Tera Aron Rotakim n Ana Reirei Iesu Kristo?

NGKANA ti iangoa te rongorongo are ti a tia ni maroroakinna n te kaongora are imwain aei, ao bon akea te nanououa iai bwa e korakora rotakia aomata ni katobibia te aonnaba, n ana reirei Iesu. Ma iai te titiraki ae kakawaki ibukira ae kangai, “Tera aron rotakiu n ana reirei Iesu?”

E rotii itera aika mwaiti ana reirei Iesu. A kona n rotii iterani maium ni kabane reirei aika kakawaki aikai. Ti na kaatuui ngkai ara iango i aoni baike e reiakin Iesu ibukin ataakin baika moan kakawaki ni maiura, karikirakean ara iraorao ma te Atua, karekean ara iraorao ae raoiroi ma aomata, te tokanikai i aoni kangaanga, ao katokan mwakuri n tiritiri.

Uaiakin Baika A Moani Kakawaki ni Maium

E anai aia tai aomata aika mwaiti katabetaben te aonnaba, n te aro are e a kangaanga reken aia tai ibukin iaiangoan baika a kakukureia te Atua. Iangoa te mwaane ae ai 20 tabun ana ririki are ti na aranna bwa Jerry. E ngae ngke e kukurei Jerry ni mamaroroakin bwaai aika e kakukureia te Atua ao n ataia naba bwa a kakawaki reireiana aikai, ma e kaota nanokawakina ao e taku: “Akea mwaawan au tai ibukin iaiangoan raoi baikai n taai nako. I mwakuri onoua te bong n te wiki ao tii te Taabati au tai ni motirawa. Ao imwin karaoan bwaai aika I riai ni karaoi, e a taonai naba te kua ae korakora.” Ngkana titeboo am kangaanga ma aei, ko kona ni karekea kakabwaiam n te bwai are e reiakinna Iesu n ana Kabwarabwara i aon te Maunga.

E taku Iesu nakoia aomata ake a bobotaki n ongora irouna: “Tai iangoi maiumi n raraomaeakini kanami, ma nimami; ao tai iangoi naba rabatami n raraomaeakini karabami. Tiaki e bongana riki te maiu nakon te amarake, ao te rabata nakoni karabana? Kam na tarai manin aan-nang, ngkai a aki ununiki, ao a aki tai, ao a aki uraki nakoni nen amarake; ma E kakaamarakeia Tamami are i karawa. Tiaki kam bongana riki nako ia? . . . Ma ngaia ae tai iango n raraoma, ni kangai, Tera karara? ao, Tera nimara? ao, Tera karabara? Ba a ukoukori baikai ni kabane Tientaire; ba E ataingkami Tamami are i karawa ba a kai nanomi ngkana akea baikai i roumi. Ma kam na ukoukora moa uean te Atua ma ana raoiroi; ao a na bane n raonaki baikai nako imi.” (Mataio 6:25-33) Tera reireiara man aei?

E aki nanonna Iesu bwa ti na kaakeai bongan bwaai aika ti kainnanoi ibukin maiura ma kaain ara utu. E taku te Baibara: “Ngkana e aki katauraoi baika riai te aomata i bukia ana koraki, ao ai moa ra riki i bukin oin ana utu, ao e kakewea te onimaki, ao e buakaka riki nakon ae aki onimaki.” (1 Timoteo 5:8) Ma e ngae n anne, ao e berita Iesu bwa ngkana ti karimoai bwaai aika moan raraoi ma mwakuri aika kakukureia nanon te Atua, e na boni kakoauaa raoi bwa a na reke iroura bwaai aika ti kainnanoi. Reireiara ae reke n aei, boni katean tiara aika moan raraoi. E na kairiko nakon te kakukurei karaoan nanon te reirei aei, bwa e taekinaki ae kangai ni Mataio 5:3 (NW): “A kukurei aomata ake a ataa kainnanoakin bwaai n taamnei irouia.”

Karikirakea Am Iraorao ma te Atua

A ataa riain karikirakean te iraorao ae raoiroi ma te Atua te koraki ake a ataa kainnanoakin bwaai n taamnei. Ti na kanga ni karekea ara itoman ae raoiroi ma temanna? Boni man kinaakin raoi te aomata anne. Ti na karekea ara tai bwa ti na atai ana iango, aroarona, bwaai aika e kona ni karaoi, arona ni kakororaoi mwiokoana, bwaai aika e tangiri, ao aika e ribai naba. Titeboo naba aei ma karekean te iraorao ma te Atua. E kainnanoaki ataakin rongorongona ni koaua. E taku Iesu ngke e tataro nakon te Atua ibukia taan rimwina: “Aio te maiu are aki toki, te ataiko ae te Atua ae ti temanna ae koaua, ao Iesu Kristo, ae Ko kanakomaia.” (Ioane 17:3) Eng, e kainnanoaki ataakin raoi te Atua ngkana ti kani karikirakea te iraorao ma ngaia. E mena nibwan te atatai anne, n Ana Taeka te Atua ae kairaki koreana, ae te Baibara. (2 Timoteo 3:16) Ti riai ni bairea raoi ara tai ibukin reiakinan te Baibara.

Ma, e aki tau te atatai n tii ngaia. Bwa e taekina naba ae kangai Iesu n ana tataro naba anne: “A [taan rimwin Kristo] kawakina am taeka.” (Ioane 17:6) Ti na aki tii karekea iroura te atatai ibukin te Atua, ma ti bon riai ni kaboraoa naba maiura ma te atatai aei. Akea riki te anga ae ti kona iai n riki bwa raoraon te Atua. Ti na bon aki kaantaningaa ara iraorao ma te aomata temanna bwa e na rikirake, ngkana ti kaakaraoi mwakuri aika kauntaba ma ana iango ao ana boto n reirei. Ti riai ni kairiraki i aoni maiura n ana iango ao ana boto n reirei te Atua. Iangoia bwa a na kanga ni buokira ana boto n reirei aika uoua n ara iraorao ma aomata.

Karekea Am Iraorao ae Raoiroi ma Aomata

N te tai teuana, ao e karakina te karaki ae kimototo Iesu n te aro are e na kona n anga iai te reirei ae kakawaki ibukin aron aia iraorao aomata. E taekina te uea are e kani kaetii ana bwai ma ana toro. E rangi ni mwaiti ana taarau temanna mai buakoia tooro aikai, ao akea te anga ae e na kona ni kabwara iai. E tua te uea aei bwa e na kabooaki nako te mwaane aei ma buuna ao natina bwa e na kabwaraki iai ana taarau. E katorobubua ni bobaraki teuare e taarau ao e bubutii ni kangai: “Te toka, ko na taona nanom nako iu, ba I a bon tai anganiko am bwai ni kabane.” E nanoangaa ana toro te toka aei, ao e a kakeaa ana taarau. Ma e kitana te uea te toro aei ao e boo ma raona n toro temanna ae iai ana taarau irouna, ao e tuangnga bwa e na kabwaraa ana taarau ngkekei naba. E ngae ni bubutii raona n toro nakoina bwa e na nanoangaia, ma e rawa ao e nako ni kaaki i nanon te auti ni kaikain ni karokoa e a kabwaraa ana taarau. Ngke e ongo te uea te rongorongo aei, e maraki nanona ao e taku: “Tiaki e riai ba ko na . . . nanoangaea raom n toro n ai arou ngke I nanoangaiko?” E angania taani kabaebae ana toro are e aki nanoanga arei, bwa e na mena irouia ni karokoa e kabwaraa ana taarau ni kabane. Ibukin kamatataan te reirei man te karaki aei, e taku Iesu: “Ao ai aron naba are E na karaoia nako imi Tamau are i karawa ngkana kam aki kabara aia bure tarimi mai nanomi.”​—Mataio 18:23-35.

A rangi ni mwaiti ara bure kioina ngkai bon aomata ngaira aika ti aki-kororaoi. Ti aki kona ni kabwarai ara taarau nakon te Atua, kioina ngkai a uaatao ara bure n riaoan ana tua. Te bwai teuana ae ti kona ni karaoia, bon ukoukoran kabwaran ara bure irouna. E bon tauraoi te Atua ae Iehova ni kabwarai ara bure, ngkana ti kabwarai aia bure tarira. Ai matoatoa ra te reirei anne! E reiakinia taan rimwina Iesu bwa a na tataro ni kangai: “Kabara ara bure mai roura, n ai arora ngkai ti kabara aia bure akana bure nako ira.”​—Mataio 6:12.

Baika Kona ni Karikii Kangaanga

E rangi ni mwaatai Iesu n ataa raoi aroaron te aomata. E ataa raoi oin rikin te kangaanga ao te reirei ibukin katokana. Iangoi katoto aika uoua aikai.

E taku Iesu: “Kam ongo ba e atongaki nakoia ake ngkoangkoa, Ko na tai kamateia aomata; ba ane kamatea te aomata ao e ananga ni kabuakakaki iai n te botaki ni motiki-taeka: ao Ngai I taku nako imi, ba ane un nakon tarina ao e ananga ni kabuakakaki iai n te botaki ni motiki-taeka.” (Mataio 5:21, 22) E kaotia ikai Iesu bwa e rangi n nano riki te bwai are e kaira te aomata bwa e na tiritiri, nakon te mwakuri n tiritiri. Bon te iango ae ririkirake i nanon te tia tiriaomata. Ngkana a aki kariaia aomata rikiraken te un i nanoia, ao e na bon toki naba iangoan te tiritiri. E na totokoaki te katuturaraa ae rangi ni mwaiti ngkana e maiuakinaki te reirei aei!

Taraia bwa e kanga Iesu n ataa te bwai teuana are e karika te kangaanga are e karekea te nanokawaki ae moan te korakora. E taku nakoia aomata: “Kam ongo ba e atongaki ae kangai, Ko na tai wene ni bure: ao Ngai I taku nako imi, ba ane tarataraa te aine ba e na kaitaataan nako ina, ao e a tia ni wene ni bure ma ngaia i nanona. Ao ngkana tao e kabwakako matam ane mai ataim, ao ko na autia, ao tewea nako mai roum.” (Mataio 5:27-29) E reiakinia aomata Iesu bwa e kakaiaki riki te kangaanga are aana karaoan te wene ni bure, nakon ae te mwakuri ni wene ni bure. E riki te kangaanga man tangiran te wene ni bure. Ngkana e rawa te aomata n iaiangoi bwaai aika bubuaka e na ‘autii ao n tewenakoi’ man ana iango, ao ngkanne e na tokanikai n totokoa rikin te wene ni bure.

“Karina Am Kabaang i Nanoni Nena”

N te tairiki are e nang kamwaneaki ao n tauaki iai Iesu, e buuta ana kabaang temanna te tia rimwina n ira taangana. E taku Iesu nakoina: “Karina am kabaang i nanoni nena: ba a na bane ni mate n te kabaang akana anaa te kabaang.” (Mataio 26:52) N te ingabong are i mwina e tua Iesu nakon Bontio Birato ni kangai: “Tiaki mai aon te aba ueau: ngkana mai aon te aba ueau, ao a buaka au aomata, ba e kawa n anga te aba Ngai nakoia I-Iutaia: ma ngkai, tiaki maikai ueau.” (Ioane 18:36) Ni koauana, e rangi ni manena te reirei aei.

Tera ngkoa aroaroia Kristian ake rimoa ngke e reiakinia Iesu bwa a na kakeaa iangoan te iowawa ae tiritiri? E taekinaki ae kangai n te boki ae te Early Christian Attitude to War: “E kaotaki n [ana reirei Iesu] bwa e katabuaki karaoan te iowawa ao kaikoakaia aomata, mangaia are e teretere iai ngkanne bwa e aki kariaiakaki te irekereke ma te buaka .  . . A tou mwin ana taeka Iesu Kristian ake rimoa, ao a ota raoi n ana reirei ibukin bwainakin te akoi ao te rarawa nakon te iowawa ae tiritiri. E rangi n irekereke aia Aro ma te rau; a matoatoa nanoia ni kabuakakaa te buaka ibukin te katuturaraa.” E na rangi ni kaokoro rongorongon rimoa, ngke arona bwa a bane te koraki ake a arania bwa Kristian ngaiia, n toua mwin te reirei aei!

Ko Kona ni Kakabwaiaki man Ana Reirei Iesu ni Kabane

A raraoi, a bebete, ao a mwaaka ana reirei Iesu aika ti a tia ni maroroakin. A kona ni kakabwaiaki aomata ngkana a atai raoi ana reirei ao ni maiuakini naba.a

A na rangi ni kukurei Ana tia Kakoaua Iehova akana n am tabo ni buokiko bwa ko na nora aron reken kakabwaiakim man reirei aika moan te raoiroi riki nakon reirei ake a taekinaki irouia aomata tabeman. Ti kaoko ma te tangira ae bati bwa ko na kaongoia ke ni koroboki nakon te atureti ae mena n te iteraniba  2 n te maekatin aei.

[Kabwarabwara ae nano]