Panon Inkapraktikal So Modernon-Agew a Relihyon?

“IMBASYOK so Biblia ed sukong sanen siak so mamaarap ed kuartok. Inisip kon agko lan balot dukduken lamet odino onatendi ed sananey ya iglesia. Susukisuken ko ed ngalngalilan anemiran taon. Siansian agak akaromog na tulong.”

Si Ronald, a manedad na 26 anyos ya operator na komputer, so dinmalan ed kairapan tan pinapagaan to so bilay ton nageba. Say relihyon so singa andian na praktikal a kablian ed sikato. “Asumpal ak la ed satan,” inkuanto.

Dakel a totoo, singa si Ronald, so adismaya ed relihyon. Kumusta kayo ey? Kasin isipen yon say relihyon so angiter ed totoo na praktikal a tulong tan panangiwanwan pian magmaliw a magmaong a katrabahowan, kakaabay, kaasawaan a lalaki, kaasawaan a bibii, atateng, odino ananak? Kasin say relihyon so nagmaliw a puersa a para ed kareenan tan pankakasakey ed panlilimog na totoo? Kasin tinulongan toran mantalos ed gagala na bilay? Kasin impaslep to ed kaisipan tan puso ra so maseguron ilalo a para ed arapen?

Anggapo So Praktikal a Panangiwanwan

Diad sayan magutgut a mundo, nakakaukolan na saray totoo so makabat, malinew a panangiwanwan. Kasin saya so nailaloan da a manlapud saray espiritual a papangulo? Diad sakey a sulat ed sakey a kolumnista na magasin, inreklamo na sakey a bii:

“Say mogmon narerengel mi natan ed iglesia mi . . . diad agano natan et say aro, aro, aro. . . . Antokaman so agawa ed saray ‘Agka’​—‘Agka mamatey. Agka mantakew,’ tan saray arum ni? Nakaukolan tayo so napanonotan a mabetbet ya arum ed saray bengatla so Andi-Andi. . . . Balet agtayo anggan narerengel so salitan ‘kasalanan’ a balot. Sikato so singa ipapaliis ed satan a singano satan so marutak a taloran letran salita.”

Mapatnag, liknaen na arum a saray relihyoson managsimbawa so nagmaliw a malukak a tuloy, mapalampas a tuloy. Saray ontan a manangiwanwan ed espiritual so maletey. Sikara so sakey a doktor a manambayo ed problema na pasiente to tan mangiresita na makapuy a medisina. Anto so arum ed saray rason ed ontan ya insaew?

Maniirap So Propesyon

Say sakey a toon nabebelatan a tuloy ed saray dilin problema to so agmakayarin mangusar na malaem a panaon tan sagpot diad panulong ed arum. Ipapanengneng na saray balita ed diaryo a say ondadaak a bilang na saray klero so natatalikebkeban ed saray dilin propesyonal tan personal iran problema ra. Niraya so arum iran ehemplo:

“Manwarin say kadedetdetan tan kapupunaw so maslak ed dakel iran propesyon natan, lalon sikara so maatap diad limog na saray Judion klero,” so kuan na sikologon klinikal a si Dr. Leslie R. Freedman kayari na apat-taon ya impanaral ed unibersidad na Judion klero.

“No siak so walaan na anak a laki, kasin sikato so labay kon magmaliw a pari? Makapaermen, say ebat ko so andi,” so inkuan na sakey a pari, si William Wells, diad sakey a balita ed saray problema na klero. Akin ya andi? Inkuanto ya agto pasesegen so walad kalangweran a lakin mangimano ed propesyon a sinalot na “gutgutan, gulo, tan panduaruwaan a singa say inkapari na Romano Katoliko natan.”

Saray papari ed sinuportaan-na-Estadon Iglesian Luterano a Sweko so nagugulo met. Inkuan na sakey a palapagan a Sweko: “Saray papari so walaan na sikolohikon problema, a diad ansakit iran kaso et angitonton ed panagbitkel. . . . Say klerigon propesyon so wala ed krisis.”

Ipupukay So Agpankakasakey

Diad saratan a bansan saray relihyoson papangulo so nalalanor ed saray makapunaw tan mangaapag-apag a bakal, sikara so nipaarap ed panangiter na manepeg ya imano ed saray espiritual a nakakaukolan na totoo. Nakaukolan da met ya ibiang so responsabilidad diad pakabalang na sagpot-na-too tan kuarta a nayarin nausar diad materyal a gungguna na totoo.

Wala ra may totoo ed amin a pasen na dalin ya akabalang na talek da ed relihyon tan nagmaliw iran agmananginenen ed relihyon. Say impakabalang ed saray membro tan say inkesay na pimimisa so nibalita a manlapud saray pasen a singa say Sweden, Finland, Alemanya, Britanya, Italya, Canada, tan say Estados Unidos.

Kasin sakey ka ed saraman so, singa si Ronald, maniisip a sikara so sinmawa ed relihyon? Tan ingen, kasin wala so sakey a relihyon ya apaneknekan a walaan na praktikal a kablian ed dakel? Say onggendan ya artikulo so manalaysay ed saya.