Ulole embere eriyiketera obusondoli bwa Yehova

1. Ni myatsi yahi y’omughaso eyo abandu balaghireko? (Matayo 5:3)

HANE emyatsi milebe y’omughaso eyo abandu balaghireko. Yehova kw’atubumba atya. Ng’eky’erileberyako, omo ngebe tulaghire oko kalyo, esyongyimba, n’ah’eriikala. Twamabula ekighuma ky’okw’ebyo, nibya nomo katambi kake, engebe ikabya omo bwiko. Eritomeka oko myatsi y’ekinyamubiri eyi, Yehova mwatubumba n’obwagha bw’obunya-kirimu. (Soma Matayo 5:3.) Twamabya twanzire eribya n’obutseme bw’ekwenene litolere itwaminya ngoko tulaghire oko busondoli bw’oMungu n’erilola embere eriyiketera iye.

2. Omundu oyo wasi ngoko alaghire oko Mungu ali ati ng’omundu oyukasaba-saba?

² Ekinywa “abasi ko balaghire oko Mungu” kiri n’amaana w’erisaba obuwatikya. Twanganalengekania oko mundu oyukalaba-laba oko manyumba n’oko milango akasaba obuwatikya. Omundu oyo ambite emisangyi, abirikongotsya, kandi akikala oko nzira akasabirirya. Abirinyala kundi syalirya ndeke kandi nibya sihali n’oyukanza eriseghera hakuhi naye kundi abirisosa muhanda. Akayikalanga oko mwisi, nomo kiro embeho yosi ikamuhwerako. Omundu oyo anasi ngoko alaghire oko buwatikya akasyahola. Ko bine bitya n’oko mundu oyo wasi ngoko alaghire oko Mungu. Akaminya ngoko alaghire oko buwatikya bw’oMungu omo ngebe yiwe. Neryo akakola ekyosi-kyosi atoke eribana endundi omo busondoli obo Yehova akaha abamwanzire.

3. Omo mwatsi ono tukendikania okuki?

³ Omo mwatsi ono tukatsuka erilebya eky’erileberyako ky’omukali Mufoinike oyo walemba-lemba Yesu ati amuwatikaye nga kikatwighisayaki. Eky’erileberyako kiwe kikatukanganaya emibere isatu eyo abasi ko balaghire oko Mungu batolere erikulya. Neryo tukendikania n’oko ky’erileberyako ky’omukwenda Petro n’omukwenda Paulo, kutya n’eky’Omwami Daudi. Abalume aba mubakangania ngoko balaghire oko Mungu.

LITOLERE ITWAYIKEHYA, ITWAHATIKANA, KANDI ITWABYA N’OBWIKIRIRYA

4. Omukali Mufoinike mwasaba Yesu ati amukolereki?

⁴ Kiro kighuma omukali Mufoinike mwasa ahali Yesu. Mwali wiwe abyako “embinga eyikamwaghalaya kutsibu.” (Mat. 15:21-28) Omukali oyo mwakukama embere sya Yesu n’erimulemba-lemba ati amuwatikaye. Omukali oyo mwakangania emibere y’omughaso omughulu asa akasyakania na Yesu. Tulebaye ekyo twangigha oko mibere isatu eyo omukali oyo akanganaya.

5. Omukali Mufoinike abya n’emibere yahi, na Yesu mwamukoleraki? (Ulebaye n’epitsa.)

⁵ Omukali Mufoinike oyo iniakayikehaya kundu. Tukaminya ekyo kyo tuti? Kundi mwatahitana omughulu Yesu akolesaya omufano owakamusosekanaya n’embwa. Wangayiwatire uti nga n’iwe Yesu abwira ebinywa ebyo? Wangahitene neryo iwalw’iwaleka erimusaba obuwatikya? Omukali Mufoinike iye mwatakola ekyo. Oko mubere w’eriyikehya mwatomekako n’ow’erihatikana. Mwayitsinga erilemba-lemba Yesu ati amuwatikaye. Niki kyo kyamukuna? Kundi abya ikirirye Yesu. Yesu mwalangira ngoko omukali oyo awite obwikirirya obuwatire, neryo mwayisogha erimuwatikya. Nomo Yesu abya iniabiribwira omukali oyute Muyahudi oyo ati atumawa eriwatikya “esyombuli esiherire sy’enyumba ye Israeli sisa,” mwahigha ekirimu kibi ekyabya oko mwali wiwe.

6. Omwatsi w’omukali Mufoinike amatwighisyaki?

⁶ Twamanza eribana endundi omo busondoli bwaYehova, litolere itwakulya emibere ng’ey’omukali Mufoinike. Litolere itwabya n’omubere w’eriyikehya, ow’erihatikana, n’eribya n’obwikirirya obuwatire. Omundu oyukayikehaya yukasaba omw’ihatikana obuwatikya bw’oMungu. Kandi litolere itwabya n’obwikirirya obuwatire omo Kristo Yesu n’eriyiketera abandu abo akakolesaya erisondola abandu biwe. (Mat. 24:45-47) Yehova na Mughala wiwe bakatsema twamabya n’emibere isatu eyi n’ekyo kikaleka ibatuwatikya n’eritusondola. (Tasyalebaya n’omo Yakobo 1:5-7.) Tulebaye ngoko Yehova akatusondola n’erituha ebyo tulaghireko. Omwatsi oyo akasosekanaya akalyo k’obunya-kirimu, esyongyimba sy’obunya-kirimu, n’enyumba y’obunya-kirimu. Eky’erileberyako ky’omukenda Petro, Paulo, n’Omwami Daudi, kikendituwatikya erilangira nga litolere erikolaki eribana emyatsi y’omughaso eyi.

NGA PETRO, UBYE UKAYILISYA BUNYA-KIRIMU

7. Yesu mwaha Petro y’omubiiri wahi, aliwe kandi lyabya litolere Petro iniakolaki? (Abaebrania 5:14–6:1)

⁷ Tukanaye oko mukwenda Petro. Abya mughuma w’oko Bayahudi b’erimbere-mbere abaminya ngoko Yesu yo Masiya oyo Yehova abya akakolesya erikangirirya abandu biwe “ebinywa by’engebe y’erikota.” (Yoh. 6:66-68) Embere Yesu asube elubula, mwaha Petro y’omubiiri. Mwamubwira ati: “Ulisaye ebyana byaghe by’esyombuli.” (Yoh. 21:17) Petro mwakola omubiiri oyo wo ndeke-ndeke. Kandi nibya Yehova mwamukolesya erihandika esyobarua ibiri, sine omo Biblia. Aliwe kandi kyabya kitolere Petro iniabya akayilisya bunya-kirimu. Ng’eky’erileberyako, mwayighisya oko syobaruha esyo omukwenda Paulo abya iniabirihandika erilabira obusondoli bw’ekirimu kibuyirire. Petro mwabugha ati omo syobarua sya Paulo mune “emyatsi milebe eyikalire eryowa.” (2 Pet. 3:15, 16) Nomo bine bitya, Petro mwataleka eriyighisya emyatsi eyo. Abya n’obwikirirya ngoko Yehova akendimuwatikya eryowa emyatsi eyikalire eyo eyabya ikasosekania “akalyo akakala-kalire” n’erikolesya ebyo abya akigha.​—Soma Abaebrania 5:14–6:1.

8. Omughulu omumalaika abwira Petro y’obusondoli buhya-buhya, Petro mwakolaki?

⁸ Petro mwakangania ngoko awite obwikirirya obuwatire omo Yehova omw’ikwama obusondoli obo akahabawa. Ng’eky’erileberyako, iniane omo muyi we Yopa, owabya oko musike w’engetse, mwalangira esyonzoli. Omo syonzoli esyo, mwalangira esyonyama esyo Emighambo ya Musa yabya ikabugha yiti sisyerire. Aliwe omo syonzoli esyo, omulaika w’oMungu mwamubwira ati akere esyonyama esyo, alyesyo. Oko Bayahudi, ekyo kyabya isikyangakolwa. Erimbere Petro mwasubirya ati: “Sinangakola ekyo Mukama, kundi sinirinatalya n’ekiro n’ekighuma enyama eyituwene kutse eyiterire.” Neryo omulaika mwamubwira ati: “Ebindu ebyo Mungu abiriyiramo bibuyirire, isiwabugha uti sibyuwene.” (Mib. 10:9-15) Petro mowa, amabindula amalengekania wiwe. Tukaminya ekyo kyo tuti? Mwabya abinalangira esyonzoli esyo, abalume basatu abo omundu w’ebihanda ye Kornelio atuma mubahika. Mubabwira Petro bati aghende nabo, omukama wabo amamulaghako. Omo mitsye y’Ekiyahudi Petro abya isyangingira omo nyumba y’oyute Muyahudi. Oko Bayahudi, abandu b’ebihanda babya isiberire. (Mib. 10:28, 29) Aliwe aho n’aho, Petro mwalw’inaligha obusondoli buhya-buhya obo Yehova amubisulira. (Misyo 4:18) Mwatulira Kornelio n’abandu b’omo nyumba yiwe engulu mbuya. Abosi mubikirirya Yesu, bamabana ekirimu kibuyirire neryo bamabatisibwa. Ekyo mukyatsemesya Petro.​—Mib. 10:44-48.

9. Twamayikasa eryowa emyatsi eyikalakalire eyiri omo Kinywa ky’oMungu, itukendibana endundi omo nzira syahi ibiri?

⁹ Netu nga Petro, litolere itwabya tukanywa oko maziwa, ni bugha ambu emyatsi eyikowika bweghu-bweghu eyiri omo Kinywa ky’oMungu. Aliwe kandi litolere itwabya tukalya n’akalyo akakala-kalire, ni bugha ambu erisoma emyatsi eyiri omo Kinywa ky’oMungu eyikabya nga yikalire eryowa. Litolere itwayikasa eribana akatambi ak’eringira buli omo Kinywa ky’oMungu, itwayikasa eryowa myatsi milito eyabya nga yikatukala-kalako embere. Busanaki? Tukabana endundi omo nzira ibiri: Ey’erimbere, tukaminya emyatsi eyilebirye Yehova, eyikaleka itwamwanza kutsibu n’erimusikya. Eyakabiri, kikaleka itwanza kutsibu erikanirya abandi oko Tata wetu mubuyanga w’elubula. (Rom. 11:33; Erib. 4:11) Hane n’eyindi somo eyo tukabana omo ky’erileberyako kya Petro. Kyanganahika ihabya embinduka eyilebirye ngoko tulue tukowa omwatsi mulebe omo Biblia. Ekyo kyamabya, litolere itwabya bangu eribindula amalengakania wetu n’enzira yetu y’erikolamo emyatsi. Twamakola tutya, Yehova iniakendilola embere eritusondola neryo itwatoka erimukolera butaleghula.

NGA PAULO WAMBALE OMUNDU MUHYA-MUHYA

10. Emyambalo y’obunya-kirimu yihiriremoki? (Abanya Kolosai 3:8-10)

¹⁰ Twamanza eritsemesya oMungu, hane oghundi mwatsi ogho Yehova abirituha ogho tutolere itwakolesya: emyambalo y’obunya-kirimu. Ekyo ni bugha ambuki? Omukwenda Paulo mwahandika ati litolere itwalusya “emibere ya kera” neryo itwambala “emibere mihya-mihya.” (Soma Abanya Kolosai 3:8-10.) Kikasaba endambi erileka emibere ya kera n’eribya n’emibere minya-mihya. Terilengekania oko Paulo. Erilua omo bulwana bwiwe, inyakayikasa eritsemesya oMungu. (Gal. 1:14; Flp. 3:4, 5) Aliwe abya isyasi erisonda ly’oMungu neryo inyakamuramaya omo nzira eyitatolere. Eritendiminya amakangirirya wa Kristo n’emiyiheko eyo abya nayo mukyaleka iniabya “mundu w’erighundu,” amabya akayighendya omo nzira eyitetsemesaya oMungu.​—1 Tim. 1:13.

11. Tubwire nga ni bulema bwahi obo Paulo abya akalwa nabo.

¹¹ Embere Paulo abye Mukristo, iniakahitana luba-luba. Omo kitabu ky’Emibiiri y’Abakwenda mune omwatsi owakakanganaya ngoko Paulo mwahitana oko bigha ba Yesu “amaponabo kutsibu n’erisonda eriitabo.” (Mib. 9:1) Ahate eritika-tika, Paulo mwabya abibya Mukristo mwayikasa eritendibya akahitana luba-luba amabya mundu oyukaghanyira n’oyukatsomana abandi. (Efe. 4:22, 31) Nomo bine bitya aliwe muhabya ekiro Paulo na Barnaba baghana erihulikirirana neryo “bamakaramirana.” (Mib. 15:37-39) Kandi aho, Paulo mwasubira omutse wiwe, aliwe mwataleka erilola embere eribinduka. Mwalola embere ‘eryaghalya omubiri wiwe’ ni bugha ambu erilwa n’obulema bwiwe atoke erilola embere eriliwa n’oMungu.​—1 Kor. 9:27.

12. Ni kyahi ekyawatikaya Paulo erilekana n’emibere ya kera?

¹² Paulo mwatoka erilekana n’emibere eyituwene n’eryambala omundu muhya-muhya ni bugha ambu eribya n’emibere mihya-mihya. Mwatoka ekyo kundi iniakayikehaya. (Flp. 4:13) Paulo naye abya nga Petro, inyakayiketera ngoko Yehova ‘akendimuha akaghala’ k’erikola esyombinduka. (1 Pet. 4:11) Ihakanayira Paulo iniayowa ng’abiritaluka. Aliwe iniakabya amabunika mutima, iniakalengekanaya oko bibuya ebyo Tata wiwe w’elubula abirimukolera. Ekyo, mukyaleka inyayisogha kundu eritendilwika.​—Rom. 7:21-25.

13. Twangakwama tuti eky’erileberyako kya Paulo?

¹³ Netu nga Paulo, nomo twangabya itwabirikolera Yehova omo myaka mingyi, litolere itwalola embere erilekana n’emibere ya kera, neryo itwabya n’emibere mihya-mihya, ni bugha ambu eryambala omwambalo muhya-muhya ogho Mungu akatuha. Ndambi silebe twanganataluka. Ng’eky’erileberyako, twanganahitana kutse itwasubirya omundu yo kitya-kitya. Ekyo kyamabya, isitwalekengekanaya tuti sihali ekiro tukendisyatoka eritsemesya Yehova. Omo mwanya w’ekyo litolere itwalandamirira erikola esyombinduka omo malengekania wetu n’omo mibere tukayiwatamo. (Rom. 12:1, 2; Efe. 4:24) Aliwe tukakola ekyo, litolere itwibuka omwatsi w’omughaso ono: Omundu akasuba oko lukimba lutoke erimuhika ndeke. Ko bite bitya oko lukimba lw’obunya-kirimu. N’itwe tutolere eriyisubako olukimba lw’obunya-kirimu lutoke erituhika ndeke. N’itwe tutolere erikola esyombinduka imo twatoka eritsemesya oMungu.

NGA DAUDI ISIWALUA OMO MWANYA WA YEHOVA W’OBUTEYA

14-15. Yehova akaha abandu biwe b’omwanya w’obubisamo bw’obunya-kirimu omo nzira yahi? (Esyonyimbo 27:5) (Ulebaye n’y’oko kijalada.)

¹⁴ Eribya n’obutseme bw’ekwenene, tulaghire oko kalyo k’obunya-kirimu n’esyongyimba sy’obunya-kirimu. Aliwe hane n’ekindi. Tulaghire oko mwanya ogho twangasungamo obuteya bw’obunya-kirimu. Omwanya oyo niki? Twangakolaki tutoke erisighala omo mwanya owalimo obuteya oyo?

¹⁵ Omwami Daudi mwakania oko mwanya w’obunya-kirimu ow’eribisamamo ogho Yehova akatuha. (Soma Esyonyimbo 27:5.) Yehova akateghaya abandu biwe oko kindu kyosi-kyosi n’oko mundu wosi-wosi ebyangatsandya olosi obwikirirya bwabo. Yehova akateghaya ati abandu biwe? Yehova abirilagha ati sihali ekyamano ky’amalwa ekikendisyakokotibwa busana nabo ekikendisyatoka. (Esy. 34:7; Isa. 54:17) Nomo Sitani n’abandu biwe banawite akaghala, sibangatoka eritukolako omwatsi owangatwaghalya kera na kera. Nomo bangatwita, Yehova iniakendisyatulubukya. (1 Kor. 15:55-57; Erib. 21:3, 4) Kandi Yehova akatuwatikaya omughulu twamahangya-hangya, tukasyaleka erimukolera. (Misyo 12:25; Mat. 6:27-29) Tata wetu w’olwanzo abirituha ekihanda ky’obunya-kirimu ky’abaghala n’abali betu abakatuwatikaya. Kandi abirituha n’abasyakulu abakatuteghaya. (Isa. 32:1, 2) Oko mihindano, tukabwirawa ebyo tutolere erikola tutoke eribana endundi omo buteya n’obuwatikya bwa Yehova.​—Ebr. 10:24, 25.

16. Yehova mwateya ati Daudi?

¹⁶ Omughulu Daudi abya akowa Yehova, Yehova iniakamuteghaya oko bubi bw’abakakolerera amalolo. (Tasyalebaya n’Emisyo 5:1, 2.) Aliwe omughulu Daudi abuna emighambo y’oMungu, Yehova mwatamuteya oko byangaluira omo mikolere yiwe. (2 Sam. 12:9, 10) Aliwe ibikabya biti omughulu Daudi amaghalwa isyatakola ekosa yosi-yosi? Iniakasaba Yehova, iniamubwira ebiri omo mutima. Yehova iniakamubwira ngoko amwanzire kutsibu kandi ngoko akendimusulubirira. Ekyo ikikamukiranaya.​—Esy. 23:1-6.

17. Twangakwama tuti eky’erileberyako kya Daudi?

¹⁷ Omughulu tukayisogha, twanganakola nga Daudi omw’ibya tukarondya obusondoli bwa Yehova. Aliwe tunasi ngoko ndambi silebe twanganaghalwa busana n’eriyisogha muhanda. Ekyo isi bugha ambu twamaghalwa kusangwa Yehova mwakataluka erituteya. (Gal. 6:7, 8) N’omughulu tukaghalawa nibya itunemukola ebyo Yehova anzire, tukamusaba, itwamubwira ebyosi ebiri omo mutima, itunayiketere ngoko akenditeya emitima yetu n’amalengekania wetu.​—Flp. 4:6, 7.

ULOLE EMBERE ERIYIKETERA OBUSONDOLI BWA YEHOVA

18. Abandu bangyi munabwire bakalangira bati obusondoli bw’oMungu, kandi litolere itwakolaki twamanza oMungu alole embere eritusondola? (Ulebaye n’esyopitsa.)

¹⁸ Erisako lyetu ly’omwaka 2026 liti: “Abasi ko balaghire oko Mungu batsemire.” Munabwire erikola ngoko Yesu anabugha n’eriyiketera obusondoli bwa Yehova, ni ky’omughaso munene. Busanaki? Kusangwa omo kihugho muli abandu abakabugha bati sibalaghire oko Mungu. N’abandi bakabugha bati bikirirye oMungu aliwe, bakamuramaya ngoko banzire. N’abandi bakakwama amalengakania w’abandu. Emyatsi eyo ikaleka ibabula obutseme. Isitwahekawa n’emibere yabo. Twangayihighula tuti kubo? Litolere itwabya tukayilisya akalyo k’obunya-kirimu ako Yehova akatuha, itwambala emyambalo y’obunya-kirimu, ni bugha ambu eribya n’emibere eyikatsemesaya Yehova, kandi itwasaghira oko Yehova neryo iniatuteya.