Jonge mensen vragen . . .

’Is marihuana echt schadelijk?’

„Allemaal propaganda.” Dat was de reactie van David, een jonge man, op alle angstaanjagende berichten die hij over marihuana hoorde. Hij had tenslotte vrienden die het spul vaak gebruikten, en je kon niet bepaald zeggen dat ze als ratten stierven. Voor zover hij wist was niemand van hen aan longkanker gestorven of had hersenletsel opgelopen of was onvruchtbaar geworden door marihuana te roken. Daarom begon David zelf marihuana te roken.

VEEL jongeren halen net als David hun schouders op over alles wat op anti-marihuanapropaganda lijkt. Uit een enquête bleek dat bijna de helft van een groep jonge marihuanagebruikers niet geloofde dat deze drug schadelijk was. En wat kwam er terecht van pogingen om jongeren daar met bangmakerij van te overtuigen? De Journal of Drug Education merkte op: „Op angst mikkende anti-drugprogramma’s hebben over het algemeen relatief weinig succes gehad.”

Dan is er het feit dat zelfs de deskundigen het er niet over eens schijnen te kunnen worden of marihuana nu wel of niet schadelijk is. Een artikel in het tijdschrift Science zei: „De mogelijkheid dat het gebruik van marihuana gevaarlijk is, heeft tot een merkwaardige polarisatie onder wetenschapsmensen geleid . . . Het is voor iemand die onbevangen op zoek is naar voorlichting, dikwijls moeilijk te weten wie hij moet geloven.”

Maar waarom is marihuana zo’n omstreden onderwerp? Zijn degenen die zeggen dat marihuana slecht is, er eenvoudig op uit de mensen bang te maken? Veel jongeren zijn achterdochtig. Een vijftienjarige zegt: „Ik geloof dat er een heleboel wordt gedrukt dat alleen maar bedoeld is om ons bang te maken. Ik heb nog niets gelezen wat mij heeft kunnen overtuigen.” Het is waar, je kunt niet maar alles geloven wat je leest. De spreuk zegt: „Iedereen die onervaren is, hecht geloof aan elk woord.” „Maar”, zo luidt het vervolg, „de schrandere geeft acht op zijn schreden.” Of zoals een ander bijbelvers het uitdrukt: „Iedere schrandere zal met kennis handelen” (Spreuken 14:15; 13:16). Je bent het dan ook aan jezelf verplicht kennis te nemen van de feiten over marihuana, zodat je een beredeneerd besluit kunt nemen over het al of niet gebruiken ervan. Laten wij dan om te beginnen proberen te begrijpen waarom er op dit punt zoveel onenigheid bestaat.

Vanwaar de meningsverschillen?

Het fundamentele probleem is dat marihuana uitermate moeilijk te bestuderen is. Het is een ware chemische staalkaart en de rook bevat meer dan 400 chemische verbindingen. Van deze stoffen worden er meer dan vijftig, cannabinoïden genaamd, uitsluitend in marihuana aangetroffen. Weliswaar gelooft men dat slechts één daarvan — delta-9-THC — in hoofdzaak verantwoordelijk is voor de bedwelmende uitwerking van de drug, maar aangezien de hennepplant onder uiteenlopende omstandigheden wordt verbouwd, is de kracht van partij tot partij nogal verschillend. Zo iets kan een ramp zijn voor de onderzoeksresultaten.a De kwestie wordt nog ingewikkelder doordat marihuana gewoonlijk wordt geïnhaleerd en niet ingespoten. Dat maakt het heel moeilijk proefpersonen een afgemeten dosis toe te dienen, tenzij men hun delta-9-THC inspuit. Daarmee komen de onderzoekers echter niet te weten welke uitwerking die chemische verbinding op mensen heeft wanneer ze, tegelijk met meer dan 400 andere, wordt geïnhaleerd.

Hoewel het gezonde verstand al kan ingeven dat het inademen van schadelijke dampen ongezond moet zijn, is het niet zo eenvoudig die beschuldiging te bewijzen. Kankerverwekkende chemische stoffen werken verraderlijk traag. Daarom heeft het meer dan zestig jaar geduurd voordat artsen beseften dat sigaretterook kanker veroorzaakt. Het feit dat marihuanarokers nu niet dood neer schijnen te vallen, betekent dus niet dat de drug onschadelijk is. Niemand kan echter met zekerheid zeggen dat marihuanarokers vroeg of laat longkanker zullen krijgen. Het kan tientallen jaren duren voordat men werkelijk weet hoe de 400 chemische verbindingen in marihuana op het menselijk lichaam inwerken.

Schuldig totdat het bewijs van onschuld geleverd is

Het is dan ook geen wonder dat er zoveel tegenstrijdige meningen over deze populaire drug zijn. Maar jongeren die hieruit opmaken dat het sein voor het roken van marihuana op veilig staat, begaan een grote vergissing! George K. Russell, professor in de biologie, wijst ons er in zijn boek Marihuana Today op dat „de farmacologen het algemeen eens zijn over het uitgangspunt dat een drug schadelijk is tot het tegendeel bewezen is”! — Wij cursiveren.

Artsen hebben door schade en schande geleerd dat het een hachelijke zaak is bepaalde drugs als onschadelijk te beschouwen voordat men over de resultaten van jarenlange studie en tests beschikt. In de jaren vijftig ontwikkelden geleerden een geneesmiddel dat werd toegejuicht als een werkelijk veilig kalmerend middel. Honderden zwangere vrouwen namen het in. En toen kwamen de mismaakte baby’s. De softenonramp blijft ons er dan ook met grimmigheid aan herinneren dat het wel zo voorzichtig is een drug als schuldig aan te merken tot het bewijs van onschuld geleverd is.

Het onderzoek op Jamaica

Maar waarom hebben gerenommeerde publikaties het gebruik van marihuana dan schijnbaar vergoelijkt of er zelfs hun goedkeuring aan gehecht? Psychology Today bijvoorbeeld zei: „Er zijn weinig duidelijke bewijzen dat [marihuana] schadelijk is.” Maar die conclusie was voornamelijk gebaseerd op een op Jamaica uitgevoerd onderzoek dat grote publiciteit had gekregen. Psychology Today noemde de studie „een schitterend staaltje van antropologisch wetenschappelijk onderzoek”.

Op het eerste gezicht lijkt het een gezaghebbende studie. De opdracht ertoe was ten slotte verleend door niemand minder dan het Amerikaanse Nationaal Instituut voor Geestelijke Gezondheid. Een team van antropologen ging naar Jamaica (waar ganja, een sterk soort marihuana, al generaties lang populair is) en koos een groep van dertig zware ganjarokers en dertig niet-rokers uit. Dezen werden aan een hele reeks medische onderzoeken onderworpen. Wat was het resultaat? Het boek Marihuana Today meldt dat er „geen significante verschillen” tussen rokers en niet-rokers werden gevonden. De voorstanders van marihuana juichten! ’Eindelijk is bewezen dat marihuana onschadelijk is’, redeneerde men.

Maar was het onderzoek op Jamaica wel zo’n „schitterend staaltje van antropologisch wetenschappelijk onderzoek”? Deskundigen wijzen erop dat het onderzoek een essentiële tekortkoming vertoonde: Voor het onderzoek waren uitsluitend rokers uitgekozen die een goede gezondheid genoten en die „in de gemeenschap adequaat functioneerden”! Geen wonder dat er „geen significante verschillen” tussen rokers en niet-rokers werden gevonden! Het is mogelijk dat de onderzoekers degenen die ten gevolge van marihuanagebruik fysieke en emotionele schade hadden opgelopen, van het onderzoek hebben uitgesloten.b Ook is de beschuldiging uitgesproken dat het laboratoriumwerk onzorgvuldig is verricht en dat er ontoereikende onderzoeksmethoden zijn toegepast. Dr. Carlton Turner, een autoriteit op dit gebied, heeft naar verluidt gezegd dat ondanks alle ophef die er van deze studie is gemaakt, ze „nooit door een wetenschappelijk tijdschrift werd gepubliceerd. Ze kon de wetenschappelijke beoordelingsprocedure niet doorstaan”.

Waarschijnlijk komt het meest bezwarende bewijsmateriaal tegen het onderzoek op Jamaica echter van personen die op medisch gebied werkzaam zijn en die door de jaren heen ganjarokers hebben geobserveerd. Zo maakte in 1972 Dr. John A. S. Hall, die vanaf 1965 voorzitter van de geneeskundige afdeling van het Kingston Hospital op Jamaica was geweest, bezwaar tegen de beweringen dat marihuana onschadelijk is. Hij bericht dat longkwalen en ernstige emotionele stoornissen onder zware ganjarokers gewoon zijn.

„Ernstige nationale bezorgdheid”

Ondanks alle meningsverschillen heeft de wetenschap wel degelijk enige harde feiten over marihuana ontdekt. Onlangs heeft de regering van de VS het gezaghebbende Institute of Medicine — een „onafhankelijk wetenschappelijk lichaam dat zich op dit hoogst controversiële terrein niet op een bepaald standpunt heeft vastgelegd” — de financiële middelen verschaft om deze strijdvraag te bestuderen. Het deskundigenpanel van het instituut heeft duizenden wetenschappelijke onderzoeksverslagen doorgelicht en kwam tot de volgende onverbiddelijke conclusie: „Uit het wetenschappelijke bewijsmateriaal dat tot op heden is gepubliceerd, blijkt dat marihuana een breed terrein van psychologische en biologische uitwerkingen bestrijkt, waarvan er sommige, ten minste onder bepaalde omstandigheden, schadelijk voor de menselijke gezondheid zijn. . . . Onze voornaamste conclusie is dat het weinige dat wij zeker weten over de uitwerking van marihuana op de gezondheid van de mens — plus alle vermoedens waartoe wij redenen hebben — ernstige nationale bezorgdheid rechtvaardigt.” — Wij cursiveren.

Hoe dienen christenen deze kwestie echter te bezien? De bijbel gebiedt hun gewoonten te mijden die ’het vlees verontreinigen’ (2 Korinthiërs 7:1). Verder wordt hun daar opgedragen hun ’denkvermogen te beveiligen’ (Spreuken 3:21). Maar zijn er werkelijk harde bewijzen dat marihuana echt een bedreiging vormt voor geest en lichaam? In toekomstige uitgaven zal op deze kwesties worden ingegaan.

[Voetnoten]

[Inzet op blz. 14]

’Het weinige dat wij zeker weten over de uitwerking van marihuana op de gezondheid van de mens — plus alle vermoedens waartoe wij redenen hebben — rechtvaardigt ernstige nationale bezorgdheid.’ — Institute of Medicine in het verslag Marijuana and Health.

[Illustratie op blz. 13]

Jongeren twijfelen aan de bewering dat marihuana schadelijk is wanneer zij de drug zien gebruiken door gestudeerde personen