Een blik op de wereld
Veel weduwen
● Het IBGE, een federaal orgaan in Brazilië dat zich bezighoudt met statistieken, berichtte onlangs dat er meer dan viermaal zoveel weduwen zijn als weduwnaars. Jessé Montello, de directeur van het IBGE, schreef dit verschil toe aan de langere levensduur van vrouwen, aldus de krant O Globo. Vrouwen hebben een gemiddelde levensduur van 77 jaar, vergeleken bij slechts 72 jaar voor mannen.
Het joodse bevolkingsdeel wordt kleiner
● Het joodse bevolkingsdeel in Amerika — nu minder dan 6 miljoen — is waarschijnlijk aan het slinken, bericht The Wall Street Journal. „Ik denk dat zich in de afgelopen 15 jaar of zo een achteruitgang heeft voorgedaan van tussen de 250.000 tot 450.000”, concludeert Marshall Sklare, directeur van het Centrum voor Moderne Joodse Studies van de Brandeis Universiteit. Waardoor dit komt? Amerikaanse joden brengen niet genoeg kinderen voort om zichzelf te vervangen. Bovendien trouwt een kwart van deze joden buiten hun geloof. Relatief weinig kinderen uit zulke huwelijken sluiten zich bij het judaïsme aan. Ter bestrijding van deze tendens moedigen veel joodse groeperingen tot grotere gezinnen aan. In het liberaal jodendom streeft men ook naar het maken van bekeerlingen. Maar, zo merkt een joods woordvoerder, Gershon Cohen, op, „baby’s verwekt men niet met preken”. Bovendien zijn orthodoxe joden weer geen voorstander van het maken van proselieten.
Doden om een bril
● „Als je bij een open raam in de tram zit, rennen ze langs en kapen hem gewoon van je neus”, zei de 20-jarige Freddie McKee. De 18-jarige Richard Johnson voegt eraan toe, „Mijn vriend Anthony werd voor de zijne neergeschoten”. De rage betreft Cazals, een Westduits brillemerk, uitgevoerd in zwaar, donker plastic. Met hun winkelprijs van ongeveer ƒ 225 tot ƒ 600 zijn ze in veel Amerikaanse steden een statussymbool geworden. Op zijn minst vier jongeren — drie in Philadelphia en één in New York — zijn in gevechten om zo’n bril gestorven. „Het is waanzin”, zegt een vertegenwoordiger aan de Amerikaanse oostkust.
Atomair kruitvat
● Het gecombineerde nucleaire arsenaal van de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie staat gelijk aan 10.000 megaton TNT (een megaton is gelijk aan een miljoen ton), zo zegt het Internationale Instituut voor Strategisch Onderzoek in Londen. Dat komt neer op 3800 pond TNT voor elke man, elke vrouw en elk kind. In poedervorm zou ieders deel van deze hoeveelheid TNT een ruimte van 1,15 kubieke meter in beslag nemen. Het opmerkelijke is dat het nucleaire arsenaal van deze twee supermachten in 1960 overeenkwam met 30.000 megaton TNT — veel meer dan nu. Nauwkeuriger raketten met kleinere kernkoppen hebben ervoor gezorgd dat het overschot aan vernietigingskracht is verkleind.
Epidemie van martelingen
● Vanaf 1980 tot op heden heeft reeds meer dan een derde van alle regeringen in de wereld martelpraktijken gebruikt of oogluikend toegelaten, aldus een 263 bladzijden tellend rapport dat door Amnesty International in Londen werd gepubliceerd. Het rapport, door het tijdschrift Time omschreven als „het omvangrijkste rapport over dit onderwerp tot op heden”, vermeldt met bewijzen gestaafde gevallen van „gruwelijke” en „groteske praktijken”. Niettemin beweert het rapport dat het vanwege geheimhouding en intimidatie van de zijde van regeringen vaak moeilijk is beweringen van martelingen bevestigd te krijgen. Hoewel het internationale raamwerk voor het afschaffen van deze onmenselijke praktijken bestaat, luidt de conclusie van Amnesty „dat het bij regeringen ontbreekt aan de politieke wil om het martelen van mensen te doen ophouden”.
IJslands eerste
● Dit jaar vond voor de eerste keer in de geschiedenis van IJsland een gewapende roofoverval plaats. Twee koeriers die met de ontvangsten van een winkel, een bedrag ter grootte van $70.000, op weg waren naar de bank, werden aangesproken door een man met een geweer. Daar gewapende overvallen in IJsland onbekend zijn, aldus een bericht in The New York Times, schonken zij er eerst helemaal geen aandacht aan toen hij het geld opeiste. Het waarschuwingsschot dat de overvaller op een geparkeerde auto loste, overtuigde hen echter, en zij gaven het geld af.
Niet best voor de hersenen
● Het bewijsmateriaal dat de hersenen van amateur- en beroepsboksers schade oplopen, is „aan geen twijfel onderhevig”, verklaart het Britse Medische Genootschap. Artsen kunnen met röntgen-scanmethoden hersenbeschadigingen bespeuren zelfs voordat de boksers tekenen beginnen te vertonen van onduidelijke spraak, onzekere bewegingen of geheugenverlies. Het rapport van het genootschap zegt dat de schade door herhaalde klappen op het hoofd cumulatief en gewoonlijk onherstelbaar is en oppert dat men boksers een verklaring zou moeten laten tekenen dat zij het risico aanvaarden, zoals ook patiënten die voor een grote hersenoperatie staan, een verklaring te ondertekenen krijgen. Hoewel dit nieuwe onderzoek waarschijnlijk aanleiding zal zijn tot pogingen de sport te verbieden, zijn anderen van mening, zoals een redacteur van de Londense Times het verwoordde, dat „het niet de taak van de overheid is tussenbeide te komen als mensen hun hersenen wensen te beschadigen”.
’Papierjungle’
● Elk jaar betaalt de Amerikaanse regering $149,8 miljard aan rente over haar federale schuld van $1,6 biljoen. Ook weet ze ongeveer $200 miljard bijeen te brengen ter bestrijding van haar jaarlijkse betalingstekort. Hoe doet de regering dat? Ze heeft daarvoor het Bureau of Public Debt. Dit bureau voor overheidsschulden heeft 2400 mensen in dienst. De jaarlijkse uitgaven van het bureau omvatten onder andere $17 miljoen voor het promoten, het bevorderen, van de verkoop van obligaties, $17,3 miljoen wordt besteed aan communicatie (voor het merendeel telefoonrekeningen) en $12,7 miljoen aan het frankeren van post. Het bureau verricht transacties met 44.000 financiële instellingen die obligaties en promessen uitgeven en inlossen. Deze instellingen strijken alleen al aan commissiegelden $44,8 miljoen op. Alhoewel de totale kosten van het bureau jaarlijks $196 miljoen bedragen, noemde een bureaucraat het bedrag „in wezen onbeduidend”.
Geestelijkheid beledigd
● John Butcher, een Britse onderminister, veroorzaakte onlangs een beroering onder de geestelijkheid door hun aan te raden hun politieke bemoeienissen op te geven ten einde aandacht te kunnen schenken aan de vastentijd. Hij redeneerde dat het politiek gezinde geestelijken in de gelegenheid zou stellen „zich op hun voornaamste taken, het redden van zielen en vullen van kerken, te concentreren”. Een snelle, scherpe reactie van de Bisschop van Coventry maakte het standpunt van de Anglicaanse Kerk duidelijk: „Politiek is te belangrijk om alleen aan politici te worden overgelaten. Er zijn belangrijke kwesties aan de orde waarin de kerk moet meespreken.” Later voegde Butcher eraan toe dat geestelijken de politiek ’niet alleen gedurende de vastenperiode, maar voor altijd’ zouden moeten opgeven. Een regeringswoordvoerder zegt dat Butcher ’de geestelijkheid beledigde’.
„Slechter, niet beter”
● Het aantal Amerikaanse priesters staat op een nooit eerder bereikt dieptepunt, bericht The New York Times. Bovendien zijn de inschrijvingen aan de seminaries in 20 jaar van 47.500 tot 12.000 gedaald. Waarom? „Priesters en nonnen moedigen jonge personen er niet toe aan een religieus leven te beginnen”, merkt Dr. Frank Butler op, de coördinator van een onlangs in Chicago gehouden katholieke conferentie over dat probleem. Bovendien heeft het image van de priester veel van zijn luister verloren, zo wordt in het bericht gezegd. Ook wordt genoemd dat veel jonge katholieken een leven met materieel comfort en seksuele vrijheid verkiezen boven een leven van rigoureuze verplichtingen en het celibaat. „Wij bevinden ons niet in een of andere tijdelijke neerwaartse spiraal”, concludeert geestelijke Richard McBrien van de Notre Dame Universiteit. „De situatie wordt slechter, niet beter.”
Commerciële krachtmeting
● De Olympische Zomerspelen van 1984 zijn geheel door grote bedrijven gesponsord zonder dat daar enige subsidie van de overheid aan te pas gekomen is. „De officiële sponsors en leveranciers”, meldt The Wall Street Journal, „hebben voor het recht zich op hun Olympische connecties te mogen beroemen $140 miljoen in contanten en goederen betaald en hebben meer dan $500 miljoen uitgetrokken voor advertenties met Olympische thema’s.” Ofschoon geldelijke ondersteuning door het bedrijfsleven en andere nauwe commerciële banden niet nieuw zijn, overtreft de $140 miljoen het vorige record van $9 miljoen, betaald aan de organisatoren van de Olympische Winterspelen van 1980 in Lake Placid, New York. De hevige concurrentie tussen bedrijven om reclamerechten zeker te stellen, is een commerciële krachtmeting geweest die „de jacht op goud van de sportmensen in het niet doet zinken”, aldus het bericht.
Rondzwervende moordenaars
● Volgens Amerikaanse politiebeambten is er een opvallende toename geweest in moordenaars die van stad naar stad zwerven en hun slachtoffers, meestal vrouwen en kinderen, uitkiezen uit de vreemden die zij ontmoeten. Deze zogenoemde „seriemoordenaars” plegen herhaaldelijk moorden, zonder enig duidelijk motief. Aangezien de meesten zeer intelligent zijn, weinig aanknopingspunten achterlaten en doorreizen naar andere plaatsen, worden er weinigen gepakt. Jaarlijks worden meer dan 4000 lichamen gevonden die niet geïdentificeerd worden, zo zeggen autoriteiten. Minstens de helft daarvan is jonger dan 18 jaar. Veel slachtoffers worden nooit gevonden. „Momenteel lopen daarbuiten mensen rond die 20 of 30 of meer mensen vermoorden”, zei Robert O. Heck, een deskundige op dit gebied van het Departement van Justitie, „en sommigen van hen . . . martelen hun slachtoffers op verschrikkelijke wijze en verminken hen voordat zij hen doden.” Vorig jaar oktober bekenden twee mannen dat zij in de afgelopen acht jaar meer dan 200 personen hadden vermoord tijdens hun omzwervingen op het platteland. Heck schat dat momenteel op zijn minst 35 van zulke moordenaars door het land zwerven. Aangezien seks de meest dominerende factor is bij seriemoorden, zijn functionarissen geneigd de schuld te geven aan het veranderde seksuele gedrag, films die aanmoedigen tot seksueel geweld en blootstelling aan gewelddadige pornografie.