کتاب شمارهٔ ۶۵ یهودا
نگارنده: یهودا
محل نگارش: فلسطین (؟)
تاریخ اتمام نگارش: حدود ۶۵ م.
برادران مسیحی یهودا در خطر بودند! در طول زمانی که از مرگ و رستاخیز عیسی مسیح سپری شده بود عوامل خارجی در جماعات مسیحی رخنه کرده بودند. مقصود دشمن تضعیف ایمان بود درست همان طور که پولُس رسول حدود ۱۴ سال پیش از آن اخطار داده بود. (۲تسا ۲:۳) برادران چگونه میتوانستند هوشیار باشند و خود را در مقابل خطر محافظت کنند؟ رسالهٔ یهودا با اظهارات جدّی و صریح جواب را میدهد. یهودا در آیههای ۳ و ۴ موضع خود را صریحاً نشان میدهد: ‹شوق تمام داشتم که به شما بنویسم. زیرا که بعضی اشخاص در خفا درآمدهاند که فیض خدای ما را به فجور تبدیل نمودهاند.› تعالیم اصولی و اخلاقیات مسیحی در خطر بودند. یهودا احساس کرد که باید برای مصلحت برادرانش مبارزه کند تا آنها نیز به نوبهٔ خود برای حفظ ایمان مبارزه کنند.
۲ اما یهودا چه کسی بود؟ در اوّلین کلمات رساله چنین میخوانیم: ‹غلام عیسی مسیح و برادر یعقوب، به خواندهشدگان.› آیا یهودا یکی از رسولان بود زیرا که دو نفر از ۱۲ رسول عیسی به این نام خوانده شدند؟ (لو ۶:۱۶) یهودا خود را رسول نمینامد بلکه در صحبت از رسولان از فعل جمع «گفتهاند» استفاده میکند که واضح است خود را از بین آنها حذف میکند. (یهو ۱۷، ۱۸) علاوه بر این، خود را «برادر یعقوب» میخواند. ظاهراً منظور همان یعقوبی است که رسالهٔ یعقوب را نوشت و برادر ناتنی عیسی بود. (آیهٔ ۱) یعقوب به عنوان یکی از «ارکان» جماعت اورشلیم بسیار شناخته شده بود. یهودا بدین شکل خود را با او میشناساند. این موضوع نشان میدهد که یهودا نیز برادر ناتنی عیسی بود و نام او بین برادران ناتنی عیسی درج شده است. (غلا ۱:۱۹؛ ۲:۹؛ مت ۱۳:۵۵؛ مرق ۶:۳) اما یهودا به رابطهٔ خویشاوندی که با عیسی داشت هرگز نبالیده است بلکه با فروتنی بر رابطهٔ روحانی خود به عنوان «غلام عیسی مسیح» تأکید کرده است. — ۱قر ۷:۲۲؛ ۲قر ۵:۱۶؛ مت ۲۰:۲۷.
۳ اعتبار این رساله به وسیله قطعهٔ موراتوری که متعلّق به قرن دوّم است و به آن اشاره میکند صحّت مییابد. به علاوه، کلمنت اسکندرانی (قرن دوّم میلادی) این رساله را به عنوان بخشی از مجموعه قانونی کتب الهامی پذیرفته است. اوریژن به این رساله چنین اشاره میکند: «آن کتاب کاری است در چند خط اما پر است از کلمات صحیح از فیض آسمانی.»a تِرتولیانوس هم معتقد بود که این رساله صحیح و معتبر است. هیچ شکی وجود ندارد که این رساله به دیگر نوشتههای مقدّس تعلّق دارد.
۴ یهودا خطاب به ‹خواندهشدگان› مینویسد و هیچ جماعت یا شخص به خصوصی را نام نمیبرد. بنابراین، رسالهٔ وی عمومی بود و میبایست در بین همهٔ مسیحیان توزیع میشد. اگرچه در رساله محلّ نگارش ذکر نشده است، اما احتمال زیاد دارد که در فلسطین نوشته شده باشد. تعیین زمان نگارش آن نیز دشوار است. به هر حال، نگارش آن باید در زمان توسعهٔ جماعت مسیحی باشد زیرا که یهودا توجه را به «آن سخنانی که رسولان خداوند ما عیسی مسیح پیش گفتهاند» جلب میکند و ظاهراً از دوّم پِطْرُس ۳:۳ نقلقول میکند. (یهو ۱۷، ۱۸) به علاوه، شباهت زیادی بین رسالهٔ یهودا و باب ۲ دوّم پِطْرُس وجود دارد. این موضوع نشان میدهد که رسالهٔ او و پِطْرُس در یک دورهٔ زمانی نوشته شدند و هر دو عمیقاً از خطری که در جماعت آن زمان وجود داشت نگران بودند. بنابراین، گفته میشود که تاریخ تقریبی آن سال ۶۵ م. است. صحّت تاریخ این رساله نیز از آنجایی معلوم میگردد که یهودا از سِستیوس گالوس ذکری به میان نمیآورد که در سال ۶۶ م. بر ضدّ آشوب یهودیان اقدام کرد و در خصوص سقوط اورشلیم در سال ۷۰ م. صحبتی نمیکند. یهودا در رسالهٔ خود به داوری الٰهی علیه گناهکاران اشاره میکند و منطقی است که اگر اورشلیم نابود شده بود به بحث خود در مورد اجرای حکم داوری تأکید بیشتری میکرد، مخصوصاً این که عیسی آن واقعه را پیشگویی کرده بود. — یهو ۵-۷؛ لو ۱۹:۴۱-۴۴.
چرا مفید است
۸ یهودا نوشتههای مقدّس الهامی را برای اخطار، ترغیب، تشویق، تعلیم و تذکر دادن به «حبیبان» مفید دانسته است. برای نشان دادن گناه بزرگ متخلّفان بیدین از مثالهای نوشتههای عبری استفاده کرد مانند اسرائیلیانی که مرتد شدند، فرشتگانی که گناه کردند و ساکنان سُدُوم و غَمورَه که زناکار شدند. بدین ترتیب نشان داد آنانی که مرتکب چنین اَعمال فاسدی میشوند همان داوری بر ایشان خواهد آمد. او مردمان فاسد را با حیوانات بیفهم مقایسه کرده، میگوید که آنها به راه قائن رفتند، در خطای بَلْعام افتادند و مثل قُورَح با سخنان یاغیگرایانه هلاک شدند. همچنین تصویر روشنی از طبیعت ترسیم میکند. رسالهٔ صریح یهودا بخشی از «تمامی کتب» شد که همراه با دیگر نوشتهها رفتار درست را «در ایّام آخر» تذکر میدهد و باید مطالعه شود. — یهو ۱۷، ۱۸، ۵-۷، ۱۱-۱۳؛ اعد ۱۴:۳۵-۳۷؛ پیدا ۶:۴؛ ۱۸:۲۰، ۲۱؛ ۱۹:۴، ۵، ۲۴، ۲۵؛ ۴:۴، ۵، ۸؛ اعد ۲۲:۲-۷، ۲۱؛ ۳۱:۸؛ ۱۶:۱-۷، ۳۱-۳۵.
۹ مخالفتها و آزمایشها مانع رشد مسیحیت نشد. اما برادران در خطر فساد از درون جماعت بودند. در جماعت اشخاصی رخنه کرده بودند که مانند صخرههای مخفی زیر آب که کشتی را تهدید میکند کل جماعت را تهدید میکردند. یهودا با درک این که چنین خطری ممکن است حتی مخرّبتر باشد شدیداً از ‹مجاهدهٔ ایمان› صحبت میکند. نامهٔ او همچون گذشته برای جماعات ایّام حاضر به موقع است. هنوز باید برای ایمان مجاهده و آن را حفظ کرد، غیراخلاقیات باید ریشهکن شوند و در صورت امکان افراد شکاک و دودل با رحمت کمک شوند و ‹از آتش بیرون کشیده» رها شوند. امروزه مسیحیان برای حفظ کمال اخلاقی، هوشیاری روحانی و پرستش حقیقی باید ایمان مقدّس را بنا کنند. آنها باید اصول صحیح را نگاه دارند و با دعا به خدا نزدیک شوند. همچنین باید احترامی بجا برای «خداوندی» داشته باشند یعنی به اشخاص مقتدری که خدا در جماعت مسیحی مقرّر داشته است احترام بگذارند. — یهو ۳، ۲۳، ۸.
۱۰ کسانی که ‹نَفْسانی هستند و روح را ندارند› هرگز داخل ملکوت خدا نخواهند شد و دیگران را که در راه حیات جاودانی هستند به خطر خواهند انداخت. (یهو ۱۹؛ غلا ۵:۱۹-۲۱) جماعت باید در خصوص آنها هوشیار باشد و آنها را بیرون کند! به این ترتیب، «رحمت و سلامتی و محبت» به حبیبان افزوده خواهد گردید و در محبت خدا نگه داشته میشوند و ‹منتظر رحمت خداوند ما عیسی مسیح برای حیات جاودانی› خواهند بود. خدای نجاتدهنده وارثان ملکوت را ‹ در حضور جلال خود بیعیب به فرحی عظیم قائم خواهد فرمود.› مطمئناً چنین اشخاصی همراه با یهودا و به وسیلهٔ عیسی مسیح به خدا «جلال و عظمت و توانایی و قدرت» نسبت میدهند. — یهو ۲، ۲۱، ۲۴، ۲۵.
[پاورقی]
a «مجموعه کتب قانونی عهد جدید» (انگل.)، ۱۹۸۷، اثر بی. اِم. مِتسگر صفحهٔ ۱۳۸.