Jeova El Akrayeye Mwolela Lal Nu Sin Met Oaru
“El su mwoleung el oaru.”—HIBRU 10:23.
JEOVA el siyuk nu sin met kulansap lal in akkapye a srukye sie lalalfongi fukoko nu sel a ke mwolela lal. Ke kain in lalalfongi inge sie met el ku in fwinsrak na paye nu sin Jeova la el e oru ma el mwolela. Kas lal su etuku nu sel el fwak: “Jeova lun un met meun el fulak, a fwak: ‘Paye, oanu Nga sifwanu nunku, ou inge e fwa te oru; a oanu Nga papu, ou inge e fwa tu.’ ”—Isaia 14:24.
2 Kas se inge, “Jeova lun un met meun el fulak,” akkalemye la el fulak in akpayeye ma el mwolela. Paenang Kas lal el fwak: “Lalalfongi Jeova ke insiom kemwa, a tia fungla nu ke etauk lom sifwanu. Kom fwakulak inkanek lom nu kemwa, a el fwa akkalemye inkanek lom.” (Soakas 3:5, 6) Kut fwin filiye lalalfongi lasr nu sin Jeova a fulela moul lasr in muta ye koko lun lalmetmet lal, inkanek lasr ku in kol na paye ke moul ma patpat meyen lalmetmet lun God “el soko sak in moul nu selos su srukilye.”—Soakas 3:18; Jon 17:3.
Lalalfongi Paye in Pal Meeta
3 Record nu kemwa ke orekma puspis lun Jeova nu selos nu kemwa su akkalemye lalalfongi paye sang me akpayeye ke oiye mwo lun God in oru ma el mwolela. Ke sie me pupulyuk, pus liki 4,400 yiu somla, God el fwakak nu sel Noa la fwalu ke len lal el e kunausla ke inkanek lun sie Sronot fwin fwalu nu fon. El kaifwe nu sel Noa in musaiyuk oak soko lulap nu ke molela lun met a kosro. Mea Noa el oru? Hibru 11:7 el fwakak nu sesr: “Ke lalalfongi Noa, ke God el kaifwel ke ma su sumwena tuku, in sangeng lal sin God el akoela soko oak nu ke molela lun sou lal.” Efu oasr lalalfongi lal Noa ke ma su sonna sikyuk meet, ma su “sumwena tuku”? Meyen yok etauk lal ke orekma lun God nu sin metu paenang ma inge kasrel in lalalfongi la kutena ma God el fwak el akpayeye. Ke ma inge Noa el lalalfongi la Sronot se inge el e tuku na paye.—Genesis 6:9-22.
4 Siepa me srikasrak mwo ke lalalfongi pa Ebream. Apkurun 3,900 yiu somla, God el fwak nu sel in kisekin tulik mokul nutul sel Serah, mutan kiel. (Genesis 22:1-10) Mea topuk lal Ebream ke ma se inge? Hibru 11:19 el fwak: “Ke lalalfongi Ebream, ke srikeyuk el, el kisekunal Isaak.” Tusruktu, meet liki el asroela paul in uniye mwen nutul, lipufon lun Jeova el kutongyel Ebream. (Genesis 22:11, 12) Ef Ebream el nunku in oru ou inge? Meyen, oanu Hibru 11:19 el fwak, “Tu el nunku tu God el ku in akmoulyelak [Isaak] aok, liki met mise.” Tusruktu fuka Ebream el ku in akkalemye lalalfongi ke sifwil moulyuk el fwinne sonna liye kutena met mise su sifwil moulyuk?
5 Esam, Serah el yiu 89 matwe ke pal se ma God el mwolela nu sel ke sie mwen. Wanginla ku lun insiel Serah in oswela awowo—in kas saye oanu el mise tari. (Genesis 18:9-14) God el oanu akmoulyelak insiel Serah, paenang el isusla Isaak. (Genesis 21:1-3) Ebream el etu la meyen oasr ku lun God in akmoulyelak insiel Serah su oanu mise tari, paenang oasr pa ku lal in akmoulyelak Isaak fwin ma inge eneneyuk. Rom 4:20, 21 el sramsram ou inge nu sel Ebream: “Aok, ke el ngetla nu ke mwoleaung lun God, el tia mokuikui ke silalalfongi, a el kui ke lalalfongi, a sang mwolanu nu sin God a el arulanu etu, tu ma el mwoleaung ka, el ouyepa ku in oru.”
6 Pus liki 3,400 yiu somla ke pal se ma Josua el yiu siefok kutu a tokin el pulakin a liye fuka oaru lun God, el sang sripen lalalfongi lal: “A komwos etu ke insiomwos kemwa a in ngunumwos kemwa tu wangin ma tula liki ma mwo nu kemwa su Jeova God lomwos el fwak keyumwos, ma nu kemwa akpayeyuk tari nu sumwos. Wangin sie ma tula ka.”—Josua 23:14.
7 Apkurun 1,900 yia somla, met fwokpap puspis elos akkalemye lalalfongi paye. Elos akilen la Jisus pa Messaia ke sripen akpayeyuk lun kas palu lun Baibel a elos eis me luti lal. Meyen oasr yurolos me akpayeye puspis wekunang Ma Simusla lun Hibru, paenang elos filiye lalalfongi lalos ke ma nu kemwa Jisus el luti nu selos. Ke ma inge ke pal se ma Jisus el fwak la nununku lun God lain an Juda a Jerusalem apkurun in tuku ke sripen suoaru lalos, elos lalalfongel. A ke pal se ma el fwak nu selos ke orekma su elos enenu in oru in molela moul lalos sifwanu, elos loang nu ka.
8 Jisus el fwak nu sin met lalalfongi la elos fwin liye met solse lun Rom elos raunella Jerusalem, elos enenu in kaeng. Met solse lun Rom elos tuku lain Jerusalem in yiu 66 C.E. Tusruktu tia pat toko met solse lun Rom elos folokla nu in yen selos a wangin kutena met ku in aketeye efu elos oru ou inge. Pa inge akul nu sin met Kristian ke pal in som lalos liki siti’u, meyen Jisus el fwak: “A ke komwos liye un met meun apneni Jerusalem, na komwos in etu la sikela lal apkurun me. Na lela elos su muta Jerusalem in kaengla nu fwin eol, a lela elos su muta in maslo in fwala liki, a elos su muta likin siti in tia utyuk nu lu.” (Luk 21:20, 21) Elos nu kemwa su oasr lalalfongi paye elos som liki Jerusalem a kutu an su futoto nu ka a elos kaengla nu ke molela.
Ma Upa Su Tuku ke Silalalfongi
9 Mea kutu selos su wangin lalalfongi elos oru? Elos tia kaengla liki ke pal se ma oasr pal mwo lalos in oru ou inge. Elos nunku la met kol lalos elos ku in molelosla. Aok, met kol inge nu kemwa wikin met nu kemwa su fwasr tokolos oasr yurolos me akpayeye kel Jisus oanu sie Messaia. Tusruktu, efu elos tia lalalfongi ke ma el fwak nu selos? Meyen insielos koluk. Oiye koluk lalos inge akkalemyeyuk ke pal sa ke pal se ma elos liye la met srisrik puspis elos fwasr nu yurol Jisus tokin el akmoulyelak Lazarus. Jon 11:47, 48 el fwak: “Ke ma inge met tol fulat a met Farisi elos pangonmu un met nununku [court fulat lun met Ju] a fwak: ‘Mea kut e oru, tu met se inge [Jisus] el oru me akul puspis? Kut fwin fulella ou inge, met e nu kemwa fwa lalalfongel, a met Rom elos fwa tuku a eisla an sesr a ouyepa mutanfwal lasr.’ ” Fus 53 el fwak: “Ou inge ke len sa me elos papu tu elos fwa unilye.”
10 Fuka sie menmen sakuruk pa ma Jisus el oru—sifwil akmoulyelak Lazarus liki met mise! Tusruktu met kol lun alu elos suk in unilye Kraist ke ma el oru inge. Ma koluk upa lalos akkalemyeyuk ke pal se ma “met tol fulat . . . elos papu tu elos fwa ouyepa unilye Lazarus, tu met Ju puspis elos somla a lalalfongel Jisus kel.” (Jon 12:10, 11) Lazarus el tufwanu moulyuk liki met mise, tusruktu met tol fulat inge elos lungse in sifwil liyel mise! Elos tia nunku ke ma lungse lun God ku nunku kutu met. Elos met rapku, a nunku mukena ke mwal a ma lane lalos sifwanu. “Elos lungse mwolanu ma sin met me yok liki mwolanu ma sin God me.” (Jon 12:43) Tusruktu oasr molin silalalfongi lalos. Ke yiu 70 C.E., met solse lun Rom elos foloko a kunausla yen selos a mutanfwal lalos, a pus selos anwuki.
Lalalfongi Akkalemyeyuk ke Len Lasr
11 Ke century se inge, oasr pa mokul a mutan puspis su akkalemye lalalfongi paye. Ke sie me pupulyuk, ke mutamweyen yiu 1900 kutu, apkurun met nu kemwa elos sano ke sie pal fwasru su oasr misla, a ma enenu nu kemwa. In pal senpanu inge, elos nu kemwa su filiye lalalfongi lalos nu sin Jeova elos sulkakin la met nu kemwa apkurun in ilyuk nu ke sie pal in ma upa su elos sonna pula. Pa inge ma akkalemyeyuk ke Kas lun God in Mattu sapter 24, 2 Timote sapter 3, a kutupa buk lun Baibel. Ma met lalalfongi inge elos fwak el akpayeyuk na paye, mutamwauk 1914 ke pal in Meun Lulap I. Fwalu nu fon el ilyuk na paye ke sie pal su pangonyuk ke kas palu, “len safla” wikin “pal in ma upa.” (2 Timote 3:1) Efu met kulansap lun Jeova elos etu ma paye ke luman ma su akola in sikyuk fwin fwalu in pal meeta fwinne met puspis elos tia ou inge? Meyen, oanu Josua, oasr yurolos lalalfongi la wangin kutena kas palu lun Jeova su tia ku in akpayeyuk.
12 Ke len inge, met kulansap lun Jeova su filiye lalalfongi lalos nu sel, piselos apkurun nu ke onkosr million. Elos etu ke sripen me akpayeye puspis a ke sripen akpayeyuk tari lun kas palu lun God, la ke pal futoto God el aksafyela akmwuk koluk se inge su nenela ke orekma silolel a kosro. Elos lalalfongi la pal inge arulanu apkurun a kitin pal lula elos fwa liye akpayeyuk lun 1 Jon 2:17 su fwak: “A fwalu wanginla, a lung kulokla, a el su oru ma lungse lun God fwa muta ma patpat.” Met kulansap lal nu kemwa lalalfongi la Jeova el akpayeye ma el mwolela.
13 Fuka lupan lalalfongi lom nu sin Jeova? Kom ku in filiye moul lom nu sel! Fwinne kom tula moul lom ke pal inge ke sripen kulansap lom nu sel, el e fwa sang moul lom su mwo liki ke pal in sifwil moulyuk. Jisus el akkeye kut: “Aur se e fwa tuku, ke elos nu kemwa su muta inkulyuku [ma God el esam] fwa long pusrel a fwa tuku liki.” (Jon 5:28, 29) Ya oasr kutena taktu kom etu, met kol lun politic, scientist, met business, ku kutena met su ku in oru ou inge? Record lalos in pal meeta akkalemye la elos tia ku in oru ou inge. Tusruktu Jeova el ku, a el akola in oru ou inge!
Sie Pal Fwasru Mwomwo Nu Sin Met Oaru
14 Jisus el akkalemye ma paye lun sie fwalu sasu ye koko lun Togusrai lun God in kosrao, el fwak: “Insemwomwo elos su fwokpap, tu fwalu fwa ma lalos. (Mattu 5:5) Kas in akkeye mwolela se inge ku in konoiyukyuk in Sam 37:29: “Met sumwosmwos elos fwa usru fwalu, a muta we ma patpat.” A meet liki Jisus el mise ke pal se ma met koluk se el akkalemye lalalfongi nu sel, Jisus el fwak kas inge nu sel: “Kom fwa muta yurok in Paredais.” (Luk 23:43) Aok, oanu Togusra ke Togusrai lun God, Jisus el oru na paye mokul se inge in sifwil moulyuk fwin fwalu a sang pal mwo lal in moul ma patpat ke Paredais inge. Ke len inge, elos nu kemwa su filiye lalafongi lalos ke Togusrai lun Jeova elos ku in ouyepa ngetuk nu ke pal fwasru ke sie moul in Paredais ke pal se ma “[God] el fwa ela sroninmutalos nu kemwa, a a fwa wangin pa mise, a elos fwa tia sifwil asor, ku tung, ku ngal.”—Fwakyuk 21:4.
15 Lela kut in filiye nunuk lasr ke fwalu sasu se inge. Nunku la kut muta tari ka. Ke pal na sa, kut ku in akilen met puspis ke an nu kemwa su tukeni muta in misla a insemwomwo. Elos insemwomwo ke sie luma a ma sikyuk oanu ma akkalemyeyuk in Isaia 14:7: “Fwalu nu fon mongle, a misla. Elos fukolot in on.” Efu elos pulakin ou inge? Sie sripe, tuni srungal nu kemwa ke loom, wangin lock lalos. Elos tia enenu ma inge, meyen wangin orekma silolel ku akmas. Pa inge na paye ma Kas lun God el fwakak: “A elos fwa muta kais sie met ye fain lal a ye sak fig lal, a wangin sie fwa aksangengyelos.”—Maika 4:4.
16 Wanginla pa meun, meyen ke fwalu sasu se inge meun el tia lela in sikyuk. Kofwen me meun nu kemwa elos ekulla nu ke kofwen orekma lun misla. Ke sie kas paye, Isaia 2:4 el akpayeye: “Elos fwa tukye kutlas nutulos nu ke plau, a mwusra nutulos nu ke me pakpuk lesak, mutanfwal fwa tia srukak kutlas lain mutanfwal, a elos fwa tia sifwil lutlut meun.” Pa inge ma kut nunku na paye in sikyuk fwinne in pal meeta! Efu? Meyen met puspis su muta ke fwalu sasu elos lutlut tari in oru ou inge ke pal se ma elos srakna kulansap nu sin God ke fwalu matu.
17 Siepa ma kom ku in liye, wangin met sikasrup. Wangin kutena met su muta ke sie loom koluk ku nukomang nuknuk fokfok ku wangin loom in muta lalos. Oasr loom mwomwo lun met nu kemwa a likin loomu oasr kain in sak a ros kato a arulanu nasnas. (Isaia 35:1, 2; 65:21, 22; Ezekiel 34:27) A wangin musrensral meyen God el akpayeye ma el mwolela ke me mongo nu sin met nu kemwa: “A fwa pus korn fwin fwalu fwin mangon eola.” (Sam 72:16) Paye, ye koko lun Togusrai lun God paredais mwolanu e fwa fwasrelik fwin fwalu nu fon, oanu akmwuk lun God in pal meeta ke imae lun Eden.—Genesis 2:8.
18 Kom ku in ouyepa lut ke ku lun mano su oasr yurin met nu kemwa. Ma inge sikyuk ke sripen oasr yurolos ingenu sie mano a nunuk sumwosmwos. Wanginla mas, ngal, ku mise. Wangin kutena met su muta ke wheelchair ku ke bed lun loom ono. Ma inge nu kemwa wanginla ma patpat. (Isaia 33:24; 35:5, 6) Aok, wanginla pa me sensen su tuku ke kosro lemnak, meyen elos nu kemwa muta in misla ye ku lun God!—Isaia 11:6-8; 65:25; Ezekiel 34:25.
19 Fuka sie fwal mwolanu na paye pa inge su oakiyuki sin met oaru su muta ke fwalu sasu! Ku a etauk lalos ke orekma a me kasrup nu kemwa lun fwalu orekmakinyuk ke sie inkanek mwo, a tia ke sie inkanek koluk su akngalye kutu met, ke akesrui inmaslon met a tia ke akutun. A met nu kemwa su kom ku in osun nu sa kom ku in lalalfongi meyen, oanu ma God el mwolela, “met nu kemwa lutiyuk sin Jeova.” (Isaia 54:13) Meyen met nu kemwa elos muta ye ma sap lun God, paenang fwalu nu fon “sesesla ke etu Jeova, oanu kofu afwunla mwea.” (Isaia 11:9) Paye, len nu kemwa ke fwalu sasu se inge oanu ma Sam 37:11 el fwak “akengunyelos in misla puspis.”
Sie Pal Fwasru Su Oasr Insemwomwo El Tuku Na Paye
20 Mea kut enenu in oru tu kut in wi ke sie pal fwasru mwomwo inge? Isaia 55:6 el fwakak nu sesr: “Komwos suk Jeova, ke komwos ku in konoielak, komwos pang nu sel, ke el apkurun.” A ke kut sukol, oiye su kut akkalemye oanu ma oasr in Sam 143:10: “Luti yu in oru ma lungse lom, tu kom God luk.” Elos nu kemwa su oru ou inge elos ku in fwasr sumwos ye mutun Jeova ke lusen len safla se inge a elos ku in ngetuk nu ke pal fwasru mwomwo. “Akilenye met sumwosna, a suiye met sumwos, tu oasr insemwomwo in saflaiyen met lun misla. Fono ke met koluk, elos fwa tukeni kunausyukla, saflaiyen met orekma koluk fwa mwotla.”—Sam 37:37, 38.
21 Ke pal inge Jeova el pangon ke mutanfwal nu kemwa elos nu kemwa su lungse in oru ma lungse lal. El oru tu elos in oanu met se meet ke met puspis su el sulela in muta ke fwalu sasu, kas palu lun Baibel el fwak: “A a fwa te oru in len safla [pal su kut muta ingenu] . . . mutanfwal puspis fwa som a fwak: “Fwasru komwos, a lela kut in utyuk nu ke eol lun Jeova [alu lal su fulat liki nu kemwa] . . . El fwa luti nu sesr ke inkanek lal, a kut fwa fwasr inkanek lal.’ ”—Isaia 2:2, 3.
22 Fwakyuk 7:9 el akkalemye ma inge oanu “u lulap . . . sin mutanfwal nu kemwa, a sin sruf nu kemwa, a fwil nu kemwa, a loa nu kemwa.” Fus 14 el fwak: “Elos inge elos su tuku liki keok lulap,” elos moula liki ke saflaiyen fwal koluk inge. Pisen met se meet inge ke fwalu sasu apkurun tari ke onkosr million wikin met sasu su wilulos ke kais sie yiu. Met kulansap oaru inge nu kemwa lun Jeova elos eis akpa ke sie moul ke fwalu sasu. Elos lutlut ke ma lun ngun a kutu orekma su eneneyuk in ekulla fwalu se inge nu ke sie paredais. A elos inge lalalfongi na paye la Paredais el tuku na paye meyen “el su mwoleung el oaru.”—Hibru 10:23.
Kas Fulat ke Kalweni
◻ Kain in ma upa fuka ke sripen silalalfongi sikyuk ke century se meet?
◻ Lupaka met kulansap lun God elos ku in lalalfongel?
◻ Kain in pal fwasru fuka sano met oaru nu kemwa?
◻ Mea kut enenu in oru tu kut in eis na paye sie pal fwasru mwomwo ke fwalu sasu lun God?
[Study Questions]
1, 2. Efu kut ku in lalalfongi na paye ke mwolela lun Jeova?
3. Fuka Noa el akkalemye lalalfongi nu sin Jeova?
4, 5. Efu Ebream el filiye lalalfongi lal nu sin Jeova?
6. Fuka Josua el akkalemye lalalfongi lal nu sin Jeova?
7, 8. Kain in orekma in molela fuka met Kristian ke century se meet elos oru, a efu?
9, 10. (a) Fuka met kol lun alu elos akkalemye silalalfongi lalos nu sel Jisus? (b) Mea ma koluk su sikyuk ke sripen silalalfongi lalos?
11. Ke mutamweyen century se inge, fuka lalalfongi paye akkalemyeyuk?
12. Ke len inge, mea mwolela lun Jeova su met kulansap lal elos lalalfongi na paye?
13. Fuka lupan lalalfongi lom nu sin Jeova?
14. Kain in pal fwasru mwomwo fuka Kas lun God el mwolela nu sin met oaru?
15, 16. Efu moul lun met arulanu misla ke fwalu sasu?
17. Kain in luman moul fuka ku in liyeyuk ye koko lun Togusrai lun God?
18. Ke fwalu sasu, kain in ma puspis fuka tia sang me sensen nu sin met?
19. Efu ku len nu kemwa ke fwalu sasu met nu kemwa “akengunyelos in misla puspis”?
20. Mea kut enenu in oru tu kut in insemwomwo ke pal fwasru su oasr misla?
21, 22. Mea God el oakiye tari ke len inge, a fuka akpayeyen akpa lalos?