8 YUSUFU
Akangirra Ekyohyo
YUSUFU obu akaba akyali muto, ise, Yakobbo hamu na Ruhanga we Yahwe, baamugonzaaga muno. Baitu eki kitamanyise ngu Yusufu akaba aine obwomeezi obutarumu bizibu. Bagenzi be bakaba bamunobere muno. Habwokuba Yakobbo yatwazaaga Yusufu omu mulingo ogw’embaganiza, bagenzi be bakamukwatirwa ihali n’ekiniga. Yahwe akaleetera Yusufu kuroota ebirooto ebikaba nibiranga ngu kiro kimu, ab’omu ka y’owabu bakaba nibaija kumwinamira, kandi kinu kikaleetera bagenzi be kweyongerra kimu kumunoba.
Yusufu obu akaba aine emyaka nka 17, ise, Yakobbo akamutuma ha rugendo orukaba nirwija kumutwarra ebiro bingi kugenda kurora bagenzi be nkooku bakaba bali. Obu yahikireyo, bakamukwata n’amaani baamunaga omu kiina ky’amaizi ekyomere. Bakaba bamwiniire ekiniga ekingi muno kuhika na ha rulengo ngu noobu yabeesengeriize kumukoonyera, bakanga. Ha kubanza bakaba bacwiremu kumwita, baitu hanyuma bakacwamu kumutunda hali abasuubuzi abakaba nibarabaho. Bakabiihabiiha isebo Yakobbo, baamugambira ngu omwana we ou yagonzaaga muno Yusufu akaba aisirwe ekisoro eky’omu kisaka. Baitu amananu gali ngu, Yusufu akatwarwa omu nsi ya hara eya Misiri, kandi bakahika baamutunda hali Potifa ow’akaba ali mukuru omu gavumenti ya Faraaho nukwo amuheereze nk’omwiru.
Kikaba nikisobora kwanguhira Yusufu kuhoibwamu okunihira, baitu eki atakikole. Oihireho, akooleka obumanzi kandi yaba musaija omwekambi. Baibuli egamba ngu: ‘Yahwe akaba ali hamu na uwe.’ Yahwe yahaga omugisa buli kimu kyona Yusufu eki yakoraga. Potifa akamwesiga, yamuha obujunaanizibwa obw’okurolerra enju ye yoona.
Baitu haroho ekizibu ekikaba kiri haihi kumuhikaho. ‘Yusufu akaba akuzire kurungi kandi asemiire,’ kandi eki kikaleetera muka Potifa kumwegomba. Akakyolekera kimu ngu akaba naagonza Yusufu. Akamugambira ati: “Byama nanyowe.” Hati kiki Yusufu eki yaakukozere? Ijuka ngu akaba ali hara muno n’ab’omu ka y’owabu, kandi ali mwiru, anyakuli omu mikono ya bakama be. Kandi bakaba nibasobora kumutwaza omu mulingo gwona ogubarukugonza. Omukazi onu akaba aine obusobozi obw’okumubonabonesa. Yusufu akoohebwa kubyama n’omukazi ogu? Yaakutungire obumanzi obw’okumwangirra?
Yusufu akaba akimanyire ngu muka mukama we akaba naasobora kumubonabonesa, hati akasobora ata kwangirra ekyohyo?
Baibuli egamba ngu: ‘Akanga.’ Yusufu akagambira omukazi ogu ngu akaba atasobora kugobeza iba ayamwesigire, yamukwasa buli kimu kyona. Kandi ekirukukira obukuru, Yusufu akamugambira ati: “Ninsobora nta kukora ekibi kinu ekingi muno nokusisira Ruhanga?” Okugonza Yusufu oku akaba ainiire ise, Yahwe, kukamuha obumanzi obw’okwangirra ekyohyo ky’omukazi ogu. Baitu muka Potifa ataleke kwikara naasoonasoona Yusufu kubyama na uwe. Yaikaraga naakikora “bukyabukya.” Hanyuma, kiro kimu, abaheereza boona obu bakaba bataroho, muka Potifa akakwata ekijwaro kya Yusufu kandi yamugambira ati: “Byama nanyowe!” Yusufu akakora kyona ekirukusoboka yairuka. Baitu omukazi akasigara akwasire ekijwaro kya Yusufu. Hanyuma, akakyoleka Potifa kandi yagamba ngu Yusufu akaba alengereho kumuhamba. Potifa akakwatwa ekiniga kandi yata Yusufu omu nkomo.
Akateekwa omu nkomo ey’ekaba erumu omwirima mwingi muno. Akamara akasumi ebigere bye biboherwe n’enjegere kandi ebikya bye biboherwe n’ebyoma. (Zab. 105:17, 18) Yusufu akaba naasobora kwanguha kuhwamu okunihira, baitu tugambe ngu Yahwe akaba amulekereho? Yusufu ataleke kwesiga Ruhanga we. Akakora n’amaani noobu akaba ali omu nkomo, kandi Yahwe akamuha emigisa. Omu kaire kake, akaheebwa obujunaanizibwa obw’amaani. Akaikara naagumiisiriza n’obumanzi emyaka yoona ei yamazire omu nkomo.
Yahwe akaikara naakozesa Yusufu habwokuba akaba aine okwikiriza n’obumanzi. Obwire bukahika, Ruhanga yaleetera Faraaho kuroota ebirooto bibiri eby’obunabbi, kandi yasobozesa Yusufu kubimusoborra. Yusufu akagambira omukama ngu ebirooto bikaba nibimanyisa ngu hakaba nihaija kubaho emyaka musanju ey’omweru kandi hahondereho emyaka endi musanju ey’enjara. Kinu kikasemeza muno Faraaho, yakwasa Yusufu obujunaanizibwa obw’okuteekaniza ihanga habw’enjara ey’ekaba neegenda kwija. Faraaho akafoora Yusufu omulemi w’amaani muno omu ihanga, kandi Faraaho wenka nuwe akaba naamukira obukuru. Ekyarugiremu, Yusufu atagarukire ha kujuna Abamisiri kwitwa enjara, baitu akajuna n’ab’omu ka yabo. Bagenzi ba Yusufu obu baizire Misiri kuserra ebyokulya, bakainamira muto wabo batakimanyire. Ekirooto Yahwe eki akaba aleetiire Yusufu kuroota obu akaba akyali muto kikaba kihikiriire, baitu na bagenzi be bakaba boolekere ngu hati baali bafookere bantu barungi. Mugenzi wabo ou bakaba banobere ha kubanza, akabajuna kandi yajuna isebo hamu n’ihanga lya Isaleeri. Kinu kikasoboka habwokuba akooleka obumanzi kandi yaikara naikiririza omuli Yahwe.
Soma Ebyahandiikirwe ebirukumubazaaho:
Okubanza 37:1-36; 39:1-23; 41:1–45:28
Kuleeta hamu ebiteekerezo:
Miringo ki Yusufu ei yayolekeremu obumanzi?
Yega Ebirukukiraho
1. Bwakaiso ki oburukugumya ngu Yusufu akabaho omu Misiri? (g 11/10 15 ¶2-wcgr)
2. Yusufu akakimanya ata ngu Yahwe naarora obusiihani ‘nk’ekibi eky’amaani’? (Kub. 39:9; w22.08 26 ¶2)
3. Habwaki Yahwe yaikirize Yusufu kufooka omuhikirwa w’ihanga lya Misiri? (w96 5/1 11 ¶4-wcgr) A
Ekisisani A
4. Kiki ekirukwoleka ngu okwikiriza kwa Yusufu kukaikara kugumire noobu akaba aine emyaka 110? (Kub. 50:25, 26; w07 6/1 28 ¶10-11-wcgr) B
Ekisisani B
Ebikaguzo eby’Okwecumiitirizaaho
Omulingo Yusufu yatwaizeemu bagenzi be nigukwegesa ki obukirikuhika ha mulingo osemeriire kwetwazaamu Omukristaayo mugenzi waawe obu akutwaza kubi? (Kub. 45:4, 5; 50:19-21)
Yusufu akaikara ali mwesigwa hali Yahwe, noobu kiraaba ngu akaba ali hara n’owabu. Ekyokurorraho kye nikisobora kutukoonyera kita . . .
obu turukuba tuli ha isomero? C
Ekisisani C
obu turukuba tuli omu rugendo? D
Ekisisani D
obu turukuba nitukozesa ebyoma byakalimagezi? E
Ekisisani E
Noosobora ota kwegera ha bumanzi bwa Yusufu?
Eki Birukunyegesa Hali Yahwe n’Ekigendererwa Kye
Isomo linu nirikwegesa ki hali Yahwe?
Ekyokurorraho kinu nikihikaana kita n’ebigendererwa bya Yahwe?
Kiki eki waakugondeze kukaguza Yusufu obu alihumbuuka?
Manya na Binu
Noobu kiraaba ngu Yahwe atatange ebizibu kuhika hali Yusufu, akamukoonyera kubigumira. Weetegereze omulingo Yahwe asobora kukukoonyera.
Abaana nibasobora bata kwegera hali Yusufu abantu abandi obu babatwaza kubi?