JULY 6-12, 2026
HLA 98 Pathian Thâwk Khum Lehkha Thute
Bible Thu Bulte—Engvângin Nge A Pawimawh?
“In taksa chu hlân tûrin ka ngên a che u . . . Chu chu in ngaihtuah theihna hmanga rawngbâwlna thianghlim hlanna a ni.”—ROM 12:1.
A TUM BER
Thu bulte chu eng nge a ni tih leh Bible kan chhiar huna kan hmuh thiam theih dân hrilhfiah.
1-2. (a) Engvângin nge Bible hi hmân lai lehkhabu tia kan koh theih? (b) Engvângin nge Bible hi tûn laiah pawh a la hman tlâk reng?
BIBLE hi hmân lai lehkhabu a ni a. Kum 3,500 vêl liam taa ziah ṭan niin, kum 2,000 dâwn kal ta khân ziah zawh a ni. Mahse, tûn laiah pawh, Bible lehkha phêka kan hmuh “Pathian thu” hi a nungin, thil a ti thei tak zet a. (Heb. 4:12; 2 Tim. 3:16, 17) Mi maktaduai tam tak chuan tûn lai khawvêla harsatnate hmachhawn thei tûrin Bible-in a ṭanpui tih mi mal takin an tawng a ni.
2 A nih leh, engtin nge chutiang lehkhabu hlui tak chu tûn laiah pawh a la hman tlâk reng theih? A chhan bul pahnih a awm a. Pakhatna, Bible-a thute hi Siamtu fing tak “Pathian nung” hnên aṭanga lo kal a ni a. (1 Tim. 4:10; Rom 16:26, 27) Pahnihna, Bible-ah hian eng lai pawha ṭangkai reng thu bulte târ lan a ni bawk. Mi chuan eng hun laiah pawh damin, eng ang harsatna pawh hmachhawn mah se, chûng thu bulte chu a ṭangkaipui reng thei a ni.
3. He thuziakah hian eng zawhnate nge chhân a nih ang?
3 Bible thu bulte chu eng nge ni? Engvângin nge chûngte chu tûn laiah kan tân a pawimawh êm êm? Engtin nge Bible kan chhiar hunah thu bulte chu kan hmuh thiam theih ang? He thuziakah hian chûng zawhnate chu chhân a ni ang a. Isua zirtîrnate’n thu bul hlutna a târ lan dânte pawh kan hmu bawk ang.
BIBLE THU BULTE CHU ENG NGE NI?
4. Bible thu bulte chu eng nge ni?
4 Bible thu bulte chu Pathian dânte ṭanchhan thutak bulpuite an ni a. A châng chuan, thu bulte chu dânahte chiang taka târ lan a ni a. (Mt. 22:37) Mahse, thu bulte chu dânte aiin a chungnung zâwk a ni. Dânte chu eng emaw tân bîk chauhva hman a ni thei a. Hunbi, a nih loh leh dihmun eng emaw bîk atâna pêk a ni thei bawk. Mahse, Bible thu bulte erawh chuan Jehova ngaihtuah dân chu zau takin a târ lang a ni. Thu bulte chu dân pêk a nih chhan tia hrilhfiah theih a ni a. Jehova dân pêk zawng zawngah hian chhan ṭha a awm vek a ni. Chuvângin, chûng dânte ṭanchhan thu bulte chu dinhmun hrang hrang leh eng lai pawha hman theih a ni a. (Sâm 119:111) Dânte chu thlâk danglam a nih theih rualin, thu bulte erawh danglam thei lo leh hlui thei lo a ni.—Is. 40:8.
5. Dânte leh thu bulte inan lohna chungchângah eng entîrna nge kan hman theih? (Milem en bawk rawh.)
5 Dânte leh thu bulte inan lohna hre thiam lehzual tûrin he entîrna hi han ngaihtuah teh. Nu pakhat chuan a fa naupang hnênah, ‘Thuk hi khawih suh,’ a ti a. Chu chu thupêk, a nih loh leh dân a ni. Mahse, chu dân phêna awm thu bul chu hei hi a ni: Thil sâ rêng rêng khawih suh; chuti lo chuan, i intikâng ang, tih hi. Chu thu bul chu thuk atân chauhva hman a ni lo va. Thawmhnaw nawhna te, in chhûng tih lumna (heater) te, a nih loh leh min tikâng thei thil sâ eng pawh atâna hman theih a ni. Chu thu bul chu in chhûngah chauh ni lovin, hmun dangahte pawh a hman theih bawk a. Ni e, naupang a lo ṭhan len chuan, thuk chu a hman ngei a rinawm a. Mahse, a intihkan loh nâna fîmkhur taka a hman erawh a la ngai reng dâwn a ni. Chutiang chuan, dân chu a danglam thei a; mahse, thu bul erawh a danglam ngai lo.
Dân chu danglam thei mah se, a phêna awm thu bul erawh a danglam ngai lo (Paragraph 5-na en rawh)
ENGVANGIN NGE BIBLE THU BULTE CHU A PAWIMAWH?
6. (a) Jehova’n a Thu Bible-ah eng nge min pêk? (b) Engtin nge Jehova’n min chawimawi?
6 Jehova’n min hmangaih avângin dinhmun hlauhawmte kan pumpelh theih nân dân hmangin kaihhruaina eng emaw bîk min pe a. (Jak. 2:11) Chu bâkah, chûng dân phêna awm thu bulte, a nih loh leh a ngaihtuah dânte chu hre thiam tûrin min ṭanpui a ni. A Thu Bible hmangin, kan nun kawng hrang hrang atâna kaihhruainate chu, dân târ lan bîk fak awm lovin, min pe bawk. Bible thu bulte chuan thu tlûkna ṭha siam tûr leh thil dik ti tûrin min ṭanpui a. Chûng thu bulte min pêkna hmangin, Jehova chuan min chawimawi a, amah kan hmangaihzia leh a tehnate kan ngaihhlutzia târ langtu thu tlûknate siam tûrin zalênna min pe a ni.—Gal. 5:13.
7. Bible thu bulte hlutna chungchângah eng entîrna nge kan pêk theih? (Milem en bawk rawh.)
7 Bible thu bulte’n min ṭanpui theih dân entîr nân, ram ṭhenkhata kawngpuia motor khalhtute hmuh theih kawng kawhhmuhna sign-te hi han ngaihtuah teh. Chûng sign tam takte chuan a zâwm lotute chu hrem theihna dânte a awm tih a hriattîr a. Chûng sign-te chu motor khalh chak chin phal zât, a nih loh leh motor khalhtu chu a motor tiding tûra hriattîrnate an ni thei a ni. Mahse, sign dang tam tak chuan motor khalhtute chu dinhmun hlauhawm thleng theite chauh a hriattîr a. Entîr nân, chûng sign-te chu kawng a nâl thei tih leh kawngah ramsate an lo kal thut thei tih hriattîrna an ni thei a ni. Tawn hriat ngah tak motor khalhtu chuan dinhmun hlauhawmte hriattîrtu sign-te a hmuh hunah a ngaihruat thiamna hmangin, fîmkhur takin a khalh ngei ang. Entîr nân, ruah emaw, vûr emaw a tla a nih chuan, chutiang dinhmun hlauhawmah a motor khalh dân chu a ṭûl angin a siamrem dâwn a ni. Chutiang bawkin, Kristiante chuan Pathian Thu-in a dem nungchang tawh phawt chu an pumpelh tûr a ni a. Chu bâkah, Pathian dânte bawhchhiattîr theitu ngaihtuahnate leh thil tih eng pawh chu an pumpelh bawk ang. Chutianga ti thei tûr chuan an ngaihruat thiamna an hman a ngai dâwn a ni.
Kawng kawhhmuhna sign tam tak chuan lîrthei khalhtute chu dinhmun hlauhawm thleng theite a hriattîr a. Bible thu bulte pawhin chutiang chuan min ṭanpui thei a ni (Paragraph 7-na en rawh)
8. Rom 12:1, 2-naa târ lan angin, Bible thu bulte zawnna chuan eng ti tûrin nge min zirtîr theih?
8 Mahse, Bible thu bulte zawn, a nih loh leh nunpuina aṭangin hlâwkna dang tam tak pawh a awm a. Entîr nân, thil eng emaw chungchânga Jehova ngaihtuahna hre thiam tûra zirtîr kan ni a. Bible kan chhiar hunah zir tûr pawimawhte hriat kan tum a. Jehova’n chûng zir tûrte a Thu Bible-a a telh chhan leh chûng thute kan hlâwkpui theih dân chu hriat kan duh bawk. Chutiang chuan, Jehova rawng kan bâwlnaah kan “ngaihtuah theihna” hman dân kan zir a. “Pathian duh zâwng, a ṭha leh pawm tlâk leh ṭha famkim chu” eng nge a ni tih kan chian a ni.—Rom 12:1, 2 chhiar rawh.a
9. Bible thu bulte nunpuina aṭangin eng hlâwkna dangte nge kan neih? (Hebrai 5:13, 14)
9 Bible thu bulte nunpui dân zirna chuan Kristian mi puitling ni tûrin min ṭanpui. Bible thu bulte kan nunpui hian Jehova nêna kan inlaichînna a ṭha lehzual a. (Hebrai 5:13, 14 chhiar rawh.) Naupangte chuan dinhmun hrang hranga awm dân tûr an hriat theih nân, an nu leh pate’n dân tam tak an siamsak a ngai thei a. Chûng dânte chu hrem an hlauh avâng chauhva zâwm an ni thei a ni. Mahse, Jehova chuan naupang ang ni lovin, mi puitling angin min cheibâwl a. Ani chuan a duh zâwng nêna inmil thu tlûknate kan siam ang tih a ring tlat a, chutianga kan tih chuan a thinlung kan tilâwm tak zet ang.—Sâm 147:11; Thuf. 23:15, 26; 27:11.
ENGTIN NGE BIBLE THU BULTE KAN HMUH THIAM THEIH?
10. Engtin nge Bible thu bulte kan hmuh thiam theih?
10 Bible-a zir tûrte kan zawn hian thil eng emaw chungchânga Jehova ngaihtuah dân leh rilru awm dânte min hriatthiamtîrtu thu bulte kan hmu a. Dân ṭhenkhatte pêk a nih chhan hriat kan tum hunah pawh thu bulte kan hmu chhuak bawk ṭhîn. Chûng dânte pêk a nih chhan kan hriatthiam poh leh, Jehova chungchâng kan hre thiam lehzual a. Mahse, Jehova ngaihtuah dânte hre thiam tûr chuan, a ṭanpuina dîla kan ṭawngṭai a, mahni ngaihtuah thiamna kan hman a ngai a ni. (Thuf. 2:10-12) Hêng zawhnate hi kan inzâwt thei a: ‘Engvângin nge Pathianin he dân hi a pêk? Jehova’n he thil tih hi a pawm lo a nih chuan, hetiang ang thil tih dangte pawh engtin nge a thlîr ang? He Bible thu aṭang hian eng nge ka zir a, engtin nge ka nunpui theih ang?’ tihte hi. Jehova’n dân a pêk chhante leh Bible thute aṭanga zir tûrte kan hriat thiam tawh chuan, a duh zâwng nêna inmil thu tlûkna ṭhate kan siam thei ang.
11. Engtin nge Isua’n Tlâng Chunga a Thusawiah Bible thu bulte kan hmuh thiam theih dân min zirtîr? (Milem en bawk rawh.)
11 Tlâng Chunga a Thusawiah, Isua chuan Bible thu bulte hmuh thiam theih dân min zirtîr a. Entîrna pathum i lo ngaihtuahho vang u. Dinhmun tinahte chuan, Isua’n dân a sawi lang hmasa a. Chumi hnuah, dân phêna awm thu bul chu a târ lang a ni. Chûng Isua thusawite kan chhût ngun hunah, thu bul a târ lante tûn laia kan nunpui theih dân kan hria ang a. Chutih rualin, chûng kan thil zirte kan hlâwkpui theih dân kan hre bawk ang.
Tlâng Chunga a Thusawiah, Isua chuan Pathian dân phêna awm Bible thu bulte hmuh thiam dân min zirtîr (Paragraph 11-na en rawh)
12. Matthaia 5:21, 22-a târ lan dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? (Milem en bawk rawh.)
12 Matthaia 5:21, 22 chhiar rawh. “Tual i that tûr a ni lo.” He dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? Jehova chuan kan thil tih, kan ṭawngkam leh, kan ngaihtuahnaah pawh mi dangte haw lo tûrin min duh a. Mi chuan tual that tak tak lo mah se, a unaupa a hua a nih chuan, chu dân pêk a nih chhan chu a bawhchhe tho tih Isua’n a târ lang a ni. Miin ‘a unau chunga thinurna a pai reng,’ a nih loh leh ani chu na taka a ṭawng khum a nih chuan, thinurna lantîrtu chu “a chungthu rêlsak a ni ang.” Dik tak chuan, chûngte chu tual thahna thlentîrtu rilru put hmangte leh thil tihte an ni.—1 Joh. 3:15.
13. Engtin nge Matthaia 5:21, 22-a kan hmuh thu bul chu kan nunpui theih? (Milem en bawk rawh.)
13 Engtin nge Matthaia 5:21, 22-a kan hmuh thu bul chu tûn laiah kan nunpui theih? Thinurna, a nih loh leh lungnih lohna pai reng chu kan pumpelh tûr a ni. (Lev. 19:18; Job. 36:13) Engvângin nge? A chhan chu chûng rilru vei zâwngte chuan kan thinlungah huatna min neihtîr thei a; chu chuan mite tina thei thute min sawitîrin, thilte min tihtîr theih vâng a ni. (Thuf. 10:12) Chutah chuan mi dangte hming ṭhatna tichhe thei inrêlna leh sawichhiatnate a tel a. (Thuf. 20:19; 25:23) Social media te, blog te, Internet te leh, message thawnna app-te ang chi tûn laia hmanraw changkâng tak takte a awm hma aṭang pawhin, Isua chuan Kristian mi puitlingte tân chûng hmanruate kan hman huna kan fîmkhur ngai thilte min hriattîrtu thu bul chu min lo zirtîr reng tawh a. Dik tak chuan, eng dinhmunah pawh, mi dangte hming tichhe thei thil sawi emaw, ziah emaw chu kan duh ngai lo vang.
(Paragraph 12-13-na en rawh)
14. Matthaia 5:27, 28-a târ lan dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? (Milem en bawk rawh.)
14 Matthaia 5:27, 28 chhiar rawh. “I uirê tûr a ni lo.” He dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? Jehova chuan nungchang bawlhhlawhna chauh ni lo vin, nungchang bawlhhlawhnaa inhnamhnawihtîr theitu ngaihtuahnate pawh a hua a. Isua chuan nupui nei tawh mipain (a nupui ni lo) hmeichhe dang a ngaihmelh a nih chuan, sual a ti reng tawh tih a hrilhfiah a ni. Chuvângin, nasa taka ṭan kan lâk a ngai a nih pawhin, ngaihtuahna bawlhhlawhte chu kawng engkima kan pumpelh a ngai a. (Mt. 5:29, 30) Nupui pasal nei lo Kristiante pawhin he thu bul hi an nunpui a ngai a ni.
15. Engtin nge Matthaia 5:27, 28-a kan hmuh thu bul chu tûn laiah kan nunpui theih? (Milem en bawk rawh.)
15 Engtin nge Matthaia 5:27, 28-a kan hmuh thu bul chu tûn laiah kan nunpui theih? Ngaihtuahna bawlhhlawhte chu kan pumpelh a ngai a. (2 Sam. 11:2-4; Job. 31:1-3) Kristian mi puitling chuan saruak lem leh thuziak eng pawh chu a pumpelh a ngai tih a chiang reng mai. Nungchang bawlhhlawhna lam thil en chu, a taka tihpuitlin a nih loh chhûng chuan, a pawi lo tiin a ngai lo vang. Chu bâkah, saruak lem leh thuziak ṭhenkhat chu intihhlimna pawi lo nia ngaitu khawvêl mite ang nih chu a duh hek lo vang. Isua hun lai chuan electronic hmanrua te, movie te leh, thlalâkte a la awm lo va. Chuti chung chuan, Isua’n chûng hmanraw changkâng tak taktea an la tih chhuah tûr lem leh thuziakte chungchânga Jehova thlîr dân kan hriatthiam theih nân thu bul min lo pe tawh a ni. Chu chuan sexting, a nih loh leh online aṭanga nungchang bawlhhlawhna lam thil tiha inhnamhnawihna ang chi tûn laia thil tihte chuan nasa takin Jehova a tilungni lo tih min hriatthiamtîr a ni. He thu bul zawmna hian nupui pasal nei tawh tu emaw chu a kawppui chunga rinawm reng tûrin a ṭanpui a. (Mal. 2:15) Chu bâkah, nupui pasal nei tawh emaw, nei lo emaw Kristian zawng zawngte chu nungchang bawlhhlawhnaa inhnamhnawihtîr theitu thil eng pawh pumpelh tûrin a ṭanpui bawk.—Thuf. 5:3-14.
(Paragraph 14-15-na en rawh)
16. Matthaia 5:43, 44-a târ lan dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? (Milem en bawk rawh.)
16 Matthaia 5:43, 44 chhiar rawh. “I vêngte i hmangaih tûr a ni.” He dân phêna awm thu bul pakhat chu eng nge ni? Jehova chuan mi zawng zawngte chu kan vêngte anga thlîr tûrin leh an chunga hmangaihna lantîr tûrin min duh a. Lungchhiatthlâk takin, Isua hun laia Juda mite chuan he kaihhruaina hian an Juda puite chauh hmangaihin, an hmêlmate chu an haw thei tih awmzia a neiah an ngai a. Mahse, Isua chuan chu chu he kaihhruaina pêk a nih chhan a ni lo tih a hria a. Hmangaihna ngah tak a Pa vâna mi chuan eng hnam emaw, eng ram mi emaw pawh ni se, mi zawng zawng chu kan vêngte anga thlîr tûrin min duh tih a hria a ni.—Mt. 5:45-48.
17. Engtin nge Matthaia 5:43, 44-a kan hmuh thu bul nunpuina chu kan hlâwkpui? (Milem en bawk rawh.)
17 Engtin nge Matthaia 5:43, 44-a kan hmuh thu bul chu kan nunpui theih? Hmangaihna chuan khawvêl indonaah leh buainaah inhnamhnawih lo tûrin min chêttîr ang a. (Is. 2:4; Mik. 4:3) Hnam, ram leh sakhaw hrang hranga mite chu ngilnei taka cheibâwl tûrin min ṭanpui bawk ang. (Tirh. 10:34, 35) Chu bâkah, keimahni mi tinatute leh kan hmangaihte tinatute pawh ngaidam tûrin min ṭanpui bawk dâwn a ni.—Mt. 18:21, 22; Mk. 11:25; Lk. 17:3, 4.
(Paragraph 16-17-na en rawh)
BIBLE THU BULTE MILIN NUN TUM TLAT RAWH
18. (a) Eng nge tih kan tum tlat ang? (b) A dawta thuziakah eng nge kan sawiho vang?
18 Jehova’n naupang tê ang ni lo va, mi puitling anga min cheibâwl duh hi a va lâwmawm tak êm! Thu tlûknate kan siam huna min ṭanpuitu tûr Bible thu bulte kan zawm chu a duh a. (1 Kor. 14:20) Chutianga thu tlûknate kan siam hunah, ‘Jehova duh zâwng chu eng nge ni tih hriat reng’ i tum tlat ang u. (Eph. 5:17) Hrem hlauh vâng ni lo vin, Pathian hmangaihna zâwkin a duh zâwng nêna inmila thu tlûkna siam tûrin min ṭanpui dâwn a ni. Mahse, chutianga ti tûra min ṭanpui theitu thil dang pawh a la awm a. Chu chu kan chhia leh ṭha hriatna hi a ni a. Chumi chungchâng chu a dawta thuziakah kan sawiho vang.
HLA 95 Eng Chu A Eng Zual
a Kristiante chu Bible thu bulte bûk thiam tûra fuih kan ni a. Bible thu bul pakhat leh a dang pakhatin inzawmna an neih dân leh thu tlûkna kan siam tûrte nêna inkûngkaihna an neih dânte chu kan hriatthiam a ngai a. Jehova lawm min hlawhtîr a, malsâwmna min dawntîrtu thu tlûkna inbûk tâwk takte siam tûrin Pathian min pêk ngaihtuah theihna, a nih loh leh ngaihtuah thiamna chu kan hmang thei a. Kum zabi khatna lai chuan, hetianga Pathian biak dân hi tûn hmaa hnam dân ṭanchhan dân leh dûn tam tak lo zui ṭhîn, Juda Kristian tam takte tân chuan thil thar a ni.