19 YEFTE NI MWANAWE MWAAMUTHIYANA
Awo yaahimmaliherya natiri, nnaamwi aari oovila
WISARAYELI, saahitthikela okhumelela mixankiho sinceene, okhala wiira aisarayeli yaahihiya omukokhorela Yehova. Mwaha waivaavo, Yehova aahaahiya atthu a wAmoni yaahasulaka aisarayeli mwa iyaakha 18. (Aph. 10:8) Aisarayeli yaaheemererya soottheka saya, yaahihiya waakokhorela amuluku eethiru ni yaahitthikela omukokhorela Yehova. Nto ohivinre okathi munceene, atthu a wAmoni yaahithukumana oXileyaadi wiira yaatuphele aisarayeli.
Axitokweene a oXileyaadi, yaahinvekela mulopwana mmosa aitthaniwa Yefte wiira okhale muhooleli a anakhotto. Khalai, Yefte aahihasuliwa vanceene ni axihima awe a oXileyaadi, mwaha waivaavo, owo aahitthyawa muttetthe ole. Niireke eyo yaahimwiiriha okhala mutthu oowali ni aapweha mathowa? Nnaari. Yefte aaheemererya otthikela oXileyaadi wiira awane. Masi wanipacerya, owo aahiimananiha okumiherya murettele ni atthu a wAmoni. Yefte aahaaruma anamitthaka awe wiira yaamuleele mwene a wAmoni wiira khaarina etireitu wiira okuxe elapo ya wIsarayeli. Owo aanisuwela oratteene moota Yehova aavanhe awe aisarayeli elapo ele ni moota aakhalihenrye awe opwetexa maloko yaarukurenrye. Nnaamwi vaari siiso, mwene a wAmoni aahikhootta wiiwa. Owo aahilakela okumiherya ekhotto!
Okathi Yefte ailokiherya awe wiira awane, ikuru sa Yehova saahimurweela. Nto owo aahimmanela natiri Yehova, oriki: “Mwakivahererya atthu a wAmoni mmatatani mwaka, ni katthika ni murettele ekhotto enrowa aka owana ni atthu a wAmoni, nto ole onrowa okhuma vamukhora wa empa aka wiira okitthimakele, onrowa okhala awinyu, Yehova. Nave kinonvahererya wiira okhale yoovaha para opahiwa”. Niireke aakhummwale murima? Nnaari, okhala wiira ikuru sa Yehova saari ni yena okathi ole.
Niireke wiira Yefte aaphavela ohimya wiira aarowa ompaha mutthu? Waakhula ti woowi nnaari. Okhala wiira Yehova aaninyokha ni aanikhoottiha waapaha atthu. (Otum. 18:10, 12) Ohiya-vo, Yefte aaphavela ohimya wiira mutthu aarowa opacerya okhuma owannyawe, aarowa onvahererya Yehova, wiira onvareleke muteko, otapernaakulu ya oSilo. Owo aanisuwela wiira yaarowa okhala etthu yoovila ommaliherya natiri owo. Nave aarina mwaana mmosa mwaamuthiyana, amphenta awe vanceene. Woonasa wene, mwaana owo taarowa opacerya okhuma wiira akumane ni paapa awe.
Masi okathi ole, Yefte aahaana wuupuwelaka paahi ekhotto aarowa awe owana. Moolipa murima, owo aahaahoolela alopwana ale okhottoni, nto Yehova aahimukhaliherya oxintta. Yefte ni anakhotto awe, yaahaatuphela awanani aya ni yaahipwetexa ipooma 20 sa wAmoni ni yaahiwiiva atthu anceene.
Yefte aahitthikela owaani otteeliwe ene murima vanceene mwaha wooxintta. Woonasa wene, owo aaniroromela wiira mutthu aarowa opacerya okhuma owannyawe aarowa okhala murumeyi awe. Akhala wiira uupuwela siiso, aahiiwoka. Nto mutthu aapacenrye okhuma aari mwanawe, oopaka nlapa ni wiinaka! Oriipiwe ene murima, Yefte aahikhera ikuwo sawe ni aahiikhupanyerya ohimyaka so: “Kootakhaliwa mwanaka! Nyuwo moohonona murima aka, okhala wiira nyuwo muhiikhaliha ole kinrowa aka onvahererya. Miyo kommanela natiri Yehova, nto nkinwerya otthikela ottuli.”
Yefte ni mwanawe mwaamuthiyana yaahaana ommaliherya natiri yammanenle aya Yehova, masi wiira apake eyo, yaapirisari wiimananiha vanceene
Mwaana mwaamuthiyana a Yefte aahisuwela wiira paapa awe aahimmanela natiri Yehova. Owo aarowa onvarelaka muteko Yehova okumi awe wootheene. Eyo yaataphulela wiira khaarowa otheliwa nnakhala waayara anamwane. Para athiyana a wIsarayeli, ohiyara yaari etthu yoowuuliha muru. Hata vari siiso, moolipa murima mwali ole aahimuhimeerya paapa awe wiira: “Paapa, akhala wiira mommanela natiri Yehova, mukiirihe ntoko simuleihenrye anyu”. Masi etthu aavekenle awe waari ovahiwa okathi wiira akhale ni apatthani awe iikhupanyeryaka, okhala wiira khaarowa otheliwa nnakhala waayara anamwane.
Mwaana a Yefte aari muthiyana oolipa murima ni ahaaphavela mureerelo awe paahi. Mwaha waivaavo, apatthani awe ale a wIsarayeli yaanirwa omuxukurya, khula eyaakha mahiku maxexe wiira amulipihe ni amuttottopele. Tthiri eyo yaari eparakha yuulupale mwaana mwaamuthiyana a Yefte onvarela muteko Yehova mutapernaakulu. Woonasa wene, okathi ole Samuweli iira okhalaka otapernaakulu. Niireke mwaana a Yefte aahimwiixuttiha ni omukhaliherya opaka itthu sooloka okathi annuwa awe? Khaninsuwela. Akhala wiira mwaana a Yefte aahipaka eyo, woonasa wene, khiyaareere omuhakalaliha, okhala wiira owo khaatonko okhalana mwaana. Etthu ninsuwela ahu okhala wiira waahikhala muxankiho, maana athiyana ni alopwana akina yaanirupihana moohiloka otapernaakulu. (1 Sam. 2:22) Niireke mwaana mwaamuthiyana a Yefte aanipaka itthu iyo? Nnaari. Okhala wiira Biibiliya onihimya wiira “owo khaatonko orupa ni mulopwana.”
Murummwa Paulo aahilepa nsina na Yefte elista ya alopwana ni athiyana yaarina waamini woolipa. (Ahep. 11:32) Yefte ni mwanawe mwaamuthiyana aavaha ntakiheryo nooloka na olipa murima. Owo aahiwana wiira owoopole arumeyi a Muluku. Nave mwanawe aahimukhaliherya ommaliheryaka natiri. Yefte ni mwanawe mwaamuthiyana yaahimmaliherya natiri yammanenle aya Yehova nnaamwi yaari etthu yoovila!
Musome yoowiiraneya ela mbiibiliyani, soolepa sinittharelana:
Nikoho para ovaanela:
Yefte ni mwanawe yoonihenrye sai olipa murima?
Mutokose itthu sikina
1. Exeeni yooniherya wiira atthu a wAmoni khiyaawana paahi ni aisarayeli, masi yaaphavela omala-maliha okokhorela weekeekhai? (Perspicaz vol. 2 “Yefte” etti. 6) A
Eteseenyu A: “Aisarayeli yaahaakumiha amuluku a amalapo eriyari aya, anamurumeela Yehova.” — Aph. 10:16
2. Natiri Yefte ammanenle awe Yehova aalikana sai ni natiri a Yakobe? (Perspicaz vol. 2 “Yefte” etti. 11)
3. Xeeni Yefte aapirisari awe wiimananiha wiira ommaliherye natiri ammanenle awe Yehova? (Owehaweha, 04/2017 epaax. 4 etti. 6)
4. Profeta Samuweli aayariwe mwaakha wa 1180 O.K.O. Exeeni enooniherya wiira Samuweli ni mwaana mwaamuthiyana a Yefte yaarumeela okathi omosa-ru otapernaakulu? (Perspicaz vol. 2 “Yefte” etti. 2; nwehe ekaraafiku eni: “Okhuma okathi wa Enooki, mpakha okathi wa aphuki”.)
Muupuwelele itthu mwiixuntte anyu
Okathi anamuyari anooniherya aya olipa murima ntoko Yefte, eyo enaakhaliherya sai anaaya?
Makristau anrowa waatakiha sai aximwali yaamuttottopela ni omukhaliherya mwaana a Yefte, wiira ohihiye okhala oolipa murima? B
Efootu B
Munrowa otakiha sai olipa murima wa Yefte vamosa ni mwanawe?
Muupuwele yoowiiraneya yootheene
Yoowiiraneya ela enikiixuttiha exeeni sa Yehova?
Yoowiiraneya ela enivarihana sai ni yoolakela ya Yehova?
Etthu xeeni kiniphavela aka omukoha Yefte ni mwanawe nuumala ohihimuxiwa?
Mwiixutte itthu sikina
Moota xeeni ntakiheryo na mwaana a Yefte ninrowa aya waakhaliherya makristau oohithela ni oohitheliwa? Nwehe eviitiyu eni: