Watchtower UMTAPO OKUYI-INTHANETHI
Watchtower
UMTAPO OKUYI-INTHANETHI
IsiZulu
  • IBHAYIBHELI
  • IZINCWADI
  • IMIHLANGANO
  • w82 6/15 kk. 15-22
  • Bazali, Finyelelani Inhliziyo Yomntwana Wenu

Ayikho ividiyo kulokhu okukhethile.

Uxolo, kube nenkinga ekufakeni ividiyo oyifunayo.

  • Bazali, Finyelelani Inhliziyo Yomntwana Wenu
  • INqabayokulinda Ememezela UMbuso KaJehova Ka-1982
  • Izihlokwana
  • Indaba Ethi Ayifane
  • NIKEZA ISELULEKO NGOKWENHLIZIYO
  • FUNDISA INHLIZIYO
  • ISELULEKO SILUNGISA INHLIZIYO
  • SIZA UMNTWANA AKHE UBUHLOBO NONKULUNKULU
  • FUNA USIZO OLUNGAPHEZU KOLUVAMILE
  • Qeqesha Ingane Yakho Ukuba Ibe Nokuzinikela KuNkulunkulu
    INqabayokulinda Ememezela UMbuso KaJehova Ka-1985
  • Qeqesha Ingane Yakho Kusukela Isewusana
    Imfihlo Yenjabulo Yomkhaya
  • Indlela Yokuvikela Abantwana Bakho
    I-Phaphama!—2007
  • Bazali, Vikelani Ifa Lenu Eliyigugu
    INqabayokulinda Ememezela UMbuso KaJehova Ka-2005
Bheka Okunye
INqabayokulinda Ememezela UMbuso KaJehova Ka-1982
w82 6/15 kk. 15-22

Bazali, Finyelelani Inhliziyo Yomntwana Wenu

“Ndodana yami, uma inhliziyo yakho ihlakanipha, inhliziyo yami iyathokoza, yebo, eyami.”—IzAga 23:15.

1, 2. (a) Siyini isifiso sabazali abangamaKristu, kodwa omunye ubaba wazizwa kanjani? (b) Ekuqeqesheni umntwana, iziphi izidingo okumelwe zifinyelelwe, futhi ngani?

ABAZALI abangamaKristu bafisa ukuvikela abantwana babo ogibeni lokuziphatha okubhubhisayo. Akungabazeki, uma ungumzali, unombono ofanayo nokababa ongumKristu wabantwana abane abeve eshumini elinambili owabhala: “Ukuziphatha abantwana bethu abancane ababhekene nakho kuya kuba kubi kakhulu, futhi ngezinye izikhathi kunzima ukubhekana nesinyathelo izwe elisithathayo. Umthandazo wami ngaso sonke isikhathi ukuba ngikwazi ukubasiza. Ngibathanda kakhulu.”

2 Kodwa, kungani ngezinye izikhathi, ngisho nakuba eyiswa emihlanganweni yabakholwayo futhi efundiswa ukuziphatha okuhle okungokweBhayibheli, umntwana engase abuye ahileleke ekuziphatheni okubi kobulili? Nakuba ukufunda kwengqondo kubalulekile inhliziyo ifeza indima esemqoka, ikakhulukazi ngokuphathelene nokuziphatha okuhle. Yini umzali angayenza ukuze afinyelele inhliziyo yomntwana ukuze ‘ihlakaniphe’?—IzAga 4:23; 23:15.

NIKEZA ISELULEKO NGOKWENHLIZIYO

3. Zisho ukuthini IzAga 20:5, futhi isiphi isenzo lokhu okusifunayo kubazali?

3 Ngaphambi kokuba ufinyelele inhliziyo, kumelwe uthole, ngokwezinga elithile, okukuyo. “Iseluleko [inhloso yomuntu engokoqobo noma injongo ejule kakhulua] enhliziyweni yomuntu sinjengamanzi ajulileyo, kepha umuntu oqondileyo uyakusikhipha.” (IzAga 20:5) Imizwa engokoqobo enhliziyweni yomntwana injengamanzi aphansi emthonjeni ojulileyo. Ngezikhathi zeBhayibheli, eminye imigodi yemithombo yayingaphezu kwamamitha angama-30 ukujula, futhi abantu kwakumelwe behle ngezitebhisi ukuze ‘bakhe’ amanzi. Kwakuwumsebenzi ngempela! Uku“khipha” izinjongo ezikumntwana wakho siqu kungase kube nzima ngokufanayo. Ukwenza lokhu kufuna uzwela nokuqaphelisisa okubukhali. Kungase kudinge ukusetshenziswa kwemibuzo ngokuhlakanipha, ukubekezela—ngezinye izikhathi ukufuna ukukhuluma nomntwana amahora athile ngaphambi kokuba imizwa yakhe luqobo ivele obala. Ngokukhumbuza umntwana ukuthi nawe wadlula esikhathini esifanayo, nokuthi nawe awuphelele, nangokuveza amathuba ukuze nibe nodwa nomntwana ngezinye izikhathi, uyokwenza kube lula ngaye ukuba akuxoxele.—Jobe 33:5-7.

4. NgokwezAga 12:18, hlobo luni lwenkulumo olungalimaza ukuxoxisana?

4 Kodwa izwi noma inkulumo yoku‘phahluka’ ingase iphule umoya. Abanye bakhuluma ngokungacabangeli, “njengokuhlaba kwenkemba.” Amazwi abo ayahlaba futhi abangela ukwahlukana. Ngakho zama ukuba “onomoya opholileyo” njengoba ulalela ngempela. Mhlawumbe ungase ukhumbule lapho othile “ekweya ngenkulumo” noma ehlekisa ngemizwa yakho. Mhlawumbe wathi, ‘Wazi kangcono kunalokho!’ Ingabe wafisa ukuba ubuye uxoxe okusenhliziyweni nalowomuntu?—IzAga 12:18; 17:27.

5. (a) Hlobo luni lokufundiswa oweve eshumini elinambili aludingayo? (b) Ingabe abazali abaningi bayakulungiselela ukufundisa okunjalo?

5 Uma umntwana edlula eminyakeni eyishumi nambili, izifiso zakhe zobulili ziba ngamandla. Omusha udinga othile angaxoxa naye ongase amchazele okwenzeka emzimbeni wakhe futhi ongase aphendule uhide olungapheli lwemibuzo ebucayi yakhe siqu. Kodwa ekuhloleni okwenziwa kubazali abayi-1 400 abanabantwana abasezingeni lokuthomba, amaphesenti angama-92 awakaze neze axoxe ngokuziphatha kobulili nabantwana bawo. Isizinda sabazali, namasiko endawo, noma inkolelo yokuthi ingxoxo enjalo ayidingekile, ngezinye izikhathi kuvimbela ngisho nabazali abangamaKristu ekuboniseni ukunakekela okuqinile. Zibaluleke kangakanani lezizingxoxo?

6, 7. Kubaluleke kangakanani ukuba abazali baxoxe nabantwana babo ngokuziphatha kobulili?

6 Yebo, ngemva kokuhlola imikhaya eminingana, omunye umdala ongumKristu waphetha: “Kuyathakazelisa ukuthi lesisimiso silandelwa kanjani. Abazali abaxoxa ngempela ngobulili kusesekuqaleni futhi basebenza kanzima ukulondoloza ukuxoxisana okuseduze nabantwana babo imiphumela yayimihle. Ngalabo, noma ngasiphi isizathu, abangazange bahlale enkingeni kusenesikhathi, imiphumela ngokuvamile yayimibi.”

7 Izinzuzo zengxoxo enjalo ziningi. Eyokuqala, ingavikela ingqondo yomntwana olwazini olungamanga, olungcolile ayoluthola kamuva. Eyesibili, ingase yakhe inhlonipho ngabazali nokwethembela okungokoqobo kubo futhi ibeke isisekelo esivamile sokuxoxa okuyoze kufinyelele esikhathini sokuthomba. Eyesithathu, ingase yenze kube lula ngomntwana ukuba axoxe nawe izindaba ezijule kakhulu. Kodwa, abazali abaningi abazi ukuthi bangayixoxa kanjani indaba eyesabeka kanje.

FUNDISA INHLIZIYO

8. Izingxoxo ngobulili kumelwe ziqalwe bengakanani?

8 Inzuzo yokuqalisa ukufundisa umntwana eminyakeni yobungane ayinakugcizelelwa ngokwanele. Abaningana beminyaka eyi-10 neyi-11 ubudala baye bakhulelwa. Abanye abahloli banxusa ukuba ukuxoxa ngobulili kumiswe ngokuqonile ngaphambi kokuba ingane ibe neminyaka eyisithupha. Ngaphandle kwalokho kungase kungabe kusenzeka. Ngokuvamile, ukuphendula imibuzo yomntwana ngomusa nangesibindi ngokuqondene nalokhu kwanele.b Nokho, oseve eshumini elinambili udinga ukuyalwa ngokuthi angazibamba kanjani izifiso zakhe ezinjalo. Ukuze ufinyelele inhliziyo, ukuyala kumelwe kuze njengosizo lobungane, hhayi njengokusola.

9. Yini umzali okumelwe azame ukuyifaka enhliziyweni yomntwana, futhi ngani?

9 UJesu wathi: “Umuntu omuhle uveza okuhle emfuyweni enhle yenhliziyo.” (Luka 6:45) Ngakho, ukuze ufinyelele inhliziyo yomntwana wakho kufuneka ukuba ufake kuleyonhliziyo yomntwana izinto eziyigugu—izinto angase asabele kuzo ngokomzwelo futhi azithande. Ngani? Ukuze “okuhle” kuphume enhliziyweni.—Mathewu 12:34, 35.

10, 11. Ngokwezibonelo ezisencwadini yezAga, yini engafundwa ngendlela yokufinyelela inhliziyo yomntwana phakathi nengxoxo ngokuziphatha okuhle kobulili?

10 Ukuyala okunikezwe ngalendaba kuzAga kunikeza isibonelo esihle kubazali. Zikhuluma ngokuziphatha kobulili ngomusa kodwa futhi ngesizotha. Qaphela ukuqala kwesahluko sesihlanu okulinganiselwe. Umfundisi noma umzali uxoxa ngokoqobo ngenjabulo yobuhlobo bobulili futhi ikakhukazi isidingo sokugwema ukuziphatha okubi kobulili. Izindebe zondindayo zibonakala ‘ziconsa uju’ njengoba efuna ukuyenga indoda. Ha, kodwa imiphumela yamuva—i“munyu njengomhlonyane” futhi i“bukhali njengenkemba enezinhlangothi ezimbili”! (Amav. 3, 4) Khona-ke, umfundisi ongokweBhayibheli uthinta izici ezibuthaka ngokubonisa insizwa indlela engalahlekelwa ngayo “udumo” ngokuziphatha okunjalo. (Ivs. 9) Kodwa lokhu akusho ukuthi ingxoxo ngabo bonke ubulili kumelwe ibe ukuthi buyisono. Yeka umqondo omuhle awuvezayo ngobuhlobo bobulili emshadweni.—Amavesi 15-19.

11 Umzali akasoli noma athethise umfana. KuzAga isahluko sesikhombisa, ulandisa ngokuhlangenwe nakho kwabanye futhi usebenzisa amazwi aqondile. (IzAga 7:6, 7, 13, 17, 18) Umfundisi usebenzisa imifanekiso ekhanyayo—indoda ephethwe inkanuko eyengwa isifebe ifaniswa nenkabi eya ekuhlatshweni, futhi “umcibisholo uzohlaba isibindi sakhe.” (IzAga 7:22, 23) Umuntu omusha angakukhohlwa kanjani ukufanekisa okunjalo! Isibonelo esinjalo sokuxwayisa esilondolozwe enhliziyweni siyosiza omusha ukuba abhekane nokulingwa. Umzali akashongo nje ukuthi ukuziphatha okubi kobulili akulungile, kodwa washo isizathu, echaza imiphumela futhi ebonisa indlela umuntu omusha angase ahileleke ngayo kalula kukho.

12, 13. (a) Imaphi amanye amathuba lapho umzali engaxoxa khona nomntanakhe ngokuziphatha kobulili (b) Ingabe uye wazithola ezinye izikhathi ezikahle? (c) Ukuze umntwana aziphathe kahle, ingabe kwanele ukuba ufake iziyalo ezinhle enhliziyweni yakhe?

12 Abazali abaningi abangamaKristu baye baba nezingxoxo ezinjalo. Baye baba nazo izikhathi eziningana lapho bengakhuluma ngalendaba ngendlela evamile, nangokukhululeka. Amanye alamathuba angesikhathi sohambo olude, lapho bexoxa ngesehlakalo esithile esingaholela engozini bebonisa inzuzo yokuziphatha ngokufaneleyo, emva kokuba ukwaziswa okunjalo bekukhulunywa ngakho emihlanganweni yebandla, noma lapho izingxoxo ezingokomoya zomkhaya wabo siqu zikhuluma ngalendaba. Abaningi basebenzisa incwadi Ubusha Bakho—Ukuthola Okungcono Kakhulu Kuboc ukuze babasize. Ingxoxo enjalo yayingelula ngaso sonke isikhathi, kodwa uthando oluqotho ngomntwana lwabashukumisa abazali. Njengoba omunye umama onomntwana oneminyaka emihlanu evuma: “Ngaziphoqelela ukukhuluma ngakho kwaze kwathi ekugcineni kwangabe kusaba nzima, ngokufanayo nakumntwana.” Ungavumeli umntwana wakho aphathwe ikhanda lokungazi ngoba entula “izifundiso ezinhle” kulesisici esibucayi kakhulu.—IzAga 4:2.

13 Kodwa, naphezu kwakho konke ukufundisa okuhle okungase kufakwe enhliziyweni yomntwana, ubuwula bugxile ngokujulile nabo lapho ngenxa yesono esizuzwe njengefa.—AmaHubo 51:5.

ISELULEKO SILUNGISA INHLIZIYO

14. Siyini iseluleko, futhi kungani sibalulekile?

14 Yini engakhipha ubuwula enhliziyweni yomntwana? “Induku yokuyala,” ngokwezAga 22:15. Iseluleko siwukuqeqesha okulolongayo noma okulungisayo. Sihlangene ngokuqinile nokuqonda; ngakho asivutheli noma ‘sithukuthelise’ umntwana ngemigoqo engafanele. (Efesu 6:4) Iseluleko sibalulekile lapho umntanakho akha isithakazelo kowobulili obuhlukile. Ukuvumela umbhangqwana ukuba ujwayelane uma omunye wawo esemncane kakhulu ukuba ashade kungabangela ingozi enkulu.

15. (a) Isiphi isimo esiyinkinga kubazali abaningi? (b) Yini abafowabo bentokazi yomShulamiti abayenza lapho yona nesoka layo befuna ukuba ndawonye bodwa?

15 Kodwa abazali abaningi bayabuza, ‘Ungenzani uma befuna ukuba ndawonye?’ Ngokusobala ngaphansi kokuqondisa noma kokuvunyelwa abazali babo, lapho abafowabo bentokazi yomShulamiti bethola ukuthi insizwa engumalusi yayifuna udadewabo ukuba ihambe naye yedwa ezindaweni ezingenamuntu ezintabeni, benqaba! Bayinika umsebenzi owawuzothatha isikhathi sayo futhi ugcine umbhangqwana uhlukene. Nakuba babeyethemba, babewazi amandla esilingo. Ingabe lokhu kwakona ukuphila kwalentombi? Ngokuphambene, kwawusiza umbhangqwana wahlala umsulwa kwaze kwaba yilapho usushada kamuva.—IsiHlabelelo 1:6; 2:8-15.

16. Yini abanye abazali abayenzile ukuze bavikele izinhliziyo zabantwana babo?

16 Ukuqina okufanayo, okuhambisana nokulungiselela imisebenzi yokugcina umqondo womntwana umatasa, kuyadingeka namuhla. Ngokuqondene nalokhu, abazali kumelwe basebenzise ukuhlakanipha okuqotho nolwazi lokwesaba uNkulunkulu. (IzAga 24:3) Kunzima kakhulu ukuba abazali bavimbele imizwa yomntwana uma eseye wahileleka ngokomzwelo. Ngaphambi kokuba bavumele umntwana wabo aphole (lapho kuvumeleke khona), abazali abangamaKristu bayocabangela iminyaka yomntwana, izinga lokuvuthwa ngokwemizwa nokuthuthuka okungokomoya, ukuthi umntwana ufuna ukuphola nobani nokuthi yini abayoyenza. Omunye umama owayenendodakazi eneminyaka eyi-19 ubudala eyasuswa ekuhlanganyeleni ngenxa yokuziphatha okubi wabuzwa ukuthi wayenomuzwa wokuthi wayengenzani ngokwehlukile ekukhuliseni umntwana wakhe. Waphendula: “Ngangingeke neze ngimvumele ahileleke ebuhlotsheni obukhangayo ngokwemizwelo nowobulili obuhlukile lapho esanda kweva eshumini elinambili. Ngangingeke ngicabange ukuthi wayeqine ngokwanele ukuba asingathe inkinga yakhe.”

17, 18. (a) Ingabe umbhangqwana ofuna ukushada kumelwe wenqabe uma umzali noma omunye ngaphansi kokuqondisa komzali enjengombheki? (b) Yini enye insizwa ethile eyayifunda kanzima?

17 Abanye abazali baye bahlala phansi nemibhangqwana esemincane futhi bayichazela isizathu sokungayivumeli kwabo ukuba iphole. Ngokuxoxa indaba nabazali benye ingane, ukusekela okwengeziwe kungase kutholakale. Omunye umzali onabantwana abane wathi: “Abazali abaningana bacabanga ukuthi ukuhlangana kwabafana namantombazane ‘kuhle’ futhi bayakukhuthaza, futhi bavumela amaqembu abeve eshumini elinambili ukuba ahambe kungekho muntu omdala obhekile. Esikubonayo ‘ukuhamba ngababili,’ ukuziphatha okubi nemishado yabancane. Sikhuthaza abantwana bethu ukuba bathuthukise imisebenzana yokuzilibazisa neminye imisebenzi engokomzimba njengokushaya ingqathu nokugibela ibhayisikili abangakwenza bebodwa, nomkhaya, noma nabanye bobulili obufanayo.”

18 Ngisho nalapho umbhangqwana usumdala ngokwanele ukuba uqomisane, wusizeni ngokuba niwulungiselele ozowubheka. Umbhangqwana ongamaKristu owawuthembisene owawusuzoshada ngokushesha wayeka ukuzilinda futhi wahileleka ‘emanyaleni.’ (Galathiya 5:19) Ibheka emuva, insizwa yavuma: “Esikhathini esiningi sasinombheki. Kodwa kulezo zikhathi ezimbalwa asizange singene engozini.” Abanye abasha kamuva babonga abazali babo ngokuba nemithetho enzima nokuba baqondise ngokunakekela ukuzijabulisa kwabo, ngoba bakwazi ukuba msulwa futhi bangenela imishado bengenakuzisola noma izinkumbulo ezimbi. Uma izinhloso zomntwana wakho zituseka, akumelwe anqabe iseluleko sakho sokwesaba uNkulunkulu, ngoba siyi“ndlela yokuphila.”—IzAga 6:23.

SIZA UMNTWANA AKHE UBUHLOBO NONKULUNKULU

19. (a) Siyini isivikelo esikhulu kakhulu somntanakho ekuziphatheni okubi, futhi yini eyomsiza ukuba asithuthukise? (b) Imiphi imibuzo abazali abangayibuza ngesibonelo sabo siqu?

19 Isivikelo esikhulu kakhulu ekuziphatheni siwukuba umntwana wakho akhe ubuhlobo bakhe siqu obuseduze noJehova. Ngisho nakuba lokhu kumelwe kwenziwe umntwana ngokwakhe, umzali angasiza. Okokuqala nje, isibonelo sakho siqu sokuzinikela siyonikeza isibonelo esiphilayo sokulingiswa. Labo ababa amaKristu eThesalonika ekhulwini lokuqala babona ukuthi uPawulu nayekanye nabo babe“ngabantu abanjani” futhi baba “abalingisi,” bethuthukisa ‘ukukholwa okuqinile.’ (1 Thesalonika 1:4-6) Abantwana bakho bakubona ungumuntu onjani? Ingabe bayakubona ‘ukukholwa okuqinile,’ bephawula ukuthi wakhela ukuphila kwakho konke ekuzinikeleni kwakho kuNkulunkulu futhi uyazidela ekumkhonzeni? Ingabe bayakubona ukukuzonda kwakho okuqinile ukuziphatha okubi ngokuba ungajatshuliswa ukuziphatha okungcolile? Ingabe bayasibona isibonelo sothando ngendlela ophatha ngayo umngane wakho womshado noma ophatha ngayo abanye? Ingabe bayakuzwa ukhuluma ngoJehova ngendlela ebonisa ngokukhanyayo ukuthi ungokoqobo kuwe? Isibonelo esinjalo siyoba isisusa sokuba umntwana azinikele ukuba agcine umthetho kaJehova. Umntanakho uyobona ukuthi ukwenza kanjalo kubalulekile.

20. Yini engabulala umphumela wokuqeqesha kwakho okuhle?

20 Futhi, ngokubhekisisa ubungane babantwana bakho nangokubakhethela abangane ababonisa ‘ukholo oluqinile’ ngokomoya, uyokhulisa imizamo yakho. Ayikho into engabulala umsebenzi wakho ngokushesha kunabangane babo ababi—ngisho noma besebandleni lobuKristu. Abangane ababi bangonakalisa ingokomoya lomntwana wakho futhi babangele umhosha.—IzAga 13:20; Juda 3, 4, 12, 16, 19.

21. (a) Ngokuka-1 Johane 2:14, yini enikeza amandla angokomoya futhi imuphi umthwalo wemfanelo lokhu okuwubeka kubazali? (b) Ikuphi ukusikisela onakho okungenza izifundo ezinjalo zenziwe njalo futhi zithakazelise?

21 Njengomzali, kumelwe ukholelwe emandleni eZwi likaNkulunkulu, iBhayibheli. Umphostoli uJohane wathi ‘izinsizwa’ eziqinile ngokomoya ebandleni ayelibhalele zazi“mnqobile omubi” ngoba ‘izwi likaNkulunkulu lihlala kuzo.’ (1 Johane 2:14) Ngakho-ke, ukunezela ekuthuthukiseni umoya womkhaya wokuhlangana nangokubeka isibonelo esihle, abazali abesaba uNkulunkulu kumelwe balungiselele ukuba iZwi likaNkulukulu lifundwe njalo umkhaya ukuze isigijimi salo sizike ngokujulile enhliziyweni yomusha. Omunye umbhangqwana onabantwana abathathu wadabuka lapho ubona abantwana bawo ababili bonakala bephakathi kweminyaka yokweva eshumini elinambili. Uyise owayebakhulise ekhaya lobuKristu kusukela ebuntwaneni, wavuma: “Ukuba nganginelinye ithuba lokukwenza futhi kwakuyoba nesifundo somkhaya njalo nje. Okwethu ngaso sonke isikhathi kwakuwuku‘shampuza.’ Ngiyazi isifundo sanjalonjalo sasiyosidonsela ndawonye kakhulu njengomkhaya futhi sibaqinise kakhulu ngokomoya.” Ngokulungiselela okuhle kwabazali, nangokugwema isimiso sokugcina imininingwane ngokweqile, esibandayo, esingaguquguquki, futhi ngokushintsha isifundo sifanelane nezidingo zabantwana, ingxoxo iyokuba ethandekayo futhi iyowudonsela ndawonye umkhaya ngokomoya. Kuyavunywa, ngokucabangela konke okufuna isikhathi sabazali lokhu akulula, kodwa okubaluleke ngaphezu kobude bezingxoxo ezinjalo uhlobo lwesikhathi esisetshenziswe ndawonye. Ngokungaphezulu, abantwana badinga ukufundiswa imikhuba emihle yesifundo sabo siqu.—Duteronomi 6:4-9.

22. Ungamfundisa kanjani umntanakho ukuba enze imithandazo enengqondo?

22 Njengoba kungabonwa kokuhlangenwe nakho ekhasini le-13, umthandazo oqotho, ojulile, wakha ubuhlobo obuseduze noNkulunkulu. Siza umntanakho afunde isidingo somthandazo nendlela yo‘kuthulula inhliziyo yakhe’ kuJehova. (IHubo 62:8) Umntanakho kumelwe ezwe imithandazo yakho eqotho. Shono okungase kufakwe emithandazweni yakhe. Ngokumtshela indlela uJehova aphendula ngayo imithandazo yakho nangokukhuthaza umntwana ukuba abheke izimpenduo ngokwakhe siqu, umntwana uyoqaphela ukuthi umthandazo unamandla.

23, 24. (a) Kungani umntwana kumelwe afundiswe ukumesaba uJehova? (b) Abazali kumelwe basebenze nobani njalo enkonzweni yasensimini, futhi ngani?

23 “Ubuhlobo bukaJehova bukubo abamesabayo,” kwabhala iNkosi uDavide. (IHubo 25:14) Ukuze umntanakho ngempela athuthukise ubuhlobo obuseduze noNkulunkulu, kumelwe abe nokwesaba okwakhayo ngemiphumela esabekayo yokuthukuthelisa u“Nkulunkulu ophilayo.” (Heberu 10:31; IzAga 8:13) Kuyiqiniso, umntwana kumelwe amthande uJehova futhi azise ngokujulile ubuhle nomusa waKhe wothando, kodwa futhi kumelwe abe nenhlonipho enesizotha ngamandla kaJehova okumjezisa noma okuvumela umuntu ukuba ‘avune akutshalile.’ (Galathiya 6:7) Uma lokhu “kwesaba” okwakhayo kufakwe eminyakeni yobungane, umntwana uyokhulisa unembeza omuhle. Kunokuba acabange ukuthi, ‘Kulungile, uma nje ngingabanjwa,’ uyoba nomuzwa ofana nokaJosefa, owenqaba ukuyengelwa ekuziphatheni okubi futhi wathi: “Ngingenza kanjani lobububi, ngone kuNkulunkulu, na?”—Genesise 39:7-9.

24 Ngokusebenza ndawonye enkonzweni yobuKristu, uyosiza umntanakho ukuba ahlakulele isithakazelo somusa kubantu esifanayo naleso uJehova anaso. Njengoba umntwana ekhula ekwaziseni, inhliziyo yakhe iyobona indlela ‘yokucebisa abaningi’ ngokubafundisa “izindaba ezinhle” ezingase ziveze ushintsho olunenzuzo ekuphileni kwabo. Lenkonzo iwusizo oluhle futhi ekuthuthukiseni ubuhlobo obuseduze noNkulunkulu.—2 Korinte 6:10.

FUNA USIZO OLUNGAPHEZU KOLUVAMILE

25, 26. (a) Kungani usizo ‘olungaphezu koluvamile’ abazali beludinga? (b) Lolusizo luvelaphi? (c) Yini omunye ubaba ayenza lapho ecabanga ukuthi waye‘lahlekelwa’ umntanakhe, futhi yini ayibona kamuva?

25 “Akulula ukuba umzali wabantwana abeve eshumini elinambili,” kwasho omunye ubaba ongumKristu owayekhuluma ngenkinga yakhe ngendodakazi yakhe ehlukile eneminyaka eyi-16 ubudala eyisisulu sokucindezela okukhulu kwabafana esikoleni. “Ngithandaza ngedwa futhi ngokuvamile nayo—kodwa namanje ngisaxakekile.” Ngempela, wabonisa isidingo sosizo lukaNkulunkulu olwalunganikeza indodakazi yakhe kanye naye ‘amandla amakhulu kakhulu.’—2 Korinte 4:7.

26 Ngezinye izikhathi bangase babe nomuzwa wokungabi nalusizo uma kubonakala ukuthi yonke imizamo yabo ayiphumeleli. Kodwa ningayeki! Ngenxa yemikhuba yomfana eyayingaqondile, omunye ubaba ongumKristu wavuma ukuthi ezingeni elithile waba nomuzwa wokuthi “ulahlekelwe” indodana yakhe, ayeyikhulise ngezimfundiso zobuKristu kusukela ebuntwaneni. “Ngaguqa phansi ngamadolo ngathandaza kwaze kwehla izinyembezi ebusweni bami, ngamnxusa uJehova ukuba angisize,” kusho lobaba. “UJehova wayiphendula leyomithandazo futhi umfana washintsha kancane kancane waba ngcono. Ngokuqinisekile ngasondela kakhulu kuJehova lapho ngibona isandla sakhe sisebenza emkhayeni wami.” Yebo, bheka usizo lukaJehova; thembela kuye. Thandaza nabantwana bakho futhi ubakhulekele. Bheka isandla sikaJehova sisebenza emkhayeni wakho.—1 Thesalonika 5:17.

27. (a) Ubani okumelwe alobe umthetho kaNkulunkulu enhliziyweni yomntwana? (b) Niba nomuzwa onjani bazali uma umntwana wenu ebonisa ukuthi inhliziyo yakhe iye ya“hlakanipha”?

27 Yenza ukuba umntwana ekugcineni alobe imithetho kaJehova enhliziyweni yakhe uqobo. (Qhathanisa nezAga 3:1-4) Kodwa yenza konke ongakwenza njengomzali ukuze ufinyelele inhliziyo yomntwana. Yeka umvuzo okuyiwo ukubona umntwana ehlala ethembekile eqinisweni! Yeka ukuthi sikhulu kangakanani isizathu sokuba ‘inhliziyo yakho ijabule’ uma abantwana bakho bebonisa ukuthi izinhliziyo zabo ziye za“hlakanipha.” (IzAga 23:15) Uyoba njengomphostoli uJohane owathi kubantwana bakhe abangokomoya: “Anginayo intokozo enkulu kunaleyo yokuba ngizwe ukuthi abantwana bami bahamba kahle eqinisweni.”—3 Johane 4.

[Imibhalo yaphansi]

a “Iseluleko,” ngezinye izikhathi, sinomqondo wenjongo.—Bheka uIsaya 29:15; 46:10.

b Ukuze uthole ukusikisela okuqondile ngokuqondene nalezingxoxo, bheka incwadi Ukwenza Ukuphila Komkhaya Wakho Kujabulise, kk. 122-124, kanye nalezihloko “Uyise Ukhuluma Namadodana Akhe,” nesithi “Unina Ukhuluma Namadodakazi Akhe,” ezikuPhaphama! kaJanuary 8, nokaFebruary 8, 1966.

c Enyatheliswe iWatchtower Bible and Tract Society of New York, Inc.

Ungayiphendula lemibuzo yokubukeza?

▪ Ekuqeqesheni abantwana, kungani kubalulekile ukufinyelela inhliziyo?

▪ Kungani abazali kumelwe baxoxe izindaba ezingokobulili nabantwana babo?

▪ Isiphi isivikelo esikhulu kakhulu kumntwana ekuziphatheni okubi kobulili, futhi yini eyoba esizayo ekuthuthukiseni lesisivikelo?

▪ Umntwana angafundiswa kanjani ukwenza imithandazo enengqondo?

▪ Kungani abazali abangamaKristu kumelwe basebenze ngaso sonke isikhathi nabantwana babo enkonzweni yasensimini?

[Amazwi acashunwe esihlokweni ekhasini 16]

‘Abazali bami abazange babe nengxoxo eqotho nami ngobulili. Kwakunezinto eziningi engangifuna ukuzazi. Ngalangazelela kakhulu ukwazi, ngaba oyisiwula nosolayo.’—Intombazane eneminyaka eyi-15.

[Isithombe ekhasini 17]

Ukuxoxa komzali nomntwana kubaluleke kakhulu

[Isithombe ekhasini 18]

Ngokusebenzisa usizo lwesifundo seBhayibheli, umzali angase anikeze iseluleko esiphilayo ngobulili

[Isithombe ekhasini 21]

Ukuhlanganyela ndawonye enkonzweni yasensimini kusiza umntwana wakho ngokomoya

    Zulu Publications (1975-2026)
    Phuma
    Ngena
    • IsiZulu
    • Thumela
    • Okukhethayo
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Imibandela Yokusebenzisa Le Webusayithi
    • Imithetho Yokugcinwa Kwemininingwane Eyimfihlo
    • Amasethingi Okugcinwa Kwemininingwane Eyimfihlo
    • JW.ORG
    • Ngena
    Thumela