E oraraa haumani anei to oe? E nehenehe oe e taui i te reira!
NA TE PAPAI VEA A A ARA MAI NA! I PANIORA
MARGARET e o Brian e 50 e tiahapa matahiti to raua i te tupuraa te hoê ohipa maitai mau: ua faatuhaahia raua na mua i te tau ma te moni tufaa maitai. Faaoti ihora raua e reva i te pae apatoa no te mahana maitai e te mau tahatai o te miti Mediteranea. Aore to raua e fifi e e peapea faahou.—e oraraa ohie to mua ia raua i roto i to raua fare i te pae tahatai!
I muri iho e piti matahiti riro maira te moemoeâ ei oraraa au ore. Te faataa ra o Brian e: “E au ra e aita e faufaa aˈe—i tera e tera mahana aita ta ˈu e ohipa aˈe. Parau mau, e au vau i roto i te miti, e hauti vau i te huiraa popo aore ra maa tairiraa popo, e e paraparau noa vau i te taata o te faaroo mai. No nia i te aha? Te mau mea taahoa.”
O Gisela, e metua vahine e 20 matahiti e tiahapa, e e tamahine iti nehenehe ta ˈna. I te avatea, mai tei matauhia, e haere te metua vahine e ta ˈna tamahine i roto i te hoê aua rahi, i reira te tamahine e hauti ai i te one, ma te au rahi, ma te oaoa i te hamaniraa i te mau one pai e te mau aorai one. I taua taime ra, te parahi ra mama i nia i te hoê iri parahiraa fatata o te aua ma te mataitai i ta ˈna aiû. Aore ra te hiˈo maite ra anei o ˈna i ta ˈna tamahine? I reira râ te parahi ra o ˈna, e te faaroo maite ra o ˈna i ta ˈna radio afaifai. Ma te hiˈo na roto i ta ˈna iho auauahi avaava, aita paha o ˈna e ite faahou ra i ta ˈna tamahine iti. Ua haumani roa o ˈna e ua piri oia i te taˈi.
O Peter, e tamaroa haere haapiiraa tuatoru e 17 matahiti, te parahi ra oia i roto i to ˈna piha taotoraa, ma te haaatihia e te mau hauti uira hopea nei. E tuama o ˈna i te hoê o ta ˈna hauti video, no te iteraa ˈtu e aita o ˈna e anaanatae faahou ra i te reira. E mau hanere taime to ˈna hauti-noa-raa, e ua ite aˈena o ˈna e nahea ia manuïa i nia i te fa e tuuhia mai e te hauti uira. E faaroo ra anei o ˈna maa upaupa? Inaha, aita e vai ra te hoê o ta ˈna mau upaupa o ta ˈna i faaroo aˈena e ua tatini te taime. Ua haumani roa o ˈna, e te autâ ra oia e: “Aita vau i ite e eaha ta ˈu e nehenehe e rave.”
Te rave ra anei oe i te mau mea haapaoraa ore ia mareva noa te taime?
Mea papu, e ere te mau mahana atoa i te mea faarumaruma e te oaoa ore. Te vai noa nei â e rave rahi taata o te ora ra i te oraraa oaoa e te faufaa, ma te hoonaraa na roto i te haapiiraa i te mau mea apî, ma te haamâha i to ratou mau hinaaro e hamani i te tahi mea, e ma te faatupuraa i te mau auraa maitatai e te taata—e te Atua hoi, te hau roa ˈˈe i te faufaa.
Teie râ, e roohia te mau huru tiaraa taata atoa i te haumani—1 i nia i te 3 o te mau heremani e haumani ra ia au i te hoê uiuiraa manaˈo apî. Te taata toroa teitei nounou o te haere tamau i roto i te mau vahi faaanaanataeraa tuiroo o te oire, te taurearea ohipa ore o te faaroo noa i te upaupa maniania ma te inu i te pia ia mareva noa te taime, te taata paari rave ohipa o te haamâuˈa ra i te hopea hebedoma i te mataitairaa i te afata teata, te taata toroa faatere o te ere ra i te tiaturiraa ia ˈna iho ia faarue anaˈe o ˈna i ta ˈna piha ohiparaa—ua roohia ratou pauroa i te hoê â tumu autâraa: te haumani.
Ua pii te mau philosopho i tahito ra i te reira e taedium vitae (Latino haafiu i te oraraa). I Heremani e Langeweile ïa (te hoê tau maoro). E haamarirau noa te taime, e au ra e e ohipa faufaa ore, e hinaaro “no te revaraa i te vahi ê” teie te mau tapao taa ê matarohia o te haumani.
Aita atoa hoi te feia ona i paruruhia i te reira. I muri iho i to ˈna faatiaraa i te huru oraraa o te feia hue haere i ta ratou moni, ua tapao o Roger Rosenblatt no te vea ra Time e: “I muri iho i te hooraahia mai te fare rarahi e te aua rarahi e te mau animala rarahi, te haereraa i te mau arearearaa rahi e te haamatauraa ˈtu i te feia teitei, eaha ta te rahiraa o te feia haamâuˈa faarahi i te moni i te ao nei e faaite mai? E parau mai ratou e ua haumani roa ratou. Ua haumani.”
Ua manaˈohia i te hoê tau e ia maraa anaˈe te taime vata o te ravea hoê roa eiaha ia haumani faahou. Teie tei manaˈohia e no te huru o te ohipa a te taata, i te hoperaa te ohipa rohirohi e te haorea i tahito ra, e no te rahiraa taime vata i reira ïa te taata au noa e fanaˈo ai i te oraraa. Teie râ hoi, e ere roa ˈtu i te mea ohie. Te faaotiraa e eaha te tia ia rave i teie rahiraa taime vata e mea fifi roa ˈtu â i tei manaˈohia. E rave rahi tei manaˈo atea i te roaraa o te hebedoma i te hoê hopea hebedoma maitai, no te iteraa ˈtu e ia tae anaˈe te reira e ere roa ˈtu i te mea maitai roa mai tei manaˈohia.
Te mau faahopearaa iino o te haumani
No te haamoe i te haumani e rave hua te tahi pae i te ohipa. Ua riro mai te tahi pae ei feia o te rave noa i te ohipa ma te mâha ore no te mea aita hoi ratou i ite e nahea râ i teie taime vata i rapaeau i ta ratou piha ohiparaa. E tamata te tahi pae i te faaore i te haumani ma te inu hua aore ra ma te imi i te anaanataeraa na roto i te tamataraa i te mau raau taero. No te rahiraa o te feia hauti teata tuiroo oraraa taiata o te ao no te faaanaanataeraa manaˈo e faaruru ratou i te hoê oraraa faufaa ore, ia oti anaˈe te hautiraa, ma te rave i te mau raau taero mai te cocaine. Ua itehia e o te haumani te hoê o te mau tumu no te maraaraa te numera o te mau metua vahine taurearea faaipoipo ore o tei manaˈo paha e e horoa te hoê aiû i te hoê auraa i to ratou oraraa.
Te manaˈohia ra e taairaa te vai ra i rotopu i te haumani e te maraaraa te ohipa ino. Ua tapao te vea ra Time e te faarue ra te hoê rahiraa taurearea i te fare haapiiraa i te 16raa o to ratou matahiti e aita ta ratou e ohipa aˈe e ia faaau-anaˈe-hia te taurearea ohipa ore no Europa Tooa o te râ i te mau taurearea e ohipa ta ratou, e “ohie ratou i te haapohe ia ratou iho, e riro noa ratou i te raveraa i te raau taero, e te hapu haere noa i rapaeau i te faaipoiporaa e e ofati oioi noa ratou i te ture.” E au ra e te haapapu faahou ra te reira i te parau paari tahito e “E ite â Satani i te tahi ohipa ino na te hoê taata ohipa ore.”—A faaau e te Ephesia 4:28.