30 AYE-UKU OBỌ ZAREFAT NA
O Dhesẹ nọ Ọ Gudu Evaọ Oke Obẹbẹ
U WO aye-uku jọ avọ ọmọzae riẹ nọ a jẹ rria ẹwho Zarefat. Evaọ oke yena, oso ọ jẹ rrọ họ. U te ru nọ oria kpobi o rọ ya fia. Fikiere, ohọo u je mu gaga. Evaọ Izrẹl, Ọghẹnẹ ọ kẹ ahwo riẹ izi kpahe eyae-uku gbe emọ nọ i wo esẹ hayo ini hi. Izi yena i ru rie lọhọ nọ ahwo otiọye na a sae rọ ruẹ emu re. Rekọ aye na ọ jọ ohwo Izrẹl he. Ẹwho Zarefat nọ ọ jọ Saedọn ọ jẹ rria. Evaọ oke yena, Ẹtbale ọ jọ ovie Saedọn. Yọ ọ jẹ gọ ẹdhọ-aye nọ a re se Ashtorẹt. O wọhọ nọ ọ tubẹ jọ ozerẹ riẹ dede. Ahwo nọ a jẹ gọ ẹdhọ-aye yena a jẹ hai ru ikpehre eware wumuo ho. A jẹ rọ ekpehre uruemu kpobi họ. O sae jọ nọ o jọ bẹbẹ kẹ aye na gaga re ọ rria udevie ahwo otiọye na. Ẹsejọhọ ọ jẹ hai roro nọ, kọ eme ọ te via kẹ omẹ avọ ọmọzae mẹ? Kọ ohwo jọ ọ tubẹ riẹ nọ uye o be bẹ omẹ? Kọ ohwo jọ ọ be tubẹ daezọ mẹ?
Aye-uku na ọ daoma krọkrọ ememu họ nọ ọyomariẹ avọ ọmọzae riẹ a rẹ re, a vẹ gbẹ jọ uzuazọ. Rekọ eware i je dhe ẹgẹga ọvo. Emu rai o te muhọ ere no. Fikiere, o wọhọ nọ ewhu a bi ti whu na.
Rekọ Jihova o you aye-uku nana, yọ o rri rie ghaghae. Enwenọ ikpe odu ọvo (1,000) nọ i lele i rie, Jesu Kristi ọ ta nọ Jihova o rri rie nọ o wo ohẹriẹ no ahwo Izrẹl nọ a wo ẹrọwọ họ. O wọhọ nọ aye nana ọ rọ oghẹrẹ jọ wuhrẹ kpahe Jihova, Ọghẹnẹ Izrẹl. Yọ o sae jọ nọ eware nọ Jihova o ru kẹ ahwo riẹ no, gbe oghẹrẹ nọ ọ be rọ rẹrote ai u duobọtei gaga. O tẹ lẹliẹe rọwo nọ Jihova họ Ọghẹnẹ uzẹme na. Rekọ eme Jihova o ti ru kẹ aye nana nọ ọ be rria orẹwho ofa nọ a be jọ gọ edhọ na? O vi obọdẹ okẹ jọ sei.
Jihova o vi Elaejah ọruẹaro riẹ kpobọ Zarefat nyae gwọlọ aye-uku nana, re o lele iei rria evaọ okenọ oso ọ be rọ rrọ họ na. Nọ Elaejah o te obei, ọ tẹ ruẹ aye jọ nọ o bi hwe ire nọ o ti ro koko erae họ. Ọ ta ẹme kẹe wolẹ. Ọ tẹ vuẹe nọ o ru omoware jọ kẹe. Ọ ta kẹe nọ: “Ivie, jẹ amame jọ fihọ egho se omẹ re mẹ da.” Whaọ aye na ọ re ruẹ Elaejah ẹdẹvo ho. Rekọ Ebaibol na ọ ta nọ: Ọ tẹ “be nyae jẹ ame na.” Ẹsejọhọ aye na o vuhumu nọ Elaejah yọ ọruẹaro Jihova fiki oghẹrẹ uvou nọ ọ rọ ta ẹme kẹe. O sae jẹ jọ nọ fiki epanọ ẹme riẹ o wolẹ te, gbe oghẹrẹ ewu nọ o kuhọ. Rekọ o sae jọ nọ Elaejah o je roro sọ aye nọ Jihova o vi rie bru na ọna. Re u mu ei ẹro, ọ tẹ vuẹe nọ o ru oware ofa jọ kugbe. Ọ yare riẹ nọ ọ rehọ ẹwẹ ebrẹdi jọ sei re.
Aye na o te horie eva riẹ kẹ Elaejah. Nọ o je mu ẹme riẹ họ, ọ ta nọ: “Nọ Jihova Ọghẹnẹ ra ọ rrọ uzuazọ na.” Ọ rọ ẹme yena dhesẹ nọ o fi ẹrọwọ họ Ọghẹnẹ uzẹme na, Ọghẹnẹ nọ “ọ rrọ uzuazọ na.” (Jer. 10:10) Kẹsena ọ tẹ ta kẹ Elaejah nọ o wo uvumọ ebrẹdi hi. Ọ ta kẹe nọ ẹkuobọ eflawa nọ e rrọ eva othẹ ologbo jọ, gbe umutho ewhri nọ ọ rrọ eva akana ọsese jọ ọvo o wo. Yọ o bi hwe ire na re o ro koko erae họ nọ o re ro there emu urere rai kẹ ọyomariẹ avọ ọmọzae riẹ. Ọ ta nọ: “Ma tẹ re no, ma ve ti whu.”
Emu urere nọ aye-uku na avọ ọmọzae riẹ a wo o te oware ovo ho. Ghele na, ọruẹaro Jihova ọ ta kẹe nọ ọ kẹe ememu urere yena re ọ re no
Ẹsejọhọ ẹme nọ Elaejah ọ kpahe kẹ aye-uku na u ti gbei unu gaga. Ọ ta kẹe nọ: “Jọ ozọ u mu owhẹ hẹ.” O sae jọ nọ aye na o je roro nọ, ẹvẹ Elaejah ọ rẹ vuẹe nọ ozọ u mu ei hi, kpakiyọ ohọo u bi te kpe ọyomariẹ avọ ọmọzae riẹ kufiẹ kẹle na? O make jọ ere na, ọ gaviezọ kẹ ẹme Elaejah na. Elaejah ọ tẹ vuẹe oware nọ Jihova ọ ya eyaa nọ o ti ru kẹe. Ọ ta kẹe nọ otẹrọnọ ọ tẹ kaki ru ẹmẹwẹ ebrẹdi sei, Jihova ọ te ghale iẹe. Jihova ọ te ruẹ nọ eflawa nọ e rrọ othẹ na avọ ewhri nọ ọ rrọ akana na i ti re he. Yọ a te ruẹ emu re bẹsenọ oso ọ rẹ wariẹ muhọ ẹrrọ!
Whaọ oware nana o te ginẹ dawo epanọ ẹrọwọ aye-uku na ọ ga te. Kọ ọ te rehọ emu urere kpobi nọ o wo kẹ ọruẹaro Jihova no re ọ re? Ẹsejọhọ ọ riẹ nọ Jihova o ru eware igbunu buobu kẹ ahwo riẹ no. Fikiere, re ọ ko aye-uku ọvo avọ ọmọzae riẹ yọ oware ovo kẹe he. O make jọ ere na, kọ ọ te sae gudu re o dhesẹ nọ o fievahọ Jihova? Ebaibol na ọ ta nọ: “Fikiere ọ tẹ nya, o te ru epanọ Elaejah ọ ta na.”
Jihova ọ ghale aye nana gaga. Ọ rọ edhere igbunu ru nọ eflawa nọ e jọ othẹ na i gbe ro re he. Yọ ewhri na o re gbe he. Ere Elaejah avọ aye-uku na gbe ọmọzae riẹ a rọ ruẹ emu re evaọ oke yena kpobi nọ oso ọ jẹ rọ rrọ họ na. Yọ u wo oware ofa nọ u tube gbunu vi onana nọ Jihova o ru kẹ aye na. Ẹyao o kie ọmọzae riẹ na idudhe, o te whu. Rekọ Jihova ọ rọ Elaejah kpare ọmọzae na zihe ziọ uzuazọ. Ọnana họ ẹkparomatha ọsosuọ nọ a gbiku riẹ evaọ Ebaibol na. Avro ọ riẹ vievie he, oware igbunu nana nọ Jihova o ru kẹ aye na, o lẹliẹ ẹrọwọ riẹ ga vi epanọ o jọ vẹre. Yọ anwọ oke yena ze na, iku aye nana i fiobọhọ kẹ ima ahwo buobu wo ẹrọwọ ọgaga no. U te je ru ai gudu no re.
Se iku Ebaibol na:
Onọ nọ a rẹ ta ẹme kpahe:
Eme gbe eme aye-uku obọ Zarefat na o ru ro dhesẹ nọ ọ gudu?
Gbẹ Kiẹ Kodo
1. Eme ahwo Saedọn a jẹ gọ? Kọ eme a jẹ hai ru evaọ egagọ rai? Oghẹrẹ vẹ egagọ rai na i ro wholo ahwo Izrẹl? (it “Saedọn” ¶6) Uwoho 1
Penta Springs Limited/Alamy Stock Photo
Uwoho 1: Ẹmema Ashtorẹt nọ a ma evaọ oware wọhọ 1500 B.C.E.
2. Oghẹrẹ vẹ Ẹtbale avọ Ehab ovie Izrẹl a ro fi oma? (it “Ẹtbale”)
3. Ahwo Fonisia a jẹ gọ ẹdhọ-aye nọ a re se Ashtorẹt (nọ a je se Astarte uwhremu na re). Iruemu vẹ a jẹ hai ru evaọ egagọ rai nọ ahwo a gbe bi ru rite enẹna? (g93 11/22 13 ¶1-4)
4. Evaọ okenọ ọmọzae aye-uku na o whu, eme o sae jọ nọ o lẹliẹ e riẹ nọ Elaejah nọ: “Kọ whọ nyaze te kareghẹhọ omẹ iruthọ mẹ je kpe ọmọzae mẹ no?” (1 Iv. 17:18; w14 2/15 15 ¶4-5) Uwoho avọ 2
Uwoho 2
Roro Kpahe Eware nọ Who Wuhrẹ Noi Ze
Jihova o muẹrohọ aye-uku na dede nọ ọ jẹ rria ẹwho nọ a jẹ jọ gọ Bale. Eme onana u wuhrẹ owhẹ kpahe Jihova gbe oghẹrẹ nọ u fo nọ ma re rri ahwo nọ a rrọ ẹkwotọ mai? (Iruẹru 10:35)
Aye-uku obọ Zarefat na o wo ẹrọwọ jẹ gudu. Kọ eme Ileleikristi nọ i wo ugho tere he e sai wuhrẹ mi ei? Uwoho avọ 3
Uwoho 3
Oghẹrẹ ọfa vẹ whọ sae rọ rehọ aro kele aye-uku obọ Zarefat na gudu?
Roro Didi Kpahe Jihova avọ Oreva Riẹ
Eme me wuhrẹ kpahe Jihova evaọ iku nana?
Oghẹrẹ vẹ iku na i ro dhesẹ oware nọ Jihova ọ gwọlọ ru via?
Enọ vẹ mẹ te nọ aye-uku obọ Zarefat na nọ a tẹ kpare iẹe ze no?
Gbe Wuhrẹ Eware Efa
Ẹvẹ ma sae rọ rehọ aro kele aye-uku obọ Zarefat na dhesẹ nọ usu nọ ma wo kugbe Jihova o wuzou kẹ omai vi ugho gbe ekwakwa akpọ?
“Ewo Ọjẹrehọ Ọghẹnẹ U Re Su Kpohọ Uzuazọ Ebẹdẹ Bẹdẹ” (w11 2/15 13-17)