Jonge mensen vragen . . .
Waarom willen anderen niet leren?
JOAN was altijd een goede leerling geweest. Leren interesseerde haar en zij ging helemaal op in haar lessen. Maar toen het gezin naar een andere streek verhuisde, kreeg Joan nieuwe vrienden die niets om lezen of hun schoolwerk gaven.
„Zij waren er trots op dat zij het met de hakken over de sloot redden en nooit een boek hoefden op te pakken”, zegt Joan. „Zij lachten de jongeren die studeerden en goede cijfers haalden uit.” Joan was gevoelig voor de druk om zich bij hen aan te passen en liet haar schoolwerk eronder lijden. „Ik wilde niet dat een van hen zou denken dat ik probeerde beter te zijn dan zij”, bekent zij. „Destijds wist ik diep in mijn binnenste wel dat ik alleen mezelf ermee had, maar ik was te bang dat ik hun vriendschap zou verliezen.”
Haar ervaring, verteld in het tijdschrift ’Teen van augustus 1983, is zeker niet uniek. Een Portugees meisje dat Ana Paula heet, weet nog dat ook zij van het leren werd afgebracht, maar dat gebeurde niet zo subtiel. Zij vertelt: „Soms spannen degenen die niet willen leren, samen tegen iemand die de vragen van de leraar in de klas beantwoordt en zij bedreigen de goede leerling of slaan hem zelfs omdat hij het goede doet!” De vijandigheid is echter niet altijd tegen de leerlingen gericht. Ana Paula vervolgt: „Op een keer gebeurde het zelfs dat een meisje de leraar stompte in het bijzijn van de hele klas.”
Scholen waar het niet meevalt iets te leren
In Today’s Education betreurt Kenneth A. Erickson het alarmerende aantal „leerlingen dat weigert te werken, obscene of schimpende taal gebruikt, klasgenoten met lichamelijk geweld bedreigt, zo maar het brandalarm laat afgaan, stiekem wapens bij zich heeft, telefonisch bommeldingen doet en zowel medeleerlingen als leraren aanvalt”. Erickson besluit: „De leerling die de orde verstoort, ontzegt de meerderheid van de leerlingen het recht op een onderwijsklimaat dat het leren bevordert. . . . De onderwijsdoeltreffendheid van scholen wordt vandaag de dag gesaboteerd.”
De schrijver Vance Packard bericht in dezelfde geest: „Er barst steeds vaker een hels spektakel los, dat is de opvallendste verandering die zich de afgelopen twintig jaar heeft voorgedaan op onze openbare scholen, vooral op de scholen in de stad. Veel onderwijzers berichten dat geweld, massale ongehoorzaamheid of verzet in de klas problemen vormen. . . . Op veel terreinen van grote scholen komt niet alleen vandalisme voor maar verkopen leerlingen ook drugs aan klasgenoten.” Velen geloven dat drugs, zoals marihuana, in grote mate verantwoordelijk zijn voor de apathie bij leerlingen.
Maar misschien ben jij er wèl in geïnteresseerd zo veel mogelijk profijt van je schooltijd te trekken en zie je je omringd door klasgenoten die je uitlachen om je goede cijfers en al het mogelijke doen om de besprekingen in de klas te verstoren. ’Waarom willen ze niet leren?’ vraag je je misschien af. Ja, waarom de onverschilligheid — de vijandigheid zelfs — tegenover leren? Is er iets wat je eraan kunt doen?
Wat er achter de chaos in de klas schuilt
De opstandigheid van jongeren tegenover de school is een van de vele uitingen van de geest of geesteshouding waarvan de hele wereld doortrokken is (Efeziërs 2:2). De minachting voor alle vormen van autoriteit is dan ook wijdverbreid. In de vroege tienerjaren zijn jongeren bijzonder vatbaar voor besmetting met deze opstandige geest. De pedagoog James Marshall zegt dat „in deze periode de vijandigheid snel ontvlamt”. Omdat de school hun groeiende verlangen naar onafhankelijkheid in de weg dreigt te staan, voelen sommige jongeren „zich beroofd van de zeggenschap over hun eigen leven. Zij gaan tot de tegenaanval over. Het is niet verwonderlijk dat bij deze groep de misdadigheid op school, zoals vandalisme, het meest voorkomt.” — The Devil in the Classroom.
Een ervaren raadsman bij de openbare scholen in de stad New York vertelde Ontwaakt!: „Tussen hun elfde en hun dertiende jaar schijnen veel jongeren gewoon gek te worden. Zij kunnen dan heel onredelijk handelen en reageren omdat zij nog worstelen met de gedachten en gevoelens die in hen opkomen door hun snel veranderende lichaam.”
Waarom nemen scholen onhandelbare jongeren dan niet eenvoudig flink onder handen? Vaak is dit veel gemakkelijker gezegd dan gedaan. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld staan de rechtbanken steeds sceptischer tegenover inbreuken op de „rechten” van leerlingen. Scholen die straffen toedienen, doen dit dus op eigen risico. Het gevolg is dat er vaak niets gedaan wordt aan de chaos in de klas.
Huidige maatschappelijke tendensen
De afnemende belangstelling voor het leren is ook een uitvloeisel van het veranderende ’toneel van de wereld’ (1 Korinthiërs 7:31). Wegens het toenemende aantal echtscheidingen en onwettige kinderen worden recordaantallen jongeren grootgebracht in eenoudergezinnen. Bovendien hebben recordaantallen moeders een baan. Het gevolg van deze wereldwijde tendensen? Een ineenstorting van het gezinsleven en de gezinsdiscipline, zeggen veel deskundigen.
Een andere schooladviseur vertelde Ontwaakt!: „Er zijn steeds meer matriarchieën [door moeders bestuurde gezinnen] en kinderen zien en ervaren ook steeds meer geweld in huis. Het is alleen maar te verwachten dat deze dingen meespelen in de klas.” De schrijvers van To Save Our Schools, To Save Our Children zeggen: „Van scholen wordt verlangd dat ze kinderen die geen gezag en discipline kennen, met gezag en discipline kennis laten maken.” Het is dan ook begrijpelijk waarom veel van je klasgenoten in opstand komen bij het idee de hele les stil te moeten blijven zitten.
Het kan echter ook zijn dat de schijnbare onverschilligheid van je medeleerlingen te wijten is aan het feit dat zij gewoon te moe zijn om nog iets te doen op school! Een artikel in het blad Educational Leadership spreekt van „de enorme groei in het aantal tieners die een baan hebben. . . . Niet alleen werken er meer tieners, maar zij werken nu ook langer.” Het artikel verwijst dan naar een onderzoek waarbij „werd ontdekt dat werken tot gevolg heeft dat de schoolprestaties achteruitgaan en de betrokkenheid van de tiener bij de les afneemt”.
Waarom matten zo veel tieners zich af door na schooltijd te werken? Soms kan het economische noodzaak zijn. Het artikel merkt echter verder op: „De meeste tieners vinden dat zij evenveel bezittingen moeten zien te krijgen als hun leeftijdgenoten, wat hen dwingt een baantje te hebben.” Maar als dat tot slechte cijfers leidt, wordt er treffend door geïllustreerd hoe waar de woorden in 1 Timótheüs 6:10 zijn: „De liefde voor geld is een wortel van allerlei schadelijke dingen.”
Verveelde leerlingen, saaie leraren
Zou het echter kunnen zijn dat leerlingen zich vervelen omdat hun leraren saai zijn? Een onderwijsdeskundige zei: „De onbekwame leraar wordt onmiddellijk gestraft door de kinderen in de klas. Ze zijn rusteloos en onoplettend, opzettelijk ongehoorzaam, vaak luidruchtig en ongezeglijk.” Aan de andere kant bevestigt een onderzoek onder 160.000 tieners in de Verenigde Staten dat „een leraar die interessant les geeft, zelden problemen met de discipline heeft”.
Toegegeven, bekwame en interessante leraren zijn vaak schaars. Maar de eerlijkheid gebiedt ons te zeggen dat veel onderwijzers onder bijzonder moeilijke omstandigheden moeten werken. Sommigen zijn gefrustreerd door bureaucratische procedures die het onderwijs belemmeren. „Er is zo veel administratief werk te doen”, klaagde een afgetobde Newyorkse leraar tegenover een schrijver van Ontwaakt! En hoewel ’de werkman zijn loon waard is’, vinden veel leraren dat zij onderbetaald worden voor hun diensten (1 Timótheüs 5:18). Bovendien zijn leraren ook maar mensen. Is een klas vol geeuwende — of dreigende — leerlingen niet genoeg om ieders enthousiasme de grond in te boren?
Hoe dan ook, veel jongeren zijn de school om uiteenlopende redenen beu. Dus als jij iemand bent die werkelijk graag leert, bestaat de kans dat anderen je bezien als een rare of een uitslover. Daar „de man van denkvermogen wordt gehaat”, kun je zelfs vijandig behandeld worden door klasgenoten die onvoldoende presteren (Spreuken 14:17). Misschien drijven zij de spot met je omdat je studeert of proberen zij je pogingen om je in de klas te concentreren te ondermijnen.
Wat moet je doen? Het is duidelijk dat je weinig kunt doen om hun instelling tegenover het leren te veranderen. En als je je alleen om je klasgenoten te behagen, niet meer om je cijfers bekommert, zou de hele reden waarom je op school bent — om te leren — vervallen. Je moet deze gelegenheid naar waarde schatten. Hoe kun je dan leren als anderen dat niet willen? Dat thema zal in een toekomstig artikel besproken worden.
[Inzet op blz. 15]
„Er barst steeds vaker een hels spektakel los, dat is de opvallendste verandering die zich de afgelopen twintig jaar heeft voorgedaan op onze openbare scholen, vooral op de scholen in de stad. Veel onderwijzers berichten dat geweld, massale ongehoorzaamheid of verzet in de klas problemen vormen.” — „Our Endangered Children”, door Vance Packard.