Crackverslaving — Is er een remedie?
HET lijdt geen twijfel dat de crackverslaving verbijsterende proporties heeft aangenomen, en het probleem escaleert. Op radio en televisie wordt erover gesproken. Kranten en tijdschriften stellen het onder vette koppen aan de orde. Eerstehulpafdelingen in ziekenhuizen en traumacentra worden geconfronteerd met het geweld dat ermee samenhangt. Kraamafdelingen liggen boordevol baby’s die schade hebben opgelopen door de verslaving. De magazijnen in ziekenhuizen worden gebruikt om er in de steek gelaten baby’s „op te bergen” in plaats van materialen.
Ontwennings- en revalidatieklinieken behandelen kinderen die nog niet eens twaalf jaar zijn. Maatschappelijke instellingen bedelen om geld ter bestrijding van de epidemie. Er zijn er die zeggen dat zij niet van hun verslaving af kunnen komen en anderen die het niet willen. De laatsten wacht ellende, frustratie, geweld en mogelijk de dood. Voor de eersten is er hoop.
„Nog maar een jaar geleden”, aldus The New York Times van 24 augustus 1989, „werd crack alom beschouwd als een betrekkelijk nieuwe drug, nog slecht begrepen maar met bijzondere kenmerken die een verslaving teweegbrachten die bijna onmogelijk te genezen was.” Nu constateren onderzoekers echter dat crackverslaving onder de juiste omstandigheden met succes te behandelen is, aldus de krant. „Crackverslaving is te behandelen”, zei dr. Herbert Kleber, plaatsvervanger van William J. Bennett, die verantwoordelijk is voor het Amerikaanse drugsbeleid. Essentieel is, zo zei hij, dat de verslaafden een plaats krijgen in gezins- en sociale structuren zoals zij misschien nog nooit hebben meegemaakt. „Veeleer een kwestie van habilitatie dan rehabilitatie”, beklemtoonde hij.
Onderzoekers hebben ontdekt dat het doeltreffendste programma voor genezing van de verslaafde aan crackcocaïne uit drie fasen bestaat — ontwenning, uitgebreide gesprekstherapie en educatie en, het belangrijkste, steun in het juiste milieu. Ontwenning, of de verslaafde van de drug af helpen, is niet de grootste hindernis die genomen moet worden. Vaak kan iemand dat, onder de dwang van de omstandigheden, zelf doen. Het ontbreken van geld om de drug te kopen, kan een factor zijn die daartoe bijdraagt en is dat ook vaak. Opsluiting in een strafinrichting waar geen drugs te krijgen zijn, kan eveneens zo’n factor zijn, en een verblijf in een ziekenhuis zou ook onthouding vergen. Het feitelijke probleem is echter, de verslaafde ervan te weerhouden weer tot de drug te vervallen als de mogelijkheid zich voordoet.
Hoewel sommige verslaafden zich in speciaal opgezette behandelingsprogramma’s met succes los hebben gemaakt uit de wurgende greep van de crack, werd door ter zake kundige therapeuten beklemtoond dat de meeste verslaafden de eerste paar weken niet doorkomen. Zo zei dr. Charles P. O’Brien, psychiater aan de University of Pennsylvania, dat twee derde van de verslaafden die aan zijn behandelingsprogramma deelnemen, in de eerste maand uitvalt. Met andere programma’s werd nog minder succes geboekt.
Het verkeerde milieu
„Wij moeten hen misschien uit hun omgeving halen”, zei een bekend directeur van een ontwenningskliniek. „Je moet de verslaafden uit dat drugsmilieu zien te krijgen. Dat milieu is een lijkenhuis.” Dit, zo hebben onderzoekers geconstateerd, is de voornaamste reden waarom de meeste verslaafden die afgekickt zijn, weer vervallen tot de drug waaraan zij verslaafd waren. De reden lijkt voor de hand liggend. Is dat niet het milieu waardoor zij in eerste instantie in de ontwenningskliniek beland zijn? Was de crack niet op elke straathoek verkrijgbaar en was daar de druk van leeftijdgenoten, vaak van hun eigen familie en beste vrienden, niet de aanleiding tot hun eerste trekje aan het crackpijpje? Wie zal hen daar nu aanmoedigen een ontwenningsprogramma te blijven volgen en zich vrij te maken uit de verstikkende greep van de drug omdat hun leven ermee gemoeid is?
Bij de programma’s met de beste resultaten werd de nadruk gelegd op het verkeerde milieu als een voorname factor bij het aanhoudende druggebruik van de verslaafde. „De patiënt werden strategieën geleerd om uit de buurt van de drug te blijven, onder andere hoe dingen te vermijden die het hevige verlangen ernaar doen opkomen”, berichtte The New York Times. „Het zien van een straat waar iemand eens crack kocht, een weggegooide ampul op het trottoir, de praktijkruimte van de tandarts of een farmaceutisch luchtje dat lijkt op de chemische geur van crack” — het zijn allemaal dingen waardoor het verlangen naar de drug bij iemand kan opkomen, schreef de krant. Bij doeltreffende programma’s werd ook benadrukt hoe belangrijk het is dat verslaafden „alle banden verbreken met vrienden en verwanten die nog drugs gebruiken”. Zij kregen de raad om in plaats daarvan nieuwe vrienden te zoeken, mensen die geen drugs gebruiken. Dat is zeker wijze raad.
Je kunt nee zeggen!
In het boek Self-Destructive Behavior in Children and Adolescents wordt het volgende opgemerkt: „De jongeren worden in de meeste gevallen met de verschillende drugs in aanraking gebracht, of gaan aan de drugs, via een goede vriend . . . [Zijn] bedoeling kan zijn een opwindende of plezierige ervaring te delen.” Aan die druk staan echter niet alleen jongeren bloot, daarvan kunnen oudere verslaafden getuigen; en de volgende wijze, schriftuurlijke raad gold al evenmin alleen voor jongeren, maar is van toepassing op mensen van alle leeftijden: „Hij die met wijzen wandelt, zal wijs worden, maar wie zich met de verstandelozen inlaat, zal het slecht vergaan.” — Spreuken 13:20.
Als je overweldigd wordt door problemen die onoverkomelijk lijken, zoek dan je toevlucht niet in drugs. Dat zal je problemen alleen maar groter maken. Bepraat ze met een van je ouders of een andere volwassene met verantwoordelijkheidsgevoel die je welzijn op het oog heeft. Houd tevens de bijbelse raad in gedachte: „Weest over niets bezorgd, maar laat in alles door gebed en smeking te zamen met dankzegging uw smeekbeden bij God bekend worden; en de vrede van God, die alle gedachte te boven gaat, zal uw hart en uw geestelijke vermogens behoeden.” — Filippenzen 4:6, 7.
[Kader op blz. 9]
Ice, erger dan crack
„De Japanners noemen het sjaboe, voor Koreanen is het hiroppon. Voor Amerikaanse verslaafden die net de intense ’highs’ en helse ’lows’ ervan ontdekken, is de drug simpelweg ice”, schrijft het blad Newsweek over deze uit Azië afkomstige drug. Het is een soort methamfetamine of speed, in een laboratorium gemaakt van chemicaliën die gemakkelijk verkrijgbaar zijn. Van crack is iemand minutenlang high, van ice urenlang, wel 24 uur. Gebruikers ervan worden vaak gewelddadig. Langdurig gebruik leidt tot psychische schade en fatale long- en nierkwalen. Volgens Newsweek is „de uitwerking van ice op pasgeborenen alarmerend”. Een wetenschappelijk onderzoeker zegt: „Misschien dacht u dat cocaïne-afhankelijkheid erg was, maar die is niet te vergelijken met de verslaving aan deze drug.” Het afkicken valt zwaarder dan bij cocaïneverslaving, en de hallucinaties hebben vaak na twee jaar behandeling nog niets aan kracht ingeboet.