Rri Ebẹbẹ Ra Oghẹrẹ nọ U Fo

1-2. Eme o rẹ sai fiobọhọ kẹ omai thihakọ ebẹbẹ mai? (Rri uwoho na re.)

KỌ A bi kienyẹ owhẹ? Kọ ahwo uwou ra hayo amọfa a bi kpokpo owhẹ fikinọ whọ be gọ Jihova? Kọ ẹyao hayo owho ọ be lahiẹ owhẹ? Kọ ohwo ra jọ o whu ku owhẹ, binikọ oware okpẹtu ọfa jọ o via kẹ owhẹ? Ẹsejọhọ uzuazọ ra o “vọ avọ ebẹbẹ gbe akọ-ọriọ” wọhọ epanọ o rrọ kẹ idibo Jihova buobu na.—Ol. 90:10.

² Ma te bi rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo, o rẹ sai fiobọhọ kẹ omai thihakọ rai. Fikieme u ro fo re ma rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo? Joma kẹ oriruo jọ. Ohwo ọ tẹ be dhẹ omoto, ọ tẹ dhẹ ku ẹbẹbẹ jọ evaọ edhere, ọ rẹ sae kpọ omoto na rri ofẹ ọfa. Ohwo na ọ sae jiroro nọ ọ rẹ dhẹ ẹmẹrera, hayo da omoto na ji oria ọvo tao. Re ohwo na ọ sae riẹ oware nọ o re ru, ọ rẹ kake ruẹ oware nọ o rrọ edhere na ziezi. Ọ rẹ sae ruẹ oware nọ ọ rrọ edhere na ha otẹrọnọ igrigri i bi kie gaga hayo ovu ọ rrọ ighẹgbe omoto na. Ere ọvona, re ma sai thihakọ ebẹbẹ mai, ma rẹ daoma re ma rri rai oghẹrẹ nọ Jihova o bi rri rai. Ma te jọ uzoẹme nana ta ẹme te eware esa. Orọ ọsosuọ, oghẹrẹ nọ u fo nọ ma re rri ebẹbẹ mai. Orọ avọ ivẹ, oware nọ u re noi ze nọ ma gbe rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo ho. Orọ avọ esa họ, eware nọ ma re ru re ma sai rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo ẹsikpobi.

OGHẸRẸ NỌ U FO NỌ MA RE RRI EBẸBẸ MAI

3. Eme ma riẹ nọ o te seba ẹvia ha evaọ akpọ omuomu nana?

³ Ẹbẹbẹ ọ rẹ siọ ohwo ba ete evaọ akpọ omuomu nana ha. Ebẹbẹ e rẹ siọ omai ba ete he keme ma gba ha, ma tẹ be jẹ rria akpọ nọ Setan o bi su. Nọ okenọ Ọghẹnẹ ọ te rọ raha akpọ na ọ be kẹle na, ebuebu ebẹbẹ na i ti bu. Ejọ enọ a rọ obọ so ho, efa kọ enọ ahwo a be so ze fiki eware iyoma nọ a bi ru. (Mat. 24:8; 2 Tim. 3:13) Jihova o te ru re ebẹbẹ na i kuhọ obọnana yọ o fiobọhọ kẹ Setan ru akpọ riẹ woma no. Fikiere u wo oghẹrẹ ovo nọ “uye” u gbe te omai hi hi.—Ọtausi. 9:12, ẹme-obotọ.

4. Ebẹbẹ efa vẹ i bi te Ileleikristi nẹnẹ?

⁴ Ebẹbẹ nọ i bi te amọfa ha i bi te omai Ileleikristi. Jesu ọ jẹ hae ta kẹ ilele riẹ nọ a ti kpokpo ai fikinọ a be gọ Ọghẹnẹ. (Mat. 24:9; Jọn 16:2) Ma tẹ be hae kareghẹhọ oware yena, ukpokpoma o tẹ ze, ma ti dikihẹ ga. (1 Tẹs. 3:3, 4) Ebẹbẹ i te te omai, ma je bi thihakọ, o rẹ lẹliẹ omai riẹ nọ eva mai e be were Jihova, yọ ma ti wo uzuazọ ebẹdẹ bẹdẹ. Ma te bi thihakọ, u re je dhesẹ nọ Setan yọ ọtọrue, Jihova yọ Ọghẹnẹ nọ u fo nọ a rẹ gọ. U te no ere no, Setan ọ ta nọ ahwo-akpọ a be gọ Ọghẹnẹ re oware jọ o sai te ai obọ, orọnọ fikinọ a you rie he. Fikiere Setan o bi ru re ebẹbẹ buobu i te idibo Jihova, re a je kie o vẹ jọ nọ ẹme nọ ọ ta kpahe ae na ginọ uzẹme. (Job 1:9-11) Rekọ ma tẹ sai thihakọ, u re dhesẹ nọ ma you Jihova, yọ oyena u re ru eva were iẹe gaga.—Itẹ 27:11.

5. Eme ma wuhrẹ no ẹme nọ ọ rrọ Ọtausiuwoma Na 7:13, 14 na ze? (Rri iwoho na re.)

⁵ Jihova ọ rẹ sae kuvẹ re ẹbẹbẹ o te omai. Jihova o re ru oware uyoma vievie he, yọ ọ rẹ rọ eware iyoma dawo omai gbe he. (Jem. 1:13) Rekọ Solomọn ovie na o kere nọ “ẹdẹ uye” yọ “iruo Ọghẹnẹ uzẹme na.” (Se Ọtausiuwoma Na 7:13, 14.) Ẹsibuobu nọ Ebaibol ọ tẹ be ta kpahe oware nọ Jihova ọ kuvẹ riẹ, ọ rẹ tae wọhọ ẹsenọ ọye o ru nọ oware na o rọ via. Yọ oware nọ oria Ebaibol yena o be ta na oye. Ma sae jọ ẹme nọ Solomọn ọ ta na wuhrẹ oghẹrẹ nọ u fo nọ ma re rri ebẹbẹ mai. Ma rẹ kareghẹhọ nọ akpọ Ẹdhọ nana nọ ma rrọ na, ẹsikpobi eware e rẹ riẹ nya ha. Ẹsejọ eware i re woma kẹ omai, ẹsejọ i re woma ha. Ẹdẹ jọ o te woma, ma re yere Ọghẹnẹ keme ọye o ru nọ o ro woma na. Ma tẹ jẹ jọ ẹme Solomọn na wuhrẹ nọ ma “sae riẹ oware ovuovo nọ o te via . . . evaọ obaro dẹẹ hẹ.” Ma sae riẹ sọ ẹdẹ jọ o ti woma hayo o ti yoma ha. Eware idudhe e rẹ sae via kẹ ahwo kpobi, te ahwo owoma te ahwo oyoma.

6. Fikieme Jihova ọ rẹ rọ kuvẹ re ebẹbẹ i te omai ẹsejọ? (Ahwo Hibru 12:7, 11)

⁶ Ma te bi rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo, ma te ruẹ nọ Jihova ọ be rọ uvẹ yena wuhrẹ omai nọ ma rẹroso ẹe, orọnikọ omobọ mai ma rẹ rẹroso ho. Jihova ọ riẹ ebẹbẹ nọ i bi te omai, yọ e rẹ kẹe uye. Ọ tẹ make kuvẹ re ebẹbẹ i te omai re o jọ wọhọ ẹsenọ ma be nya “ukiekpotọ ebi ọlala” vrẹ, o re gbe dhesẹ edhere kẹ omai, je ru re ma riẹ nọ o you omai. Yọ ọ rẹ kẹ omai ẹgba nọ ma re ro thihakọ. (Ol. 23:4) Ebẹbẹ nọ i te omai e rẹ sai ru nọ ma rẹ rọ ruẹ nọ ma wo uruemu jọ nọ u fo ho. Yọ Jihova ọ sai fiobọhọ kẹ omai wo emamọ uruemu. (Se Ahwo Hibru 12:7, 11.) Ebẹbẹ nọ i te Job i ru nọ ọ rọ riẹ nọ ọ nwani wo omaurokpotọ tere he. Dede nọ Jihova o ru nọ ebẹbẹ na i ro te Job hu, ọ rehọ uvẹ yena wuhrẹ iẹe eware jọ nọ i wuzou gaga. (Job 42:1-6) Ma riẹ nọ ẹbẹbẹ kpobi nọ Jihova ọ kuvẹ nọ o te omai, o sae wha uye se omai bẹdẹ bẹdẹ hẹ. Ma te thihakọ ebẹbẹ mai te urere, yọ ma fi ebẹbẹ na “kparobọ” no ye.—Rom 8:35-39.

7. Fikieme eva e rẹ rọ were owhẹ nọ a te bi kpokpo owhẹ fikinọ whọ be gọ Jihova?

⁷ Eva e sae were omai nọ a tẹ be maki kpokpo omai. A te bi kpokpo owhẹ fikinọ whọ be gọ Jihova, who roro nọ who ru eva dha Jihova jabọ ukpokpoma na u ro te owhẹ hẹ. Ukpokpoma na oye u tube dhesẹ nọ who bi ru oware nọ o rẹ were iẹe. (Mat. 5:10-12) Who te bi rri ukpokpoma na ere, eva e te were owhẹ. Whọ te rehọ iẹe nọ obọdẹ uvẹ jọ u te owhẹ obọ nọ a bi ro kpokpo owhẹ fiki odẹ Jesu. Nwanọ ere ikọ na a rri rie okenọ a je kpokpo ai. (Iruẹru 5:40-42) Ẹrọwọ ra o sai je ru nọ ahwo jọ nọ a rrọ ukoko na ha a sae rọ gwọlọ wuhrẹ Ebaibol, a vẹ te “kẹ Ọghẹnẹ oruaro.” (1 Pita 2:12) O tẹ make rọnọ ebẹbẹ ra i ri kuhọ họ, eware e sae riẹ nya kẹ owhẹ wọhọ epanọ o jọ kẹ Josẹf oke ẹdẹ.—Emu. 39:3, 23.

8. Eme ọfa o re fiobọhọ kẹ omai kru ẹrọwọ mai dede nọ ebẹbẹ i bi te omai?

⁸ Ebẹbẹ mai i ti kuhọ ẹdẹ jọ. Iku Job i dhesẹ nọ ebẹbẹ mai i ti kuhọ ẹdẹ jọ. Ebaibol ọ ta nọ: “Jihova ọ tẹ ghale obọ ekuhọ uzuazọ Job vi emuhọ riẹ.” (Job 42:12) Epanọ Jihova ọ ghale Job uwhremu na, Jihova ọ ta nọ ọ te ghale owhẹ gaga evaọ obaro. Whọ te rria bẹdẹ bẹdẹ, orọnikọ imikpe jọ gheghe nọ ma be rria nẹnẹ na ha. Yọ uzuazọ ra u ti woma vi uzuazọ nọ who bi yeri enẹna kpekufiẹ. Jọ ẹruore nana ọ kẹ omai kpobi udu nọ ma re ro thihakọ te urere.—Mat. 24:13.

OWARE NỌ U RE NOI ZE NỌ MA GBE RRI EBẸBẸ MAI OGHẸRẸ NỌ U FO HO

9. Ma gbe rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo ho, eme o sae via?

⁹ Ẹbẹbẹ nọ o te omai ọ make rro kẹhẹ, joma daoma rri rie oghẹrẹ nọ u fo. O gbẹ rrọ ere he, ma te jẹ raha eware ku omamai. O sae via ere nọ ma te bi roro nọ Jihova o ru nọ uye na u ro te omai. Nọ Job o thihakọ ebẹbẹ riẹ te oria jọ no, o wọhọ nọ o je roro nọ Jihova ọye ọ rehọ uye na tei. O tẹ so ẹe ze nọ ọ jẹ rọ “gwọlọ dhesẹ omariẹ fihọ ọnọ o kiẹrẹe viukpọ Ọghẹnẹ.” (Job 32:2) Naomi omariẹ ọ ta nọ Jihova o ru nọ eware iyoma nọ e via kẹe na e rọ via kẹe. (Rut 1:13, 20, 21) Job avọ Naomi a gbe si iroro yena no udu rai hi, a hae te raha usu nọ a wo kugbe Jihova. (Itẹ 19:3) Rekọ Jihova o fiobọhọ kẹ ae nọ a ro rri ebẹbẹ rai oghẹrẹ nọ u fo uwhremu na, yọ ọ ghale rai fikinọ a kiukeku ei hi.

10. Nọ ẹbẹbẹ o te te omai, eme ma rẹ sai roro?

¹⁰ O tẹ make rọnọ ma bi roro nọ Jihova o ru nọ ebẹbẹ na i ro te omai hi, ẹsejọ ma sai roro nọ Jihova ọ nyasiọ omai ba no. Ma te bi roro ere, ma ti gbe wo ẹgba nọ ma re ro thihakọ họ. (Itẹ 24:10) Nọ ebẹbẹ i te Devidi ovie na gbe Habakọk ọruẹaro na, a je roro nọ Jihova o bi yo olẹ rai hi. (Ol. 10:1; Hab. 1:2) Ghele na, a gbẹ jẹ lẹ se Jihova. Jihova o ru nọ a rọ riẹ nọ ọ rrọ kugbe ai, yọ o ti ru ere kẹ owhẹ re.—Ol. 10:17.

11. Ma gbe rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo ho, eme ma ti roro?

¹¹ Ma gbe bi rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo ho, ma ti roro nọ, ‘Kọ emejabọ oware utiona o jẹ via kẹ omẹ?’ (1 Pita 4:12) Nọ Jesu ọ jẹ ta kẹ ilele riẹ inọ a te lahiẹe je kpei, o jẹ kaki mu ai ẹro ho inọ oware utioye na o te ginẹ via kẹ Jesu. (Luk 18:33, 34) Pita ọ ta kẹ Jesu nọ oware utioye na o rẹ via kẹe he. Rekọ Jesu ọ riẹ nọ o te lele ẹme Pita na, ọ sai ti ru oware nọ Jihova ọ gwọlọ họ. Fikiere ọ tẹ whọku Pita. (Mak 8:31-33) Nọ Jesu ọ maki whu no, u gbe je gbe ai unu inọ oware utioye na o via kẹ Jesu. Rekọ Jesu o no ere kpairoro vrẹ rai hi. Nọ a kpare iẹe ze no, ọ gbẹ jẹ daoma wuhrẹ ai re a rri oware nọ o via kẹe na mu. Ọ “fa otọ Ikereakere na vevẹ” kẹ ae. (Luk 24:25-27, 32, 44-48) O gwọlọ nọ a re roro kpahe ẹme nọ Jesu ọ jẹ ta kẹ ae na ziezi, keme u ti gbe kri hi, a ti kpokpo ai. Epọvo na re, mai omamai ma te roro kpahe eme nọ Ebaibol ọ ta, u re fiobọhọ kẹ omai ruẹrẹ oma kpahe kẹ ebẹbẹ nọ i ti te omai.

12. Ma gbe bi rri ẹbẹbẹ mai oghẹrẹ nọ Jihova ọ gwọlọ họ, ẹvẹ ma ti rri rie?

¹² Ma gbe bi rri ẹbẹbẹ mai oghẹrẹ nọ Jihova ọ gwọlọ nọ ma rri rie he, ma ti rri ẹbẹbẹ na rro vi epanọ o ginẹ rrọ. Jesu ọ rehọ ọtadhesẹ ahwo nọ a kpohọ iruo evaọ ọgbọ evaene na dhesẹ oghẹrẹ nọ oware utioye na o sae rọ via kẹ omai. Ahwo jọ nọ a nyaze ti ru iruo evaọ ọgbọ na, o kẹ rai uye gaga inọ ugho nọ a kẹ rai avọ onọ a kẹ ahwo nọ a nyaze uwhremu na ẹrẹrẹe. Rekọ ọnọ o wo ọgbọ na ọ ta kẹ omọvo rai jọ nọ: “Oko, me ru owhẹ thọ họ.” (Mat. 20:10-13) Oware nọ o wha riẹ ze nọ a jẹ rọ go na họ, a roro nọ a te kẹ ai bu viere, orọnikọ ohwo na ọ wha rai re he. Nẹnẹ na, o rẹ kẹ inievo jọ uye nọ uvẹ iruo jọ u gbe te ai obọ evaọ ukoko na ha, hayo nọ a te mi ai iruo jọ. Kọ eme ma re ru re ma sai rri oware nọ o via kẹ omai oghẹrẹ nọ u fo nọ ma re rri rie?

EWARE NỌ MA RE RU NỌ ẸBẸBẸ O TE TE OMAI

13. Nọ ẹbẹbẹ ọ tẹ rrọ otọ kẹ omai, eme ma sai roro?

¹³ Ma riẹ nọ whọ riẹ oware nọ Ebaibol ọ ta kpahe ebẹbẹ nọ i bi te omai na. Ẹsejọhọ whọ rọ eria Ebaibol yena tuduhọ ahwo awọ no. Rekọ nọ u te te owhẹ oma no, o rẹ gbẹ nwane lọhọ tere he re who rri ebẹbẹ ra epanọ u fo. Ẹsejọhọ who ti roro nọ Jihova ọ be rọ uye na te owhẹ na fiki eware nọ who ru oke jọ hayo whọ sai roro nọ Jihova o gbe bi yo elẹ ra ha. Kinọ o rrọ ere na, eme ma re ru re ma sai rri ebẹbẹ mai oghẹrẹ nọ u fo?

14. Eme whọ rẹ sae lẹ kpahe nọ ebẹbẹ i te te owhẹ? (Ahwo Filipai 4:13)

¹⁴ Lẹ se Jihova re o fiobọhọ kẹ owhẹ. Vuẹe oware nọ o be da owhẹ gbe epanọ o be kẹ owhẹ uye te. Whọ sae vuẹe oware nọ whọ gwọlọ nọ o ru kẹ owhẹ na dẹdẹdẹ. Vuẹ Jihova re ọ kẹ owhẹ ẹzi ọfuafo riẹ, re whọ sai wo ẹgba nọ who re ro thihakọ, jẹ riẹ oware nọ u fo nọ who re ru. Rekọ nọ whọ be lẹ na, kareghẹhọ nọ ẹsejọ oghẹrẹ nọ who bi roro nọ Jihova o ti ro yo olẹ ra, o re ro yoi hi. (Ẹf. 3:20) Jihova ọ sae rọ ikọ-odhiwu na gbe inievo ukoko na fiobọhọ kẹ owhẹ. (Ol. 34:7) Fikiere, oghẹrẹ kpobi nọ o ro fiobọhọ kẹ owhẹ, rehọ iẹe ere. Jihova ọ rẹ rọ ẹzi riẹ gbogbọ họ, ọ sae rehọ iẹe fiobọhọ kẹ owhẹ thihakọ ẹbẹbẹ kpobi nọ o te owhẹ.—Se Ahwo Filipai 4:13.

15. Eme ma re ru nọ u re fiobọhọ kẹ omai thihakọ ebẹbẹ? (Rri uwoho na re.)

¹⁵ Hai ru eware nọ i re si owhẹ kẹle Jihova. Eware nọ i re si owhẹ kẹle Jihova nọ whọ be hai ru anwẹdẹ na, i fi owhẹ abọ kie he, o tẹ make rọnọ whọ be sai ru ae te epaọ ọsosuọ họ fiki ebẹbẹ ra. Okenọ “uye gbe eware egaga” i te te owhẹ o mai tubẹ gwọlọ nọ who re ru eware nọ i re fiobọhọ kẹ owhẹ rri eware epanọ Jihova o re rri rai. (Ol. 119:143) Gbẹ hai se Ebaibol, wuhrẹ iẹe ziezi, je roro didi kpahe iẹe. Whọ siọ usi uwoma ba ha, daoma ta utho nọ whọ sae ta. O gbẹ be make ruọ owhẹ oma re who kuomagbe ahwo ho, who no akotọ inievo na ha.—Itẹ 18:1.

16. Avro vẹ ma rẹ sai wo nọ ebẹbẹ i te te omai, kọ ẹvẹ ma sai ro si avro otiọye na no udu? (2 Ahwo Kọrint 10:4, 5)

¹⁶ Si avro no udu. Ẹsejọ nọ ẹbẹbẹ o te te omai, ma sai wo avro evaọ udu mai. Ma sai roro nọ ma woma te ahwo nọ a rẹ gọ Jihova ha hayo inọ Jihova o gbe you omai hi. Avro nana ọ sae “dowọ muotọ gaga” evaọ udu mai. (Se 2 Ahwo Kọrint 10:4, 5.) Re whọ sai si avro otiọye na no udu, who re wo “eriariẹ Ọghẹnẹ.” Yọ re whọ sai woi, whọ rẹ kiẹ Ebaibol gbe ebe ukoko na. Ma rehọ iẹe nọ who bi roro nọ eva ra e gbẹ be were Jihova ha. Eme who re ru? Se iku Pọl ukọ na. Okenọ ọ jẹ ta usi uwoma, ọziọ ebẹbẹ i te rie he. Rekọ ebẹbẹ na i tube ru nọ u ro mu ei ẹro gaga inọ ginọ ukọ Jesu ọ rrọ. (2 Kọr. 11:23-27) Kọ whọ raha izi jọ oke jọ rekọ who bi roro nọ Jihova ọ re rọvrẹ owhẹ hẹ? O tẹ rrọ ere, gwọlọ eria Ebaibol nọ i dhesẹ nọ Jihova ọ rẹ rọvrẹ omai. Who ve je kere ai fihọ oria jọ. (Aiz. 43:25) Who ve se ae je roro didi kpahe ae. (Ol. 119:97) Kọ oware okpẹtu jọ nọ o via kẹle na o be lẹliẹ owhẹ roro nọ Jihova ọ be thọ idibo riẹ hẹ? O tẹ rrọ ere, daoma se kpahe oware nọ Jihova ọ rọ kuvẹ re eware iyoma e via, gbe epanọ ọ be rọ thọ omai re oware ovo o gbẹ raha usu mai avọ iẹe hẹ. (Ol. 91:9-12) Whọ sai je se iku inievo nọ i kru udu ga dede nọ oware okpẹtu o via kẹ ae.a

17. Eme ma re ru nọ ẹbẹbẹ ọ tẹ rrọ otọ kẹ omai?

¹⁷ Ẹsejọhọ ma be ta ẹme na, who wo emamọ ẹbẹbẹ ọvuọvo ho. O tẹ rrọ ere, yere Jihova re whọ hai roro kpahe eware iwoma nọ o bi ru kẹ owhẹ. (Ọtausi. 7:14) Rekọ nọ ẹbẹbẹ ọ tẹ ze, daoma rri rie oghẹrẹ nọ u fo re who je fievahọ Jihova ziezi. Who te ru ere, Jihova “ọ te gbẹ edhere kẹ [owhẹ] re [whọ] sai thihakọ riẹ.” (1 Kọr. 10:13) Kọ ẹbẹbẹ o te te oniọvo mai, ẹvẹ ma sai ro fiobọhọ kẹe? Uzoẹme notha o te vuẹ omai.