Masaka-edho oi vakalenga magurupu olaleela anonikami-a maningi

1-2. N’nga atu anjinji anovwa a-vi namwasa okala muisigurupu ya urumiwi olaleela?

N’NGA munothuulela dambo larumeli-iwile nyo kala namalaleya milanyu yapama? Vadambo losangalali-ali, mwatooidhiweya ira muli mugulu laatu olambela enao anotitimi-a dhina la Yohova. (Sal. 148:1, 2, 12, 13) Mbwenye vadambolo mwatookala mugulu ling’ono, lelo venango lali la Makristau afwinyu oyeva baa-i gulu la urumiwi lolaleela. Magulu aurumiwi olaleela anonikami-a maningi ira nikwakwaneli-edhe basali-u lolaleela milanyu yapama ya Umwene “vailambo yothene yavathi weo uli atu.”—Mat. 24:14.

² N’nga munodhivwa a-vi mwathuulela masaka-edho airile gulu oi vakalenga isigurupu ya urumiwi yolaleela? Rongola mwinango dhinalee Wendya aongile ira: “Kala mu isigurupu yaurumiwi yolaleela utondikami-a mundhila dhinjinji. Nditofunjedha laleela, funji-a mwadodoliso thitho atu enango atondikami-a kaana vifunelo vyauzimu novikwakwaneli-edha, thitho nditofwanya afwanga apama maningi.” Bali mwinango dhinalee Rich aongile ira: “Ndinoona ira ndi ngari ilukhulu laba ninga oing’anela isigurupu. Pyaimbarimbari ira anamalaleya enango tanokami-a mutu ira afiye vobadiziwa, mbwenye oing’anela isigurupu unookaana ngari yavakhundu yokami-a namalaleuo ira adhowenave kala olimba mwauzimu vavira hora.” Rongola mwinango dhinalee Dinah aongile ira: “Gulu latooira masaka-edho apama maningi ira vakalenga visimagurupu vyaurumiwi olaleela, abali naarongola muisigurupwi-u ndinoaona ninga atu abanja langa.”

3. N’nga muyofunjedha yei ninotapanyan’ni?

³ Muyofunjedha yei, yoroma ninotapanya vya izo ya namaing’anela isigurupu na okami-a thitho vinoira abalala vosamalela atu a isigurupwiwa. Ee-no, ninotapanya vinaire iliwethene wa-iyo ira vyongo viwendenga pama wu isigurupwi-u. Vomari-a, ninoona mwemo isigurupu yaurumiwi yolaleela munanikami-edhe aliwa.

NAMAING’ANELA ISIGURUPU NA OM’KAMI-A

4. (a) N’nga izo ilukhulu ya oing’anela isigurupu ya urumiwi olaleela njoi a-vi? (b) N’nga oing’anela isigurupu unoira a-vi vyongo naatu aisigurupwee? (Muone kwadru loi “Makhundo anakami-e oinga’nela isigurupu.”)

⁴ Namaing’anela isigurupu ya urumiwi olaleela ndi ndimuwab wapingoni unosakuliwa na gulu laandimuwa ira akami-enga anamalaleya va isigurupwee ira tadhowenga vasogolo mwauzimu. N’nga anoira a-vi vyevi? Yoroma, liye unokaana ifunelo na mutu uliwethene uli muisigurupwee. (Sang. 27:23) Liye unokala namakumbiza ovuruwana pama, waudhivela thitho unoongi-ana wiliwili naatu a isigurupwee. Vyevi vinom’va-a ngari yoi aakami-enga kala vauxwali wapama na Yohova, alimbi-anga tadhikhumbanyedhanga thitho akami-a mundhila dhinango. (Sang. 12:25; Esaya 32:2; Yak. 2:15-17) Yanambili, liye unokami-a namalaleya uliwethene ira akaengana thindhi va basa yolaleela. Liye unodhilimbi-edha ira asogolelenga isigurupwee va basa yolaleela. Thitho unodhilimbi-edha laleela na namalaleya uliwethene ira aalimbi-enga thitho afunji-a. Akala hora dhinango kanaode dhowa malaleela, unoonechecha ira bali om’kami-a venango namalaleya mwinango ofwanelela adhowe masogolela isigurupwiyo. Yaneraru, unokami-a abali obadiziwa ira tafwanelele vizo pingoni. (1 Timo. 3:1) Liye unosimba khumela vathi varima, velela malangi-o amalembani thitho funji-a abali ira tafwanelele kala arumiwi okami-a thitho andimuwa apingoni. Vothuulela funeya wa izo yoing’anela isigurupu, gulu la andimuwa linosakula ndimuwa oi unooda kwakwaneli-edha izo yoing’anela isigurupu.

5. N’nga oing’anela visimagurupu enango anogumanana nyarwa dhoi a-vi?

⁵ Namaing’anela isigurupu unooda gumanana nyarwa vahora inosamalela liye atu aisigurupwee. Kathuulelani vya Jörg, namaing’anela isigurupu wau Germany oi mofwanafwana na andimuwa anjinji, utokaana vizo vinjinji vyoi avisamalele pingoni. Liye aongile ira: “Samalela vizo vinjinji pingoni kai okweya. Vyo-arelavovyee, vinondirucha kwakwaneli-edha ifunelo yanga yoi nditapanyenga na mutu uliwethene wa isigurupwanga.” Bali mwinango wa vyawa 70 wau Uganda dhinalee Abel aongile ira: “Pingoni mwi-u mutokala andimuwa na arumiwi oyeva maningi. Ee-no nitokaana magurupu aurumiwi malukhulu, vyevi vinondiiri-a ira nda-airenga maulendo aubusa wa namalaleya uliwethene vaduziduzi ninga mwafunela miyo.” Thitho Obed oi ndi ndimuwa wapingoni wau Suriname, aongile ira: “Ndinodhiveliwana funji-a atu enango. Mbwenye funji-a unofuneela hora, kopolo, thitho vyo-arelavovyee kavinooneya hora yeniyene. Ee-no, hora dhinjinji kandinofunji-a atu enango namwasa oi ndinokalecha opingeya maningi.” N’nga chini inakami-e andimuwa apingoni anogumanana nyarwa ninga dhedhi thitho nyarwa dhinango?

6. N’nga kaana magurupu a urumiwi mang’ono unokami-a a-vi mulimbo ing’anela isigurupulo samalela atu aisigurupwiwa?

⁶ Akala pyoodeya, visimagurupu vyaurumiwi vinofwanela kaana atu oyeva ira oing’anela isigurupu aodenga idhiwa pama uliwethene uli isigurupwee nom’kami-a kala olimba mwauzimu. N’nga a-vi pingonimo mwakala andimuwa apingoni oyeva? Malo mosaka-edha visimagurupu vilukhulu vyoi vinooda iri-a ira oing’anela isigurupu a-aodenga pama kwakwaneli-edha izoyee, gulu laandimuwa linooda gawela arumiwi okami-a ira tasamalelenga visimagurupu vinango. Magurupu aurumiwi akala mang’ono oing’anela gurupwiyo kanorucheya laba basa yofuneya maningi vaurumiwee yoi kukami-a abali naarongola aisigurupwiyo kala ororomeleya wa Yohova thitho vilela nyarwa.

7. Mipingo muli andimuwa apingo oyeva, n’nga alimbo ing’anela visimagurupu tanaire a-vi ira taonechechenga ira mutu uliwethene visimagurupunimo ngosamaleliwa pama? (1 Pedru 5:2) (Muone thitho iruthiruthi.)

⁷ Akala munoig’anela isigurupu ya urumiwi mu pingo muli andimuwa oyeva, mufunji-enga bali ofwanelela naifunelo yoi aukami-engani samalela mabila a Nlungu. (Muleri 1 Pedru 5:2.) Mum’va-enga mabasa enango. Mwaifwanafwani-o, hora dhinango mum’vephenga ira asogolele urumiwi. Mutapanyenga vya moda muli namalaleya uliwethene muisigurupwinyu thitho hora dhothene mudhowenga vambo-i na namakami-inyu wu maulendo aubusa. Mwa-anadhowe muromenga tapanya vya moda munofuna nyo mam’limbi-a namalaleuo thitho mwawelao mum’simbenga namakami-inyu va vyongo viirile liye mwapama nom’va-a malangi-o va vyongo vinofwanela liye dhilimbi-edha. Vira wahora bali unoukami-anio unooda fwanelela kala namaing’anela isigurupu ya urumiwi. (2 Timo. 2:2) Munooda thitho vepha atu olimba mwauzimu muisigurupwinyu ya urumiwi ira aukami-eni funji-a atu enango. Apainiya na anamalaleya enango oidhiwa vinjinji, anooda volowa vambo-i muurumiwini na anamalaleya apya thitho na anamalaleya o-oidhiwa vinjinji. Thitho anamalaleya olimba mwauzimu anooda kami-a atu enango roma tapanya naatu muurumiwini, irana maulendo owelela thitho iri-a funjedha Bibilya. Va-eeni dhoweni nitapanyeni vyongo viraru vinofwanela irana mutu uliwethene wa-iyo, ira vyongo viwendenga pama mu isigurupwinyu yaurumiwi.

MUKAMI-ENGA IRA VYONGO VIWENDENGA PAMA MUISIGURUPWINYU YAURUMIWI

8. N’nga ninakami-e a-vi ira vyongo viwendenga pama muisigurupwi-u ya urumiwi? (Aroma 1:12)

⁸ Mufwanyeengavo. Munooda ‘limbi-ana’ na Makristau afwinyu mwadhowanga vambo-i naaliwa muurumiwini. (Muleri Aroma 1:12.) Laleela naatu a isigurupwi-u unonikami-a ira nikale obareleya thitho olimba rima. Akala hora dhinjinji basa linolaba nyo linouimwanani-ani laleela na isigurupwinyu, munoira pama vepha patrawinyu ira achinje thandinyu olaba basa. Munooda dabwa na moda munofuna liye uwakhulani. (Nee. 2:4-6) Akala marenda venango ululula vinouimwanani-ani gumana vambo-i naatu a isigurupwinyu yolaleela, munoira pama m’mwandela namaing’anela isigurupwinyu ya urumiwi. Liye unooda ira masaka-edho ira mugumaneye na isigurupwinyu yaurumiwi vo-indi-edha basa vidiyo koferensiya venango laleela vo-indi-edha basa makarta venango vatelefoni. N’nga nyo muli zombwe thitho mutokaana manungo apama mbwenye vinouruchani ira muvolowenga muurumiwini hora dhothene? Akala ndiee-no munoona a-vi nyo ira masaka-edho oi sumana iliyothene muvolowenga muurumiwi na mutu mwinango wa isigurupwinyu. Venango munofuneela ira muthuulele vyongo vinoona nyo ira pyofuneya maningi venango munooda funeela chinja moda muno-indi-edha nyo basa horinyu. (Aroma 12:11; Akol. 4:5) Irana vyevi unooda ukami-ani maningi. Mum’vephenga Yohova ira aukami-eni. Liye unooda uva-ani “rima ofuna irana vyongo vinom’dhiveliwi-a thitho kopolo dhoirela vyongovyo.”—Afil. 2:13.

9. N’nga ninakami-e a-vi ira atu aisigurupwi-u takalenga osangalala thitho tadhivwenga ira tanodhiveliwiwa? (Aroma 12:13)

⁹ Mukalenga owachela alendo. Ninokami-a abali naarongola a muisigurupwi-u yaurumiwi ira tasangalalenga thitho dhivwanga ira anofuniwa “nakala owachela alendo.” (Muleri Aroma 12:13.) Mwaifwanafwani-o ninooda rumeli-a ira migumano yokozeela urumiwi muisigurupwi-u ireelenga nyumbani wi-u. Mipingo inango, magurupu anochinjechana vamwasa owachela lendo unodha dhaonga mwasa. Angalive ira kudhidhe lendo, abali naarongola a visimagurupu vinango anoira masaka-edho oi adhawaredhe thitho dyela vambo-i vanduli vamigumano. Painiya mwinango wavakhundu dhinalee Sara aongile ira: ndinokhumbanyecha ndathuulela vyowachela atu, mbwenye ira nda-akhumbanyenga maningi, miyo kandinolimbanana kozeela vyongo vinjinji. Ndinodhilimbi-edha ira ndiidhiwane pama naatu a isigurupwi-u malo makhumbanyanga ira venango yodya inofuna miyo phiya kinoasangalali-a. Nadhilimbi-edhanga irana vyongo ninga atu abanja limbo-i thitho wachelana muisigurupwi-u, ninokala vauxamwali wapama na Yohova thitho ninovwelana maningi.—Nee. 8:10; Mayir. 20:35.

10. N’nga ninaire a-vi ira nikale adodoliso muurumiwini? (Sanganiko 1:5; 27:17) (Muone thitho iruthiruthi.)

¹⁰ Muromenga nyo. Nawenjedhelanga dodoliso li-u vamwasa olaleela thitho funji-a atu, paevo vanosangalala i-yo maningi volowa muurumiwini vambo-i na isigurupwi-u. N’nga vatokala vinaire nyo ira mulaleelenga thitho funji-a mwadodoliso? Munooda ira pama vepha mutu mwinango akala ndi painiya venango namalaleya mwinango wadodoliso muisigurupwinyu yaurumiwi ira aukami-eni. (Meleri Sanganiko 1:5; 27:17.) Mum’mwandelenga namaing’anela isigurupwinyu ira munofuna wenjedhela dodoliso linyu. Liye unooda ukami-ani ira mukwakwaneli-edhe ifunelwinyu. Munooda thitho vepha atu enango ira aukami-eni. Rogola mwinango dhinalee Heather atooirana vyevi. Angalive ira ngwamanyadho liye aongile ira: “Ndatoovepha painiya mwinango ira andikami-e irana maulendo owelela. Liye ali waudhivela na oriya rima thitho anoovolowa na miyo muurumiwini hora dhothene. Liye atoondikami-a roma funjedha na mutu mwinango um’mwirele miyo ulendo owelela. Ndinoona ira ndatooira pama vepha atu enango ira andikami-e. Va-eeni ndinosangala maningi volowa muurumiwini.” Veva pyooneelatu ira vatokala vyongo vinjinji vinofwanela i-yo irana ira vyongo viwendenga pama muisigurupwi-u ya urumiwi.

MODA MUNONIKAMI-EDHA ISIGURUPU YA URUMIWI

11-12. N’nga isigurupu yolaleela inoukami-ani a-vi mwauzimu? Muonge ifwanafwani-o.

¹¹ Uxamwali wapama na Yohova. Masaka-edho okaana visimagurupu vyaurumiwi anonikami-a i-yo othene kala vauxamwali wapama na Yohova. Mwaifwanafwani-o, namaing’anela isigurupwi-u yaurumiwi unonilimbi-a nagumanana nyarwa. (1 Atez. 2:8) Nadhowanga muurumiwini na isigurupwi-u ninofunjedha madodoliso anofuneya vabasa yolaleela thitho funji-a atu vyokhuza Umwene wa Nlungu. Abali obadiziwa aifwanafwani-o yapama anokami-iwa ira tafwanelele kaana vizo vinango pingoni. (1 Timo. 3:10) Mbwenye atu anoadhiveliwana Yohova mwavakhundu ninga a-iyana na a-ima anapawi thitho oulula, anosamaleliwa mwaudhivela.— Yak. 1:27.

¹² Kathuulelani moda isigurupu ya urumiwi yolaleela mwakami-edhe aliwa Wendy um’mongile i-yo ndulimule. Liye aongile ira: “Namwasa oi babanga anoidanana imbarimbari, hora dhinjinji kavyaodeya ira m’manga avolowenga muurumiwini na isigurupwiwa komoni wa sumana. Mbwenye miyo anoondirumeli-a ira ndidhowenga muurumiwini. Rongola mwinango oulula oi ali painiya ali fwanga thitho atoondikami-a ira ndikaena dodoliso loi fiyedha va-eeni linondikami-ave ndadhowa muurumiwini na pingoni. Ndinothuulela fendo dhingaasi, namaing’anela isigurupwi-u atoondiva-a malangi-o okhumela Malembani oi atoondikami-a fiyedha ee-ni.”

13. N’nga isigurupu yolaleela inonikami-a a-vi fwanya afwi-u oi anonidhiveliwana thitho nikami-a? (Muone thitho iruthiruthi )

¹³ Afwi-u anonidhiveliwana thitho nikami-a. Ninoroma vwelana maningi naafwi-u a isigurupwi-u nalabanga basa yolaleela “movwelana.” (Afil. 1:27) Isigurupu ya urumiwi yakala ing’ono vinokala vyo-orucha ira atu amanyadho venango atu anoova takala vamwinjini takaena afwiwa avarimani. (2 Akor. 6:13) Afwi-uao anokala onyindeleya thitho anonikami-a nagumanana nyarwa, mwaifwanafwani-o nabulelanga, narucheyanga mathuulelo venango nakala atangaranga namwasa wa wukwa wa mutu wam’dhiveliwana i-yo. (1 Atez. 5:14) Pyo-oira fuka ira ninofuneeleya afwi-u apama vanowandamela nyarwa ilukhulu. (Mat. 24:21) Pyaimbarimbari ira nyarwa dhi-u kadhinamale, mbwenye ninooda vilela namwasa oidhiwa ira nitokaana abali-u anonidhiveliwana thitho nikami-a.—Sang. 17:17.

14. N’nga isigurupwi-u yolaleelana inonikami-a a-vi nagumanana vyongo vyo-odedi-edhela?

¹⁴ Kami-iwa vaireya vyo-odedi-edhela. Abali a isigurupwi-u anonikami-a vaireya sau, ngovi dhavilengo, nafuneeleya kami-o la ximitari thitho nagumanana nyarwa dhorambulela kobiri. Mwaifwanafwani-o mu pingo uliwethene, Komisau ya Pingo vambo-i na anamaing’anela visimagurupu anoira masaka-edho a moda munakami-e aliwa atu anofuneeleya kami-o lavakhundu. Anamaing’anela visimagurupu anosogolela va basa yosakasaka mabanja isigurupwiwa noona vinofuneela mabanjao ninga, kami-o la ximitari, ma-inje, limburo lokaathi, vyowara noonechecha ira atowachela kami-o lofwanelela. Onga mwaimbarimbari isigurupu ya urumiwi olaleela inonikami-a maningi.

15. N’nga chini inokami-a ira gulu la Yohova likaleve lovwelana?

¹⁵ Ninga muongele i-yo ndulimu gulu la Yohova ndinlukhulu maningi. Ikhundu ya dhulu baa-i itokaana angelo ororomeleya mamiliyau venango mabiliyau. Voi ikhundu ya ilambo yavathi itokaana amboni dha Yohova okwaranya mamiliyau 9 oi anowenjedheleya dambo na dambo. (Zakar. 8:23; Apok. 5:11) Arumiwi othene a Yohova tanoira vyongo movwelana va basa yolaleela milanyu yapama ya Umwene. (Apok. 14:6, 7) Dhoweni othene niirenga vyothene vinaode i-yo ira masaka-edho avisimagurupu vya urumiwi olaleela anikami-enga maningi simbwasimbwa vamwasa otitimi-a Yohova na rimi-u othene.—Sal. 111:1.