Een blik op de wereld
Levenstempo
● Japanners lopen sneller, houden er nauwkeuriger lopende klokken op na en verkopen sneller postzegels dan Amerikanen, Engelsen, Italianen, Taiwanezen en Indonesiërs. Dit is de conclusie van een professor in de psychologie aan de Californische Staatsuniversiteit in Fresno, Robert Levine. De onderzoeken werden verricht in zes verschillende landen. Globaal genomen kwamen de Amerikanen op de tweede plaats. Levine zegt dat in Japan en Amerika „snelheid vaak wordt verward met vooruitgang”. Maar hij voegt eraan toe: „Wij verwachten dat toekomstig onderzoek het verband zal aantonen tussen het levenstempo en de mate waarin hartkwalen, hoge bloeddruk, maagzweren, alcoholisme, echtscheiding en andere indicators voor algemeen geestelijk en lichamelijk welbevinden voorkomen.”
De dreiging van synthetische heroïne
● Er kan nu ook synthetische heroïne worden toegevoegd aan de lijst van gevaarlijke drugs die tegenwoordig in sommige Amerikaanse steden alom verhandeld worden. De drug wordt gemaakt van fentanyl, een wettelijk toegestaan narcosemiddel, waaraan een andere chemische structuur wordt gegeven. Eén derivaat is naar men veronderstelt 3000 keer zo sterk als heroïne. Een gebruiker heeft minder dan een miljoenste gram nodig om gedurende vier tot zes uur „high” te blijven. Robert Roberton, hoofd van de Californische afdeling voor Drugsbestrijding, zegt: „Waar wij over praten is de drug van de toekomst. Dit zal heroïne gaan vervangen. . . . Waarom moeite doen om papavers te verbouwen, daar dan heroïne uit te maken en over de grens te smokkelen wanneer je op zo’n goedkope en snelle wijze iets kunt maken dat net zo goed, zo niet beter is?” Volgens de Newyorkse Daily News kan in een klein laboratorium — met ruwe grondstoffen die niet meer dan $10.000 kosten — in enkele weken een hoeveelheid synthetische heroïne worden gemaakt waarmee de stad New York, zo niet het hele land, jarenlang kan worden voorzien.
Dolfijnen gered door klassieke muziek
● In februari werd een Russische ijsbreker erop uitgestuurd om een weg te banen voor naar schatting 1000 tot 3000 beloega’s die waren ingesloten door dikke ijsvelden in de Russische Straat Senyavin. Maar de beloega’s of witte dolfijnen waren niet bereid het schip te volgen. „Ten slotte herinnerde iemand zich dat dolfijnen heel sterk reageren op muziek”, bericht Izvestia. „En zo begon er muziek vanaf het bovendek te schallen. Populaire, krijgshaftige en klassieke muziek. De klassieke muziek bleek bij de beloega’s het meest in de smaak te vallen.” Na enige tijd raakten de dolfijnen volledig aan het schip gewend. „Ze sloten het schip van alle kanten in”, vervolgt het bericht. „Ze waren zo blij als kinderen, ze maakten sprongen en verspreidden zich over het hele ijsveld.” Tegen het eind van februari, na zich een weg te hebben gebaand door 24 kilometer ijs, leidde het schip de dolfijnen ten slotte naar open water.
’Altijd een varken’
● Joodse godgeleerden en wetenschapsmensen bestrijden de door AID (het Amerikaanse Bureau voor Internationale Ontwikkeling) gedane bewering dat de babiroessa — een op een varken gelijkend dier uit Indonesië — voedsel herkauwt en wellicht aanvaardbaar zal zijn als koosjer voedsel. (Leviticus 11:26 verbood de joden vlees te eten van een dier met gespleten hoeven als dit niet herkauwde.) Warren Thomas, de directeur van de Los Angeles Zoo, houdt vol dat de twee babiroessa’s in zijn dierentuin nooit herkauwen. „Met geen mogelijkheid krijg je een zichzelf respecterende rabbi ertoe te geloven dat dit een koosjer varken is”, voegt hij eraan toe. The Wall Street Journal concludeert: „Het laatste woord komt misschien van rabbi J. David Bleich, . . . [een] autoriteit op het gebied van joodse voedselwetten, die beweert . . . dat de babiroessa waarschijnlijk een ’gemuteerd zwijn’ is”, en daardoor onaanvaardbaar is voor joden. ’Eens een varken, altijd een varken’ schijnt de rabbi te willen zeggen — of de babiroessa nu herkauwt of niet.
Zelfs 41.000 levens per maand
● Sinds de Tweede Wereldoorlog hebben gewapende conflicten wel 21 miljoen mensenlevens opgeëist — een gemiddelde van tussen de 33.000 en 41.000 levens per maand — zo verklaart een recent rapport van de Verenigde Naties. Tachtig procent van de totale militaire uitgaven in de wereld — meer dan $800 miljard vorig jaar — werd besteed aan wapens en conventionele strijdkrachten. Het VN-rapport geeft aan dat „de kosten voor één enkele kernonderzeeër gelijkstaan aan de jaarlijkse onderwijsbegroting van 23 ontwikkelingslanden met in totaal 160 miljoen schoolgaande kinderen”.
Vietnam-veteranen
● Hoe ernstig de geestelijke littekens zijn die veteranen in de Vietnam-oorlog hebben opgelopen, werd onthuld in een recent onderzoek door het Ralph Bunche Instituut van de Stedelijke Universiteit van New York. Het onderzoek stelde de kwaliteit van hun huidige leven naast de gevechten die zij hadden meegemaakt. De uitkomst? Van de veteranen die zware strijd hadden meegemaakt, was ruwweg een kwart werkloos — een percentage dat driemaal zo hoog lag als voor degenen die slechts bij lichte gevechten betrokken waren geweest. Ook was 65 procent van degenen die zware gevechten hadden meegemaakt, gescheiden, en was 21 procent al eens gearresteerd. Dit laat zich vergelijken met respectievelijk 29 en 15 procent voor scheidingen en arrestaties onder degenen die slechts lichte gevechtshandelingen hadden meegemaakt.
Betere tanden
● Volgens een onderzoek van het CDC (het Amerikaanse Centrum voor Ziektebestrijding) had 51 procent van de negenjarige kinderen in de periode van 1979 tot 1980 een gebit zonder gaatjes, vergeleken met 29 procent in de jaren 1971-’73. Deze opmerkelijke vooruitgang wordt voornamelijk toegeschreven aan het feit dat meer Amerikanen — momenteel 52 procent — gefluorideerd leidingwater drinken. De Robert Wood Johnson Stichting zegt: „Tegen geschatte kosten van minder dan $1 per kind per jaar, blijft fluoridering voor de maatschappij de goedkoopste en doeltreffendste maatregel ter voorkoming van tandbederf.” Veel medische deskundigen zijn echter allerminst voorstander van medicinale toevoeging van fluoride — een enzymremmer — aan het drinkwater, aangezien het tandbederf bij volwassenen er niet door wordt beperkt en op de lange duur de gezondheid in gevaar kan komen.
Waar wilt u uw prik hebben?
● De doeltreffendheid van een vaccinatie kan afhangen van de plaats waar de arts u een injectie geeft, aldus het Amerikaanse CDC. Die conclusie volgde uit twee afzonderlijke onderzoekingen door het CDC en een vaccinfabrikant waarin geanalyseerd werd in welke mate hepatitis-B-vaccinaties immuniteit teweegbrachten. „In beide onderzoekingen was de reactie op het vaccin aanmerkelijk beter in ziekenhuizen waar men in de arm injecties gaf dan waar men het vaccin in de bil toediende”, zegt het CDC. The New York Times voegt eraan toe: „Degenen die menen dat het meer met de menselijke waardigheid overeenkomt in de arm te worden geprikt dan in het zitvlak, worden daarin nu door wetenschappelijk onderzoek gesteund.”
Breng meer licht in uw leven
● Helder licht heeft „een duidelijk antidepressieve werking”, aldus een studie, geleid door onderzoekers van het Amerikaanse Nationaal Instituut voor Geestelijke Gezondheid. Uit het onderzoek bleek dat er bij 10 van de 13 patiënten die leden aan „winterdepressiviteit” — veroorzaakt door de weinige uren daglicht en de langere binnenshuis doorgebrachte periodes — een gunstige reactie optrad wanneer de verlichting een aantal malen helderder was dan het gewoonlijk in de kamer aanwezige licht. Het licht „veroorzaakte binnen enkele dagen een opvallende verbetering in het humeur die gedurende de hele behandelingsweek aanhield”, aldus het onderzoek. „Verwijdering van licht veroorzaakte gewoonlijk binnen enkele dagen een terugval.”
Gevaarlijk kusje
● Dr. Hans Neumann is tegen wat hij de Amerikaanse „cocktailparty-kus” noemt — een vluchtige kus op de mond die momenteel bij veel mensen populair is wanneer zij kennissen begroeten. „Ik heb gezien hoe gevallen van keelontsteking en infectie van de bovenste luchtwegen op deze wijze worden overgedragen”, en „bovendien zijn er andere, ook niet ondenkbare besmettingsgevaren, zoals herpes”, zo schrijft hij in Connecticut Medicine. Neumann pleit voor de Europese benadering als kennissen elkaar zo nodig willen kussen: Kus elkaar op de wang, of volg het oosterse gebruik, zo zegt hij. „Kussen in het openbaar hóórt niet. Het is gênant.”
Toegenomen onvruchtbaarheid
● Volgens een onderzoek van het Nationaal Centrum voor Gezondheidsstatistieken kan 27 procent van de Amerikaanse vrouwen in de vruchtbare leeftijd geen kinderen krijgen. „Van 54 miljoen gehuwde en ongehuwde vrouwen in de leeftijd van 15 tot 44 hebben 9,4 miljoen zich vrijwillig laten steriliseren als middel tot geboortenbeperking, zijn 1,2 miljoen om andere redenen gesteriliseerd, en hebben 4,4 miljoen een lichamelijk probleem waardoor zij onmogelijk of moeilijk zwanger kunnen worden of een voldragen kind ter wereld kunnen brengen”, aldus een samenvatting van het onderzoek zoals bericht in American Medical News. Het centrum meldt dat operatieve sterilisatie de voornaamste vorm van geboortenbeperking is geworden.
’s Werelds langste tunnel
● Na 21 jaar vanaf twee kanten te hebben gegraven, hebben Japanse weg- en waterbouwkundigen elkaar eindelijk ontmoet in de 53,9 km lange Seikan-tunnel die de eilanden Honsjoe en Hokkaido met elkaar verbindt. Alleen al het onderwatergedeelte is 23,3 km lang, waarmee dit de langste onderwatertunnel ter wereld is. Wat door sommigen wordt betiteld als „de grootste prestatie van de eeuw op bouwkundig gebied”, is echter niet zeker van zijn bestemming. Oorspronkelijk maakte de tunnel deel uit van een plan om Tokio door middel van de befaamde snelle „kogeltrein” te verbinden met Sapporo, Hokkaido’s hoofdstad. Maar nu geven de autoriteiten toe dat het reizen per trein niet kan concurreren met vliegen. Ten einde het gebruik van de tunnel te rechtvaardigen zijn de JNR (de Japanse Nationale Spoorwegen) van plan er in 1987 een gewone treinverbinding doorheen te laten lopen tegen een verlies van naar schatting 34 miljoen dollar per jaar.
Bodemerosie
● „Bodemerosie is bezig elk continent van vruchtbaar land te beroven”, schrijft Lester R. Brown in State of the World 1985. Naar schatting 23 miljard ton bovengrond gaat jaarlijks verloren. Brown voegt eraan toe: „De negenvoudige toename in gebruik van kunstmest en de bijna drievoudige toename in geïrrigeerde landbouwgrond in de wereld sinds het midden van de eeuw hebben de uitwerking van bodemerosie op de opbrengsten gemaskeerd.” Maar het landbouwareaal per hoofd van de bevolking is aan het slinken. Het boek besluit: „Sommige regeringen zijn in gebreke gebleven de bodembescherming enthousiast te ondersteunen omdat ze het verband niet zagen tussen het verlies van bovengrond en de vruchtbaarheid van het land.”
Bescherming tegen lawines
● Tot aan maart van dit jaar zijn volgens de berichten 26 mensen door lawines in de Zwitserse Alpen om het leven gekomen. Dit is een betekenisvolle daling sinds 1951 toen er 98 werden gedood. Niettemin is men bezorgd over een door mensen veroorzaakt probleem waardoor de dreiging van lawines zou kunnen toenemen — zure regen die de bossen doodt. Autoriteiten zeggen dat bossen de beste bescherming tegen lawines vormen; ze voorkomen dat veel lawines op gang komen.
Kinderen zijn duur
● Volgens het Instituut voor Gezinsonderzoek in Australië zijn de jaarlijkse kosten voor de opvoeding van een kind van twee jaar minimaal (in Australische dollars) $861,12 (ongeveer ƒ 1810) en voor een 11-jarig kind $1450,80 (een ƒ 3050), terwijl het $2156,96 (een ƒ 6470) kost om een tiener groot te brengen. De studie maakte melding van de zwaar drukkende financiële last op ouders die kinderen in de late tienerjaren en het begin van hun twintiger jaren onderhouden. Kerry Lovering, die het onderzoek leidde, zei: „Deze langer durende afhankelijkheid, uniek voor het laatste deel van de 20ste eeuw, oefent op alle gezinnen in Australië grote invloed uit.”