Simama ku ti karata kasi u ringanelwa hi kubhabhatiswa

1. a) Hi wahi mabhindzu yo kari hi ma kumako hi ku bhabhatiswa? b) Hi ta bhula hi yini ka ndzima leyi?

A KU u sina u ti nyikele ka Jehovha u tlhela u zvi kombisa hi kubhabhatiswa? Loku zvi hi lezvo, zvi wula ku u kombele Jehovha lezvaku a ku nyika livhalo li basileko. (1 Ped. 3:21) Hi kuva u mahile lezvo, u vekile cikombiso cinene ka vaswa ni lava va ha sangulako kuta bandleni ga wena. Hikwalaho, u mahile ciboho ca cinene nguvhu! Kanilezvi, ahati loku ku hi ku a wu se bhabhatiswa? A hi kanakani ku wa mu randza Jehovha niku wa zvi lava ku maha kurandza kakwe. Wa zvi tiva ku kasi u tsetselelwa zviwonho zva wena u tlhela uva ni wunghana go tiya na Jehovha zvi lava ku u bhabhatiswa. (Miti. 2:38-40) Kanilezvi kuzvilava wa ha chavanyana. Cini ci nga ku vhunako? Ka ndzima leyi, hi ta bhula hi timhaka tinharu. Yo sangula: Hikuyini a vokari va chavako ku bhabhatiswa? Ya wumbiri: Hikuyini zvi nga zvinene a ku tshama hi ku ehleketa lezvaku a kugumesa ku laha kusuhani? Ni ya wunharu: Hi wahi mabhindzu u to ma kuma loku u nga hlweli ku cica lezvi zvi lavekako kasi u bhabhatiswa?

HIKUYINI A VOKARI VA HLWELAKO?

2. Hikuyini a vokari va hlwelako a kubhabhatiswa?

² A vokari va hlwela ku bhabhatiswa hi kota ya kuchava. Hi cikombiso, hambu lezvi va zvi lavako ku tirela Jehovha, va chava ku va nga tshuka va nga zvi koti ku mu tsakisa. Loku u tizwa hi ndlela leyi, tlhela u gondza mavhesi ya Bhibhiliya ma nga ku tiyisekisako lezvaku Jehovha a nga rindzeli ku uva munhu wo mbhelela niku wa xalala hi ku ku wona na u maha zvontlhe u zvi kotako kasi ku mu khozela. (Lis. 103:13, 14; Kol. 3:23) Loku u chava ku vhukelwa, kombela Jehovha lezvaku a ku nyika a kutiya-hlanha ko fana ni loku a mutsali wa tisimu a nga ku kombisa a cikhati a ngaku: “Jehovha i reveni ga mina; ndzi nga ta chava nchumu. A munhu a nga ndzi maha yini ke?” — Lis. 118:6.

3. Zvini zvin’wani zvi nga vhalelako vokari a ku va bhabhatiswa? (Wona ni mufota.)

³ A vokari va randzako Jehovha va hlwela ku bhabhatiswa hi ku alakanya ku a va seva ni wutivi go enela. Kanilezvi wutivi go kota kwihi khwatsi-khwatsi u faneleko kuva nago? Wona cikombiso ca munhu a kumbukiwako lomu ka Bhibhiliya. Andzhako ka kuva ni kutsekatseka ka misava lomu paxweni legi Pawule na Silasi va nga vhalelwe ka gona, vona va no chumayela a mugadhi wa paxo ni va ngango wakwe. Zvi wonekisa ku khwatsi a wanuna loye ni ngango wakwe va zvi zwisisile lezvaku ku wa mahekile cihlamaliso. A cin’wani kambe, ka wusiku lego, va no gondza zvilo zva lisima hi Jehovha na Jesu. Kota wuyelo ga kona, va no kuceka ku “tekela ku bhabhatiswa”. (Miti. 16:25-33) Loku ku hi lezvaku wa mu tiva Jehovha, na u mu randza hi mbilu ya wena yontlhe, na u tiva tigondzo-tshinya ta Bhibhiliya, na u ti solile ka zviwonho zva wena ni loku u ti yimisele ku hanya hi milayo yakwe, makunu u longile a ku bhabhatiswa. — Mar. 12:30.

4. Zvini lezvi a van’wani va vekako kupima ka zvona, zvi va mahako va hlwela kubhabhatiswa? (Wona ni mufota.)

⁴ A vokari va zvi lava ku cica mahanyela kasi va tsakisa Nungungulu va tlhela va bhabhatiswa, kanilezvi va alakanya ku zvi ta va karatela nguvhu. Kunene, zva lisima a ku alakanyela hi lezvi a ciboho co kari ci to khumbisa zvona wutomi ga wena. (Luka 14:27-30) Hambulezvo, a van’wani va karateka nguvhu hi lezvi zvi to lava ku va zvi tsika kasi va tirela Nungungulu. Candace, loyi a kuleleko cikari ka vanhu va nga hi lisineni, i ti zwisile lezvo a cikhati leci a nga sangula ku gondza Bhibhiliya na a hi wahombe. I wula lezvi: “Ndzi wa zvi tiva lezvi ndzi nga fanele ku mahela Jehovha, kanilezvi hi tlhelo gin’wani ndzi wa kanakana hakuva zvi wa ndzi tsakisa lezvi ndzi nga kari ndzi hanyisa zvona, hambu lezvi ndzi nga zvi tiva ku zvi wa nga mu tsakisi Jehovha. Ndzi wa zvi tiva ku zvi wa ta karata a ku tsika zvilo lezvo.” A van’wani va karateka hi ku alakanya ku va nga ta zvi kota ku hanyisa lezvi Jehovha a zvi rindzelako ka lava va bhabhatisilweko. Va chava ku andzhako ka ku bhabhatiswa va ta maha ciwonho ca hombe va susiwa bandleni. Loku ku hi ku wenawu wa karateka hi zvilo zvo kota lezvo, zvini zvi nga ku vhunako?

5. Zvini hi faneleko ku veka kupima ka zvona a cikhati leci hi ehleketako hi ku bhabhatiswa? (Matewu 13:44-46)

⁵ Loku hi lava ku xava nchumu a hi veki kupima ka presu ya kona basi kanilezvi hi tlhela hi cuwuka lisima la nchumu wa kona. Loku ku hi lezvaku a nchumu lowo wa lisima nguvhu a ku hundza a presu ya wona hi tekela ku xava. Hi kufanana, loku hi alakanyela hi kubhabhatiswa a hi faneli ku veka kupima basi ka lezvi zvi to lava ku hi cica wutomini, kanilezvi ni ka lisima la kuva ni wunghana ginene na Nungungulu. Jesu i tirisile mifananiso yimbiri kasi ku gondzisa mhaka leyi. (Lera Matewu 13:44-46.) Ka mufananiso wun’we ni wun’wani, a munhu wo kari i no xavisa a titshomba takwe tontlhe kasi a xava nchumu wa lisima a nga wu kumile. Wenawu u kumile nchumu wa lisima nguvhu, ku nga lisine xungetano hi Mufumo. Loku u kanakana ku zva vhuna hakunene a ku hanya hi lisine leli u gondzako, ehleketa khwatsi hi mifananiso ya Jesu. U nga ha ti wutisa lezvi: ‘Ndza tiyiseka lezvaku a mahungu ya manene ya Mufumo ya lisima nguvhu? Ndza gi nyika lisima a wunghana ga mina na Jehovha, ni kutsumba loku a ndzi nyikileko, ni lirandzo leli ndzi ti buzako hi lona ni vamakabye?’ A mihlamulo ya wena ka zviwutiso lezvi yi nga ku vhuna a ku tiva lezvi u faneleko ku maha kasi u maha ciboho ca ku u bhabhatiswa.

6. Hi nga yi kumisa kuyini a mbilu ya yinene?

⁶ Ka mufananiso wa mubyali, Jesu i tlhamusele a matshamela ya timbilu lawa ma nga vhalelako munhu a ku kula hi tlhelo ga moya. Hambulezvo, Jesu i wulile kambe lezvaku a vokari va wa tazwa “mhaka hi mbilu yi nene ni yi longileko” va amukela a mahungu ya Mufumo. (Luka 8:5-15) Loku u karateka hi kota ya ku nga tiyiseki ku u ta zvi kota a ku hanya hi lezvi u gondzako, u nga mbheli ntamu. Hi ku vhuniwa hi Nungungulu u nga kuma “mbilu yiswa”, yi to vhumela wurangeli gakwe. Khongela u kombela Jehovha lezvaku a olovisa mbilu ya wena kasi a lisine la Mufumo li kota ku kula. — Ezek. 18:31; 36:26.

7-8. Zvini zvi vhalelako a vaswa vo kari a ku va bhabhatiswa? (Wona ni mufota.)

⁷ A vaswa vo kari va randzako Jehovha va tsandzeka ku bhabhatiswa hi kota ya ku kucetelwa hi vanghana. Hi cikombiso, a vagondzisi vo kari va cikola va nga kuca zvigondzani a ku zvi wona mahanyela yo kari na ma amukeleka, hambu loku Jehovha a ma wona na ma bihile. Kanilezvi a wusungukati lego gi nga yisa mhangweni. (Lis. 1:1, 2; Mav. 7:1-5) U nga potsa mhango leyo hi ku pimanyisa cikombiso ca mutsali wa tisimu, loyi a nga byela Jehovha, aku: “Ndzi tlharihile a ku hundza a vagondzisi va mina vontlhe, hakuva ndza ehleketa hi zvikhumbuxeto zva wena.” — Lis. 119:99.

⁸ A mibiko yi komba lezvaku a vapswali vo kari va Vakustumunyu va Jehovha va khomeletela vana vabye lezvaku va bhabhatiswa. A vapswali lavo va veka nguvhu kupima ka ku a vana vabye va gondza nguvhu ni kuva ni mitiro ya timali, niku a van’wani a va zvi koti a ku vhuna vana vabye lezvaku va ti vekela mixuvo ya moya. U alakanya ku zvi kona lezvi a vapswali va wena va nga mahako kasi ku ku vhuna ku u ringanelwa hi kubhabhatiswa? Hikuyini u nga bhuliko hi mhaka leyo navo? Tiyiseka lezvaku a tanga ya wena a yi nge ku vhaleli a ku u maha wunghana ga hombe na Jehovha. — Mav. 20:11.

9. Hikuyini a vokari va hlwelako ku bhabhatiswa?

⁹ A vokari va ku makunu va ringanelwa hi kubhabhatiswa va nga hlwela kuba zambo lego hi kota ya ku xengetelwa hi vanghana, kutani hi ku ngha va rindzela wokari kasi va bhabhatiswa cikan’we. Hi cikombiso, va nga ha lava ku bhabhatiswa siku gin’we ni munghana kutani ni xaka. Lisine ku a zvi bihangi ku u bhabhatiswa siku galegi ga gin’we ni van’wani u va randzako. Kanilezvi a ku hakunene zva fanela ku u tshama u nga bhabhatisiwi hi kota ya ku rindzela mun’wani? Alakanya ku a cikhati leci u nga ti nyikela ka Jehovha cive citsumbiso ca wena na yena basi. Hikwalaho, a kubhabhatiswa ka wena a ku faneli ku khegela ka lezvi a van’wani va mahako. — Rom. 14:12.

ALAKANYA KU A KUGUMESA KU LAHA KUSUHANI

10. Zvini lezvi kuzvilava zvi nga mahako vokari va hlwela ku kula hi tlhelo ga moya?

¹⁰ Ahandle ka zvigelo lezvi hi zvi kumbukileko, a vokari va nga hlwela ku kula hi tlhelo ga moya hi ku alakanya ku a magumo ma ha hi kule nguvhu. Kanilezvi, xana a maalakanyo lawo ma zwala? Jesu i tlharihisile vapizani vakwe, aku: “N’winawu tshamani na mu longile hakuva a N’wana wa munhu wata hi cikhati mu nga ci alakanyiko.” — Luka 12:40.

11. Hi kuya hi Lisimu 119:60, laha hi toya hi mu tiva khwatsi Jehovha hi ta zvi wonisa kuyini a zvileletelo zvakwe?

¹¹ A lirandzo hi lona li faneleko ku hi kuca a ku ti nyikela ka Jehovha hi tlhela hi bhabhatiswa. Laha hi yako hi mu tiva khwatsi a Nungungulu wa hina, hi ta kuceka ku randza zvileletelo zvakwe ni ku tekela ku zvi landzela neti hi byeliwa. (Lera Lisimu 119:60.) Mupizani Jakobe i khanyisile a cigelo cin’wani ca lisima ci faneleko ku hi kuca ku hi tekela ku ingisa zvileletelo zva Jehovha. I hava a zvi tivako zva mandziko. Kuzvilava hi nga ta hava ni siku gin’wani kasi “ku maha zvakululama”, hikwalaho, hi fanele ku zvi maha zvezvi lezvi hi zvi tivako ku Jehovha i lava ku hi maha. — Jak. 4:13-17.

12. Hi gondza yini ka mufananiso wa Jesu wa civhina?

¹² Ehleketa kambe hi mufananiso wa Jesu wa civhina. Jesu i tlhamusele lezvaku a vokari va wa ta tira hora yin’we basi, hambulezvo, va amukela a muholo wo fana ni lava va tirileko siku gontlhe. Kanilezvi hikuyini lava va nga tira hora yin’we basi va nga kala ku hatlisa va sangula ku tira? Vona va te: “Hi ku i hava a nga hi thola.” A vatiri lavo va wa nga hi malolo. Na va tirile siku gontlhe kanilezvi i hava a nga va thola. Zvalezvi va nga tholiwa, va no tekela ku nghena ntirweni. (Mat. 20:1-16) Inyamutlha, Jesu i kari a hi vitana kasi hi tava vapizani vakwe ni ku hlengela ntirweni wa Mufumo. Zvalezvi hi tivako lezvi Jesu a hi kombelako ku maha hi fanele ku tekela ku zvi maha.

13. Hi gondza yini ka sati wa Loti?

¹³ Ni wihi a hlwelako ku kula hi tlhelo ga moya na a alakanya ku i ta maha lezvo loku a kugumesa ku lava ku chikela, i ta pola ku a ku cica zva kwalaha ni kwalaha kasi ku tsakisa Nungungulu a zvi olovi. Jesu i wa zvi tiva lezvo, niku i no tlharihisa vapizani vakwe, aku: “Alakanyani a sati wa Loti.” (Luka 17:31-35) A sati wa Loti i wa zvi tiva ku na ku nga hi kale Jehovha i ta lovisa a Sodhoma ni Gomora; hambulezvo, zvi wonekisa ku khwatsi a mbilu yakwe yi wa ha namarele ka titshomba takwe. (Gen. 19:23-26) A matimu yakwe ma hi alakanyisa kambe lezvaku a livati leli lava va yako kuhanyisweni va nghenako hi lona, li nga ta tshama na li vhulilwe kala kupindzuka. Loku a cikhati leci Nungungulu a ci yimisileko ci chikela, a livati lelo li ta khotsiwa li nga ha vhuliwi kambe. — Luka 13:24, 25.

14. A zviphrofeto zva Bhibhiliya xungetano hi kugumesa zvi fanele ku ku khumbisa kuyini?

¹⁴ Siku ni siku gi hundzako, lezvi zvi mahekako lomu tikweni zvi tatisa a zviphrofeto zva Bhibhiliya zvi wulawulako hi kugumesa ka tiko legi. Hambu loku a zvilo lezvi zvi mahekako tikweni zvi nga se ku khumba hi kukongoma, a ku wona lezvi zvi mahekako ka wutshamu gin’we ni gin’wani zvi fanele ku ku kuca ku hatlisa u kula hi tlhelo ga moya kasi u ringanelwa hi kubhabhatiswa. Ehleketa hi lezvi mupostoli Pedro a nga byela maKristu yo kari. Pedro i no kuca maKristu lezvaku ma ‘tlhariha’ kutani ku khindlimuka, hakuva “a kugumesa ka zvilo zvontlhe ku [wa] tshinele”. (1 Ped. 4:7) Zvi wonekisa ku khwatsi “a kugumesa” loku a nga ku wula ku wa hi ku lovisiwa ka Jerusalema ni tempeli. Lava Pedro a nga va tsalela va wa hanya kule ni Jerusalema, hikwalaho, va wa nga ta khumbiwa hi kukongoma laha a dhoropa lego gi nga wa ta lovisiwa. (1 Ped. 1:1) Kanilezvi, a cikhati leci va nga wona a kutatiseka ka ciphrofeto leco, a kukholwa kabye ka ku zvontlhe a zvitsumbiso zva Jehovha zvi ta tatiseka ku no tiya. Hi kufanana, laha u wonako a zviphrofeto zvi wulawulako hi kugumesa na zvi kari zvi tatiseka, zvi ta ku kuca ku u tshama na u ma vhulile ni ku u kula hi tlhelo ga moya kasi u ringanelwa hi kubhabhatiswa.

15. Hi fanele ku ci wonisa kuyini cikhati ca ku chikela ka siku ga Jehovha? (2 Pedro 3:10-13)

¹⁵ Ka papilo gakwe ga wumbiri gi pimiselweko, Pedro i no tlhamusela lezvi hi faneleko ku ci wonisa zvona a cikhati ca ku chikela ka siku ga Jehovha ga kulamula. Ka maKristu ma nga hanya ka zana ga malembe go sangula a siku lego gi wa ha hi kule nguvhu, hambulezvo, Pedro i no ma byela ku “alakanya khwatsi” kutani ku xuva nguvhu a siku lego. (Lera 2 Pedro 3:10-13.) Hi nga alakanya a siku lego hi ku tshama na hi longile ni ku xuva ku gi chikela. Hi kombisa ku ha gi xuva hi kuva ni ‘mahanyela yo basa ni [ku maha] mitiro ya ku khozela Nungungulu’. Hi nga alakanyela lezvi Jehovha a nga wa ta tsakisa zvona hi ku ku wona na u maha “mitiro ya ku [mu] khozela”! Handle ko kanakana i wa ta tsaka nguvhu hi ku ku wona na u ti nyikela kakwe u tlhela u bhabhatiswa.

MABHINDZU U TO MA KUMA HI KU MAHA LEZVI ZVI LAVEKAKO KASI U BHABHATISWA

16. Hi cihi cikhati ca cinene ca ku u kula hi tlhelo ga moya kasi u bhabhatiswa? (2 Va Le Korinte 6:1, 2) (Wona ni mifota.)

¹⁶ Leci hi cona cikhati ca cinene ca ku u kula hi tlhelo ga moya kasi u bhabhatiswa. (Lera 2 Va Le Korinte 6:1, 2.) A thenwa wa muEtiopia lowu wu nga kumana na Filipu wu no zvi zwisisa ku wu fanele ku tekela ku bhabhatiswa. Zvalezvi wu nga zwisisa a mahungu ya manene wu tlhela wu wona wutshamu ga ku bhabhatiswa ka gona, a wu ti byelangi ku: ‘Ndza ha sangula hi ku gondza zvin’wani hi mahungu lawa ya manene. Ndza ha ta kuma gin’wani wutshamu hi ndlela gi nga ni mati.’ Wutshan’wini ga lezvo, wu no wutisa Filipu, aku: “Cini ci ndzi vhalelako a ku bhabhatiswa”? (Miti. 8:26, 27, 35-39) Hi nga wona kusaseka ka cikombiso leci! Andzhako ka kuva a bhabhatisilwe i no ‘simama ku famba na a tsakile’.

17. Zvini hi nga tiyisekako ka zvona?

¹⁷ Loku ku hi ku wa chava ku bhabhatiswa, tiyiseka lezvaku Jehovha i longile ku ku vhuna ku uva munghana wakwe wa hombe. (Rom. 2:4) A nga ku vhuna ku hlula ni wihi nchumu wu ku tsandzekisako ku kula hi tlhelo ga moya kasi u bhabhatiswa, ku ngava kuchava, kukarateka kutani ku xengetelwa hi van’wani. Neti uva ni livhalo li basileko mahlweni ka Nungungulu hi ku ngha u bhabhatisilwe, u ta zvi wona ku a “zvilo zva lendzhako” a zva ha hi zva lisima ka wena. (Filp. 3:8, 13) Andzhako ka lezvo, u nga veka kupima ka zvilo “zva le mahlweni”, ku nga ku tatiseka ka zvitsumbiso zva Jehovha ka lava va ti nyikeleko kakwe va tlhela va bhabhatiswa. — Miti. 3:19.