Scientist-te’n An Hriat Loh Chu
Scientist-te chuan vân thengreng khi kawng tinrêngin an zir chiang tawh niin a lang a. Chuti chung pawhin, zawhna pawimawh tak tak chhân theih loh an la nei ṭeuh a ni.
Scientist-te chuan vân thengreng lo awm ṭan dân leh nunna lo inṭan dân an hria em? A chhânna mâwlmang tê chu an hre lo tih a ni. Mi ṭhenkhat chuan science pêng pakhat, vân lam chanchin zirna chuan vân thengreng lo inṭan dân a hrilhfiah thei niin an sawi a. Amaherawhchu, Pathian a awm leh awm loh hriat phâk a ni lo tih ngaih dân neitu, Dartmouth College-a vân lam chanchin zir mi, professor Marcelo Gleise-a chuan chutianga sawitute chu: “Vân thengreng lo inṭan dân chungchâng kan la hrilhfiah ngai lo,” tiin a chhâng a ni.
Chutiang bawk chuan, Science News magazine-a thuziak pakhat chuan nunna lo inṭan dân chungchângah: “Leia nunna lo inṭan dân dik tak chu chhui chhuah theih a ni lo: Hmân laiin he leiah hian eng nge thleng tih târ langtu, leilunga thil awm tam zâwkte chu a rîralna a rei tawh,” tiin a sawi a. Chûng thute aṭang chuan, vân thengreng leh nunna lo inṭan dân chungchânga zawhna hi science-in a la chhâng lo tih kan hre thei a ni
Mahse, ‘leia nunna hi siam a nih chuan tu siam nge ni ang?’ tiin i ngaihtuah mai thei a. Hêng zawhnate hi i zâwt mai thei bawk: ‘Siamtu fing leh hmangaihna ngah tak a awm a nih chuan, engvângin nge a thil siam mihringte hian hrehawm an tawrh a phal? Engvângin nge sakhaw hrang hrang awm a phal? Engvângin nge amah betute’n thil ṭha lo tam tak an tih a phal?’ tihte hi.
Chûng zawhnate chu science chuan amah maiin a chhâng thei lo va. Nimahsela, chu chu a chhânna lungawithlâk tak i hmu thei lo tihna a ni lo. A nihna takah chuan, mi tam takin a chhânna lungawithlâk takte chu Bible-ah an hmu tawh a ni.
Scientist ṭhenkhatin Bible an zirna aṭanga Siamtu a awm tih an rin nachhan hriat i duh chuan jw.org tlawh la. Video hrang hrang awmna Nunna Bul Inṭanna Chungchânga Thlîr Dânte tih chu zawng ang che.