Bloedvrije behandeling — Wat deskundigen erover zeggen

DOOR ONTWAAKT!-CORRESPONDENT IN NOORWEGEN

„AL ZOU ik al het andere van dit congres vergeten, uw stand zal ik niet vergeten.” Dat zei een arts die het 25ste Congress of the International Society of Blood Transfusion bijwoonde dat afgelopen zomer (van 27 juni tot 2 juli 1998) in het Noorse Oslo werd gehouden. Hij had zojuist de informatiestand bezocht die Jehovah’s Getuigen als toegelaten exposanten hadden ingericht.a

Ruim 1700 artsen uit 83 landen woonden dit congres bij. Veel afgevaardigden vertegenwoordigden bloedbanken, maar er waren ook hematologen, chirurgen en anesthesiologen. Welke inlichtingen wisselden de deskundigen uit op deze bijeenkomst op hoog niveau? Wat presenteerden Jehovah’s Getuigen in hun stand, en wat waren de reacties van de afgevaardigden daarop?

Bloedvrije alternatieven

Tot de besproken onderwerpen behoorden bloedtransfusie, het testen van bloed en medische alternatieven voor humaan bloed. Dr. C. V. Prowse van de Schotse Nationale Bloedtransfusiedienst sprak over alternatieven voor humaan bloed en bloedproducten. Hij noemde verscheidene recombinante (synthetische) groeifactoren die de bloedcelwaarden kunnen verhogen door de productie van deze cellen door het lichaam te stimuleren. Erytropoëtine bijvoorbeeld wordt door de nieren aangemaakt en stimuleert de vorming van rode bloedcellen. Maar nu kan erytropoëtine in laboratoria worden vervaardigd. Dr. Prowse zei dat synthetische „erytropoëtine thans ingeburgerd is ter behandeling van diverse vormen van anemie”.

Een soortgelijke stof is ontwikkeld ter stimulering van de productie van bloedplaatjes door het lichaam. Dr. Prowse vertelde: „De meest recente ontdekkingen op dit gebied zijn de trombopoëtische groeifactoren. Interleukine 11 is al geregistreerd in verband met het effect ervan bij het verbeteren van het gehalte aan bloedplaatjes . . . en het lijkt erop dat dit ook spoedig met trombopoëtine en zijn homoloog, rh-PEG-MGDF, het geval zal zijn.”

Dr. Prowse noemde ook synthetische stollingsfactoren (plasma-eiwitten) die van grote waarde voor hemofiliepatiënten zijn gebleken: „Recombinante equivalenten van een aantal plasma-eiwitten zijn geregistreerd en hebben in sommige gevallen ingang gevonden als voorkeurstherapie wegens de bezorgdheid over de virale besmettelijkheid van uit plasma gewonnen producten.” Dr. Prowse voegde eraan toe dat „er nu een aantal andere stollingsfactoren ontwikkeld wordt voor productie”.

N. S. Faithfull, die verbonden is aan een farmaceutisch bedrijf, hield een voordracht over perfluorcarbonverbindingen. Bepaalde PFC-verbindingen kunnen zuurstof transporteren in het vaatstelsel. De eerste generatie van deze chemische verbindingen bleek niet te voldoen als „kunstbloed”. Zijn er vorderingen gemaakt? Faithfull vertelde: „De afgelopen paar jaar is er vooruitgang geboekt met de verdere ontwikkeling van PFC-technologie en er zijn klinische tests verricht met [twee verschillende tweede-]generatie PFC-emulsies.” Hij berichtte over tests met een daarvan bij 256 patiënten die orthopedische, gynaecologische of urologische chirurgie ondergingen — ingrepen waarbij vaak veel bloed wordt verloren. De resultaten? „De gegevens van beide onderzoeken wezen uit dat Oxygent significant beter was dan bloed voor het brengen van een keer in deze ’triggers’ [medische indicaties dat er bloed toegediend moet worden] en dat die keer ten goede voor de ’triggers’ aanzienlijk langer aanhield dan bij autoloog bloed het geval was.”

Het congres kreeg ook te horen dat de afmetingen van de PFC-deeltjes in zulke emulsies „heel klein zijn . . ., ongeveer veertigmaal zo klein als de doorsnede van een RBC [rode bloedcel]. Deze kleine afmetingen kunnen PFC-deeltjes in staat stellen door haarvaten te gaan waardoor geen RBC’s stromen.” Dat schijnt veelbelovend te zijn in het geval van bepaald beschadigd weefsel dat van bloed verstoken is.

Een Britse arts beklemtoonde de noodzaak zuinig met bloed te zijn bij chirurgische ingrepen. Hij benadrukte dit wegens het tekort aan bloed en wegens de aan transfusies verbonden risico’s. Om te illustreren hoeveel er gedaan kan worden om het gebruik van bloed te verminderen, vertelde hij van een chirurg die bij slechts tien procent van de heupoperaties die hij verrichtte bloed gebruikte. Andere chirurgen in hetzelfde ziekenhuis gebruikten bloed bij zeventig procent van de heupoperaties.

Jehovah’s Getuigen vertegenwoordigd

Informatie over veel van zulke alternatieven en methoden werd gepresenteerd bij de stand van Jehovah’s Getuigen. Een poster gaf aan dat wereldwijd 120 medische centra nu bloedvrije geneeskunde aanbieden, en folders bevatten uittreksels uit zo’n 1000 medische artikelen. Er werd informatie gepresenteerd om te wijzen op verschillende methoden voor het vermijden van bloedtransfusie — technieken die voor, tijdens of na de operatie toegepast zouden kunnen worden.

De reacties waren zeer gunstig. Tijdens het congres spraken de Getuigen bij de stand met ongeveer 480 artsen — van wie er veel terugkwamen voor meer informatie en sommige zelfs collega’s meebrachten. Een hoogleraar anesthesiologie en chirurgie uit Californië merkte op: „Dit is indrukwekkend.” Een hoogleraar uit Duitsland zei: „Ik kan deze inlichtingen gebruiken bij het onderwijzen van mijn studenten.” Een arts die de grootste bloedbank in China vertegenwoordigde, merkte op: „Dergelijke informatie hebben wij heel hard nodig wegens het tekort aan bloed.”

De dag nadat het hoofd van de bloedbank in een Noors ziekenhuis de folder had ontvangen, kwam hij terug en zei: „Mag ik er nog twee of drie hebben? Ik wil ze aan de chirurgen en anesthesiologen geven en hun zeggen deze methoden toe te passen om het gebruik van bloedtransfusies in samenhang met operaties te verminderen of te vermijden.” Een andere arts zei: „Dit is de interessantste stand op het congres.”

Jehovah’s Getuigen zijn overal ter wereld actief bezig geweest om personen te helpen bij het vinden van artsen die patiënten kunnen en willen behandelen zonder bloedtransfusie. Ook hebben de Getuigen up-to-date informatie over medische alternatieven voor bloedtransfusie ter beschikking gesteld. Op het congres toonden honderden artsen, onder wie chirurgen, evenals anderen uit de medische wereld, uit tientallen landen, belangstelling voor die informatie. Dat is een reden te meer voor positieve verwachtingen ten aanzien van hun inspanningen om de vele procedures en producten te gebruiken die bloedtransfusie onnodig maken.

[Voetnoten]