Kapitulo 12
Nipabidbir ed Kadederal odino ed Kililiktar?
1. Antoran tepet so ipaseseg na sayan leksion ed sikatayo ya imanoen?
1 Say relihyoson kipapasen a wala natan so mankaukolan ed sikatayo na panangipanengneng ed no anto a peteg so wala ed saray kapusoan tayo. Peteg kasin inaro tayo si Jehova tan saray dalan to? Kasin sikatayo so singa say Anak to, si Jesu-Kristo, ya angibagaan na: “Inarom so inkatunong, tan ginulam so kaugsan”? (Hebreos 1:9) Kasin sikatayo so mabulos a mangipatnag na saya a silulukas ta pian saray arum so mikabat no iner so talindeg tayo? Say rekord na Biblia nipaakar ed si Jehu tan si Jehonadab ya anak nen Rekab so ontulong ed sikatayo a mangusisa ed talindeg tayo.
2. Siopa si Jehu tan si Jehonadab?
2 Nen komaplon siglo K.K.P., si Jehu so alanaan a magmaliw ya ari ed samploran-tribun panarian na Israel, a say kabisera to so diad Samaria. Sikato so niganggan a maneral ed amin a wala ed marelmeng ya abung nen Ahab, a pati si Reyna Jezebel, ya angiyalibansa na panagdayew ed Baal ed Israel tan nanggunaetan ton erepen so panagdayew ed si Jehova. Si Jehonadab, sakey a Kenita (sirin, aliwan sakey ya Israelita), so andi-duaruan mikabat ed panagpatey a programa nen Jehu sanen sikato so linman akiabet ed si Jehu. Balet panon kabiskeg so panangaro nen Jehonadab ed si Jehova? Kasin sikato so silulukas ya angipabidbir na inkasikato a bilang sakey ya anisian mabiskeg a si Jehova lambengat, say tuan Dios, so nepeg a dayewen?
“Kasin Say Pusom So Maptek ed Siak?”
3. Panon nen Jehonadab ya impaamta ed lapag so talindeg to nipaakar ed panagdayew ed si Jehova?
3 Kayari na impanbanoan na sarayan duaran lalaki, si Jehu so nankaukolan ed si Jehonadab a palinewen to so talindeg to. “Kasin say pusom so maptek ed siak,” so intepet nen Jehu, “unong a say pusok so wala ed pusom?” Anggapoy abalan inmebat si Jehonadab: “Peteg.” “No ontan, iyawat mo ed siak so limam,” so ebat nen Jehu. Kanian pinalugan to si Jehonadab ed karwahe to tan kuanto: “Mila ka ed siak tan nengnengen mo so agko panangiyabuloy na ilalaban ed si Jehova.” Si Jehonadab so andi-takot ya akila.—2 Arari 10:15, 16; nengnengen so Deuteronomio 6:13-15.
4, 5. (a) Diad anton paraan a si Jehu et ginawa toray managdayew ed si Baal ya ipabidbir da so inkasikara? (b) Anton aksion so ginawa nen Jehu, tan iner so kawalaan nen Jehonadab? (c) Panon so ikiwas yo ed saman ya impanderal ed saray managdayew ed si Baal?
4 Sinmabi ed Samaria, ginawa nen Jehu so paraan diad pankaukolan ed amin a managdayew ed si Baal ya ipabidbir da so inkasikara. Saray propetas, saray saserdote na amin a managdayew ed Baal so atawag ed sakey a baleg a panagbagat ed abung nen Baal. Sikara so apakabatan ya anggan siopan toon ag-onatendi so makabalang na bilay da. Ingganggan nen Jehu a saray kawes so niiter ed amin a managdayew ed si Baal ya isulong ta pian malinlinew a sikara so nabidbir. Anggan siopan mangibabaga met a managdayew ed si Jehova so sirin mangipanengneng no siopa so peteg a panlilingkoran da. Ompatnag a maglorian oras a para ed si Baal tan para ed si Satanas a Diablo, say palson dios a peteg ya irerepresenta nen Baal.
5 Saya so aliwan pasen a para ed saray tuan managdayew ed si Jehova. Agawa so impanusisa pian naseguro a saray managdayew labat ed si Baal so wadman. Insan ginmapo so seremonya. Kaleganan to, diad paway, saray totoo nen Jehu so namparaan, tan diad andawes to et sikara so kinmiwas. “Kabilen yo ra! Agyo aabuloyan so anggan sakey a makapaway,” so ingganggan to. Kada managdayew ed si Baal so aderal. Say abung nen Baal so gineba. “Sirin dineral nen Jehu si Baal ed Israel.” Si Jehonadab so wala ed dapag nen Jehu ya akatasi ed saraman ya agawa. (2 Arari 10:18-28) Panon so ikiwas yon personal ed agawa? Manwarin anggapo ed sikatayo so manliket diad ipatey na arum, anggan saray marelmeng a totoo, kasin apresyaen tayo no akin a nakaukolan tan no akin a satan so nikurit ed Biblia para ed sikatayo a basaen natan?—Ipareng so Ezequiel 33:11.
6. (a) Panon so kaderal na Babilonia a Baleg? (b) Sanen wadiad dalin, panon nen Jesus ya impanengneng ya agto inabuloyan so pilalaban ed si Jehova?
6 Say awaran so agmanguutorisa ed sikatayo a maneral ed balanglan saray paalagey a kayarian na relihyoson grupo odino totoon nideboto ed palson panagdayew. Tinuro nen Jehova, aliwan saray modernon-agew a tastasi to, noagta say niglorian Jesu-Kristo, a bilang Babaleg a Jehu, a mangidapo na matunong iran panangukom To. Diad pangabuloy to ed nantekep a mapulitikan puersa diad pangibalikas na dilin panggula ra ed Babilonia a Baleg, say mangatatawen ya Ari so mangitarok na kadederal diad sankamundoan ya imperyo na palson relihyon. (Apocalipsis 6:2; 17:16; 19:1, 2) Sanen wadia ed dalin, agnilabay nen Jesus a gawaen so anggan sakey a gawa na panagdayew a mangigalang ed Diablo. Kinondena to so pangipireg ed Salita na Dios pian ontalona so tradisyon na too tan say pangusar ed panagdayew ed Dios a para ed kinokomersyon pananubo. Agto inabuloyan so pilalaban ed si Jehova.—Lucas 4:5-8; Mateo 15:3-9; 21:12, 13.
7. (a) Anto so arum ed saray modernon-agew ya ebidensya na Baalismo? (b) Akin a si Kristo a bilang Ari so angiyabuloy ed sarayan bengatla?
7 Akin, sirin, a si Kristo, a natan et manuuley ed pegley na kakabusol to, so angiyabuloy ed modernon Baalismo a singa onaaligwas? Akin ya abuloyan toray totoon mapatnag ya makagagawa diad panamagalang ed dios na sayan sistema na bengabengatla diad pangidepak ed saray nakakaukolan nen Jehova? Akin ya abuloyan to so ikiwas da a singano say Dios so andian na suppiat ed seksual ya imoralidad da, say panangigloria ra ed minamateryalistikon dalan na bilay, say pibibiang da ed saray espiritistikon agagamil legan ya ibabaga ran sikara so Kristiano, tan say pangibabangat da ed saray Binababilonian doktrina a singano saraya so salita na Dios? Say kadaanan a drama so mangipanengneng a saya so panangipasen ed totoo diad subok, pian nipanengneng ed sikara ed akinpaway no siopa so dadayewen da, tan sirin no kasin sikara so makanepegan ed kipreserba odino naderal.
8. Antoran seryoson tepet so nakaukolan tayon itepet ed inkasikatayo?
8 Anton kurang so pinili yo? Kasin tinaynanan yo laran amin so gawagawan nayarin mangipabidbir ed sikayo a bilang managgawa ed modernon Baalismo? Kasin insian mo la so inkasika a manlapud mundo tan inalam so talindeg a bilang tuan managdayew ed si Jehova?—2 Corinto 6:17.
9. (a) No sikatayo so tuan singa si Jehonadab, anto komon so gagawaen tayo? (b) Panon a saray nisitan kasulatan so mangidanet ed kaimportantian na sarayan bengatla?
9 Si Jehonadab, bilang sakey ya aliwan-Israelitan managdayew ed si Jehova, so angiyanino ed “arum a karnero” a natan et natitipon a tekep na ilalo ed maandon bilay diad dalin. Kasin isisindag mo so espiritu nen Jehonadab? Kasin sika so mabulos a mangipabidbir na inkasika ed lapag diad dapag nen Babaleg a Jehu tan diad dapag na alanaan a patumbok to ed dalin a mangiyaabawag ed onsasabin “agew na panangibales ed biang na Dios tayo”? Kasin sika so mibibiang ed sikara diad satan a maganat a kimey? (Isaias 61:1, 2; Lucas 9:26; Zacarias 8:23) Kasin iiter mo ed si Jehova so sigpot a debosyon, ya agmo aabuloyan so antokaman ya onsalet ed pasen a kanepegan to ed pusom? (Mateo 6:24; 1 Juan 2:15-17) Kasin say bilay mo so mangipapatnag na relasyon mo ed sikato diad sankablian a kayarian mo, ya amin a bengatla so nipaalagey ed liber to?—Salmo 37:4; Uliran 3:1-6.
Kasin Walaan Ka na Tanda?
10. Panon so pangipanengneng na Biblia a saray managdayew labat ed si Jehova so makaliktar?
10 Seryoson lingo so pangibaga a no salien na sakey a too so manbilay na “maabig” tan no sikato so ompaliis ed saray relihyon a manggagawa na bengatlan malinlinew a kinondena na Salita na Dios, et anggapo la so nakaukolan ed sikato. Amin a maniilalon makaliktar ya onloob ed “balon dalin” so nepeg met ya agnalingon nipabidbir a bilang managdayew ed si Jehova. (Apocalipsis 14:6, 7; Salmo 37:34; Joel 2:32) Sayan mensahe so nipasabi diad sakey a pasingawey ed si propeta Ezequiel sakbay ya aderal so Jerusalem nen 607 K.K.P.
11. (a) Deskribien so pasingawey a nikurit ed Ezequiel 9:1-11. (b) Anto so tombok ed kililiktar?
11 Nadngel nen Ezequiel so impanawag nen Jehova ed saramay maneral ed agmatoor a Jerusalem tan saray manaayam ed sikato. Anengneng to so anemiran lalaki ya armado na ayura na panagderal, tan wala met so sakey a toon akakawes na lienso, a walaan na tinteroan na sekretaryo ed banel to. Ununa et imbaga nen Jehova ed sayan akakawes-na-lienson laki: “Ondalan ka ed pegley na syudad, diad pegley na Jerusalem, tan tandaan mo so kamulingan na totoon mansibek tan managogol ed saray makapadimlan bengatla a nagagawa ed pegley to.” Insan diad anemira nin arum et inkuanto: “Ondalan ed pegley na syudad ya ontumbok ed sikato tan mangabil. Agkomon mangimasakit so mata yo, tan agmangabagey. Mamasiken, walad kalangweran a lalaki tan mamarikit tan ugugaw tan bibii so nepeg yon pateyen—diad kadederal. Balet diad anggan siopan walaan na tanda so agyo aasinggeran, tan sikayo so onggapo ed santuaryok.” Anengneng nen Ezequiel ed pasingawey so kadederal ya ontumbok—ya ontan lan kalaknab a singano amin ya Israel a wala ni ed dalin so nitarok ed kadederal. (Ezequiel 9:1-11) Anto so tombok na kililiktar? Sikato so tanda ed muling na sakey ya inkarga na samay lakin walaan na tinteroan na sekretaryo.
12. (a) Antoray makapadimlan bengatla a “pansisibekan tan panagogolan” na saray atandaan? (b) Akin a si Jehova so sinmanok ed saratan a bengatla?
12 Saray totoo lambengat a “mansibek tan managogol ed amin a makapadimlan bengatla” a nagagawa ed Jerusalem so natandaan a para ed kililiktar. Anto ratan a “makapadimlan bengatla”? Limara so nilista: (1) Sakey a “simbolo na imon” diad lolooban ed akindalem a patio na templo nen Jehova. Antokaman a porma, sayan bengatla so nanaikdan na debosyon ya utang na saray Israelitas ed si Jehova. (1 Arari 14:22-24) (2) Bakor ya inukitan na saray kurongkurong a bengatla tan ed saray ayayep, a diad arap to et niyaapay so insenso ed dalem na templo. (3) Saray bibiin managogol ed impatey nen dios a Tammuz, a sikato so sananey a ngaran a para ed Nimrod, saman a rebelde a sumpad si Jehova. (Genesis 10:9) (4) Saray lalakin mangipapatnag na sisasanok ya agpanagrespeto diad imbeneg da ed templo nen Jehova tan akadakmomo ed agew. (Deuteronomio 4:15-19) (5) Bilang unor a panagmodmora, totoon mamapano ed dalin na karawalan tan ontan met a sikara so mangideyeng na “sanga,” nayarin simbolo na sekso, diad eleng nen Jehova. Kasin naapresya yo no akin a si Jehova so sinmanok ed sikara?—Ezequiel 8:5-17.
13. (a) Sakey-sakey, komentoan so modernon-agew iran gawagawa a mipara ed saraman so “makapadimlan bengatla.” (b) Panon so liknaan yo nipaakar ed sarayan gawagawa?
13 Panon so ikiwas yon personal diad modernon-agew a gawagawa na Kakristianoan a sikara so niulibay ed sarayan “makapadimlan bengatla”? (1) Diad dakel iran iglesia to et saray talintaon dadakmomoan a dadayewen na totoo, anggaman ipapasakbay na Biblia so agpanggawa na ontan. (1 Corinto 10:14; ipareng so 2 Arari 17:40, 41.) (2) Sikato so miaagos diad pananisia ed ebolusyon na too a manlapud saray ayep imbes a diad palsa na Dios; ontan a sikato so mibibiang diad impangipatnag na masimoon a debosyon ed arap na saray representasyon ya ayayep tan manomanok a nausar a bilang simbolo na nasyon. (3) Diad panagdayew to et ipapabitar to so krus, a manlapud kadaanan et sikato so relihyoson simbolo nen Tammuz, tan sikato so mibibiang ed saray seremonya na panagogol ed saraman so inatey ed saray managpaagos-na-dala a bakal a mangisisindag ed espiritu nen Nimrod. (Balet nengnengen so Juan 17:16, 17.) (4) Sikato so binmeneg ed ibabaga na Dios ed panamegley na Salita to tan, imbes, et pinili to so “kaliwawaan” ya inyopresi na modernon siensia tan pilosopya na too. (1 Timoteo 6:20, 21; ipareng so Jeremias 2:13.) (5) A singano satan so aliwan magenap, iyaalibansa to so rebolusyon ed arum iran pasen tan itantandoro to so seksual ya imoralidad, legan ya ibabaga ton sikato so mansasalita ed ngaran na Dios. (2 Pedro 2:1, 2) Arum a totoo so manmoria ed sarayan nagagawa a malukak. Nayarin sikara so agmipakna ed amin na saratan, balet nayarin sikara so mibibiang ed arum odino nayarin sikara so minunonong ed saratan. Panon so liknaan yo nipaakar ed ontan a managmodmora-ed-Dios iran gawa a mangipapabeneg ed totoo a manlapud Amalsa na katooan?
14. Akin a say katuaan a say sakey a toon adismaya ed saray iglesia so agnakaukolan a kabaliksan to lan sikato so sakey a niliktar?
14 Dakel a totoo so adismaya ed saray iglesia tan aglara onaatendi. Nayarin sikara met so agonigon a tuloy nipaakar ed karawalan tan katilaan ed mundo. Balet satan so agmankabaliksan a sikara so atandaan a para ed kililiktar. Nepeg a sikara so tandaan na samay ‘laki a walaan na tinteroan na sekretaryo.’ Saray katuaan so mangipanengneng a “say matoor tan makabat ya aripen” a klase so manggagawa ed ontan a panagtanda natan.—Mateo 24:45-47.
15. (a) Anto so tanda? (b) Panon so pakaawat na sakey a too ed satan?
15 Amin a malabay a natandaan a makagamor na panangabobon na Dios so nepeg a mangawat ed bilin ya itatarya nen Jehova ed panamegley na satan ya “aripen” a klase tan magmaliw a tuan managdayew ed si Jehova. Sikara so nepeg ya aliwan totoon mangigagalang ed si Jehova diad saray sangi ra ingen ta peteg ya inaro ra so minumundon daladalan. (Isaias 29:13, 14; 1 Juan 2:15) Nepeg ya aroen da si Jehova tan saray estandarte to tan sikara so manermen ed puso, “mansibek tan managogol,” ed saray bangabangat tan gawagawa a manmomodmora ed sikato. Anggapo so mangyan na literal a tinta ed muling da. Balet sano sikara so masimbolikon atandaan et mapatnag ed amin a, bilang dedikado, bautismadon Kristiano, et sikara so mangisulong ed “balon inkatoo” ya adeskribe ed Efeso 4:24. Sikara so walaan na mabilay a pananisia. Mapubliko tan pribada a pambabanikelan dan gawaen so mangidayew ed si Jehova. Aliwan totoo lambengat a pinmaway ed Kakristianoan noagta amin, anggaman anto so nanlapuan da, a walaan na ilalon makaliktar ya onloob ed “balon dalin” a bilang kaiba na alanaan a klase so nepeg a nawalaan na sayan tanda.
16. Akin a sayan pasingawey so nagkalautlan importante ed saray ugugaw tan saray atateng da?
16 Nagkalautlan makabaliksan et say katuaan a saray manamatey nen Jehova so nibagan say edad, sekso, walad kasuloan odino relasyon ed panangasawa so aliwan rason na pangiliktar ed akasumlang a sumpad si Jehova. Say toon walaan na asawa so nepeg a nawalaan na tanda to pian makaliktar. No saray atateng so agmalabay a saray anak da so natandaan odino sikara so onsaew a mamabaleg ed sikara a bilang ariripen nen Jehova, sikara so mangebat ed responsabilidad ed saman so nagawa ed saratan ya anak. Anggaman saray matulok ya ananak na maridios ya atateng so moriaen nen Jehova a bilang “masanto,” saray rebelyoso so andi. (1 Corinto 7:14; Salmo 102:28; Uliran 20:11; 30:17) No saray ananak so wala la ed edad a magmaliw a bautismadon Kristianos balet ta sikara so agmalabay a manbilay a tukoy ed saray nakakaukolan, balanglan sikara so bautismado odino andi, say edad da so agmansumpal ed kililiktar da. Panon so inkamakana, sirin, ed balang sinansakey a responsablen edad so malinlinew a natandaan a bilang sakey a toon dedikado ed Dios tan manggagawa ed linawa to!
17. Anto so naaralan tayo dia no nipaakar ed panangabagey nen Jehova?
17 Si Jehova so walaan na baleg a panangabagey ed katooan tan diad impangibaki to ed saray tastasi to a mamasakbay ed sikara diad onsasabin kadederal tan mangituro ed dalan a mamaarap ed kaligenan. Balet kabat to met a maong so rekord na palson relihyon tan say abulok a bungan pinawala to. Sano naderal so Babilonia a Baleg, anggapo so panangabagey a nanengneng ed anggan siopan mangipilit ed satan. Pian makaliktar ed onsasabin kidapo na madibinon panangukom, nepeg tayo so manakar ed saray bakat nen Jesu-Kristo a bilang tuan managdayew ed si Jehova, say Manamalsa ed tawen tan dalin.