NGANI JAKULIJIGANYA 46
NYIMBO NA. 17 “Ngusaka”
Yesu Ali Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi Jwachanasa
“Tukwete jwamkulungwa jwa ŵakutaga mbopesi jwampaka atutendele chanasa pa yakulepela yetu.”—AHEB. 4:15.
CHAKULINGA CHA NGANIJI
Munganiji chitulole mwele chanasa cha Yesu chamtendekasisye jwalakwe kuŵajilwa kuŵa Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi, soni umbone watukusapata ligongo lya udindo wakwewu.
1-2. (a) Ligongo chichi Yehofa ŵamtumisye Mwanache jwakwe pachilambopa? (b) Ana munganiji chitukambilane chichi? (Ahebeli 5:7-9)
YAKA 2,000 yipiteyo, Yehofa ŵamtumisye Mwanache jwakwe jwakunonyelwa kwika pachilambopa. Ligongo chichi ŵatesile yeleyi? Ligongo limo lyaliji kukwagopola ŵandu ku ulemwa soni chiwa soni kukutyosya yakusawusya yayayiche ligongo lya Satana. (Yoh. 3:16; 1 Yoh. 3:8) Yehofa jwamanyililagasoni kuti yachasimane nayo Yesu yichitendekasya kuti aŵe jwachanasa soni jwakuŵajilwa kuŵa Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwetu. Yesu jwatandite kutumichila pa udindowu panyuma pakubatisidwa mu 29 C.E.a
2 Munganiji chitukambilane mwele yaŵasimene nayo Yesu ali pachilambopa yamkamuchisye kuŵa jwakuŵajilwa kutumichila mpela Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwachanasa. Yili yakusosekwa mnope kupikanichisya ya udindo wakwetewu ligongo mpaka yitukamuchisye kuti tupopeleje kwa Yehofa soni kuŵa paunasi wambone mnopemnope patukudandawula ligongo lya yindu yatukusalepelaga.—Aŵalanje Ahebeli 5:7-9.
MWANACHE JWA MLUNGU JWAKUSAMNONYELA JWAYICHE PACHILAMBOPA
3-4. Ana ni kuchenga kwekulungwa kwapi kuŵasimene nako Yesu ali ayiche pachilambopa?
3 Ŵajinjiwe pakwete payichenjile yindu paumi wetu. Mwachisyasyo twasosekwaga kusama kumalo kutwakunonyelaga soni kwaleka achalongo achimjetu. Kuchenga kweleku kukusaŵa kwakupweteka mnope. Nambotu pangali mundu juŵasimene ni kuchenga mpela kwaŵasimene nako Yesu. Yesu ali kwinani jwaliji pa malo gapenani mnope ligongo jwaliji chakupanganyikwa cha Yehofa chausimu. Yehofa ŵamnonyelaga mnope jwalakwe soni ndaŵi syosope jwasangalalaga ligongo lyakuti jwatumichilaga “kumkono . . . wamlyo” wa Mlungu. (Sal. 16:11; Mis. 8:30) Nambope atamose yaliji myoyo, pa Afilipi 2:7, pakusasala kuti jwalakwe jwaliji jwakusachilila ‘kuleka’ malo gapenani gaŵaliji kwinani ni kwika pachilambopa kukutamaga ni ŵandu ŵangali umlama.
4 Kwende tuganichisyesoni muwaŵelele umi wakwe mu yaka yandanda ya umi wakwe ali pachilambopa. Liŵasa lyaŵapagwile Yesu lyaliji lyakulaga. Tukuŵecheta yeleyi ligongo lyakuti achinangolo ŵakwe ŵapeleche mbopesi yijuni yiŵili yamwana paŵapite ku nyumba ja Mlungu Yesu ali apagwile. (Lef. 12:8; Luk. 2:24) Mwenye jwakusakala Helodi paŵapikene kuti Yesu apagwile jwaganisisye yakuti amwulaje. Pakusaka kulupusya umi wa Yesu, achinangolo ŵakwe ŵatilile ku Iguputo kwa kandaŵi. (Mat. 2:13, 15) Kwelekutu kwaliji kuchenga kwekulungwa mnope kwa Yesu.
5. Ana ni yindu yapi yaŵayiweni Yesu ali pachilambopa, soni ana yeleyi yamkosechelekasisye mwamti uli pa udindo wawajembecheyaga wakuŵa Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi? (Alolesoni chiwulili.)
5 Yesu ali pachilambopa, ŵawonaga ŵandu ŵajinji ali mkusimana ni yakusawusya. Yesu jwalijiganyisye mwayikusapwetechela naga mundu jwawukusamnonyela ajasiche. Mwangakayichila, papali ŵandu ŵajinji ŵaŵawile ŵele jwalakwejo ŵamanyililaga kupwatikapo baba ŵakwe ŵali Yosefe. Pandaŵi ja utumiki wakwe, jwalakwe ŵawonaga ŵandu ŵaŵaliji ŵakulwala, ŵangalola, ŵalemale, kapena ŵandu ŵele ŵanache ŵawo ŵawile, mwamti jwalakwe ŵatendelaga chanasa. (Mat. 9:2, 6; 15:30; 20:34; Maliko 1:40, 41; Luk. 7:13) Yili yisyene kuti Yesu ŵawonaga ŵandu ali mkusimana ni yakusawusya pandaŵi jiŵaliji kwinani. Nambo jwalakwe paŵayiche pachilambopa ni kuŵa mundu, jwalakwe jwapikanichisye mwayikusapwetechela naga mundu akusimana ni yakusawusya. (Yes. 53:4) Jwalakwe jwapikanichisye yakusawusya yakulekanganalekangana yaŵasimanaga nayo ŵandu soni muyakwayilaga mumtima. Sonitu mpela ŵandu ŵane wosope jwalakwe jwapelaga, kulagasika nganisyo ni yineyakwe soni kudandawula.
Yesu akulosya chanasa chekulungwa mnope kwa ŵandu ŵamsungulile soni yikumkwaya ligongo lya yindu yakusimana nayo (Alole ndime 5)
YESU ŴATENDELAGA ŴANDU CHANASA
6. Ana maloŵe gaŵasasile Yesaya gakutujiganya yamti uli pakwamba ya chanasa cha Yesu? (Yesaya 42:3)
6 Yesu paŵatendaga utumiki wakwe, jwatendelaga chanasa ŵandu ŵaŵatendeledwaga yindu yangali chilungamo. Mwakutenda yeleyi jwakwanilisye yakulochesya. M’malemba ga Chihebeli, ŵandu ŵele yindu yajendelaga chenene soni ŵakwete machili, ndaŵi sine ŵalandanyaga ni mgunda ŵawukwitilidwa chenene kapena yitela yakulimba mnope. (Sal. 92:12; Yes. 61:3; Yel. 31:12) Nambo ŵandu ŵaŵaliwonaga kuti ali ŵangali chembecheyo soni ŵaŵatendeledwaga yindu yangali chilungamo, ŵalandanyaga ni litete lyeposokoche soni nyali jajisigele panandi kusima. (Aŵalanje Yesaya 42:3; Mat. 12:20) Yehofa jwakamulichisye masengo yisyasyo yeleyi pakusaka kusimichisya kuti Yesu chachalosya chinonyelo soni chanasa ŵandu ŵaŵatendeledwaga yindu yangali chilungamo.
7-8. Ana Yesu jwakwanilisye chamti uli yakulochesya ya Yesaya?
7 Mateyu jwalosisye kuti Yesu jwakwanilisye yakulochesya ya Yesaya yakuti, “Jwalakwe ngasamalisya kulitemangula litete lyeposokoche, nipo ngasasimisya moto wakusilala.” Yesu ŵatesile yakusimonjesya yejinji pakusaka kwakamuchisya ŵandu ŵaŵatendeledwaga yindu yangali chilungamo soni ŵandu ŵaŵaliwonaga kuti ŵangali sogolo jambone. Jumo mwa ŵandu ŵeleŵa ali jwamlume jwine juŵaliji jwamatana. Komboleka kuti jwalakwe nganakola chembecheyo chakuti mpaka apole kaneko ni kutendelaga yindu yalumo ni ŵamwiŵasa mwakwe soni achimjakwe. (Luk. 5:12, 13) Pachakutendekwa chine Yesu jwasimene ni jwamlume juŵaliji jwangapikana soni nganakombolaga kuŵecheta chenene. Aganichisye muŵapikanilaga jwamlumeju pakwawona ŵandu ali mkuŵechetana nambo ni ngapikana yakuŵechetayo. (Maliko 7:32, 33) Nambotu papalisoni chakusawusya chine.
8 Mu ndaŵi ja Yesu, Ayuda ŵajinji ŵakulupililaga kuti ŵandu ŵaŵalwalaga kapena ŵaŵaliji ŵalemale chaliji chilango ligongo lya yakulemwa yaŵatesile jemanjajo kapena achinangolo ŵawo. (Yoh. 9:2) Ligongo lya nganisyo syakulemwechekasi, jemanjaji ŵalipikanaga kuti nganaŵa ŵakusosekwa. Myoyo pakusaka kukwanilisya yakulochesya ya Yesaya, Yesu ŵaposyaga soni kwakamuchisya kumanyilila kuti Mlungu akusasamala ya jemanjajo. Yeleyitu yikutukamuchisya kumanyilila kuti Yesu yikusamkwaya patukusimana ni yakusawusya.
9. Ana lilemba lya Ahebeli 4:15, 16 likulosya chamti uli kuti Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwetu akusiŵatendela chanasa ŵandu ŵangali umlama?
9 Aŵalanje Ahebeli 4:15, 16. Tukusosekwa kuŵa ŵakusimichisya kuti Yesu chachipitilisya kututendela chanasa. Ana yeleyi yikugopolela chichi? Mundu jwachanasa akusakwayidwa soni kutendapo kandu pakwawona ŵane ali mkusimana ni yakusawusya. Liloŵe lya Chigiliki liŵaligopolele kuti “kulosya chanasa” likusagopolela kugaŵana yakusawusya yakusimana nayo mundu jwine. (Alolesoni pa Ahebeli 10:34, pele Paulo jwakamulichisye masengo liloŵe lya Chigiliki lilili.) Ngani syakusala yakusimonjesya yaŵatesile Yesu sikusalosya kuti jwalakwe yamkwayaga mnope pakwawona ŵane ali mkusimana ni yakusawusya. Jwalakwe nganiŵaposyaga ŵandu ligongo lyakuti waliji udindo wakwe kutenda yeleyo. Nambo jwatendaga yeleyi ligongo lyakuti ŵasamalaga ya jemanjajo soni kusaka kwakamuchisya. Mwachisyasyo, pandaŵi jiŵamposyaga mundu jwamatana jula yikakomboleche kutenda yeleyo ali pakutalichila. Nambo mmalomwakwe jwalakwe ŵamkamwile jwamlumejo. Mwamtitu chitandilile kulwala ulwelewu, keleka kaliji kandanda kuti mundu jwine amkamule. Soni pandaŵi jele Yesu ŵamkamuchisye mundu jwangapikana, jwalakwe ŵamjigalile munduju kumalo kwangali ŵandu. Nambosoni aganichisye yayatendekwe pandaŵi jele jwamkongwe jwine jwele pandanda jwatendaga yakusakala ŵachapaga sajo sya Yesu ni misosi jakwe. Afalisi nganamwonaga mwakuŵajilwa jwamkongweju nambo Yesu ŵamchenjele ku nganisyo syaŵakwete Afalisiŵa. (Mat. 8:3; Maliko 7:33; Luk. 7:44) Pelepatu mpaka tuyiwone kuti Yesu nganiŵaŵambalaga ŵandu ŵaŵalwalaga soni ŵaŵatesile yakulemwa yekulungwakulungwa. Mmalomwakwe, jwalakwe jwaliji jwakusachilila kuti ŵandu ŵeleŵa ayicheje kwa jwalakwe soni alipikaneje kuti akunonyeledwa. Pelepatu mpaka tuŵechete mwakusimichisya kuti Yesu akusatutendela chanasa wosopewe.
TUJIGALILEJE CHISYASYO CHA JWAMKULUNGWA JWA ŴAKUTAGA MBOPESI JWETU
10. Ana ni yindu yapi yausimu yampaka tukamulichisye masengo pakwakamuchisya ŵangapikana soni ŵangalola? (Alolesoni yiwulili.)
10 Mpela ŵakumkuya ŵa Yesu ŵakulupichika, tukusosekwa kutenda yakomboleka kuti tujigalile chisyasyo chakwe pangani jakulosya chinonyelo, kwayidwa soni kwatendela ŵane chanasa. (1 Pet. 2:21; 3:8) Atamose kuti nganituŵa tukombwele kumposya mundu jwangapikana kapena jwangalola, nambope mpaka twakamuchisye jemanjaji mwausimu. Mwachisyasyo, mabuku gakulondesya ya Baibulo apano gakusimanikwa mu yiŵecheto ya makono yakupunda 100. Soni kwa ŵandu ŵangalolechesya soni ŵangalola, pana mabuku gapadela mu yiŵecheto yakupunda 60. Nambosoni mu yiŵecheto yakupunda 100, mafidiyo ga jemanjaji gakusakola maloŵe gakulondechesya yayikutendekwa mu fidiyojo. Yindu yosopeyi yili yakwakamuchisya ŵandu ŵangapikana soni ŵangalola kuŵa paunasi ni Yehofa soni Mwanache jwakwe.
Mabuku getu gakulondesya ya Baibulo gakusimanikwa mu yiŵecheto yakupunda 1,000
Kumchiji: Yiŵecheto yamakono yakupunda 100
Kumlyo: Yiŵecheto ya ŵandu ŵangalola yakupunda 60
(Alole ndime 10)
11. Ana gulu ja Yehofa jilosisye chamti uli chanasa chakwete Yesu pakwamba ya ŵandu ŵakulekanganalekangana? (Masengo 2:5-7, 33) (Alolesoni yiwulili.)
11 Gulu ja Yehofa jikutenda yakomboleka kuti jakamuchisye ŵandu ŵamitundu jakulekanganalekangana. Akumbuchile kuti panyuma pakuti Yesu ajimwiche ku chiwa, jwalakwe jwapeleche msimu weswela kwa ŵandu wosope pa chisangalalo cha Pentekosite kuti apikane ngani syambone jwalijose ‘mu chiŵecheto chakwe.’ (Aŵalanje Masengo 2:5-7, 33.) Pakukuya chisyasyo chakwechi, gulu ja Yehofa masiku agano jikukoposya mabuku gakulondesya ya Baibulo mu yiŵecheto yakupunda 1,000. Yine mwa yiŵecheto yeleyi yikusaŵechetedwa ni ŵandu ŵamnono. Mwachisyasyo yiŵecheto yine yikusaŵechetedwa ni ŵandu wamnono ŵakusatama kumpoto soni kummwela kwa America. Nambope mabuku gaŵele gali mkusimanikwa mu yiŵecheto yakupunda 160 ya kweleko pakusaka kuti ŵandu ŵajinji apikane ngani syambone sya Uchimwene. Mabuku getu gakusimanikwasoni mu yiŵecheto yakupunda 20 yayikusaŵechetedwa ni ŵandu ŵa Chiloma. Mwamti ŵandu ŵajinji ŵakusaŵecheta yiŵechetoyi atandite kumtumichila Yehofa.
Kumchiji: Yiŵecheto ya kwa America yakupunda 160
Kumlyo: Yiŵecheto ya ku Loma yakupunda 20
(Alole ndime 11)
12. Ana ni yindu yine yapi yele gulu ja Yehofa jikusijatendela ŵandu?
12 Konjechesya pakwakamuchisya ŵandu kumanyilila ngani syambone, gulu ja Yehofa jikusijakamuchisya ŵandu ŵasimene ni ngosi syachilengedwe. Pa mbali jeleji abale ni alongo ŵajinji akusalipeleka pakwakamuchisya ŵandu ŵakusosechela chikamuchisyo. Gulu ja Yehofa jikusalinganyasoni malo gakutendela misongano ni chakulinga chakuti ŵandu ajawuleje ku maloku kukulijiganya yejinji yakwamba chinonyelo cha Mlungu.
JWAMKULUNGWA JWA ŴAKUTAGA MBOPESI JWETU MPAKA ŴAKAMUCHISYE WAWOJO
13. Ana Yesu akusatukamuchisya m’matala gane gapi?
13 Yesu jwali m’busa jwetu jwambone akusatenda chidwi ni yakusosechela yausimu ya jwalijose. (Yoh. 10:14; Aef. 4:7) Ndaŵi sine yakutendekwa paumi wetu mpaka yitutendekasye kulipikana kuti tuli mpela nyali jajisigele panandi kusima kapena litete lyeposokoche. Mwine mpaka tutenguche ligongo lyakuti tukulwala ulwele wekulungwa, tukulepela kutenda yindu yine kapenasoni twatindene nganisyo ni mlongo mjetu. Yeleyi mpaka yitendekasye kuti tukaganichisyaga yindu yatukwembecheya kusogoloku, mmalomwakwe ni kuganichisyaga mnope ya yakusawusya yetuyo. Akusosekwa kukumbuchila kuti Yesu akulola yakusimana nayo soni akumanyilila mwakupikanila. Mwamti chanasa chakwe chikusamtendekasya kuti atendepo kandu mwakwakamuchisya. Mwachisyasyo jwalakwe mpaka akamulichisye masengo msimu weswela pakwapa machili patengwiche. (Yoh. 16:7; Tit. 3:6) Konjechesya pelepa, Yesu mpaka akamulichisye masengo “achalume mpela mituka” soni ŵakulupilila achimjawo pakwalimbikasya kapena kwakamuchisya wawojo.—Aef. 4:8.
14. Ana tukusosekwa kutenda yamti uli patutengwiche?
14 Naga pana yineyakwe yayatengwisye, akusosekwa kukumbuchila kuti Yesu ali Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi soni aganichisyeje yawukusagopolela udindowu. Akusosekwa kumbuchilasoni kuti kupwatika pakumtumisya Yesu kuti apeleche umi wakwe mpela mbopesi, jwalakwe jwayichesoni kuti apikanichisyeje yakusawusya yatukusasimana nayo ŵandu ŵangali umlamawe. Myoyo naga atengwiche ligongo lya yindu yaŵalemwisye kapena yakulepela yawo, Yesu ali jwakoseka kwakamuchisya “pandaŵi jakusosechela chikamuchisyo.”—Aheb. 4:15, 16.
15. Asale chakutendekwa chachikulosya kuti mundu juŵalesile kumtumichila Yehofa mpaka yikomboleche kumkamuchisya ni kuwujilasoni mumpingo.
15 Yesu akwalongolelasoni ŵandu ŵakwe kuti ŵakamuchisyeje ŵandu ŵaŵalesile kumtumichila Yehofa kuti awujilesoni kwa jwalakwe. (Mat. 18:12, 13) Alole yayamtendechele Stefano.b Pali pamasile yaka 12 chimtyochesye mumpingo, jwaganichisye yakwawula ku misongano. Jwalakwe jwatite, “Yaliji yakusawusya mnope kwa une kuti njale ku misongano nambope nalimbile mtima kuti njawule. Nasakaga kuti ndalilesoni kumtumichila Yehofa yalumo ni abale ni alongo.” Kaneko jwatite, “Achakulungwa ŵa mumpingo ŵaŵayiche kukuwonegana ni une ŵambochele chenene. Ndaŵi sine nalitendelaga chanasa kuti nalesile kumtumichila Yehofa mwamti nasakaga ndili mbujile munyuma. Nambo achakulungwaŵa ŵangumbwisye kuti ngangusosekwa kuwujila munyuma. Panawujilesoni mumpingo, mpingo wosope ŵambochele une soni liŵasa lyangu ni makono gosope. Mkupita kwa ndaŵi ŵamkwangu ŵatandite kulijiganya Baibulo mwamti twatandite kumtumichila Yehofa mpela liŵasa.” Kusala yisyene, Yesu jwali Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwetu akusasangalala mnope pam’weni mundu ali mkugalawuka mtima ni kuwujila kwa Yehofa.
16. Ligongo chichi wawojo akusayamichila mnope kukola Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwa chanasa?
16 Yesu paŵaliji pachilambopa, ŵakamuchisye ŵandu ŵajinji. Masiku aganosoni mpaka tuŵe ŵakusimichisya kuti jwalakwe mpaka atukamuchisye pa ndaŵi jilijose jatukusosechela chikamuchisyo. Soni m’chilambo chasambano chachikwika pachangakaŵapa, chachakamuchisya ŵandu ŵakupikanila kugopolwa ku yakuyichisya ya ulemwa soni ungali umlama. Kusala yisyene, tukusamyamichila Mlungu jwetu Yehofa jwalosisye chinonyelo soni chanasa pakumsagula Mwanache jwakwe kuti aŵe Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi jwetu jwa chanasa.
NYIMBO NA. 13 Klistu Ali Chisyasyo Chetu
a Kuti amanyilile yejinji yakwamba yaŵatesile Yesu jwali Jwamkulungwa jwa Ŵakutaga Mbopesi pakwinjila mmalo mwa jwamkulungwa jwa ŵakutaga mbopesi jwa Chiyuda, alole ngani jakuti “Ayamichileje Upile Wakwete Wakutumichila m’Nyumba ja Mlungu Jausimu” mu Sanja ja Mlonda ja Okotoba 2023 peji 26, ndime 7-9.
b Mena gane mu nganiji gachenjile.