Jonge mensen vragen . . .
Waarom is Moeder er niet als ik thuiskom?
ELKE schooldag om half vier ’s middags komt de jonge Bruce thuis uit school. Maar zijn moeder is er niet om hem te begroeten. Zij heeft een baan in het financiële district van de stad New York. Ook is zijn vader er niet om te vragen hoe het vandaag gegaan is. Die werkt hele dagen voor een krant. „Ik heb mijn eigen sleutel”, legt Bruce uit, „en ik ga naar binnen en begin aan mijn huiswerk.”
Bruce is een „sleutelkind”, een uitdrukking die wordt gebruikt om een kind aan te duiden dat aan zijn lot wordt overgelaten tot zijn ouders thuiskomen. Gelukkig voor Bruce hoeft hij niet lang alleen te zijn. Al spoedig komt zijn grootmoeder met zijn jongere zusje. En in noodgevallen zijn er altijd wel vriendelijke buren te bereiken.
Eens waren sleutelkinderen het gevolg van armoede. Tegenwoordig treft men hen, met de sleutel aan een koordje om hun nek, zowel in getto’s waar de misdaad welig tiert als in buitenwijken waar de gegoede burgers wonen. Volgens sommige schattingen zijn er alleen al in de Verenigde Staten twee tot vier miljoen sleutelkinderen in de leeftijd van zeven tot dertien jaar! De reden? Steeds meer vrouwen werken buitenshuis. Dikwijls kunnen zij eenvoudig geen geschikte of betaalbare kinderopvang vinden.
Kinderen alleen
Bruce zegt: „Soms vind ik het fijn om alleen te zijn. Het is dan veel rustiger in huis.” Maar niet alle kinderen zijn blij met hun lege huis. The Denver Post bracht verslag uit over de bevindingen van psychologe Lynette Long. Na 38 jonge sleutelkinderen te hebben geïnterviewd, noemde dr. Long haar bevindingen „deprimerend, wrang, en in sommige gevallen schokkend”. De reden? De kinderen leden onder verschrikkelijke eenzaamheid. „Zij hebben strenge orders niet naar buiten te gaan en niemand binnen te laten”, verklaarde dr. Long. Bovendien „staat ongeveer een derde van hen gruwelijke angsten uit . . . in verband met mogelijke inbrekers”.
De twaalfjarige Gerald onthult nog een veel voorkomende reden tot angst. Toen hem gevraagd werd wat hij ervan vond in een leeg huis thuis te komen, zei hij: „Ach, ik vind het geloof ik niet zo erg. Het is rustig. Ik zet de tv aan. Die houdt me gezelschap.” Maar toen hem gevraagd werd of hij zijn moeder of zijn vader miste, antwoordde hij: „Ik denk het wel. Ja, ik mis ze inderdaad. . . . Nu ja, je krijgt een raar gevoel als je bij een andere jongen thuis komt en zijn moeder is er wel. Dan kun je je wel eens afvragen of je eigen moeder wel om je geeft. Maar ik weet zeker dat ze dat wel doet.”
Een tienermeisje genaamd Tonya gaf uiting aan een soortgelijke bezorgdheid: „Toen ik jonger was, was Mams er altijd. Als ik thuiskwam, aten wij koekjes en dronken melk en vertelden wat wij die dag beleefd hadden. Sinds zij is gaan werken, kom ik thuis en vind dan koekjes en melk en een leeg huis. Als Mams van haar werk thuiskomt, heeft ze het te druk om zich met mij bezig te houden. En na het avondeten is ze te moe.”
Als je een oudere tiener bent, en misschien al iets meer verantwoordelijkheden aankunt, vind je het wellicht om een heel andere reden vervelend dat je moeder werkt: de extra verantwoordelijkheden die dat op jouw schouders legt. Misschien voel je je gegriefd omdat je voor jongere broertjes of zusjes moet zorgen als je bij je vrienden zou willen zijn, of omdat je moet koken in plaats van te kunnen gaan sporten.
’Waarom kan Mams niet gewoon thuis zijn als ik uit school kom?’ vraag je je misschien af.
Waarom zij werkt
Diane is een alleenstaande ouder die banen buitenshuis heeft gehad sinds haar zoontje twee maanden oud was. Het was er haar beslist niet om begonnen carrière te maken of een „geëmancipeerde” vrouw te worden, toen zij op zoek ging naar een baan, en ook was het niet omdat zij niet van haar zoontje hield. Haar reden? „Om de eindjes aan elkaar te kunnen knopen”, legt Diane uit. Ja, om voor haar zoontje te kunnen zorgen, heeft Diane, zoals zij vertelt, dikwijls laagbetaalde baantjes moeten aannemen waar zij echt een hekel aan had.
Over het algemeen genomen hebben moeders die buitenshuis zijn gaan werken, dat gedaan om financiële redenen. Tenslotte hebben ouders de door God opgelegde verplichting voor hun kinderen te zorgen (1 Timótheüs 5:8). En zelfs in bijbelse tijden hield „een bekwame vrouw” zich wel bezig met bijvoorbeeld het vervaardigen van goederen en handeldrijven om voor het nodige inkomen te zorgen (Spreuken 31:10, 24). Zeker, destijds speelde het werk zich in en om het huis af, en was het voor ouders dus gemakkelijker voor hun kinderen te zorgen terwijl zij toch werkten.
Niettemin beseffen jonge mensen niet altijd onder welke enorme financiële druk ouders in deze tijd staan. In de welvarende Verenigde Staten bijvoorbeeld vinden jongeren het heel gewoon dure sportschoenen, personal computers en stereo-installaties te eisen alsof zij daar door hun geboorte recht op hebben, alsof ouders bankiers zijn. Maar omdat wij in „kritieke tijden” leven, „die moeilijk zijn door te komen”, is het voor ouders dikwijls een enorme strijd om zelfs maar in de noodzakelijke levensbehoeften te voorzien. — 2 Timótheüs 3:1.
In de Verenigde Staten zijn in de periode 1970 tot 1983 de kosten van kleding bijna verdubbeld. De kosten van voedsel, huisvesting en vervoer zijn nagenoeg verdrievoudigd! (Statistical Abstract of the United States 1984) Veel vaders verdienen eenvoudig niet genoeg om gelijke tred te houden met de stijgende kosten. Het gevolg? Recordaantallen vrouwen zijn buitenshuis gaan werken. Een rapport van een onderzoeksorganisatie die Worldwatch Institute heet, zegt dat het aantal buitenshuis werkende vrouwen in de gehele wereld „tussen 1950 en 1975 van 344 miljoen gestegen is tot 576 miljoen”!
Als je moeder dus een baan buiten de deur heeft, is de kans groot dat zij geen andere mogelijkheid ziet. Er is geen reden om de conclusie te trekken dat haar liefde voor jou bekoeld is. Het feit dat zij je alleen laat — of je de zorg voor jongere broertjes en zusjes toevertrouwt — kan er juist op wijzen hoeveel vertrouwen je ouders in je stellen.
Een steun zijn
Natuurlijk hoeft begrijpen waarom je moeder werkt nog niet te betekenen dat je het fijn vindt. Ongetwijfeld brengt het feit dat zij een baan heeft voor jou allerlei problemen mee: laat eten, nu en dan periodes van eenzaamheid en bezorgdheid. Het is heel gemakkelijk jezelf ongelukkig te maken door bij zulke moeilijkheden stil te blijven staan. Aan de andere kant zegt de bijbel: „Het is gelukkiger te geven dan te ontvangen” (Handelingen 20:35). Ja, een onfeilbare methode om zelfmedelijden te overwinnen, is je erin te verdiepen hoe je een steun voor je ouders kunt zijn en hen te helpen.
Merk bijvoorbeeld eens op wat de Sunday Sketch, een Nigeriaanse krant, te zeggen had: „VN-statistieken onthullen dat vrouwen twee derde van het werk in de wereld verrichten, terwijl mannen een derde deel voor hun rekening nemen. . . . Ook is men tot de conclusie gekomen . . . dat vrouwen voortdurend in een toestand van vermoeidheid en uitputting verkeren, hoofdzakelijk ten gevolge van te veel werk, waardoor hun gezondheid wordt aangetast.” Hoewel dit misschien speciaal in landen van de Derde Wereld het geval is, zijn vrouwen in het welvarende Westen dikwijls eveneens uitgeput doordat zij proberen zowel de rol van kostwinner als de rol van moeder te vervullen.
Doet dit feit je iets? Zeg je wel eens iets aanmoedigends en waarderends als je ziet dat je moeder moe is van een lange werkdag? (Spreuken 25:11) Heb je wel eens geprobeerd aan te bieden in huis een handje te helpen? Of doe je karweitjes met tegenzin? (Vergelijk 2 Korinthiërs 9:7.) Een werkende moeder zei: „Als mijn zoon niet meewerkt, raak ik gefrustreerd. En als ik thuiskom en er is niets gedaan, dan word ik helemaal moedeloos. Het ontneemt de vreugde aan de dingen die ik wil doen, zoals een lekkere maaltijd voor hem klaarmaken.”
Het boek Working Couples merkte nog op: „De meeste werkende ouders worden zodra zij de voordeur opendoen, door hun kinderen bestormd met vragen, wensen en pogingen om de aandacht te trekken. . . . Dat gouden uur aan het eind van de dag is dikwijls een tijd van vermoeidheid, haast en geprikkelde stemmingen.” Wat zou je ervan zeggen met je vragen en eisen eens even te wachten en je vader of moeder een paar welverdiende minuten te gunnen om op adem te komen?
Toegegeven, het is misschien niet ideaal om in een leeg huis thuis te komen. Maar als je ’niet alleen uit persoonlijk belang het oog houdt op je eigen zaken, maar ook uit persoonlijk belang op die van je ouders’, kun je van de situatie maken wat ervan te maken valt. In een volgend artikel zal worden besproken hoe sommige jongeren dit hebben gedaan. — Filippenzen 2:4.
[Inzet op blz. 22]
Als je moeder een baan buiten de deur heeft, is de kans groot dat zij geen andere mogelijkheid ziet