36 YOSIYA
Aahaakhaliherya atthu otthikela omukokhorela Yehova
YOSIYA iira orina ene iyaakha 6, okathi taata awe aitthaniwa Manase aakhwiiye awe. Woonasa wene, owo aahisuwela wiira taata awe ole aahituruka mweettelo woohiloka arina awe ni aahitthikela omukokhorela Yehova. Nto eyo yaahimwiiriha Yosiya opaka itthu sooloka. Masi paapa awe Yosiya aihaniwa Amoni aahikhala mwene. Amoni aari mulopwana ootakhala murima yoowo, aatumererya atthu waakokhorela amuluku eethiru ni opaka itthu sinceene sootakhala. Amoni aakhwiiye nuumala olamulela iyaakha piili. Vano Yosiya orine ene iyaakha 8 aahikhalihiwa mwene.
Okhaliheriwaka ni maprofeta, Sofoniya, Yeremiya, Hulda ni muulupale a anamukuttho Hilikiya, woonasa wene Yosiya aahiixutta itthu sinceene okumi awe wootheene sa Yehova. Omuhimyaka Yosiya, Biibiliya onihimya so: “Nlelo ori ene mmiravo [woonasa wene orina ene iyaakha 16], aahipacerya omphavela Muluku a muhavinre awe, Davidi.” Orina ene iyaakha 20, owo aahivara muteko munceene oYuda. Yehova aahimurumeela mmiravo ole, mwene oolipa murima ni a ikuru wiira aakhaliherye atthu otthikela omukokhorela yena ni omala-maliha ilatarato saakokhoreliwa.
Nave-tho, Yosiya aahirowa onorti wa Isarayeli, weiwo waari aya omwene wa mahimo muloko. Atthu anceene yaakhala elapo ele khahiyo wiira yaari aisarayeli, okhala wiira aisarayeli anceene yaahivariwa akhalihiwa ipottha wAsiiria. Masi Yosiya aahaapwexakasa altaari ni ilatarato saakokhoreliwa.
Moolipa murima, Yosiya aahipwexakasa ilatarato ni aahaakhaliherya atthu otthikela omurumeela Yehova
Nuuvira okathi vakhaani, Yosiya aahaakhela mareeliho yaawo aahaalipelela awe. Okathi yaalokiheriwa aya etemplo yoowaarya ya Yehova, muulupale a anamukuttho Hilikiya, aahiphwanya eroolu ya nlamulo Yehova anvanhe awe Moise. Yaahiviriha iyaakha sinceene elempwale ene ni Moise. Mmosa a alopwana ale aahimuruuhela eliivuru eyo Yosiya, nto onapacerya osoma. Yosiya aanivaha ephoole okathi yaasommwa aya eliivuru ele ni moolumo ale yaahimuriipiha murima vanceene. Vano yena aahiiwexexa oratteene ovikana khalai, moota atthu ale yaamurukunuwenle aya Yehova. Yosiya aahisuwela wiira Yehova aahinanariwa vanceene ni atthu ale. Niireke Yosiya aamulipa murima wiira opake etthu moovarihana ni ele aiwale awe?
Moowaakuveya, Yosiya aahaaruma alopwana 5 wiira yamukohe Yehova sa etthu aarowa awe opaka. Alopwana awo yaahirowa wa profeta Hulda, yoowo aalenle wiira, Yehova aahinanariwa mwaha wa atthu ale oviriha iyaakha sinceene amurukunuwenle ene. Mwaha waivaavo, elapo ya oYuda ni oYerusalemu yaampwetexiwa. Hulda aahaaleela alopwana ale, wiira Yehova aahinweha Yosiya okhala mutthu oowiiwelela. Nave aanipaka itthu sootheene aawerya awe wiira aakhaliherye atthu ale otthikela omukokhorela Yehova mwa enamuna yooloka. Nto opwetexiwa iwo waarowa wiiraneya nuumala Yosiya okhwa.
Hata vaari siiso, Yosiya khaahiyale ovara muteko mooluttuweliwa wiira aakhaliherye atthu ale otthikela omukokhorela Yehova. Nto owo ni atthu ootheene yaahimuleiherya Yehova wiira yampaka khula etthu moovarihana ni ele Nuulumo na Muluku enihimya aya. Moottharelana, owo aahipaka ekampaanya ya waamala-maliha amuluku ootheene eethiru ni opwexakasa ilatarato sootheene saakokhoreliwa. Nuumala-vo, mwene aahimulokiherya paasikha muulupale. Owo ni makhulupale awe, yaahivaha inama sinceene wiira ovahiwe mukuttho Yehova, nave alipa-oowiipa, yaahiipa isipo anvuwihaka Yehova. Tthiri ole aari Paasikha muulupale ahaatonko wiiraneya.
Yosiya khaahiyale waamini ni wooniherya olipa murima, okathi aakhaliherya awe atthu ohiya waakokhorela amuluku eethiru ni ilatarato. Ekwaha emosa, yena aahimaleliha eprofesia emosa yaalavuliwe iyaakha 300 saavinre, yaahimya wiira ampaha makhuva a maprofeta oowootha vasulu valtaari yaapaheriwa mukuttho amuluku eethiru. (1 Mam. 13:2) Elapo ya oYuda, Yosiya aahaapwexakasa altaari ni ilatarato, seiyo atthu yaakokhorela aya okhuma okathi yoole mwene Salomooni aahiyale awe omukokhorela Yehova. Masi hata vaari siiso, Yosiya aahipaka yoothanla yoohiloka. Owo aahirowa owana ni mwene a wExiitu aihaniwa Neko. Nave Neko aahimuleela Yosiya wiira: Vakhala wiira anwana ni yena Yosiya aamookhwa, okhala wiira Yehova aahimmye siiso. Masi vanikhala wiira Yosiya, khaakoherenrye maprofeta a Yehova wiira osuwele akhala wiira ele ti etthu Yehova aamulenle awe Neko. Ohiya-vo, owo aahipacerya owana. Nto mwaha woopaka eyo, owo aahikhwa orine ene iyaakha 39 paahi.
Niireke Yehova aahiliyala itthu sootheene Yosiya aapanke awe? Nnaari! Profeta Yeremiya aahilepa nsipo nimosa, nooniherya oriipiwa wawe murima mwaha wa itthu sooloka mwene Yosiya aapanke awe. Vanikhala wiira muhoolo mwaya, arumeyi a Muluku khiyaahiyale wiipa nsipo nle nooriipiha murima. Nuumala Yosiya ohihimuxiwa, woonasa wene onoosoma itthu silempwale mbiibiliyani, sinooniherya moota yena aakhalihenrye awe atthu okathi aalamulela awe, ni wiixutta nsipo Yeremiya alempe awe, nnooniherya itthu sooloka aapanke awe. Tthiri Yehova aanimphenta Yosiya ni khonikhala-khala oliyalaka waamini ni olipa wawe murima.
Musome yoowiiraneya ela mbiibiliyani, soolepa sinittharelana:
Nikoho para ovaanela:
Yosiya oonihenrye sai olipa murima?
Mutokose itthu sikina
1. Exeeni ninsuwela ahu sa Xafani, yoowo aari mulipa-oolepa a Yosiya? (Owehaweha 15/12/2002 epaax. 19 itti. 2-6)
2. Xeeni Yosiya aakhenre awe nlaya nawe, okathi naasommwa aya Nlamulo? (Owehaweha 15/04/2014 epaax. 32)
3. Moovarihana ni asomi, niireke Neko ootoko okhala tthiri? (2 Wah. 35:22; Perspicaz vol. 2 “Neko” etti. 1) A
StockStudio/Alamy Stock Photo
Eteseenyu A: OMegido, opuro yoowo Yosiya aakhwiye awe
Efootu A: OMegido, opuro Yosiya aawanne awe ni Farawo Neko
StockStudio/Alamy Stock Photo
4. Hulda aahimmye wiira Yosiya aarowa omumula ni murettele opuro aarowa awe ovithiwa. Okhala wiira Yosiya aakhwiiye okhottoni, yiiraneyale sai eprofesia ela? (2 Mam. 22:20; Owehaweha 15/09/2000 epaax. 30 itti. 2-3)
Muupuwelele itthu mwiixuntte anyu
Amiravo akina makristau saahaaphwanya mixankiho sinceene. Aniixutta exeeni ni ntakiheryo na Yosiya, yoowo paapa awe aari namavirikanya?
Yosiya aahipaka sootheene aawerya awe wiira iiwexexe soolempwa. (2 Wah. 34:21) Ninrowa omutakiha sai? B
Eteseenyu B
Munrowa otakiha sai olipa murima wa Yosiya?
Muupuwele yoowiiraneya yootheene
Yoowiiraneya ela enikiixuttiha exeeni sa Yehova?
Yoowiiraneya ela enivarihana sai ni ele Yehova oniphavela awe?
Etthu xeeni kiniphavela aka omukoha Yosiya nuumala ohihimuxiwa?
Mwiixutte itthu sikina
Nwehe etthu muniixutta anyu, ni yoothanla Yosiya aapanke awe ni yoothanla ya amiravo anli yaari mamwene a oYuda. Musome mwaha oni:
“Amiravo — mumphavela wiira okumi anyu okhale sai?” (Owehaweha 09/2023 ipaax. 8-13)
Xeeni vanihimmwa aya wiira Yosiya aahipwexakasa ilatarato sa amuluku eethiru ni ikuru sawe? Nwehe waakhuliwa waya ni eviitiyu enittharelana: