44 JỌN ỌHỌAHWO-AME NA
‘Ọnọ Ọ Rro Vi Ei Ọ Rrọ Họ’
EVAỌ ikpe buobu, Jihova o vi ọruẹaro ọvuọvo se ahwo riẹ re ọ kpọ ae họ họ. Rekọ idudhe na, o te vi ọzae jọ bru ai re o whowho ovuẹ riẹ kẹ ae. Ọzae yena họ Jọn. Jọn ọ jẹ rria obọ udhude Judia nọ oware ovo o jọ họ, nọ o jọ igbigbehru. U te no ere no, eraomuomu, ewhọhro-imuomu, erao ijihẹ ilogbo, gbe ikpehre ahwo a jẹ hae jọ oyena. O make jọ ere na, Jọn ọvo ọ jẹ rria obei, onọ u dhesẹ nọ ọ ginẹ gudu. Yọ o je whowho ovuẹ Jihova kẹ ahwo ududu.
O sae jọ nọ Zẹkaraya avọ Ẹlizabẹt nọ a jọ ọsẹgboni Jọn a vuẹ riẹ oware nọ ukọ-odhiwu Ọghẹnẹ ọ ta kpahe iẹe. Fikiere, ọ riẹ nọ ọ te jọ ọruẹaro nọ o wo ajọwha wọhọ Elaejah, jẹ jọ Nazaraet wọhọ Samuẹle. Ọ te jẹ karo kẹ ohwo jọ nọ ọ rrọ vi ọyomariẹ na thethabọ. Nọ o te ikpe ọgba (30) no, ọ hae sai ru epanọ ọ rẹ rọ jọ ozerẹ wọhọ ọsẹ riẹ. Rekọ o te mu ahwo họ ewuhrẹ re a kurẹriẹ. Ere ọ rọ jọ ‘uvou nọ o be jọ obọ udhude na woro’ wọhọ epanọ Aizaya ọruẹaro na ọ ruẹaro ikpe buobu nọ e vrẹ. Ọ jẹ rọ ajọwha whowho kpahe “Uvie odhiwu.” O tẹ whae ze nọ ahwo a je ro zurie bru ei no ewho gbe ikpewho na ze. Ọ tẹ jẹ họ ahwo nọ a kurẹriẹ no izieraha rai ame. U te no ere no, nọ ahwo Sadusi avọ ahwo Farisi jọ a nyabru ei, ọ whọku ai ududu inọ a rrọ muomu keme a bi koko izi Ọghẹnẹ epanọ u fo nọ a re ru hu.
Jọn o wo omaurokpotọ. Ọ jẹ wọ oma kpehru fiki obọdẹ iruo nọ a kẹ riẹ na ha. Ukpoye, ọ jẹ romakpotọ whowho kẹ ahwo inọ ọ be ruẹrẹ edhere họ kẹ ohwo jọ nọ ọ rro vi ei nọ ọ be tha. Ọ tubẹ ta dede nọ o te ohwo nọ ọ rẹ rra ifi eviẹ ohwo na ha. Nọ Jọn ọ họ Jesu ame, Jọn o yo evaọ okenọ Jihova ọ rọ unu riẹ ta nọ: “Ọnana họ Ọmọzae mẹ, oyoyou mẹ na, ọnọ mẹ jẹrehọ.” Evaọ oke ofa, nọ Setan ọ dawo Jesu vrẹ no, Jọn omariẹ ọ ta vevẹ kpahe Jesu nọ: “Rri Omogodẹ Ọghẹnẹ ọnọ ọ be wha uzioraha akpọ na vrẹ!”
Oghẹrẹ ọfa nọ Jọn o ro dhesẹ omaurokpotọ họ, ọ tuduhọ ilele obọriẹ awọ re a lele Jesu. Yọ ibuobu rai a ru ere. Ahwo wọhọ Andru oniọvo Pita. Yọ ẹsejọhọ Jọn ọmọzae Zẹbẹdi ọ jọ usu rai re. Andru avọ Jọn a zihe ruọ ikọ Jesu uwhremu na. U wo oke jọ nọ Jesu avọ Jọn a je ro ru oghẹrẹ iruo evona. A jẹ vuẹ ahwo inọ a họ-ame ro dhesẹ nọ a kurẹriẹ no. Nọ a vuẹ Jọn nọ ilele Jesu a be họ ahwo ame bu vi ọyomariẹ, eva e dha riẹ hẹ. Ukpoye, ọ ta avọ omaurokpotọ nọ: “Ọyena o ti dhe evievihọ, rekọ me ti dhe ẹkẹkawo.”
Ovuẹ nọ Jọn o je whowho o jẹ dha ahwo omuomu gbe isu jọ eva, rekọ u je ru eva were ahwo nọ a jẹ hẹrẹ Mesaya na
Evaọ okenọ Jọn o je ro whowho ovuẹ riẹ na, ọ kpọ isu họ ududu. Osu otiọye jọ họ Herọd Antipas, ọnọ ọ jẹ ta nọ ọyomariẹ o kurẹriẹ ruọ egagọ ahwo Ju no. Rekọ o mi oniọvo riẹ aye riẹ nọ a re se Herodias, ọ tẹ rehọ iẹe. Jọn ọ gbaudu vuẹe nọ oware uyoma o ru na, inọ yọ ọfariẹ-ogbe. O tẹ whae ze nọ Herọd o ro fi Jọn họ uwou-odi. Rekọ oyena o vọ Herodias eva ha. Oware nọ ọ gwọlọ họ a re kpe Jọn no.
Okenọ Jọn ọ jọ uwou-odi na, ọ gwọlọ uduotahawọ. Fikiere o te vi ilele ivẹ riẹ jọ bru Jesu re a nọe nọ: “Kọ whẹ họ Ọnọ Ọ be Nyaze na, manikọ ma rẹro omọfa jọ?” Jesu ọ tẹ ta kẹ ae nọ a vuẹ Jọn nọ: “Enọ i tuaro i mu ude họ ẹruẹ no, . . . enọ i diezọ i bi yo ẹme, a be kpare enọ i whu no ze.” Dede nọ Jọn ọ jọ ọruẹaro wọhọ Elaejah, Jihova ọ kẹ riẹ ogaga nọ o ro ru iruo igbunu hu. Fikiere nọ o yo kpahe iruo igbunu nọ Jesu o je ru na, o sasa e riẹ oma. Keme o fiobọhọ ruẹrẹ ahwo kpahe re a lele Jesu, ọnọ o bi ru iruo igbunu na.
U gbe kri hi, Herodias o te wo uvẹ nọ o ro ru Jọn kele. Ẹdẹ jọ nọ ọmọtẹ riẹ o gbile kẹ Herọd, Herọd ọ tẹ ta kẹe nọ ọ yare oware kpobi nọ u je rie. Herodias ọ tẹ lẹliẹ ọmọtẹ riẹ na họ re ọ yare uzou Jọn Ọhọahwo-Ame na. Oware na o were Herọd ho, rekọ fiki ozọ ahwo nọ a jọ etẹe, o ru nọ a ro kpe Jọn no. O make via ere na, Jọn ọ gudu rri bẹsenọ o ro whu.
Jesu ọ ta kpahe Jọn nọ: “Mẹ be vuẹ owhai nọ, evaọ usu ahwo nọ eyae i yẹ, ọnọ ọ rro vi Jọn ọ rrọ họ.” Fikieme o rọ rrọ ere? Keme evaọ usu ahwo-akpọ nọ a gba ha na, ohwo ọvuọvo o wo uvẹ ulogbo nọ Jọn o wo na ha, makọ Mosis hayo Elaejah nọ e jọ eruẹaro dede. Jọn ọvo họ ohwo no ọ jọ ‘uvou nọ o jẹ jọ obọ udhude woro’ wọhọ epanọ a ruẹaro riẹ na. Ọye ọ ruẹrẹ edhere họ kẹ Mesaya na. Yọ oriruo riẹ o gbe bi fiobọhọ kẹ Ileleikristi gudu makọ rite inẹnẹ na.
Se iku Ebaibol na:
Onọ nọ a rẹ ta ẹme kpahe:
Eme gbe eme Jọn Ọhọahwo-Ame na o ru ro dhesẹ nọ ọ gudu?
Gbẹ Kiẹ Kodo
1. Kọ Jọn Ọhọahwo-Ame na avọ Jesu a jọ imoni? Evaọ oghẹrẹ vẹ? (w10 10/1 23 ¶4-6)
2. Flavius Josephus yọ ogbiku nọ ọ jọ akpọ evaọ oke ikọ Jesu. Kọ eme o kere nọ u dhesẹ nọ Jọn Ọhọahwo-Ame na ọ ginẹ rria akpọ na? (mrt uzoẹme avọ 14) Uwoho 1
Uwoho 1: Ubiugho jọ nọ Herọd Antipas o ru evaọ 30 C.E. A kere fihọ iẹe nọ: “Herọd Osu Ubrotọ Na”
3. Eme Jọn o je ru nọ u dhesẹ nọ o wo “ẹzi gbe ogaga Elaejah”? (Luk 1:17; it “Ẹzi” ¶60) Uwoho avọ 2
Uwoho 2
4. Ẹvẹ ma rọ riẹ nọ Jọn o kpobọ odhiwu hu? (Mat. 11:11; ijwbq uzoẹme avọ 178 ¶4)
Roro Kpahe Eware nọ Who Wuhrẹ Noi Ze
Jọn o ru eruẹaruẹ Ebaibol gba. O te je fiobọhọ kẹ ahwo ruẹrẹ oma kpahe kẹ Mesaya na. O make jọ ere na, ọ gbẹ jẹ romakpotọ. (Jọn 1:26, 27) Ẹvẹ ma sae rọ rehọ aro kele iei?
Jọn o le ikpeware evaọ uzuazọ riẹ hẹ. Oware nọ ọ tẹrovi kpobi họ epanọ o re ro ru oreva Ọghẹnẹ. (Mat. 3:4) Eme ma sai ru enẹna re ma gbe le ikpeware he? Uwoho avọ 3
Uwoho 3
Oghẹrẹ vẹ whọ sae rọ rehọ aro kele Jọn Ọhọahwo-Ame na gudu?
Roro Didi Kpahe Jihova avọ Oreva Riẹ
Eme me wuhrẹ kpahe Jihova evaọ iku nana?
Oghẹrẹ vẹ iku na i ro dhesẹ oware nọ Jihova ọ gwọlọ ru via?
Nọ a tẹ kpare Jọn Ọhọahwo-Ame na ze no, enọ vẹ mẹ te nọe?
Gbe Wuhrẹ Eware Efa
Wuhrẹ oware nọ u fiobọhọ kẹ Jọn wo oghọghọ gbe odiri dede nọ uye o jẹ bẹe.
“Jọn Ọhọahwo-Ame Na—Oriruo nọ O re Fiobọhọ kẹ Omai Gbe Wo Evawere” (w19.08 29-31)
Ẹvẹ oriruo Jọn o sai ro fiobọhọ kẹ omai nọ a tẹ be wọso omai? Nọ ma te wo ẹbẹbẹ ugho? Nọ iruo jọ nọ ma bi rẹro riẹ evaọ ukoko na u gbe te omai obọ họ?