Biiblã saglsã sẽn tõe n sõng-y to-to tɩ y kibl y sũur-kasetã

1-2. a) A Zeova naana a Ãdem ne a Awa tɩ b tõe n maan bõe? b) Bõe la b ra segd n maan n wilg tɩ b sũur nooma ne rẽ?

NINSAALBÃ yaa toor ne rũmsã la robo-rãmbã. Rũmsã manesmã zemsda ne yam ning b sẽn dogd ne wã, tɩ robo-rãmbã yaa b sẽn maan-b bũmb ning yĩngã bal la b maanda. La a Zeova naana ninsaalbã tɩ b tõe n yãk b toorẽ yam, tɩ rẽ yaa bũmb sẽn noom kiris-neb hakɩɩkã wʋsgo. Biiblã wilgame tɩ Wẽnnaam naana d yaab a Ãdem n wõneg a menga. (Sɩng. 1:26, 27) Wẽnnaam kõo a Ãdem ne a Awa tõog tɩ b tõe n yãk b toorẽ yam.

² A Zeova pa kõ a Ãdem ne a Awa noy ka tɛk ye. A yeel-b lame bal tɩ b ges tẽngã yelle, tɩ b rog kamb n pid tẽngã, la tɩ b sak n deeg tɩ yẽ n tar sor n na n wilg-b sẽn segde. (Sɩng. 1:28; 2:16, 17) Bõe la a Ãdem ne a Awa ra tõe n maan n wilg tɩ b sũur yaa noog ne a Zeova sẽn kõ-b sor tɩ b tõe n yãk b toorẽ yamã? A Zeova sẽn maan bũmb nins fãa n kõ-bã ra segd n kɩtame tɩ b sak no-kãens b sẽn nong-a yĩnga, la b sẽn dat n noog a sũur yĩnga.—Yel. 23:15.

3. A Ãdem ne a Awa yãka yam n maan bõe?

³ Biiblã wilgame t’a Ãdem ne a Awa pa yãk yam n maan sẽn yaa sõma ye. B yãka yam n kɩɩs a Zeova. Yaa rat-m-ye n kɩt tɩ b maan woto, pa b sẽn nong a Zeova yĩng ye. (Sɩng. 3:1-7) B yam-yãkrã ket n namsda tõnd hal baa rũndã.—Rom. 5:12.

4. a) Bõe la tõnd fãa segd n maane? (Galat-rãmbã 6:5) b) Bõe yell la d na n gom sõs-kãngã pʋgẽ?

⁴ Rũndã-rũndã vɩɩmã yaa toogo, bala beoog sẽn vẽeg fãa d segd n yãka yam bũmb wʋsg wɛɛngẽ, tɩ rẽ yaa zɩɩb sẽn dog d zugu. (Karm-y Galat-rãmb 6:5.) Yam-yãkr kẽer yaa nana, tɩ sãnda yaa toogo. Bõe la d tõe n maan tɩ d yam-yãkr toor-toorã yɩ a Zeova noogo. Pipi, d segd n sak n deegame tɩ d rata a Zeova sõngre. (Yel. 16:3; Zer. 10:23) Baa a Zeezi sẽn wa n be tẽngã zug n yaa ned sẽn zems zãngã, a wilgame t’a rata a Zeova sõngre. (Ebre. 5:7) Rẽnd tõnd sẽn yaa ninsaalb sẽn pa zems zãngã n dat a Zeova sõngr n yɩɩda. A Zeova sẽn naan tõnd tɩ d tõe n yãk d toorẽ yamã sẽn yãk a toogo, a kõo tõnd bũmb a to n na n sõng-do. Yaa sũur-kasetã. Masã, d na n bao n bãnga d sũur-kasetã sẽn tõe n sõng-d to-to tɩ d bãng n yãkd yam.

SŨUR-KASETÃ YAA BÕE?

5. a) Sũur-kasetã yaa bõe? b) Wãn to la sũur-kasetã sõngd tõndo? (Rom dãmbã 2:14, 15)

⁵ Sũur-kasetã yaa bũmb sẽn be d ned kam fãa sũurẽ, n sõngd-a t’a tõe n bãng bũmb sã n yaa sõma bɩ wẽnga. Baa neb nins sẽn pa mi a Zeova noyã tara sũur-kaseto. (2 Kor. 4:2) D sũur-kasetã tʋmda wa bʋ-kaooda, n tõe n sõng-d tɩ d bãng d tagsa bɩ bũmb d sẽn maan sã n yaa sõma bɩ wẽnga. (Karm-y Rom dãmb 2:14, 15.) A leb n tõe n keoog-d lame, tɩ d ra maan bũmb d sẽn mi tɩ yaa wẽng ye. (1 Sãm. 26:8-11) D sũur-kasetã tõe n kɩtame me tɩ d maan bũmb d sẽn mi tɩ yaa sõma. La a Zeova sẽn naan tõnd tɩ d tõe n yãk d toorẽ yamã, pa rat n yeel tɩ d sẽn yãk yam ning fãa noom-a lame ye. D sũur-kasetã segd n sõnga tõnd tɩ d bãng yam d sẽn dat n yãk sã n yaa sõma bɩ wẽnga.

6. Bõe yĩng tɩ d pa tõe n teeg d sũur-kasetã wakat fãa?

⁶ La pa wakat fãa la d tõe n teeg d sũur-kasetã ye. D sũur-kasetã pa zems zãnga, wa tõnd mengã sẽn pa zems zãngã. B sẽn wub tõnd to-to wã, d buudã neb minundã la d tʋls-wẽnsã tõe n kɩtame tɩ d sũur-kasetã pa tʋmd sõma ye. Biiblã yeelame tɩ neb kẽer sũur-kaset “ka pãnga,” la tɩ sãnda rẽnd “rẽgmame.” A yeelame me tɩ kẽer sũur-kaset riglmame “tɩ yaa wa b ning-a-la bãnd ne kut sẽn wɩng wʋsgo,” la tɩ sãnda rẽnd yaa “wẽng” menga. (1 Kor. 8:12; Tɩt 1:15; 1 Tɩm. 4:2; Ebre. 10:22) Sũur-kaset a woto pa tõe n wilg-d sor tɩ d bãng n yãk yam ye. A yaa wa montr sẽn pa kẽnd sõma tɩ d segd n ningd-a lɛɛr wakat-wakate. Rẽnd d sã n dat tɩ d sũur-kasetã tʋmd sõma, d segd n modgame n kibl-a. (1 Pɩy. 3:16) Wãn to la d tõe n kibl d sũur-kasetã?

D SẼN TÕE N KIBL D SŨUR-KASETÃ TO-TO

7-8. a) Bõe n tõe n sõng-d tɩ d kibl d sũur-kasetã? b) Wãn to la Biiblã saglsã tõe n sõng-do? Rɩk-y makre. (Ges-y fotã me.)

⁷ Wãn to la d tõe n kibl d sũur-kasetã? D segd n karemda Biiblã daar fãa, n baood n bãngd a Zeova tagsg sẽn yaa a soab sõma la wẽngã wɛɛngẽ. D sã n bao n bãng Wẽnnaam noyã sõma, d bãngda a sẽn get yɛlã to-to wã. La sõsg ning sẽn loogã pʋgẽ, d yãame tɩ noor sõngda tõnd bũmb takɩ wɛɛngẽ bala. Rẽ n so tɩ d segd n baood n bãngd a Zeova noyã sẽn tik bũmb nins zutã. D sã n maand woto, na n sõng-d lame tɩ d bãng a Zeova sẽn get yɛlã to-to wã sõma.—Eza. 55:9.

⁸ D tõe n maka d vɩɩmã ne ned sẽn togd sor we-raoog pʋgẽ, tɩ soay la bãn kae ye. A sã n get wĩndgã la ãdsã, tõe n sõng-a lame t’a bãng zĩig ning a sẽn segd n teese. La a sã n tar kart sẽn wilgd bũmb kẽer sẽn be weoogẽ wã, wala makre tãens la kʋɩlse, na n sõng-a lame n yɩɩda. Kart a woto na n sõng-a lame t’a kɩs sɩd t’a sẽn teesd zĩig ningã yaa sõma, wall sõng-a t’a bãng a sã n tudgame. Tõnd raabã yaa ta a Zeova yam, tɩ Biiblã yaa wa kart sẽn wilgd tõnd d sẽn tõe n maan dẽ to-to. D sã n tũud bũmb nins d sẽn bãngd Biiblã pʋgẽ a Zeova sẽn get yɛlã to-to wã wɛɛngẽ wã, d na n kɩsa sɩd tɩ d bee so-sõngã zugu, la tɩ d na n nooga a Zeova sũur wakat fãa.

9. Bõe me n tõe n sõng-d tɩ d kibl d sũur-kasetã? (Rom dãmbã 9:1)

⁹ Sẽn na yɩl n kibl d sũur-kasetã sõma, d rata Wẽnnaam vʋʋsem sõngã sõngre. (Karm-y Rom dãmb 9:1.) Vʋʋsem sõngã na n sõng-d lame tɩ d bãng a Zeova sẽn get yɛlã to-to wã. A leb n tõe n kõ-d-la raab la tõog tɩ d maan yɛlã wa a Zeova sẽn datã. (Fili. 2:13) La bõe la d tõe n maan n paam a Zeova vʋʋsem sõngã sõngre?

10. Bõe la d tõe n maan n paam vʋʋsem sõngã sõngre? (Luk 11:10, 13)

¹⁰ Pʋʋs-y Wẽnnaam n kos vʋʋsem sõngã. (Karm-y Luk 11:10, 13.) D tõe n basa d yam t’a Zeova rat n kõ-d-la a vʋʋsem sõngã. (Zã 3:34) A kõta neb nins sẽn sakd-a wã a vʋʋsem sõngã ne yamleoog wakat fãa. (Yel. 1:23; Zak 1:5) La bõe me n tõe n sõng-d tɩ d kibl d sũur-kasetã?

11. a) Bõe n segd n tall yõod ne tõnd n yɩɩda? b) Bõe yĩng tɩ d segd n kibl d sũur-kasetã t’a tʋmd sõma?

¹¹ D modgd n tat a Zeova yam wakat fãa. (Yel. 8:34, 35) Rẽ n segd n tall yõod ne tõnd n yɩɩda. D sã n tẽegd rẽ yell d yam-yãkr fãa pʋgẽ, tõe n sõng-d lame tɩ d kibl d sũur-kasetã. D sã n kibl d sũur-kasetã sõma d na n geta yɛlã wa a Zeova sẽn get-b to-to wã, n pa rat n maan bũmb n sãam a sũur ye. D sã n get vɩɩmã sẽn yaa toog to-to rũndã-rũndã wã, d bãngdame tɩ tara yõod tɩ d kibl d sũur-kasetã. D mi n segd n yãka yam bũmb kẽer wɛɛngẽ, tɩ b yaool n pa gom rẽ yell vẽeneg Biiblã pʋgẽ ye. Wala makre, pemsmã kokre, tʋʋmã, karengã wall tũud-n-taarã wɛɛngẽ. Woto wã, d maanda wãn n bãng d sẽn yãkd yam nins bõn-kãens wɛɛngẽ wã sã n tata a Zeova yam?—2 Kor. 1:12.

12. Bõe n tõe n sõng-d tɩ d bãng d sũur-kasetã sã n wilgd-d-la sor sõma? (Efɛɛz rãmbã 5:10)

¹² Bʋgsd-y bũmb nins y sẽn karemd Wẽnnaam Gomdã pʋgẽ wã zugu. (Yɩɩn. 49:3) Y sã n wa karemd Biiblã bɩ y baood goam sẽn na n sõng-y tɩ y bãng a Zeova sẽn get yɛlã to-to wã n paase. (Karm-y Efɛɛz rãmb 5:10.) Rẽ na n sõng-y lame tɩ y bãng y sũur-kasetã sã n wilgd-y-la sor sõma tɩ y bãngd n yãkd yam. (Yel. 2:4-9, 11-13) Biiblã saglsã tõe n sõng-d lame tɩ d kibl d sũur-kasetã, la b sõng-d tɩ d kẽn wa a Zeova sẽn datã.—Ebre. 5:14.

13. Bõe la d pa segd n maane? Rɩk-y makre.

¹³ Ra yãk-y yam n yaool n baood n na n bãng a Zeova sẽn get yɛlã to-to wã ye. B sẽn sãam Zerizalɛm yʋʋmd 607 sẽn deng a Zeezi rogmã poore, Israyɛll neb n kell n zĩnd Zida soolmẽ wã. B yeela a Zeremi yaa: “Bɩ fo Wẽnnaam a Zeova wilg tõnd sor ning zug d sẽn segd n kẽne, la bũmb ning d sẽn segd n maane.” (Zer. 42:3-6) La rẽ tɩ b zoe n yãka b sẽn dat n maan bũmb ningã. A Zeova sẽn yeel-b tɩ b maan bũmb sẽn pa ta b raabã, b kell n maana b sẽn da yãk yam n na n maan bũmb ningã, tɩ wa ne yel-beedo. (Zer. 42:19-22; 43:1, 2, 4) D pa rat n yɩ wa nin-kãens ye. Nand tɩ d yãk yam bũmb ning wɛɛngẽ, d segd n deng n maana vaeesg n bao Biiblã sagls sẽn na n sõng-d tɩ d bãng a Zeova sẽn dat tɩ d maan bũmb ningã, n modg n maan dẽ.

14. D sã n wa rat n yãk yam, bõe yĩng tɩ d segd n tũ Biiblã saglse?

¹⁴ Tikd-y Biiblã sagls n yãkd yam. (Mat. 7:24-29; Zak 1:23-25) D sã n tikd Biiblã sagls zug n yãkd yam, d basdame tɩ vʋʋsem sõngã wilgd-d sore. Rẽ na n kɩtame t’a Zeova ket n kõt tõnd a vʋʋsem sõngã. (Tʋʋ. 5:32) La d sã n pa sakdẽ tɩ vʋʋsem sõngã wilgd-d sor wall d kɩɩsd-a, d tõe n ‘sãama a sũuri.’ (Efɛɛ. 4:30; Eza. 63:10; Tʋʋ. 7:51) Rẽ pʋd n tõe n kɩtame t’a Zeova reeg a vʋʋsem sõngã n bas tõndo. (Yɩɩn. 51:11; 1 Tes. 5:19) Na n yɩɩ yel-beedo, bala pãng ning vʋʋsem sõngã sẽn kõtã yaa tɩlɛ ne-do.—Efɛɛ. 3:16.

D SẼN TÕE N MAAN TO-TO N PAAM BIIBLÃ SAGLS SẼN NA N SÕNG-DO

15-16. a) Bõe la d tõe n maan n paam Biiblã sagls sẽn na n sõng-do? b) Biiblã sagl-bʋs n tõe n sõng Biibl karen-biig t’a bas sɩgaar yũubu?

¹⁵ Tʋm-y ne vaeesgã tʋʋm-teedo. Nand tɩ d tũ Biiblã saglse, d segd n tika vɛrse-rãmbã zug n bao n wʋm b võore. Wala makre, y Biibl karen-biig sã n pa wʋmd a sẽn segd n bas sɩgaarã yũubã võore, a tõe n yeelame yaa: ‘B pa gomd sɩgaar yũub yell Biiblã pʋgẽ ye. Rẽ wã, bõe n wilgd tɩ yaa wẽnga?’ Bõe la y tõe n maan n sõng-a t’a yã Biiblã sagls sẽn na n sõng-a t’a bãng tɩ sɩgaar yũub pa sõma? Bũmb a ye sẽn tõe n sõng-y yaa Vaeesg sebre, a Zeova Kaset rãmbã yĩngã. Wilg-y-yã-a gom-zug ning sẽn yaa: “Tabã la sɩgaarã.” Gom-zu-kãng tẽngre, a na n yãa sõsg gom-zug sẽn yaa: “Bõe la Biiblã yet sɩgaarã yũub wɛɛngẽ?” (Ges-y yʋʋmd 2014 sigr kiuug pipi daar Gũusg Gasgã.) A sã n karem sõs-kãnga, vɛrse-bʋs la sagl-bʋs la a na n yã?

¹⁶ Ad Biiblã sagls a nu sẽn be sõs-kãng pʋgẽ n tõe n sõng y Biibl karen-biigã. 1) D pa segd n lebg bũmb sẽn tõe n kʋ-d yamb ye. (Rom. 6:16) 2) D segd n laka d meng ne bũmb ning fãa sẽn tõe n wa ne bãase. (2 Kor. 7:1) 3) D rat n tũu a Zeova ne d sũurã fãa, ne d yamã fãa la ne d pãngã fãa. (Mat. 22:37) 4) D pa segd n maan bũmb sẽn na n wã d taabã ye. (Mat. 22:39; 1 Kor. 10:24) 5) A Zeova tõe n kõ-d-la pãng tɩ d maan sẽn yaa sõma. (Fili. 4:13) Rẽnd baa Biiblã sẽn pa gomd sɩgaar yũub yell vẽeneg-vẽenegã, sagls nins sẽn be a pʋgẽ wã tõe n sõnga y Biibl karen-biigã t’a bãng a Zeova tagsg sẽn yaa a soab rẽ wɛɛngẽ.

17. Bõe la saam-biig ne saam-bi-poak sẽn segend b yi-kãadem tõe n maane, n paam Biiblã sagls sẽn na n sõng-b tɩ b bãng n yãk yam?

¹⁷ Bõe la saam-biig ne saam-bi-poak sẽn segend b yi-kãadem tõe n maane, n paam Biiblã sagls sẽn na n sõng-b tɩ b bãng n yãk yam? Bãmb me tõe n gesa Vaeesg sebrã pʋgẽ. A gom-zug ning sẽn yaa: “Kãadem, la kãadem kibsã” tẽngre, b sõdga sõss toor-toore, tɩ Biiblã sagls be b pʋsẽ. Ad sagls a yoob sẽn dat n kẽ-b kãadmã sẽn segd n tags b zugu. 1) Bũmb fãa segd n maana a Zeova waoogr yĩnga. (1 Kor. 10:31, 32) 2) D segd n ningda fut sẽn zemse, la sẽn pa hobragi ye. (1 Tɩm. 2:9; 1 Pɩy. 3:3, 4) 3) D pa segd n yɩ wa dũniyã rãmb sẽn wilgd b paoong ne wuk-m-mengã ye. (Zã 17:14; Zak 1:27; 1 Zã 2:15, 16) 4) D segd n sigla bũmb fãa sõma tɩ zũnd-zãnd ra zĩnd ye. (1 Kor. 14:40) 5) Reem sẽn naag ne tʋʋm-yood la rã-tɩgr pa segd n zĩnd yi-kãadmã kibs sasa ye. (Gal. 5:21) 6) B segd n yãka ned sẽn na n ges tɩ bũmb fãa maan wa a Zeova sẽn datã.—Zã 2:8, 9.

18-19. a) Seb-bʋg me n tõe n sõng-do? b) Wãn to la y tõe n tũnug ne seb-kãng n paam Biiblã sagls sẽn na n sõng-y tɩ y bãng n yãk yam kibs-rãmbã wɛɛngẽ? (Ges-y zĩ-gũbrã me: “Y mii a Zeova tagsg sẽn yaa a soab yel-kãensã wɛɛngẽ bɩ?”)

¹⁸ Sebr a to sẽn sõngd neb wʋsg yaa D sẽn tõe n tũ Biiblã sagls to-to sebrã. Seb-kãng tara gom-zut wʋsgo, la vɛrse-rãmb sẽn gomd rẽ yelle. D sã n lak gom-zug zĩigẽ, d yãta sogsg sẽn tar loees ne gom-zugã, la vɛrse-rãmb sẽn tõe n sõng-d tɩ d bãng a Zeova tagsg sẽn yaa a soab rẽ wɛɛngẽ. Wala makre, kiris-ned tõe n sokda a meng a sã n tõe n naag n maana kibs ninga. A sã n lak gom-zug ning sẽn yaa “Kibs-rãmbã” zĩigẽ, a na n yãa gom-zu-bil sẽn yaa: “Kibs-rãmb kiris-nebã sẽn pa maande.”

¹⁹ Ad bũmb kẽer yell b sẽn gomd zĩ-kãnga: “Bõe yĩng tɩ d pa segd n naag n maan tigr sẽn naag ne ziri tũudmã yɛla? (1 Kor. 10:21; 2 Kor. 6:14-18; Efɛɛ. 5:10, 11)” Rẽ poore, b sõdga tig kẽer sẽn pa sõma. Gom-zu-bil ning sẽn yaa: “Tig b sẽn maand tẽng yʋʋr yĩngã” tẽngre, b sõdga vɛrse-rãmb sẽn tõe n sõng kiris-ned t’a bãng a sã n tõe n naag n maana tigr b sẽn maand n tẽegd bũmb goosneema wall tẽng neb sẽn tõog n maane, tigr b sẽn maand n tẽegd tẽnsã ne taab zabã, pa rẽ bɩ tigr b sẽn maand n waoogd ninsaalb wa b sẽn waoogd Wẽnnaamã. D sũur nooma wʋsg ne a Zeova siglgã, a sẽn kõt tõnd tʋʋm-teed a woto sẽn tõe n sõng-d tɩ d kibl d sũur-kasetã.

KƖS-Y SƖD TƖ Y KIBLA Y SŨUR-KASETÃ SÕMA

20. Bõe n tõe n kɩt tɩ d bas d yam tɩ d kibla d sũur-kasetã sõma?

²⁰ D sũur yaa noog a Zeova sẽn naan-d tɩ d tõe n yãk d toorẽ yamã. La d bãngame tɩ d sã n dat n yãkd yam sẽn noom a Zeova, d segd n kibla d sũur-kasetã. D sũur-kasetã sã n paam kiblg sõma, a na n sõngd-d lame tɩ d yãkd yam sẽn waoogd a Zeova la sẽn zems ne a raabã. Sẽn na yɩl n tõog n maand woto, d rata a Zeova vʋʋsem sõngã sõngre. Bɩ d ket n pʋʋsd a Zeova n kot a vʋʋsem sõngã, la d sakd n tũud sor ning vʋʋsem sõngã sẽn wilgd tõndã. Biiblã saglsã me sõngd-d lame tɩ d kibind d sũur-kasetã. Bɩ d tʋmd ne bõn-kãensã fãa sõma, tɩ rẽ la d na n yã tɩ Wẽnnaam Gomdã sɩd tõe n nafa tõnd wʋsgo.—2 Tɩm. 3:16, 17; Ebre. 4:12.