52 MARKUS
‘Ik kan hem goed gebruiken’
ZELFS op jonge leeftijd was Markus al moedig. Toen Jezus gearresteerd, geboeid en meegenomen werd door een gewapende menigte, lieten alle apostelen Jezus in de steek. Toch was er volgens de Bijbel ‘een jonge man’ die zo moedig was om hem te volgen. Toen hij door iemand werd opgemerkt, probeerde de menigte hem te grijpen. Maar het enige dat ze te pakken konden krijgen, was zijn linnen kleed. ‘Hij vluchtte naakt weg’, in zijn onderkleed. Alleen het evangelie van Markus spreekt over dit voorval. Daarom wordt over het algemeen aangenomen dat deze jonge man Markus zelf was.
Markus, die ook Johannes werd genoemd, kwam blijkbaar uit een rijke familie. Hij woonde in Jeruzalem, mogelijk bij zijn moeder. Na Jezus’ dood werd haar huis door de gemeente als vergaderplaats gebruikt. Dat was het huis waar Petrus midden in de nacht naartoe ging toen hij door een engel bevrijd was uit de gevangenis. Ongetwijfeld kende Markus daardoor veel van Jezus’ apostelen en discipelen. En hun voorbeeld zal hem veel over moed hebben geleerd.
Rond het jaar 46 kwam Markus’ neef Barnabas samen met Paulus naar Jeruzalem. Ze vonden het een goed idee om Markus op te leiden. Daarom namen ze hem mee toen ze teruggingen naar Antiochië. Ongeveer een jaar later nodigden Paulus en Barnabas Markus uit om met hen mee te gaan op zendingsreis! Moedig ging hij met ze mee ‘om ze te helpen’, wat inhield dat hij als dienaar nederig voor die ijverige zendelingen zorgde.
In die tijd was reizen een hele uitdaging en zelfs gevaarlijk. Paulus schreef later: ‘Ik was altijd onderweg, bedreigd door rivieren, struikrovers, (...) in gevaar in de stad, in de woestijn, op zee’ (2 Kor. 11:26). Als dienaar van twee mannen die in de gemeente erg gerespecteerd werden, had Markus het waarschijnlijk heel erg druk. Werd die taak hem te veel? Daar zegt de Bijbel niets over. Maar er wordt wel gezegd dat hij Paulus en Barnabas verliet toen ze in Pamfylië waren. Hij ging terug naar Jeruzalem. Zijn vertrek was waarschijnlijk een teleurstelling voor beide mannen, maar vooral voor Paulus.
Na hun lange reis maakten Paulus en Barnabas plannen voor een tweede reis. Barnabas wilde Markus nog een kans geven en hem meenemen. Maar Paulus vond dat geen goed idee. Misschien vond hij dat Markus niet betrouwbaar was. Paulus en Barnabas konden het maar niet met elkaar eens worden en ‘kregen een hoogoplopende ruzie’. Daarna nam Barnabas Markus mee naar Cyprus, waar ze doorgingen met hun prediking. Paulus vond een andere reisgenoot en reisde naar verschillende plaatsen om daar te prediken.
Dat was vast heel moeilijk voor Markus. Hij had Paulus, voor wie hij veel respect had, teleurgesteld. En vanwege hem hadden twee goede vrienden ruzie gekregen en waren ze uit elkaar gegaan. Raakte Markus daardoor verbitterd, was hij boos op Paulus of was hij teleurgesteld in zichzelf? Zelfs als hij zich zo had gevoeld, gaf hij het niet op.
Markus raakte een groot voorrecht kwijt, maar hij weigerde ontmoedigd te raken
Markus bleef zijn best doen om zijn broeders en zusters te helpen. Toen Paulus rond het jaar 60 of 61 onder huisarrest in Rome stond, schreef hij een brief waarin hij sprak over Markus, die bij hem was. Hij noemde hem ‘een grote troost’. Daarna, ergens tussen 62 en 64, wordt Markus weer genoemd, dit keer in een brief van Petrus. Het lijkt erop dat Markus helemaal naar het verre Babylon was gereisd om bij Petrus te zijn, die al op leeftijd was. Petrus noemde Markus ‘mijn zoon’. Wat moet Markus voor Petrus een aanmoediging zijn geweest! Petrus heeft hem ongetwijfeld veel dingen verteld over zijn tijd met Jezus. Toen Markus later zijn geïnspireerde evangelieverslag schreef, waarschijnlijk in Rome, vermeldde hij veel details die Petrus mogelijk met hem had gedeeld.
De laatste keer dat er over Markus wordt gesproken, is in een brief van Paulus. Paulus zat opnieuw gevangen en schreef aan Timotheüs of hij hem wilde bezoeken en Markus mee wilde nemen. Waarom? Paulus zei: ‘Ik kan hem goed gebruiken in de dienst.’ Ongetwijfeld gingen beide mannen graag naar Paulus toe om hem bij te staan in de laatste periode van zijn leven. Omdat Markus de moed had om ondanks teleurstellingen door te gaan, bleef hij een hulp voor zijn broeders en zusters en was hij heel geliefd bij Jehovah.
Lees het verslag in de Bijbel:
Om te bespreken:
Op welke manieren toonde Markus moed?
Graaf dieper
1. Waarom kunnen we zeggen dat Markus uit een rijke familie kwam? (w10 15/3 6 ¶6–7 ¶1)
2. Wat hield het waarschijnlijk in dat Markus met Barnabas en Paulus ‘meeging om ze te helpen’? (Hand. 13:5; w10 15/3 7 ¶5)
3. Wat zijn enkele plaatsen waar Markus is geweest? (w10 15/3 8 ¶6-8) A
Afbeelding A: Een aantal plaatsen die Markus mogelijk heeft bezocht
4. Geef een voorbeeld waaruit blijkt dat in Markus’ evangelie dingen staan die hij waarschijnlijk van Petrus heeft gehoord. (w08 1/2 26 ¶1)
Denk na over de lessen
Hoewel Markus nooit een apostel of profeet genoemd werd, diende hij nederig anderen. Hoe kun jij anderen dienen?
Markus verloor een tijdlang het voorrecht om samen met Paulus te dienen. Toch bleef hij trouw. Welke les kun je in dat opzicht van Markus leren? B
Afbeelding B
Op welke manieren kun je Markus’ moed in je leven navolgen?
Mediteer over het grotere plaatje
Wat leert dit verslag me over Jehovah?
Hoe houdt dit verslag verband met Jehovah’s doel met de aarde en de mens?
Waarom ben je dankbaar dat Markus is uitgekozen om samen met Christus in de hemel te regeren?
Kom meer te weten
Wat maakt het evangelie van Markus uniek?
Gebruik het voorbeeld van Markus om je kinderen te leren hoe belangrijk het is om het niet op te geven.