Ebi A Rẹ Re Ibhude Nọn Mhẹn Nin Ọria Yẹ

1. Họla ọkhẹke nọn ha re ibhude nin ẹbho? Gbotọle fanọn an.

BE Ọ dia uwẹ bhi egbe yẹ rẹ ha re ibhude nin ọria? Ọ re ẹbho ne bunbun ghọnghọn rẹ ha lu iriọ. Ọkpakinọn, ofẹn manman mun ẹbho eso rẹ re adia la ibhude nin ọria. Ọnọn hi ki rẹ khin bhọ, emhin nọn khẹke nọn nin mhan rẹ ha re adia nin ọria. Bezẹle? Ranmhude ọnan hi uwedẹ nin mhan rẹ sabọ re oyẹẹ man ibhio mhan nin mhan ko ga. Jesu yọle ghe ọkhẹke nin mhan ha re oyẹẹ man ibhio mhan nin mhan ko ga, beji mhan ha da sabọ ha yi edibo nesọle. (Jọni 13:35) Uwedẹ ọkpa nin mhan ha rẹ sabọ rẹman ghe mhan re oyẹẹ man egbe hi, sade mhan re ibhude la adia nin ibhio mhan bhi ẹghe nọn khẹke. Baibo yọle ghe, ahamiẹn mhan re adia nọn khẹke nin imọẹ mhan, ọ ki sabọ rẹkpa mhan rẹ ha ziẹn ikolu nin mhan bi ele ko mhọnlẹn.—Prov. 27:9.

2. Be ọkhẹke nin ene ewanlẹn guẹ rẹ ha lu? Bezẹle? (Yẹ fẹ ọne ẹkpẹti ghe nọn yọle “Adia Nan Re Nin Mhan Bhi Ikolo Nan Do Bhi Ẹkẹ Uzana.”)

² Ọkhẹke nin ene ewanlẹn manman guẹ ebi a rẹ re adia nin ọria yẹ. Jehova bi Jesu hi ọnọn zẹ ele nin ele ha gbẹloghe agbotu. (1 Pita 5:​2, 3) Uwedẹ ọkpa nin ele rẹ gbẹloghe agbotu hi, sade ele re ọta nin ele rẹman rẹ re adia nin ọrebhe bhi agbotu. Ọ yẹ khẹke nin ele ha re adia nin ọdeọde bhi agbotu. Ele ki yẹ ha rẹkpa ẹbho ne zobọ bhọ rẹ ha ga Jehova. Be ene ewanlẹn bi mhan rebhe ha rẹ sabọ ha re ibhude nọn mhẹn nin ẹbho yẹ?

3. (a) Be mhan ha rẹ sabọ ha yi ọria nọn guẹ rẹ re ibhude nin ọria yẹ? (Isaiah 9:6; Yẹ fẹ ọne ẹkpẹti ghe nọn yọle “Re Egbe Khọkhọ Jesu Sade Uwẹ Re Adia Nin Ọria.”) (b) Be mhan ha zilo nyan bhi ọne uhọnmhọn-ọta nan?

³ Mhan dẹ sabọ lẹn ebi a rẹ gene re ibhude nọn mhẹn nin ọria yẹ, sade mhan luẹ emhin bhi ijiẹmhin ọsi ẹbho eso bhi Baibo ne ka lu iriọ, manman nọn, ijiẹmhin ọsi Jesu. Elin ovan ọkpa nan tie Jesu le bhi Baibo hi, “Ọnọn Bhude nọn Gbale.” (Tie Isaiah 9:6.) Bhi ọne uhọnmhọn-ọta nan, mhan dẹ zilo nyan ebi mhan ha lu, sade ọria bu mhan re nin mhan re ibhude nanlẹn, bi ebi ọkhẹke nin mhan lu sade mhan ho nin mhan re ibhude nin ọria, aharẹmiẹn ọne ọria bha taman mhan nin mhan re ibhude nanlẹn. Mhan dẹ yẹ zilo nyan ebi ọ lu uhọnmhọn-emhin sẹ yẹ, nin mhan rẹ ha re ibhude nin ọria bhi ẹghe nọn khẹke bi bhi uwedẹ nọn gbale.

SADE ỌRIA BU MHAN RE NIN MHAN RE IBHUDE NANLẸN

4-5. Ahamiẹn ọria bu mhan re nin mhan re ibhude nanlẹn, inọnta nela ọkhẹke nin mhan ka nọọn egbe mhan le? Re ijiẹmhin man.

⁴ Ahamiẹn ọria bu mhan re nin mhan re adia nanlẹn, be ọ ha ka dia mhan yẹ bhi egbe? Ọ sabọ rẹ re mhan ha ghọnghọn, yẹ ha hu mhan bhi udu nin mhan rẹ re ẹjẹje re nanlẹn. Ọkpakinọn, ọkhẹke nin mhan ka nọọn egbe mhan ọne inọnta nan, ‘Imẹn ọ gene khẹke nọn re ibhude nin ọne ọria nan bhi one idia nan?’ Ẹgheso, uwedẹ nọn mhẹn nẹ nin mhan ha rẹ sabọ rẹkpa ọria nọn sẹ inian hi, nin mhan rẹ taman ọlẹn ọria nin ọle ha bu, nọn ha gene sabọ re adia nọn khẹke nanlẹn bhi ọne idia nin ọle ye.

⁵ Ji mhan fẹ ọne ijiẹmhin nan ghe. Ji a man yọle ghe, ọmọẹ nọn manman sikẹ ẹ khọnmhọn emianmhẹn nọn kaka. Sokpan, ọle da taman uwẹ ikhunmhun kẹkẹ nin ọle sẹ gua otọle kere nin ọle ha rẹ sabọ gbẹloghe egbe. Bhiriọ, ọle da nọọn uwẹ ọne uwẹ riale ọle ha rẹ sabọ gbẹloghe egbe. Asabọmiẹn ọkpa ri uwẹ bhi ọkhọle nin uwẹ ha rẹ taman ọlẹn nin ọle noo. Ọkpakinọn, uwẹ i yi dọkitọ, uwẹ bha sẹ ka gbẹloghe ọria khẹ. Bhiriọ, uwedẹ nọn mhẹn nẹ nin uwẹ ha rẹ sabọ gene rẹkpa ọne ọmọẹ ẹ nan hi, nin uwẹ rẹ rẹkpa ọle dọ guanọ ọria nọn ha gene sabọ rẹkpa ọle.

6. Bezẹle nin ọ bha da khẹke nin mhan wo re ẹjẹje re ibhude nin ọria nọn guanọ ibhude?

⁶ Aharẹmiẹn ghe mhan riale mhan dẹ sabọ re ibhude nin ọria nọn guanọ nan re ibhude nanlẹn, ọ bha khẹke nin mhan wo re ẹjẹje re nanlẹn. Bezẹle? Proverbs 15:28 yọle, “ọria nọn khiale ria eria fo ọkuẹsẹ ọle re ewanniẹn bhi ọta.” A ha ki miẹn mhan riale ghe, mhan lẹn ebi ọkhẹke nin mhan taman ọria nọn yọle nin mhan re ibhude nanlẹn kii? Ọkhẹke nin mhan yẹ ziengbe dọ guanọ otọ ọne ẹmhọn nọnsẹn, nan erọnmhọn ji Jehova yẹ ria eria nyan ọlẹn. Mhan ha lu iriọ, mhan dẹ sabọ rẹọbhọ ghe, adia nin mhan ha re nin ọne ọria dẹ ha yi ebi Jehova guanọ. Bha ji mhan fẹ ijiẹmhin ọsi Netan nin akhasẹ ghe.

7. Be uwẹ miẹn luẹ bhi ijiẹmhin ọsi Netan nin akhasẹ?

⁷ Ẹghe nin Devid nin Ojie rẹ ha ne Netan nin akhasẹ talọ, Devid da taman ọlẹn ghe ọle ho nin ọle bọn uwa oga nin Jehova. Netan da wo jẹje re ibhude nanlẹn nin ọle lu iriọ. Ọ rẹ khẹke nin Netan ka dọ ne Jehova talọ, ọkuẹsẹ ọle taman Devid nin ọle lu iriọ. Bezẹle? Ranmhude Jehova bha guanọ nin Devid bọn uwa oga nanlẹn. (1 Chron. 17:​1-4) Beji ọne okha nan rẹman, ahamiẹn ọria yọle nin mhan re adia nin ọle, emhin ẹwanlẹn nọn nin mhan “hẹi kẹ ha talọ bhi ẹmhọn.”—Jem. 1:19.

8. Emhin ọbhebhe nela zẹle nọn da khẹke nin mhan mhọn ẹwanlẹn sade mhan ho nin mhan re adia nin ọria nọn guanọ adia?

⁸ Ji mhan fẹ emhin ọbhebhe ghe nọn zẹle nọn da khẹke nin mhan mhọn ẹwanlẹn bhi adia nin mhan re nin ọria. Ahamiẹn mhan re adia nin ọria nan da miẹn ghe, adia nin mhan re nanlẹn dọ re ọle zẹ emhin nọn i mhẹn rẹ lu, nọn si ọkakale ji ọle, ọ ki rẹman ghe, imhan zẹle nin ebe sunu ji ọle da sunu. Bhi ọsi ẹmhọanta, ene emhin nan nin mhan zilo ọle wo rẹman ghe, emhin ẹwanlẹn nọn nin mhan rẹ ha ria eria nọnsẹn fo, ọkuẹsẹ mhan re adia nin ọria nọn guanọ adia.

SADE MHAN HO NIN MHAN RE IBHUDE NIN ỌRIA NỌN BHA TAMAN MHAN NIN MHAN RE IBHUDE NANLẸN

9. Ọkuẹsẹ ene ewanlẹn re adia nin ọria, be ọkhẹke nin ele ka fẹghe? (Galesha 6:1)

⁹ Rẹ na ẹghe rẹ sẹ ẹghe, ọkhẹke nin ene ewanlẹn ha re adia nin obhio mhan nin okpea la okhuo nọn “zẹ ukpoẹ nọn bha khẹke.” (Tie Galesha 6:1.) Ọria sabọ ha zẹ emhin ne bha khẹke bhi iẹnlẹn, ne ha sabọ re ọle lu emhin ebe ne kakale sade akizẹbue. Bhiriọ, ọkhẹke nin ene ewanlẹn dọnmhegbe rẹkpa eria ne sẹ inian, beji ọle ha da sabọ ha ribhi ọne uwedẹ nọn ha sabọ re ọle miẹn iẹnlẹn ọsi ighegheghe. (Jem. 5:​19, 20) Ọkuẹsẹ ene ewanlẹn re adia nin ọne ọria, emhin nọn mhẹn nọn nin ele rẹ ka fẹghe si ọne ọria gene zẹ ukpoẹ nọn bha khẹke, ranmhude, ọkhẹke nin ele yere ghe, ọne ọria zẹ emhin nọn dikẹ bhi ebi ele mhọn bhi ọkhọle bha rẹman ghe ọne, ọria lu emhin nọn i ti Jehova bhọ. (Rom 14:​1-4) Ọkpakinọn, a ha ki miẹn ghe ọne ọria gene zẹ ukpoẹ nọn bha khẹke kii, be ene ewanlẹn ha rẹ re adia nanlẹn yẹ?

10-12. Be ene ewanlẹn ha lu yẹ sade ele ho nin ele re adia nin ọria nọn bha bu ele re dọ guanọ adia? Re ijiẹmhin ọbhọ. (Yẹ fẹ ene ifoto ghe.)

¹⁰ Ọ i yi emhin nọn lẹkhẹ nin ene ewanlẹn rẹ re adia nin ọria nọn bha bu ele re dọ guanọ adia bhi obọ ele. Bezẹle? Pọl nin odibo da yọle ghe, ọria sabọ zẹ ukpoẹ nọn bha khẹke, sokpan, ọle i da lẹn ghe ọle lu iriọ. Ranmhude ọnan, emhin eso ribhọ nọn khẹke nin ene ewanlẹn lu, ọkuẹsẹ ele re adia nin ọne ọria, beji ọne ọria ha da sabọ miẹn ọne adia ọbhi egbe.

¹¹ Inian nan rẹ re adia nin ọria nọn bha vae dọ guanọ adia diabe, nan rẹ kọ emhin ọbhi otọ nọn manman kaka. Ọkuẹsẹ ọria munhẹn ha kọ ikpẹ, ọle ki ka hẹnhẹn ọne otọ i nọnsẹn. Ọle ha ki lu ọnin fo, ọle ki kọ ọne ikpẹ. Bhi ọkike ọle, ọle ki yẹ ha gbe amẹn khakha ọbhọ, beji emhin nin ọle kọle ha da sabọ wanre nọnsẹn. Iriọ yẹ nọn. Ọkuẹsẹ ene ewanlẹn re adia nin ọria nọn zẹ ukpoẹ nọn bha khẹke, emhin eso ribhọ nọn khẹke nin ele ka lu, beji ọne ọria ha da sabọ miẹn adia nin ele re nanlẹn ọbhi egbe. Bhi ọsi ijiẹmhin, ọkhẹke nin ene ewanlẹn guanọ ẹghe nọn khẹke nin ele ha rẹ sabọ ne ọne ọria talọ. Bhi ọne ẹghe nin, ele ki ji ọle lẹn ghe, ẹmhọn ọlẹn wo manman rẹtẹ ele, sẹyẹ, ghe emhin ribhọ nin ele ho nin ele nanlẹn zilo ọle. Ahamiẹn ọria nọn re ibhude nin ẹbho manman mhọn oyẹẹ bi ẹkẹ-ẹjẹjẹ, ọ ki lẹkhẹ nin eria nin ọle re ibhude nan rẹ ka ọle ehọ.

¹² A ha ki miẹn ene ewanlẹn bi ọne obhio mhan zilo, ene ewanlẹn ki yẹ ji ọle lẹn ghe ọrebhe dobọ, sẹyẹ, ọkhẹke nan ha re adia nin mhan ẹghe-ẹghe. Ele ha re inian nanlẹn zilo, ọ ki lẹkhẹ nanlẹn rẹ miẹn adia nin ele ha re nanlẹn ọbhi egbe. (Rom 3:23) Ọnin ha ki gbera, ene ewanlẹn ki fẹkẹ re Baibo taman ọlẹn ebi ọle rẹ zẹ ukpoẹ nọn bha gba yẹ. Ọkpakinọn, ekpẹn ele ha rẹ lu ọle. Ọne obhio mhan ha gene miẹnkue ghe ọle lu emhin ebe, ene ewanlẹn ki fẹkẹ taman ọlẹn ebi ọ khẹke nin ọle lu beji ọle ha da sabọ fidenọ yẹ ha lu emhin ne gbale. Ene ewanlẹn ha lu ọnan, ọ ki rẹman ghe, ele kọ ikpẹ. Bhi ọkike ọle ene ewanlẹn ki re ọkhọle rebhe khuẹnmhẹn ọlẹn bhi emhin kẹkẹ nin ọle lu, yẹ deba ọle nan erọnmhọn. Bhiriọ, ene ewanlẹn ki rẹman ghe ele gbe amẹn khakha ọbhi ikpẹ nin ele kọle.—Jem. 5:15.

13. Be ene ewanlẹn ha lu beji ele ha da sabọ lẹn si adia nin ele re nin ọria mun ọne ọria ẹlo kore?

¹³ Ẹgheso, asabọmiẹn ọria nan re adia nan i da lẹn otọ adia nan re nanlẹn nọnsẹn. Be ene ewanlẹn ha lu beji a ha da miẹn ọnan bha sunu? Ele sabọ rẹ ha re ekpẹn nọọn ọlẹn inọnta beji ele rẹ zilo, beji ele ha da sabọ mun ọle ẹlo kore. (Eccl. 12:11) Ewanniẹn nin ọne obhio mhan re ọbhi inọnta nan nọọn ọle le, dẹ rẹkpa ọne ọria nọn re adia nanlẹn rẹ lẹn si ọne adia gene mun ọle ẹlo kore.

NAN RẸ HA RE ADIA NIN ỌRIA BHI ẸGHE NỌN KHẸKE BI UWEDẸ NỌN KHẸKE

14. Ọ be khẹke nin mhan ha re adia nin ẹbho bhi ẹghe nin ẹkẹ rẹ khọ mhan? Gbotọle fanọn an.

¹⁴ Ọ bha gba nin mhan fo, ranmhude ọnan, mhan dẹ sabọ lu emhin la ta ọta nọn ha re ẹkẹ khọ ẹbho. (Kol. 3:13) Baibo bhọ ji mhan lẹn ghe ọria bhọ dẹ sabọ lu emhin nọn ha re ẹkẹ khọ mhan ẹgheso. (Ẹfẹ. 4:26) Ọkpakinọn, ọ bha khẹke nin mhan re adia nin ọria bhi ẹghe nin mhan rẹ khọẹkẹ. Bezẹle? “Ranmhude ohu ida re ọria lu emhin nọn gbale bhi ẹlo nọnsi Osẹnobulua.” (Jem. 1:20) Ahamiẹn ẹghe nin mhan rẹ khọẹkẹ mhan rẹ re adia nin ọria, asabọmiẹn ọ ki wo re ọne ẹmhọn kie khọ ọbhọ. Ọnan bha rẹman ghe, mhan i da zẹwẹ taman ọria nọn re ẹkẹ khọ mhan ebi emhin dia mhan yẹ bhi egbe. Ọkuẹsẹ mhan ne ọne ọria talọ, ọkhẹke nin mhan mundia fo nin ẹkẹ nọn khọ mhan lọre, beji a ha da miẹn ghe mhan ki sabọ talọ nọnsẹn. Ji mhan fẹ ijiẹmhin nin Ẹlaihu re ọbhi otọ bhi ọne ẹmhọn nan ghe, bhi ẹghe nin ọle rẹ re ibhude nin Jobu.

15. Be mhan miẹn luẹ bhi ijiẹmhin ọsi Ẹlaihu? (Yẹ fẹ ọne ifoto ghe.)

¹⁵ Rẹ na bhi ikpẹdẹ ne bunbun, Ẹlaihu da wo re ẹghe ọbhi otọ rẹ ha ka Jobu ehọ, bhi ẹghe nin Jobu rẹ ha talọ rẹ rẹman ghe ohoghe emhin rebhe nin imọẹ ọle tale rẹji ọle khin. Ẹlaihu da wo tohan Jobu. Ọkpakinọn, ẹghe nin Jobu ki rẹ ha dọnmhegbe rẹ rẹman ghe ọle bha lu emhin ebe, yẹ ta ọta ne bha gba rẹji Jehova, ẹkẹ da wo manman khọ Ẹlaihu. Ọrẹyiriọ Ẹlaihu da mundia khẹ ẹghe nin ọle ha rẹ talọ. Ọle da re ekpẹn bi ẹkẹ nọn fu rẹ re adia nin Jobu. (Job 32:2; 33:​1-7) Mhan wo luẹ emhin kpataki bhi obọ Ẹlaihu. Ebi mhan luẹle hi: Nin mhan ha re adia nin ọria bhi ẹghe nọn khẹke bi bhi uwedẹ nọn khẹke. Mhan ha yẹ re ekpẹn bi oyẹẹ ha lu ọle.—Eccl. 3:​1, 7.

WO HA RE ADIA NIN ẸBHO, UWẸ HA YẸ HA MIẸN ADIA NAN RE NIN UWẸ ỌBHI EGBE

16. Be uwẹ miẹn luẹ bhi Psalm 32:8?

¹⁶ Baibo nọn mun ọne uhọnmhọn-ọta nan mhọn ji mhan lẹn ghe, ‘Jehova dẹ ha re adia nin mhan yẹ re ẹlo rẹkhan mhan.’ (Tie Psalm 32:8.) Ọnan rẹman ghe ọle dẹ wo ha rẹkpa mhan. Ọle i da wo gheghe ha re adia nin mhan, ọle dẹ yẹ ha rẹkpa mhan rẹ re obọ rẹkhan ọlẹn. Ijiẹmhin nọn gbale khọnan rẹji mhan. Ahamiẹn mhan miẹn isẹhoa rẹ re adia nin ọria, ọkhẹke nin mhan re egbe khọkhọ Jehova, beji mhan rẹ rẹkpa ọne ọria rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nin mhan re nanlẹn.

17. Be emhin dia mhan yẹ bhi egbe sade ene ewanlẹn re Baibo re adia nin mhan? (Isaiah 32:​1, 2)

¹⁷ Ọ ki wo manman khẹke nin mhan rẹ ha re adia nin ẹbho, yẹ miẹn adia ọbhi egbe gbera ọnikhẹ. (2 Tim. 3:1) Beji ẹdẹ nọn ribhi “otọ nan ida miẹn amẹn” rẹ re egbe fu ọria re sade ọle wọn bhọ, iriọ adia nin ene ewanlẹn re Baibo re nin mhan yẹ rẹ re egbe fu mhan re. (Tie Isaiah 32:​1, 2.) Ẹmhọn imọẹ nesẹmhan ne i si egbe re ikeke rẹ re adia nin mhan manman wo ti mhan bhọ. Inian ọta nọnsele diabe “apo nan re igolu lu, nan ne ku ọbhi ukpamaku nan re isiliva lu.” (Prov. 25:11) Bha ji mhan rebhe wo ha luẹ ebi a rẹ re adia nin ẹbho yẹ, yẹ miẹn adia ọbhi egbe.