Luti Ke Lalmetmet A Usrnguk Ke Me Luti

“Insien met lalmetmet luti oalul, a esani me lutlut nu ke ngoasrol.”—SOAKAS 16:23.

NIEN sun lasr oanu met luti ke Kas lun God pa in sang kalem tia ke nunuk lun tulik lutlut mukena a ke insiel pa. (Efesus 1:​18) Ke ma inge, orekma in luti el tia akpayeye in tafwela mukena me sramsram. Soakas 16:23 el fwak: “Insien met lalmetmet luti oalul, a esani me lutlut nu ke ngoasrol.”

² Arulanu kalem la met sap Poul el orekmakin na paye akmwuk inge ke orekma in luti lal. Ke pal el muta fwin an Korint, “el luti in imwen lolngok Sabat nu kemwa a eis insien met Ju a met Grik.” (Orekma 18:4) Fwal nu ke sie met lalmetmet, kas Grik su orekmakinyuk ke kas inge “esani me lutlut” ku in kalmekin “ku in ekulla nunuk ke inkanek lun me sramsram mwo ku ke lutlut ke oiyen moul.” Ke inkanek lun me sramsram mwo, Poul el ku in purakak met in ekulla nunuk lalos. Ku lal in purakak nunuk lun met arulanu fukoko paenang met lokwalok lal elos sangeng sel. (Orekma 19:​24-​27) Tusruktu, ku lal Poul in luti tia tuku ke lalmetmet lun met. El fwak nu sin met Korint: “A kas luk a luti luk tia in kas peng lun lalmetmet, a in akpaye lun ngun a lun ku, tu lalalfongi lomwos in tia tu in lalmetmet lun met, tu in ku lun God.” (1 Korint 2:​4, 5) Meyen oasr kasru lun ngun mutal lun Jeova nu sin met Kristian nu kemwa, paenang elos nu kemwa ku in ekla met luti fukoko. Tusruktu, fuka in ou inge? Lela kut in liye kutu me luti fukoko.

Akkalemye la Kom Pwar in Long

³ Oiye se meet lun luti enenu in tia sramsram mukena, a in porongo. Oanu ke aketeyuki in Soakas 16:​23, tu in esani me lutlut enenu in oasr yurosr lalmetmet. Paye oasr etauk lal Jisus nu sin met su el lutlut nu sa. Jon 2:25 el fwak: “Tu el sifwanu etu ma in met.” Tusruktu, fuka kut ku in etu ma oasr ke insien met nu kemwa su kut luti? Sie inkanek pa kut in long mwo, Jemes 1:19 el fwak: “A lela tu met nu kemwa in sa in long, a pat in kaskas.” Paye, tia met nu kemwa lungse in akkalemye ma elos nunku. Ke pal se ma tulik lutlut el mutamwauk in lalalfongi la kut engun na paye selos, na elos e ku in mutamwauk in akkalemye ma elos pula na paye. Kusensiyuk kulang a kusensiyuk ke inkanek lalmetmet pal nu kemwa ku in kasre kut in sun inse a in ‘amekin’ nunuk lun inse.​—Soakas 20:5.

⁴ Arulanu yok sripe nu sin met Kristian elder in sa in long. Ke inkanek ou inge elos ku in “etu fuka fwal in topuk nu sin kais sie met.” (Kolosse 4:6) Soakas 18:13 sang kas in sensen: “El su topuk meet liki el long, ma se inge me lalfon a me mekin nu sel.” Sie pal brother luo lungse in kasru sang kai nu sin sie sister in fwasr liki ma lun fwalu meyen el tia wi kutu meeting in pal somla. Sister se inge el arulanu toasr meyen elos tia siyuk sel meet efu el tianu wi ke meeting. El tufwanu eis laslas paenang el enenu in mongle sano elan kui. Ke ma inge, arulanu yok sripe kut in long mwo meet liki kut sang kai!

⁵ Nu sin met elder, pal nu kemwa kai el wekunang pa orekma in luti lalos nu sin kutu met. Ke ma inge, arulanu yok sripe in long mwo. Long akmwoye arulanu yok sripe fwin oasr fos sikyuk inmaslon met Kristian. Tokin long akmwoye, met elder elos ku in etawi oanu “Papa su tia srela.” (1 Piter 1:​17) Insien met ke pal inge wangin misla, a met elder el ku in kasru mwo el fwin srukye ke nunuk lal kas in kai su oasr in Soakas 18:17: “El su fwakak ma lal meet, el oanu sie met sumwos, a met tulan lal tuku a fwakak kalem kel.” Sie met luti mwo el long akmwoye in eis sramsram lalos kemwa. Ikasla sramsram ke pre meet, na el suk in sang kasru fwa oru ke inkanek misla. (Jemes 3:​18) Fwin mutamwauk in upala sramsram lun met lili wiel, saap el ku in kaifwe nu sin kais sie seltal in mukelana sramsram nu sel, mwo liki eltal kemwa in tukeni muta a akukuin ye mutal. Ke inkanek lun kusensiyuk fwal, met elder el ku in aksumwosyela ma elos fos ka. Pal puspis, ma sikyuk puspis, tuku ke wangin sramsram inmaslon met se met se, a tia ke orekma tafongla ku sito pa paenang in oasr akukuin a fos. Tusruktu, fwin ma sap lun Baibel kunausyukla, sie met luti su oasr lungse paye yuro el ku in kasru ke inkanek lalmetmet, tokin el porongo akmwoye sramsram lun kais sie met.

Ma Mwo Su Tuku ke Orekma Fwusesr

⁶ In orala ma puspis in fwusesr pa sie inkanek in luti mwo. Paye kut lungse tulik lutlut ke Baibel in “arulanu etu yurin met mwo nu kemwa mea sralupa a luse a fulata a lola,” lun ma paye. (Efesus 3:​18) Oasr kutu me luti lun Baibel su arulanu me purakak nunuk a pal nu kemwa loal. (Rom 11:33) Tusruktu, ke pal se ma Poul el luti nu sin met Grik, el sramsram yok kel ‘Jisus Kraist su anwuki ke sak soko.’ (1 Korint 2:​1, 2) Oupanu, Jisus el luti ke sie inkanek kalem, a me purakak inse. El orekmakin kas fwusesr a kalem nu sin met ke Me Luti Lal Fwin Eola. Aok, me luti lal inge ma paye mukefwunnu a loal ke me lutlut nu kemwa.​—Mattu, sapter 5-7.

⁷ Kut ku in oru pa ma nu kemwa in fwusesr ke pal se ma kut luti ke Baibel study. Fuka in oru ou inge? Kut fwin “loang nu ke ma saok emeet.” (Filippai 1:​10, NW) Ke pal se kut fwin aketeye me lutlut loal, kut enenu in orekmakin kas fwusesr. Kut enenu in loang nu ke fus su aketeye yok emeet ke me lutlut, liki na in ridi fus nu kemwa ke Baibel ke me rid a kaifweung in aketeye ma inge. Ke ma inge kut enenu in akola mwo. Kut enenu in taran in tia oru tulik lutlut in tasek ke aketeye loeloes lasr wekunang pa ma puspis, a kut tia aketeye ma saye su wangin sripe nu ke me lutlut a tia yok sripe. Fwin oasr kusensiyuk lun tulik lutlut su tia arle futoto nu ke me lutlut lomtel, e mwo kut in aketeye nu sel ke inkanek kulang la kut fwa sramsramkin ma inge tokin kut aksafyela me lutlut ke buk inge.

Orekmakin Mwo Kusensiyuk

⁸ Siepa inkanek in luti mwo pa, orekmakinyen kusensiyuk fukoko. Jisus Kraist el orekmakin kusensiyuk puspis ke me luti lal. Ke sie me pupulyuk, Jisus el siyuk sel Piter: “ ‘Mea kom nunku Saimon? Togusra lun fwalu, elos eis sin su me kite a me takma? Ya sin mwen nutulos, ku sin metsa?’ Ke el topuk: ‘Sin metsa,’ Jisus el fwak nu sel: ‘Ke ma inge mwen nutulos elos sukosok.’ ” (Mattu 17:​24-​26) Oanu Mwen kulu siefwunnu nutin El su metu elos alu ka in tempel, Jisus el tia enenu in moli tax ke tempel. Tusruktu Jisus el akkalemye ma paye ke inkanek lun kusensiyuk fukoko puspis. Ke ma inge Jisus el kasrel Piter in akilen ma paye su tuku ke me lutlut su el lotela tari.

⁹ Kut ku in orekmakin mwo kusensiyuk puspis ke lusen pal in Baibel study. Fwin tafongla me topuk lun tulik lutlut, na oasr pulakinyen ke kasru lasr in sang topuk sumwos nu ka, tusruktu kut fwin oru ou inge, ya el ku in srukye ku esamye me lutlut sa? Pal nu kemwa e arulanu mwo in kasru nunuk lun tulik lutlut nu ke me topuk sumwos ke kom siyuk kusensiyuk puspis. Ke sie me pupulyuk, el fwin tia kalem ka la efu el enenu in orekmakin e mutal se inge, kut ku in siyuk, ‘Ya em yok sripe nu sum? . . . Efu? . . . Mea kom pula fwin kutu met elos srunga in orekmakin em? . . . Ya tia fwal nu sin God in siyuk sesr in orekmakin el?’

¹⁰ Met elder elos ku in orekmakin pa kusensiyuk ke inkanek sumwos ke pal elos oru muteta lalos yurin u sen. Pus sin met in congregation elos inse keok a akkulokyeyuk sin fwal lun Setan a elos pulakin la elos fokfok a srungeyuk. Sie met elder el ku in fwak kas inge nu sin kain in met inge: ‘Fwinne kom fwak la kom sesumwos a fokfok, tusruktu, mea Jeova el pulakin keim? Fwin Papa tumasr in kosrao el lela Mwen nutul in mise a in molikomla, ya ma inge tia akkalemye la God el lungse kom?’​—Jon 3:​16.

¹¹ Siepa inkanek in luti mwo pa kusensiyuk su kom sifwanu akola in sang topuk ka. Met su long kom el tia enenu in sang topuk ke kusensiyuk inge ke pusra lulap, tusruktu el ku in kasru met tu lan sifwanu tuni me lutlut sa. Met palu puspis in pal meeta elos siyuk kain in kusensiyuk inge in purakak met long in nunku yok. (Jeremaia18:​14, 15) Jisus el orekmakin pus kusensiyuk loal su el sifwanu sang topuk nu ka. (Mattu 11:​7-​11) Kain in kusensiyuk inge arulanu loala yok kalme ke pal in lutlut lal ye mutun met puspis. Kut ku in fwak nu sin met su engun in long la elos enenu in oru orekma ke insielos kemwa in akinsemwomwoye Jeova, oasr pa me kasru fwal a mwo kut fwin siyukyuk, ‘Fwin pa kut tia akkalemye inse paye ke orekma lasr, kom nunku mu Jeova el insemwomwo?’

¹² Kusensiyuk sumwos a yok sripe in akilen fwin tulik lutlut el lalalfongi na paye ma el lotela tari. (Mattu 16:13-​16) Sie tulik lutlut el ku in topuk sumwos la orekma lun kosro el koluk. Tusruktu efu kom ku tia srukak kusensiyuk inge in liye la mea el nunku, mea pulakin lom ke akmwuk lun God ke oiyen moul nasnas? Ya kom nunku mu arulanu upa? Ya kom ku in fwak la oasr sripe na paye kom fwin akos ku tia ke akmwuk lun God?

Me Pupulyuk Su Sun Inse

¹³ Siepa inkanek in sun insien met su long a Baibel study pa ke inkanek lun me pupulyuk mwo. Kas Grik su orekmakin kas inge “me pupulyuk” ku in kalmekin “filiye siske ku tukeni filiye.” Kom fwin sang me pupulyuk, kom aketeye ma se a ‘filiye siskel’ ma su apkurun in oanu sie ke ma kom aketeye. Ke sie me pupulyuk, Jisus el siyuk: “Kut fwa luma fuka togusrai lun God, ku kut fwa fwakak in me pupulyuk su?” In topuk ke kusensiyuk inge, Jisus el srukak futen mustad su arulanu pengpeng.​—Mark 4:​30-​32.

¹⁴ Met palu lun God elos orekmakin me pupulyuk puspis su arulanu fukoko. Ke pal se met Assyria, su orekmakinyuk oanu kofwen me orekma lun God in sang kai nu sin met Israel, ke elos kufla nu ke moul koluk a silolel upa lalos, Isaia el akkalemye orekma lalos su alukela ma God el sapkin nu selos in oru ke inkanek lun me pupulyuk inge: “Ya soko tula fwa sifwanu konkun lain el su pakpukkin, ya sie tata fwa sifwanu akfulatye lain el su orekmakin?” (Isaia 10:15) Ke pal se ma el luti kutu met, Jisus el ouyepa orekmakin me pupulyuk ke inkanek yok. Sie report akkalemye la “el tia kaskas nu selos fwin tia in me pupulyuk.” (Mark 4:⁠34) Me pupulyuk mwo arulanu loal meyen el purakak nunuk a inse. Elos lela met su long in akola in srukye me lutlut sasu ke pal se elos srikeye ma inge nu ke ma su oasr tari yurolos.

¹⁵ Fuka kut ku in orekmakin me pupulyuk su ku in sun na paye inse? Ma se meet, me pupulyuk se enenu in fwal na paye nu ke me lutlut se su met se el aketeye. Fwin me pupulyuk se tia fwal nu ke me lutlut se na e akfosryeak metu. Oasr sie pal su sie met utuftuf ke sramsram el lungse in oru sramsram lal in kalem oru el srukak sie me pupulyuk ke oiyen pusisel lun met lula akmusrala su fwinsrak nu in kosrao sin Jisus Kraist oanu soko kosro ngalngal muna a lalmetmet. Tusruktu, ya kain in me pupulyuk inge su arulanu akpusisilye met akmusrala mwo a fwal? Baibel el aketeye ke kain me pupulyuk ou inge ke siena inkanek mwo a fwal. El pupulyukin 144,000 met akmusrala lun Jisus nu ke “mutan pusla yunla nu sin mokul tumal.”​—Fwakyuk 21:⁠2.

¹⁶ Me pupulyuk puspis arulanu mwo fwin orekmakin fwal nu ke moul lun met. Me pupulyuk lal Nethan ke lam soko su anwuki arulanu purakak insiel Togusra Devid meyen el lungse sip, a el kurungin oanu sie met seperd ke el tulik fwusr me. (1 Samuel 16:​11-​13; 2 Samuel 12:​1-7) Fwuno orekmakin kao nu ke me pupulyuk se inge, lukun el tia arulanu fukoko oanu me pupulyuk ke sip. Ke inkanek sepanu inge, fwin me pupulyuk puspis orek ke ma sakuruk lun science ku me sramsram lun fwalu e tianu yok kalmeye ku tianu yok sripe nu sin met su long sramsram lasr. Jisus el orekmakin me pupulyuk lal ke ma su sikyuk len nu kemwa su metu etu. El sramsram ke ma fwusesr in eteyuk, oanu lam, mwon in kosrao, kiuf in imae. (Mattu 5:​15, 16; 6:​26, 28) Met nu kemwa su longol Jisus elos arulanu etu ma inge nu kemwa.

¹⁷ Ke orekma lun forfor lasr, oasr pal mwo lasr in orekmakin me pupulyuk fwusesr tusruktu in fwal a sumwos. Kaifweung in tuni akmwoye ma puspis. (Orekma 17:22, 23) Saap me pupulyuk lasr ku in tuku ke tulik nutin met su long kut, ke loom, orekma, ku me akengun. Kut ku pa in orekmakin ma kut etu tari nu sin tulik lutlut in akmwoye me pupulyuk puspis su etuku tari nu sesr ke me rid su kut orekmakin ke lutlut lasr. Ke sie me pupulyuk, tuni me pupulyuk su orekmakinyuk ke paragraph 14 lun sapter 8 ke buk inge Etauk Su Kol Nu Ke Moul Ma Patpat. Ma inge sramsramkin sie papa mwo su akkulokyeyuk sin met tulan lal. Kut ku in nunku yok la fuka kut a ku in orekmakin me pupulyuk inge ke moul lun Baibel study lasr su sie papa.

Ridi Ma Simusla Ke Inkanek Mwo

¹⁸ Poul el kaifwe nu sel Timote: “Kom in moniyuk in rid, in kaifwe, in luti.” (1 Timote 4:​13) Meyen Baibel pa foundeson lun me luti lasr, paenang arulanu yok sripe kut fwin ku in rid ma inge ke inkanek kalem a mwo. Oasr pal kunokon lun met Livai in ridi Ma Sap lal Moses nu sin met lun God. Ya elos tafongla ke lusen pal in ridi ku elos ridi ke pusra siefwunnu? Mo, Baibel el fwak in Niemaia 8:8 “A elos rid in buk sa, in ma sap lun God, kalem, a elos aketeye; a ou inge elos etu ma rid.”

¹⁹ Kutu sin mokul Kristian su utuftuf in sramsram elos munas ke pal in ridi. Elos e oru fuka in ku in kapkapek? Ke inkanek lun akpa. Aok, ke inkanek in ridi su oasr pusra a ke inkanek in kalweni ma elos ridi tari nu ke na elos oru ma inge in kalem. Fwin cassete in radio ke Baibel oasr ke kas lomwos, sie inkanek mwo pa in long ke inkanek in rid lun met rid a ke pusra a tuni fuka kas su wangin eteya ridiyuk. Elos nu kemwa su oasr New World Translation ke kas lalos sifwanu elos ku in ouyepa eis pal mwo in eis kasru la orek fuka in akkalemyeyuk kas sa.a Ke inkanek in akpa, fwinne e se inge Maʹher-shalʹal-hash-baz kom ku in ridi ke inkanek fwusesr.​—Isaia 8:⁠1.

²⁰ Oanu met lun Jeova, fuka mwolanu lun sie me sang su filiyuki nu sesr tu kut nu kemwa orekmakinyuk oanu met luti! Ke ma inge lela kais sie sesr in eis kunokon inge ke inse paye. Lela kut in ‘sifwanu taran ke moul lasr sifwanu a me luti lasr.’ (1 Timote 4:​16) Kut ku in ekla sie met luti mwo, ke kut akkalemye la kut long mwo, ke kut orekmakin me luti fwusesr, ke kut orekmakin kusensiyuk ke inkanek lalmetmet, ke kut orekmakin me pupulyuk fwusesr a mwo, a ke kut ridi Ma Simusla ke inkanek mwo. Lela kut nu kemwa in eis ma lane su tuku ke akpa su Jeova el ase nu sesr ke inkanek lun u lal, meyen ma inge ku in kasru kut in eis “loan met su lutlut tari.” (Isaia 50:4) Kut fwin orekmakin kofwen orekma nu kemwa su etuku nu sesr ke orekma lun forfor lasr, wekunang buk srisrik, cassette puspis ke radio, a cassette puspis ke TV, na kut ku in lutlut in luti ke lalmetmet a ku.

[Footnote]

Ya Kom Esam?

◻ Fuka oiye lasr in long mwo ku in kasru kut ke orekma in luti?

◻ Fuka kut ku in etawi Poul a Jisus ke luti lalos ke inkanek fwusesr?

◻ Kain in kusensiyuk fuka kut ku in orekmakin ke pal se ma kut luti kutu met?

◻ Kain in me pupulyuk fuka mwo na paye

◻ Fuka kut ku in akkapye etauk lasr in ridi ye mutun met puspis?

[Study Questions]

1. Efu ku orekma in luti ke Kas lun God tia orek ke inkanek in aketeye mukena me lutlut se?

2. (a) Mea kalmen in purakak inse a nunuk? (b) Fuka met Kristian nu kemwa elos ku in ekla met luti mwo?

3. Efu lalmetmet eneneyuk ke pal in luti nu sin kutu met, a fuka kut ku in sun insien tulik lutlut?

4. Efu met Kristian elder elos enenu in ekla sie met long mwo?

5. Fuka met elder elos aksumwosye fos su sikyuk inmaslon met lili?

6. Fuka Poul a Jisus elos sang me srikasrak mwo ke luti ke inkanek fwusesr?

7. Fuka kut ku in oru ma puspis in fwusesr ke pal se ma kut oru Baibel study?

8. Fuka Jisus el orekmakin kusensiyuk puspis ke inkanek mwo?

9. Fuka kut ku in orekmakin kusensiyuk ke lusen pal in Baibel study?

10. Fuka met elder elos orekmakin kusensiyuk ke pal se ma elos sang kasru nu sin kutu met su inse ngal?

11. Mea nien sun lun kusensiyuk su kom sifwanu sang topuk ka, a fuka ma inge ku in orekmakin ke sie me sramsram ye mutun met puspis?

12. Ma lane fuka ku in tuku ke kusensiyuk sumwos su enenu top sin met long?

13, 14. (a) Mea kalmen in sang me pupulyuk ke ma se? (b) Efu me pupulyuk mwo arulanu fukoko?

15, 16. Mea ma inge su oru me pupulyuk in arulanu fukoko? Sang me srikasrak.

17. (a) Me pupulyuk lasr ku in tuku ya me? (b) Fuka kut ku in orekmakin me pupulyuk fwal su tuku ke me rid lasr ke ma enenu lun tulik lutlut lasr?

18. Efu kut enenu in kaifweung in ekla sie met rid mwo?

19. Fuka kut ku in akkapye etu lasr in ridi Ma Simusla?

20. Fuka kut ku in ‘sifwanu taran ke me luti lasr’?