Elos Isusla Nu Ke Sie Mutanfwal Sulosola Sin God

“Jeova God lom El sulekomla tu in sie mutanfwal.”​—DUTERONOMI 7:6.

1, 2. Orekma ku fuka Jeova el oru in sang kasru met kulansap nukemwa lal, a kain in futoto fuka nu sin God met Israel elos orala nu ka?

IN YEA 1513 B.C.E., Jeova el orala akwuk nu sin met kulansap lal nukemwa fwin fwalu elos in engankin sie akwuk sasu in akfototoyelos nu sel. Ke yea se inge, el akmwekinye sie mutanfwal su ku emeet fwin fwalu a suk in molela met Israel liki sruo lalos. Ke inkanek in oru ma inge, el suk el an ekla Met Molela lalos a elos Ma lal. Meet liki el oru akwuk inge, God el fwak nu sel Moses: “Fwak nu sin tulik natul Israel, ‘Nga Jeova, a Nga a fwa wiskomwosla liki me utuk lun met Ijipt, a Nga a fwa fulekomwosla liki kos lalos, a Nga fwa molikomwosla ke po asroesla, a ke nununku lulap. A Nga fwa eis komwos nu yuruk tu in mutanfwal Sik, a Nga fwa God lomwos.’”​—Exodus 6:6, 7; 15:1-7, 11.

² Tia pat tokin elos som liki an Ijipt, met Israel elos mutamwauk in orekmakin sie mwuleang nu ke akwuk futoto lalos nu sin God, Jeova. Jeova el tia oru mwuleang nu sin met puspus, ku sou puspus, ku sruf puspus, a mutamwauk ke pal inge e fwa oasr sie u lun met puspus, sie mutanfwal lun Jeova fwin fwalu. (Exodus 19:5, 6; 24:7) El sang nu sin met nukemwa lal masap su sang kasru moul lalos ke len nukemwa a, yok sripe liki ma inge nukemwa, pa masap ke orekma in alu lalos. Moses el fwak nu selos: “Tu pia sie mutanfwal lulap oinge su oasr sie God apkuran nu selos, oana Jeova God lasr El apkuran nu sesr pal e nu kemwa kut pang nu Sel? A pia sie mutanfwal lulap, su oasr yurolos ma sap a ma lo su sumwosmwos, oana ma sap inge nu kemwa, su nga filiye ye mutomwos misenge?”​—Duteronomi 4:7, 8.

Isusla Nu ke sie Mutanfwal lun Met Lo

3, 4. Mea sie sripe yok ke met Israel elos orekla oana sie mutanfwal?

³ Century puspus somla, Jeova el akesmakinye met Israel, ke inkanek lun met palu Isaia, ke sie sripe yok la efu ku elos ku in orekla oana sie mutanfwal nu sel. Isaia el fwak: “A inge, Jeova su orekomla El fwak oinge, O Jekob, a El su luma kom, O Israel: ‘Nikmet sangeng, tu Nga molikomla. Nga pangon kom ke em. Kom ma Luk. Tu Nga Jeova God lom, El su Mutal in Israel, Met Lango lom . . . Wise mwen Nutik yen loesila me, a an Nutik tafwun fwalu me, elos nu kemwa su pangonyuk ke ek, a su Nga orala nu ke mwolana Luk, su Nga lumala, aok, su Nga orala. Komwos met lo Luk,’ Jeova El fwak, ‘a met kulansap Luk, su Nga sulela, . . . met su Nga lumala nu Sik sifwana, tu elos fwa ku in fwakak kaksak Luk.’”​—Isaia 43:1, 3, 6, 7, 10, 21.

⁴ Oana met puspus su pangon ke inen Jeova, met Israel elos orekma oana met lo puspus nu ke ku lal ye mutanfwal puspus. Elos sie mutanfwal su ‘orekla nu ke mwolena lun Jeova.’ Elos enenu in ‘fwakak kaksak lun Jeova,’ akkalemye orekma mwolena lal ke molela a ke ma inge elos enenu in akfulatye e mutal lal. Ke kas futoto, elos sie mutanfwal lun met lo puspus nu sin Jeova.

5. Ke inkanek fuka met Israel elos sie mutanfwal su mwuleyukla?

⁵ In century ak 11 B.C.E., Togusra Solomon el akkalemye la Jeova el orala Israel sie mutanfwal su srela liki mutanfwal nukemwa. Ke pre lal nu sin Jeova, el fwak: “Tu Kom srelosla liki in masrlon mutanfwal nu kemwa fwin fwalu, tu elos in me usru lom.” (1 Togusra 8:53) Oasr pa akwuk futoto a mwo lun kais sie met Israel nu sin Jeova. Meet liki pal se inge, Moses el fwak nu selos: “Komwos tulik nutin Jeova God lomwos. . . . Tu kom sie mutanfwal mutal nu sin Jeova God lom.” (Duteronomi 14:1, 2) Ke ma inge, tulik srisrik nukemwa nutin met Israel, elos tia enenu in mwulela moul lalos nu sin Jeova. Elos isusla oana met puspus su wi ke mutanfwal lun God su mwuleyukla tari nu sel. (Sam 79:13; 95:7) Ke kais sie fwil sasu lalos lutiyuk nu selos masap lun Jeova a elos enenu in akos a orekmakin ma inge ke sripen mwuleang se su met Israel elos enenu in akpayeye nu sin Jeova.​—Duteronomi 11:18, 19.

Kais Sie Met Israel Elos Sukosok in Oru Sulela

6. Sulela fuka kais sie met Israel enenu in oru?

⁶ Fwinne met Israel elos isusla nu ke sie mutanfwal su mwuleyukla nu sin God, kais sie met enenu in oru sulela lal sifwana in kulansapu God. Meet liki elos ilyuk nu in Fwal Mwulela, Moses el fwak nu selos: “Nga pangon kosrao a fwalu in orek lo lain kom misenge, tu nga filiye tari ye mutom moul a mise, me insemwomwo a me selnga; ke ma inge sulela moul, tu kom fwa ku in moul, kom a fute lom, in lungse Jeova God lom, in akos pusral, a in fulyung nu Sel; tu El moul lom, a lusen len lom; tu kom fwa ku in muta in fwal se su Jeova El fulak ka nu sin papa tumom, nu sel Ebream, nu sel Isaak, a nu sel Jekob, in sang nu selos.” (Duteronomi 30:19, 20) Ke ma inge, kais sie met Israel el enenu in oru sulela lal in lungse Jeova, in akos pusral, a in fulyung nu sel. Ke sripen oasr sukosok lun met Israel in oru sulela lalos sifwana, elos enenu in eis kunokon lalos ke fwako nukemwa lun sulela lalos.​—Duteronomi 30:16-18.

7. Mea sikyak tokin fwil lal Josua elos mise?

⁷ Pal lun met Nununku nukemwa akkalemye sie me pupulyuk mwomwo nu ke fwako nukemwa su tuku ke oiyen oaru a seoaru. Tia pat meet liki mutamweyen pal inge, met Israel elos fwasr tokin me srikasrak lal Josua a elos akinsemwomwoyeyuk. “A metu orekma nu sin Jeova in len lal Josua nu kemwa, a in len lun met matu su moul pat lukel, su liye orekma lulap lun Jeova nu kemwa su El oru ke Israel.” Tusruktu oasr pal tokin Josua el mise, oasr “siepa fwil sikyuk tukolos, su tia etu Jeova, ku orekma Lal su El oru ke Israel. A tulik natul Israel elos oru ma koluk ye mutun Jeova.” (Met Nununku 2:7, 10, 11) Kalem la, fwil sasu se inge, elos tia aksaokye me usru lalos oana met su wi ke mutanfwal su mwuleyukla tari nu sin God, su in pal somla God lalos, Jeova el oru orekma sakuruk puspus in kasrelos.​—Sam 78:3-7, 10, 11.

Moulkin Moul Fwal Nu ke Mwulela Lalos

8, 9. (a) Akwuk fuka ku in sang pal mwo nu sin met Israel in akkalemye mwulela lalos nu sin Jeova? (b) Mea met nukemwa su sang me kise ke inse mulala elos eis nu selos sifwana?

⁸ Jeova el sang pal mwomwo nu sin met kulansap nukemwa lal in moulkin moul fwal nu ke mwulela lalos in oana sie mutanfwal. Ke sie me pupulyuk, oasr ke Masap lal sie akwuk in sang me kise, ku me sang, wikin kutu pa akwuk nu ke me kise inge eneneyuk in orek, a kutu pa ka fwal nu ke ma lungse lun sie met. (Hibru 8:3) Me kise puspus inge wekunang me kise furur, me kise ke wit ku barley, a oasr me kise misla su elos enenu in sang ke inse mulala lalos, kain in me kise nukemwa elos kisekin nu sin Jeova in eis me insemwomwo lal a in akkalemye kulo lalos nu sel.​—Livitikus 7:11-13.

⁹ Me kise nukemwa ke inse mulala el akinsemwomwoye Jeova. Me kise furur a me kise wit a barley el akkalemyeyuk oana ma “emem fwolo nu sin Jeova.” (Livitikus 1:9; 2:2) Ke me kise misla, sra a fat lun kosro el kisekinyuk nu sin Jeova, a met tol fulat a met su oru me kise inge elos tukeni kangla kutu ikwe ke kosro inge. Ke oiya se inge mongo inge el pupulyukkinyuk nu ke futoto nu sin Jeova su oasr misla ka. Masap el akkalemye “A ke komwos kise me sang in me kise misla nu sin Jeova, komwos fwa kisekin ma se inge, tu komwos in etuk.” (Livitikus 19:5) Fwinne met Israel nukemwa elos wuleyukla nu sin Jeova mutamwauk ke elos isusla, tusruktu elos nukemwa su arulanu lungse in oru Jeova oana God lalos ke elos sang me kise ke inse mulala lalos elos ‘eis me insemwomwo nu selos sifwana’ a elos eis ma lane puspus.​—Malakai 3:10.

10. Fuka Jeova el akkalemye la el tia insemwomwo ke me kise lun met Israel in len lal Isaia a Malakai?

¹⁰ Tusruktu, ke pal puspus mutanfwal lun Israel elos akpayeye la elos seoaru nu sin Jeova. Ke inkanek lun met palu Isaia, Jeova el fwak nu selos: “Kom tia wise nu Sik sin sip nutum tu in me kise furur, a kom tia kaksakin Yu ke me kise lom. Nga tia tankomi ke me kise.” (Isaia 43:23) In wekunang, me kise nu kemwa su tia orek fwal nu ke lungse lun met sang a tia ke inse mulala, ma inge wangin sripe ye mutun Jeova. Ke sie me pupulyuk, century tolu tokin len lal Isaia, in len lun met palu Malakai, met Israel elos kisekin kosro su tia mwo. Ke sripe se inge, Malakai el fwak nu selos: “‘Wangin insemwomwo luk in komwos,’ Jeova lun un met meun El fwak, ‘a Nga fwa tia eis sie me sang ke poumwos.’ . . . ‘A komwos wise ma utukla ke silolel, a ma ul, a ma mas; oinge komwos wise me kise. Ya fwal tu Ngan eis ma se inge ke poumwos?’ Jeova el fwak.”​—Malakai 1:10, 13; Emos 5:22.

Pilesrela oana sie Mutanfwal Mwuleyukla

11. Kain in pal mwomwo fuka itukyang nu sin met Israel?

¹¹ In pal se met Israel elos ekla sie mutanfwal su mwulela moul lalos nu sin Jeova, God el mwulela nu selos: “Ke ma inge, komwos fwin akos pusrek inge, a liaung mwuleang Luk; na komwos fwa ma saok Luk sin mutanfwal nu kemwa; tu fwalu nufon ma Luk. A komwos fwa sie togusrai lun met tol nu Sik, a sie mutanfwal mutal.” (Exodus 19:5, 6) Messaia su oasr mwulela ka e fwa sikyak in masrlolos a sang nu selos pal mwo in ekla oana met puspus su ku in wi ke gufernment lun God. (Genesis 22:17, 18; 49:10; 2 Samuel 7:12, 16; Luk 1:31-33; Rom 9:4, 5) Tusruktu apkurun met Israel nukemwa elos in tia akpayeye mwulela lalos. (Mattu 22:14) Elos tia eis Messaia a ke saflaiye elos unilye.​—Orekma 7:51-53.

12. Kas fuka lun Jisus el akkalemye ka la Jeova el pilesru met Israel oana sie mutanfwal su mwuleyukla nu sel?

¹² Kutu len meet liki mise lal, Jisus el fwak nu sin met kol ke alu lun met Ju: “Ya komwos sumwena rid in ma simusla, ‘Eot se ma met musa sisila, eot sana orek sifwen srumwasrik. Ma inge ma Leum El oru, a ma sakuruk ye mutasr’? Ke ma inge Nga fwak nu sumwos, Togusrai lun God fwa etukla liki komwos, a fwa etukyung nu sin sie mutanfwal su fwa isus fwako ka.” (Mattu 21:42, 43) In akkalemye la Jeova el pilesrelosla oana sie mutanfwal su mwuleyukla nu Sel, Jisus el fwak: “Jerusalem, Jerusalem, su uniye met palu, a tunglalos su supeyukla nu yuro,​—fuka pal puspus Nga lungsik in esani tulik nutum, oana mwon el esani torokrok natu ye paul! A komwos tia lungse. Liye! Loom sumwos on yurumwos wangin karunginye.”​—Mattu 23:37, 38.

Sie Mutanfwal Sasu su Mwuleyukla

13. Kas in palye fuka Jeova el akalemye in len lal Jeremaia?

¹³ In pal lun met palu Jeremaia, Jeova el palye ke ma sasu nu sin met kulansap lal. Kut ku in ridi: “‘Liye! Len a fwa tuku,’ Jeova El fwak, ‘tu Nga fwa oru sie mwuleung sasu yurin loom sel Israel, a yurin loom sel Juda; tia oana mwuleung se su Nga orala yurin papa tumalos in len se ke Nga srukye paulos in wiselosme liki fwal Ijipt, “mwuleung Luk su elos kunausla, Nga fwinne sie mokul tuma nu selos,” Jeova El fwak.’ ‘A pa inge mwuleang se su Nga fwa oru yurin loom sel Israel tokin len ingo,’ Jeova El fwak. ‘Nga fwa filiye masap Luk insiyelos, a Nga fwa simusla insiyelos. A Nga fwa God lalos, a elos fwa met Srak.’”​—Jeremaia 31:31-33.

14. Ngea a ke pelung fuka mutanfwal sasu lun Jeova su mwuleyukla nu sel el orekla ku sikyak? Akuteye la su mutanfwal sasu se inge.

¹⁴ Oasr sie pelung lun mwuleang sasu su oakiyuki ke pal se Jisus el mise a tok el akkalemye ke yok sripaiyen sral su surorla nu sin Papa tumal in yea 33 C.E. (Luk 22:20; Hibru 9:15, 24-26) Tusruktu, ke pal se ngun mutal el putati nu fwelos in len in Pentecost 33 C.E. a ke isusla lun sie mutanfwal sasu, “Israel lun God,” mwuleang sasu el mutamwauk in orekma. (Galetia 6:16; Rom 2:28, 29; 9:6; 11:25, 26) Ke pal se el simusla nu sin met Kristian akmusrala, met sap Poul el akkalemye: “A komwos ‘fwil sulela, met tol leum, mutanfwal mutal, met su ma lun God mukena, tu komwos fwa ku in fwakak mwo Lal’ su pangon komwos liki losr nu ke kalem sakuruk lal. Su in pal somla komwos tia mutanfwal, a inge komwos mutanfwal lun God.” (1 Piter 2:9, 10) Ke pal se inge futoto mwomwo in masrlon Jeova God a met Israel el aksafyeyukla. In yea 33 C.E., me insemwomwo lun Jeova itukla liki met Israel a itukyang nu sin Israel in ngun, ku congregation lun met Kristian, ‘sie mutanfwal su isus fwako puspus’ lun Togusrai lun Messaia.​—Mattu 21:43.

Mwulela lun Kais sie Met

15. In len in Pentecost 33 C.E., kain in baptais fuka Piter el kaifwe met nukemwa su longol elos in oru?

¹⁵ Tokin Pentecost 33 C.E., kais sie met, met Ju ku met Pegan, el enenu in oru mwulela lal sifwana nu sin God a eis baptais “in En Papa, a Mwen, a ngun mutal.”a (Mattu 28:19) In len in Pentecost, met sap Piter el fwak nu sin met Ju a met proselyte puspus su lungse in long: “Komwos in auliyuk, a komwos nu kemwa in baptaisla in en Jisus Kraist nu ke ela lun ma koluk lomwos; a komwos fwa eis me sang lun ngun mutal.” (Orekma 2:38) Met Ju a met proselyte nukemwa inge elos enenu in akkalemye ke inkanek lun baptais lalos la elos mwulela moul lalos nu sin Jeova a elos eis Jisus in oana inkanek lun Jeova in sang nunak munas nu ke ma koluk lalos. Elos enenu in akilenul oana met Tol Fulat lun Jeova a met Kol lalos, su Sifwen congregatuion lun met Kristian.​—Kolosse 1:13, 14, 18.

16. In len lal Poul, fuka tu met Ju a met Pegan puspus elos fwal in wi ke u lun Israel in ngun?

¹⁶ Yea puspus tok, met sap Poul el fwak: “A fwakak nu selos su muta in Damaskus meet, a in Jerusalem, a in fwal Judia na fon a ouyepa nu sin met Pegan, tu elos in auliyuk a forla nu sin God, a oru ma fwal nu ke auliyuk.” (Orekma 26:20) Tokin el kaifwe met puspus​—met Ju a met Pegan puspus—​la Jisus pa Kraist, el pa Messaia, Poul el kasrelos in orala mwulela a eis baptais. (Orekma 16:14, 15, 31-33; 17:3, 4; 18:8) Ke inkanek in orekma mwo in forla nu sin God, met tuma lutlut sasu nukemwa inge elos fwal in wi ke Israel lun ngun.

17. Orekma in siliyuki fuka apkurun in aksafyeyukla, a orekma saye fuka srakna orek nu ke pal inge?

¹⁷ Ke pal inge, orekma safla in siliye met lula lun Israel in ngun apkurun in safla. Fwin ma inge aksafyeyukla, “lipufon akosr” su sruokye eng in kunausten lun “ongoiye lulap” fwa sapkinyuk elos in fulela eng akosr inge. Ke pal inge, orekma in esani lun “u lulap,” su oasr fwinsrak in muta ma patpat fwin fwalu, akpayeyuk. Oasr u lun “sip ngie” su oru sulela lalos sifwana in akkalemye lulalfongi lalos nu ke “sran Lam” a eis baptais lalos in oana me akul nu ke mwulela lalos nu sin Jeova. (Fwakyuk 7:1-4, 9-15; 22:17; Jon 10:16; Mattu 28:19, 20) In masrlolos pa met fwusr puspus su karunginyuk sin papa a nine kiyelos su met Kristian. Kom fwin sie sin met fwusr inge, lela kom in insemwomwo in ridi me lutlut toko.

[Footnote]

Ke Inkanek lun Kalweni

• Efu ku met Israel fwusr nukemwa elos tia enenu in sifwana oru mwulela lalos nu sin Jeova?

• Fuka met Israel elos ku in akkalemye la elos akpayeye mwulela lalos nu sin God?

• Efu ku Jeova el pilesru met Israel in oana sie mutanfwal su mwuleyukla nu sel, a fuka ma inge aolyukla?

• Mutanwauk in len in Pentecost 33 C.E. fwasru, mea met Ju a met Pegan elos enenu in oru tu elos fwa ku in wi ke u lun Israel in ngun?

[Petsa ke sra 7]

Met Israel fwusr puspus elos isusla oana sie met su wi ke sie mutanfwal su God el sulela

[Petsa ke sra 9]

Kais sie met Israel el enenu in oru sulela lal sifwana in kulansapu God

[Petsa ke sra 9]

Me sang su tuku ke inse el sang pal mwomwo nu sin met Israel in akkalemye lungse lalos nu sin Jeova

[Petsa ke sra 11]

Tokin len in Pentecost 33 C.E., met tuma lutlut nukemwa lun Kraist elos enenu in sifwana mwulela moul lalos nu sin God a akkalemye ma inge ke inkanek lun baptais