se Ita iha hanoin neʼebé loos, Ita bele sente kontente no nafatin iha dignidade, hanesan apóstolu sira iha tempu uluk. (Após 5:40-42) Liután neʼe, Ita bele ajuda ema seluk atu aprende lia-loos no “hahiʼi Maromak”. (1 Ped 2:12) Hanesan José, Ita bele hetan susesu durante hasoru susar, laʼós deʼit bainhira susar neʼe remata.—Gén 39:3, 23.
8. Saida tan mak bele ajuda ita atu tahan hasoru susar?
8 Ita-nia susar sei remata. Job nia esperiénsia fó-hanoin ita katak susar neʼebé ita hasoru sei remata. Tuir loloos, “Jeová haraik bensaun barak liu fali ba Job nia moris ikus nian duké moris uluk nian”. (Job 42:12) Nuneʼe mós Jeová sei haraik bensaun ba ita iha mundu foun iha dalan neʼebé furak. Susar neʼebé ita hasoru agora mak ba tempu badak deʼit se kompara ho moris haksolok ba nafatin iha futuru. Ita hakarak tahan toʼo rohan hodi bele haree oinsá Jeová kumpre ninia promesa sira!—Mt 24:13.
HANOIN NEʼEBÉ SALA BELE LORI PERIGU
9. Oinsá mak hanoin neʼebé sala bele lori perigu?
9 Bainhira ita hasoru susar, ita bele halo situasaun sai aat liu se ita iha hanoin neʼebé sala. Porezemplu, karik ita hanoin katak Jeová mak hamosu susar sira. Ba tempu balu Job iha hanoin hanesan neʼe no neʼe halo nia “koko atu hatudu katak nia mak loos liu fali Maromak”. (Job 32:2) Noemi mós foufoun fó-sala ba Jeová kona-ba susar neʼebé nia hasoru. (Rute 1:13, 20, 21) Se Job no Noemi kontinua kaer metin ba hanoin neʼebé sala, neʼe sei estraga sira-nia relasaun ho Jeová. (Prov 19:3) Maibé, Jeová ajuda sira atu iha hanoin neʼebé loos no haraik bensaun ba sira-nia laran-metin.
10. Bainhira hasoru susar, karik ita duvida kona-ba saida?
10 Maski ita fiar katak laʼós Jeová mak fó susar ba ita, maibé karik ita komesa duvida se nia nafatin interese ho ita ka lae. Hanoin hanesan neʼe bele halo fraku ita-nia fiar. (Prov 24:10) Liurai David no profeta Habakuk mós hasoru susar, no dala ruma sira duvida katak Jeová rona ka lae bainhira sira husu ajuda. (Sal 10:1; Hab 1:2) Maibé, sira la para atu halo orasaun. Jeová hatán sira-nia orasaun no ajuda sira. No Jeová mós sei kontinua ajuda Ita.—Sal 10:17.
11. Saida mak bele akontese se ita iha hanoin neʼebé sala kona-ba susar sira?
11 Se ita iha hanoin neʼebé sala kona-ba susar sira, karik ita sei hakfodak tanbasá susar neʼe akontese ba ita. (1 Ped 4:12) Jesus nia dixípulu sira sente difisil atu komprende katak ema sei fó-terus ba Jesus no oho nia. (Lc 18:33, 34) Maski Jesus esplika ho klaru kona-ba buat neʼebé sei akontese ba nia, apóstolu Pedro nafatin hanoin katak Maromak sei la husik neʼe akontese. Jesus hatene katak hanoin hanesan neʼe bele hanetik nia atu halo Jeová nia hakarak, tan neʼe nia korrije Pedro. (Mc 8:31-33) No bainhira Jesus mate ona, ninia dixípulu sira seidauk bele komprende kona-ba akontesimentu sira-neʼe. Maibé Jesus kontinua ajuda sira. Kuandu Jesus moris hiʼas, nia ajuda sira atu iha hanoin neʼebé loos hodi ‘esplika Eskritura sira ho klaru’. (Lc 24:25-27, 32, 44-48) Hodi hanoin kleʼan kona-ba buat neʼebé Jesus hanorin ba sira, bele ajuda sira atu prepara an ba susar neʼebé sira sei hasoru tanba sai ninia dixípulu. Hodi hanoin kona-ba lia-loos husi Bíblia bele ajuda ita atu sai prontu hodi hasoru susar.
12. Hanoin neʼebé sala kona-ba ita-nia situasaun bele halo ita sente oinsá?
12 Hanoin neʼebé sala kona-ba ita-nia situasaun bele halo ita sente katak susar sira-neʼe mak boot tebes maski loloos lae. Jesus hatudu oinsá neʼe bele akontese hodi uza ai-knanoik kona-ba serbisu-naʼin iha toʼos-uvas. Serbisu-naʼin balu la kontente kona-ba sira-nia saláriu, maibé sira-nia naʼi hatete ba sira ida: “Maluk, haʼu la halo sala ida hasoru ó.” (Mt 20:10-13) Serbisu-naʼin sira-neʼe protesta laʼós tanba situasaun la justisa, maibé tanba sira hein ba buat neʼebé loloos sira la presiza hein. Ohin loron, Testemuña balu luta hasoru hanoin neʼebé hanesan. Porezemplu, sira sente katak la justu tanba sira la hetan knaar ruma ka presiza husik knaar balu. Saida mak bele ajuda ita atu iha hanoin neʼebé loos kona-ba situasaun susar?
HAKAT NEʼEBÉ ITA BELE HALO KUANDU HASORU SUSAR
13. Saida mak bele akontese kuandu hasoru susar?
13 Karik ita hatene eskritura neʼebé koʼalia kona-ba susar sira. Karik ita fahe eskritura neʼe ba ema seluk atu ajuda sira tahan susar. Maibé, kuandu Ita rasik hasoru susar, Ita sente difisil atu iha hanoin neʼebé loos. Porezemplu, karik Ita sente katak Jeová fó kastigu ba Ita ka la rona Ita-nia orasaun. Saida mak Ita bele halo atu mantein hanoin neʼebé loos?
14. Ita bele halo orasaun kona-ba saida kuandu hasoru susar? (Filipe 4:13)
14 Husu Jeová atu ajuda Ita. Fó sai ba Jeová kona-ba Ita-nia susar no oinsá neʼe afeta Ita. Ita bele halo orasaun hodi husu espesífiku kona-ba oinsá Jeová ajuda Ita. Ita bele husu espíritu santu atu fó Ita kbiit no matenek hodi bele tahan. Hanoin-hetan katak Jeová bele hatán Ita-nia orasaun iha dalan neʼebé Ita la espera. (Éf 3:20) Nia mós bele dirije anju sira ka irmaun-irmán sira atu apoia Ita. (Sal 34:7) Tan neʼe, hanoin kona-ba oinsá Jeová ajuda Ita no hatudu agradese ba ida-neʼe. Jeová ho laran-luak fó Ita ninia espíritu, no neʼe bele ajuda Ita atu tahan hasoru susar naran deʼit.—Lee Filipe 4:13.
15. Saida mak bele ajuda Ita atu tahan hasoru susar? (Haree mós foto.)
15 Mantein toman espirituál. Halo buat neʼebé Ita bele maski Ita labele halo buat barak hanesan uluk. Ita presiza enxe liután Ita-nia neon ho Maromak nia hanoin durante tempu “terus no susar”. (Sal 119:143) Kontinua lee Bíblia, estuda, no hanoin kleʼan kona-ba neʼe. Haklaken liafuan diʼak tuir Ita-nia kbiit, tuir reuniaun sira no hola parte. Ransu hamutuk ho irmaun-irmán sira no keta haketak an, maski dala ruma Ita hakarak tebes.—Prov 18:1.
Halo buat neʼebé Ita bele atu mantein toman espirituál (Haree parágrafu 15)
16. Kuandu hasoru susar, neʼe bele halo Ita duvida kona-ba saida, no oinsá Ita bele halakon ida-neʼe? (2 Korinto 10:4, 5)
16 Uza Bíblia atu halakon dúvida. Kuandu hasoru susar, karik Ita presiza hadiʼa Ita-nia hanoin neʼebé “metin hanesan moru”, inklui dúvida kona-ba Ita-nia an ka kona-ba Jeová. (Lee 2 Korinto 10:4, 5.) Ita bele halo nuneʼe hodi uza “koñesimentu kona-ba Maromak” husi Bíblia no ita-nia publikasaun sira. Porezemplu, Ita nafatin duvida katak Jeová simu Ita ka lae? Estuda kona-ba apóstolu Paulo nia esperiénsia. Durante haklaken, nia hasoru susar boot barak, no neʼe hametin ninia fiar katak Jeová no Jesus kontente ho nia. (2 Kor 11:23-27) Ita duvida katak Jeová perdua ona sala neʼebé uluk Ita halo ka lae? Se nuneʼe, halo lista kona-ba eskritura sira neʼebé hatudu katak Jeová fó perdua ba ema nia sala. (Isa 43:25) Tuirmai, lee eskritura sira-neʼe no hanoin kleʼan. (Sal 119:97) Ita hasoru situasaun ruma neʼebé halo Ita hanoin katak Maromak la proteje ninia atan sira neʼebé laran-metin ka lae? Halo peskiza kona-ba tanbasá Maromak husik terus akontese no oinsá nia proteje ita iha dalan espirituál maski iha susar naran deʼit. (Sal 91:9-12) No mós, lee irmaun-irmán sira-nia esperiénsia kona-ba oinsá sira tahan hasoru susar ho susesu.a
17. Saida mak ita presiza halo kuandu hasoru susar?
17 Karik agora daudaun Ita la hasoru susar neʼebé boot. Se nuneʼe, hatoʼo agradese ba Jeová no fó hahiʼi ba nia ba buat diʼak neʼebé nia fó ba Ita. (Ecle 7:14) Maibé, kuandu Ita hasoru susar, mantein hanoin neʼebé loos no tau fiar liután ba Jeová. Nuʼudar Ita halo nuneʼe, Jeová sei ‘hatudu dalan ba Ita atu sai, atu nuneʼe Ita bele tahan’. (1 Kor 10:13) Maibé saida mak ita presiza halo kuandu irmaun-irmán sira hasoru susar? Lisaun tuirmai sei koʼalia kona-ba neʼe.
KNANANUK 150 Buka Jeová hodi salva Ita
a Porezemplu, esperiénsia husi “Halaʼo moris família neʼebé kontente, triste, no kontente fali” iha jw.org neʼebé konta oinsá irmaun David Maza no ninia família tahan hasoru susar bainhira sira-nia oan-mane mate.