Lalalfongi Ke Ngun Lun God In Lain Ma Ekyek Puspus Lun Moul
“Kom in akkeye kom tu God Lan liye kom mwo.”—2 TIMOTE 2:15.
1. Mea orala ekyek lun fwalu in sie me lain nu ke moul in ma lun ngun lasr?
AKWUK lun fwalu su raunikutla el ekyek pal nukemwa. Kut liye orekma sakuruk lun science a technology yokyokelik a kut liye pa la oiya mwo ke moul lun metu arlanu kolukla in pal inge. In oana ma kut aketeye tari ke me lutlut se meet’a, met Kristian nukemwa enenu in lain ngun lun fwalu su lain God. Tusruktu ke sripen oiyan fwalu ekyek, kais sie sesr ekyek pa ke inkanek puspus. Kut alukela tari moul lun met fwusr a inge kut matou. Saap kut ku in eis ku tula liki kut me kasrup, mano fukoko, a met su kut lungse. Wangin ku lasr in sruokye kutena kain in ma ekyek nukemwa inge, a ma inge ku in orala kutena ma upa nu ke ma lun ngun lasr su arlana upa in karunginyuk.
2. Fuka ekla lun moul lal Devid?
2 Tia pus met su sun ma upa in ekulla moul lalos oana Devid, tulik natul Jesse. Devid el tia eteyuk ke sripen el sie mokul fwusr su liyeang sip a el ekla sie met pengpeng nu in mutunfwal puspus. Tok el ekla oana sie met kakaeng, a sukok el oana soko kosro lemnak su sukok sin sie togusra su arlana sok. Tokin ma inge, Devid el ekla sie togusra a el eis kutangla pal nukemwa. El muteng ke ma upa su sonol ke sripen ma koluk puspus. El sun ongoiye a sou lal fwasrelik. El eis me kasrup puspus, matou, a pula ma upa puspus ke moul lun sie met matu. Tusruktu, Devid el fwinne pula ma ekyek puspus ke moul lal, el akkalemye lalalfongi a el tupan Jeova a ke Ngun mutal lun God ke lusen moul lal. El oru ma nukemwa ke moul lal sifwanu in “mwo ye mutun God” a God el akinsemwomwoyel. (2 Timote 2:15) Fwinne ma su sikyuk nu sesr tia oana ma sikyuk nu sel Devid, kut ku in lotela ma puspus ke inkanek su el oru ke moul lal. Me srikasrak lal kasre kut in etu la fuka kut ku in kaifweang in eis kasru ke ngun lun God ke kut ekulla oiyen moul lasr.
Inse Pusisel lal Devid—Me Srikasrak Mwo
3, 4. Fuka Devid el kapkapek oana sie met seperd nu ke sie met pengpeng in mutanfwal sel?
3 In oana sie tulik, Devid el tia pengpeng fwinne ke sou lal sifwanu. Ke pal se sie met palu Samuel el tuku nu Bethlehem, papa tumal Devid el akkalemye nu sel ke tulik itkosr na natul sayen tulik mokul alkosr nukemwa natul. Devid, pa srik emeet ke mokul, el pa met liuang sip natultal. Tusruktu, Jeova el sulela Devid in ekla sie togusra ke pal fwasru nu sin met Israel. Devid el tuku liki imae’a. Tok, ma simusla lun Baibel akkalemye: “Na Samuel el eis ko in oil, a moswella in masrlon met lel; a nunin Jeova tuku ke ku nu fwel Devid in len sa me.” (1 Samuel 16:12, 13) Devid el filiye lalalfongi lal nu ke ngun se inge ke moul lal nufon.
4 Tia pat toko met liuang sip inge ekla sie met pengpeng ke mutanfwal lal. El suleyukla in met kulansap lun togusra a sritelkin me on nu sel. El unilye Goliath sie solse eteyuk, su fulat a silollel paenang fwinne solse su sumat elos sangeng pa in sonol Goliath. El suliyukla sie met kol lun met meun, tusruktu Devid el kutangla ke meun lal in lain met Filistia. Metu lungse el. Metu on kakunul in kaksak lalos. Oasr sie met kulansap fulat lal Togusra Soul akkalemye ke mokul fwusr se inge Devid oana sie met “su usrnuk in sritel” arp a ouyepa “el met pulaik, a ku, a el met meun, a el lalmetmet in kas, a kato.”—1 Samuel 16:18; 17:23, 24, 45-51; 18:5-7.
5. Mea ma inge su ku in orel Devid el an insefulat, a fuka kut ku in etu la el tia insefulat?
5 Pengpeng, kato, fwusr, lalmetmet in kas, usrnguk in sritelkin me on, sumat ke meun, sumwos in moul lun ngun su ma inge oasr tari yurol—Devid. Oiya mwomwo nukemwa su oasr yurol inge ku in paenang el an insefulat, tusruktu el tia insefulat. Nunku ke me top lal Devid nu sel Togusra Soul, su siyuk sel in payuk sin tulik mutan se natul. Ke inse pusisel paye, Devid el fwak: “Su na, a mea moul luk, ku sou lun papa tumuk in Israel, tu na in talupan togusra?” (1 Samuel 18:18) In kaksakin fus se inge, sie mokul lalmetmet el simusla: “Kalmen kas lal Devid pa, kut fwin tuni e kalmekin la mea me kasru oasr yurol, ku el fuka ke oiyel in an el muta we, ku el tuku ke sou fuka se paenang el nunku mu el tia fwal in ekla oana sie tulapan lun togusra.”
6. Efu ku kut enenu in akyokye inse pusisel?
6 Inse pusisel lal Devid paenang el ku in akilen la Jeova el fulatlana nu sin met sesumwos ke inkanek nukemwa. Devid el lut la fwinne oinge God el nunku yok ke metu. (Sam 144:3) Devid el etu la kutena kain in ku su oasr yurol ma ke sripen Jeova el akkalemye inse pusisel, akpusiselyel sifwanu in kasru, karunganul, a nunkel. (Sam 18:35) Sie me lutlut mwomwo nu sesr! Talen lasr, kasrpasr, a kunokon mwolanu lasr tia ku in paenang kut in insefulat. “Mea oasr yurum su kom tia eis?” met sap Poul el simusla. “A kom fwin eis, efu kom ku konkun, oana kom tia eis?” (1 Korint 4:7) In oasr ngun mutal lun God a engunkin me insemwomwo lal, kut enenu in akkeye kut a srukye na inse pusisel.—Jemes 4:6.
“Komwos in tia Sifwana Foloksak”
7. Pal mwo fuka in unilye Togusra Soul sikyuk nu sel Devid?
7 Penpeng lal Devid tia paenang el an fulang ke insiel, tusruk ke pengpeng lal Devid oasr nunak koluk in sok lal Togusra Soul, su sikyuk ke ngun mutal lun God som lukel. Fwinne Devid el tia oru ma koluk, el kaengla meyen moul lal oasr ke me sensen a el sulela in muta ke nien mwesis. Oasr sie pal, ke sukok Devid ke inkanek upa, Togusra Soul el utyuk nu ke sie luf, el nukin na la Devid a met ma wi lul elos mwukla oasr we. Met lal Devid elos kaifwel in eis pal mwo lal su tuku sin God, in unilye Soul. Kut ku in nunku oinge ke sie luf su losr, a el mahmah nu sel Devid: “Liye, len se su Jeova El fwak nu sum ka, ‘Liye, Na fwa asot met lokwalok lom nu in poum, a kom fwa oru nu sel oana kom nunku mu mwo nu sum.’ ”—1 Samuel 24:2-6.
8. Efu ku Devid el kutongilye sifwanu in suk foloksak?
8 Devid el srunga in akngalyel Soul. El akkalemye lalalfongi a mongfusesr, el insese in filiye ma nukemwa nu in poun Jeova. Tokin togusra el som liki luf sa, Devid el pangnol a fwak: “Jeova lan nununku in masrlok a kom, a Jeova lan suk foloksak yurum keik; a pouk a fwa on fwom.” (1 Samuel 24:12) Fwinne el etu la Soul el fwa oru ma koluk, Devid el tia suk foloksak lal sifwanu; ku el tia kaskas koluk nu sel Soul. Oasr pal puspus, Devid el srike nu sel sifwanu in karunganulang liki ma nukemwa. A, el lalalfongi Jeova el an aksumwosye ma nukemwa.—1 Samuel 25:32-34; 26:10, 11.
9. Efu ku kut tia enenu in foloksak kut fwin sun me lain ku me kolyai?
9 In oana Devid, kom ku in pulakin sum sifwanu ke pal in ma upa. Saap kom lain ku sun kolyai sin tulik lutlut su wi kom, met orekma su wi kom orekma, sou lom, ku kutu met su wi siena lalalfongi. Nik mwet foloksak. Tupan Jeova, siyuk ngun mutal lal in kasre kom. Met selalalfongi elos kaksakin oiye mwo lom a elos srike in ekla met lalalfongi. (1 Piter 3:1) Ke kutena ma sikyuk, lela kom in esam la Jeova el liye ma nukemwa sikyuk nu sum a el fwa aksumwosye ma inge ke pal fwal lal. Met sap Poul el simusla: “Komwos in tia sifwanu foloksak, a sun an sin mulat lun God; tu simla tari: ‘Ma luk in foloksak; Leum el fwak, Nga fwa moli.’ ”—Romans 12:19.
“Long me Kai”
10. Ke inkanek fuka Devid el patatla ke ma koluk, a el okanla fuka ma inge?
10 Ke yea puspus somla. Devid el ekla sie togusra kulang su arulanu pengpeng. Ke inkanek in moul lal el arulanu oaru, wekunang on kato su el simusla in kaksakin Jeova, ku fwal in fwak la mokul se inge el tia ku in tafongla ke ma koluk upa. Tusruktu, el oru ma koluk upa. Oasr sie len, togusra se inge el ngetla ke fasu lal in liye mutan kato se su yuyu. Devid el siyuk la su mutan se inge. El etaukla mutan se inge pa Bath-sheba a mukol tumal, pa Uriah, el oasr ke meun, Devid el sapla nu sel el an tuku el oan yurol. Tok, konoiyukyuk mutan se inge la el putete. Ma inge sie oiya koluk fwin orek ma inge lemtalaiyuk nu sin metu. Ye Ma sap lal Moses, orek kosro el sie ma koluk yok. Togusra el nunku la ma koluk inge enenu in mwukla. Na el supwela kas nu sin met solse lal, sapkin la Uriah el enenu in foloko nu Jerusalem. Devid el fwinsrakin mu Uriah el fwa muta yurol Bath-sheba fon fong se, tusruktu ma inge tia sikyuk. Ke ma inge el arlena asor, Devid el supwella Uriah nu ke meun a el supwela leta se nu sel Joab, met kol lun solse. Leta inge el sapkin la Uriah el enenu in tu meet ke meun su ku in paenang mise lal. Joab el akos ma Devid el fwak, a Uriah el anwuki. Tokin Bath-sheba el aksafyela akwuk nu ke lusen pal in lalo lal, Devid el esal in ekla mutan kiel.—2 Samuel 11:1-27.
11. Ma fuka sikyuk Nathan el akkalemye nu sel Devid, a mea Devid el oru?
11 Akwuk se inge tia fwal in orek, Devid el fwinne etu la ma nukemwa lemtalaiyuk nu sin Jeova. (Hibru 4:13) Malem puspus somla, a tulik sa isusla. Ke kolyuk lun God, met palu Nathan el som nu yurol Devid. Met palu se inge el srumon sie me sramsram ke mokul kasrup se su pukanten sip natul el sruokye a uniye sip soko nutin sie met sikasrup su el liaung arlana mwo. Me sramsram se inge mokleak nunak lal Devid tusruk el tia nunku mu oasr kalme yok nu ka. Devid el silaklak in akkalemye nununku lal nu sin mokul kasrup sa. El arlanu mulat, a el fwak nu sel Nathan: “Met se su oru ma inge el fwal nu ke mise!”—2 Samuel 12:1-6.
12. Nununku fuka Jeova el oru in sang lain Devid?
12 “Kom pa met sa!” met palu se topuk. Devid el oru nununku lal nu sel sifwana. Wangin alollo, la kasrkuhsrak lal Devid sa in ekla nu ke me mwekin lulap a asor yok. Me fosrnga yok, ke el long ma Nathan el akkalemye ke nununku lun Jeova su el fwa oru. Wangin kutena kas in me akkeye. Devid el pilesru kas lun Jeova ke el orala ma koluk inge. Ya el tia unilye Uriah ke kutlas lun met lokwalok? Ke ma inge kutlas fwa tia ku in som liki loom sel Devid. Ya el tia esla mutan kiel Uriah in lukma? Oana ngun koluk el ilyak nu in el, tia in lukma, tusruktu ke inkanek lemtulaiyak.—2 Samuel 12:7-12.
13. Fuka ma Devid el oru ke me kai lun Jeova?
13 Ke Devid el eis kas in kai su orek el tia lafwekin ke ma koluk lal. El tia na kasrkuhsrak sel Nathan met palu sa. El tia sang mwaeta nu sin kutu met lafwekin ke ma el oru. Ke pal se akkalemyeyuk nu sel ma koluk lal, Devid el akilen ma koluk lal, el fwak: “Na orek ma koluk lain Jeova.” (2 Samuel 12:13) Sam 51 akkalemye ke nunak in asor yok lal a fuka yokiyen auli lal. El siyuk sin Jeova: “Nik kom sisyula liki ye mutom, a kom tia eisla ngun mutal lom liki yu.” El lalalfongi la Jeova, ke pakomuta lal, el tia pilesru “sie inse musalla a toasr” ke ma koluk. (Sam 51:11, 17) Devid el sruokye lalalfongi lal nu ke ngun lun God. Fwinne Jeova el tia na karunganul Devid ke me asor lal ke sripen ma koluk el oru, tusruktu el nunakmunas nu sel.
14. Kut e oru fuka me kai lun Jeova?
14 Kut nukemwa sesumwos, kut nukemwa oru ma koluk. (Rom 3:23) Kutu pal kut ku in patatla ke ma koluk upa, oana ma Devid el oru. Oana sie papa su lungse tulik natul el sang me kai, Jeova el aksumwosye met su el lungse in kulansap nu sel. Me kai el arulana yok sripe, tusruktu, tia fusresr in eis ma inge. Paye, kai el me “akasorye” kutu pal. (Hebrews 12:6, 11) Tusruktu, kut fwin “long me lutlut,” kut ku in ekla futoto nu sin Jeova. (Soakas 8:33) In engunkin me insemwomwo lun ngun lun Jeova pal nukemwa, kut enenu in eis me kai a orekma fwal nu ke ma lungse lun God.
Nik mwet Filiye Fwinsrak nu ke Ma Ekyek oana me Kasrup
15. (a) Ke inkanek fuka kutu met elos orekmakin me kasrup lalos? (b) Mea Devid el oru in orekmakin me kasrup lal?
15 Wangin akkalemyeya la Devid el tuku ke sou pengpeng ku tuku ke sou kasrup. Tusruktu, ke pal in kolyuk lal, Devid el eis me kasrup yok puspus. Oana ma kom kalem ka, met puspus elos pusrala a okanla me kasrup lalos, suk in akyokye ma inge ke inkanek sesumwos, ku orekmakin nu selos sifwanu. Kutu selos orekmakin mani in sang akmwoyelos sifwana. (Mattu 6:2) Devid el orekmakin me kasrup lal siena. Kena lal pa in akfulatye Jeova. Devid el akkalemye nu sel Nathan, ke kena lal in musaiyuk temple nu sin Jeova in filiye tuptup lun mwuleang ka, su oasr in an Jerusalem, su “oan infulwen loom nuknuk.” Jeova el insemwomwo ke kena lal Devid tusruktu el fwak nu sel ke inkanek lal Nathan la musaiyuk lun temple e fwa orek ke pal lun tulik natul Solomon.—2 Samuel 7:1, 2, 12, 13.
16. Me akola fuka Devid el oru ke musa lun temple?
16 Devid el oreni kofwen me orekma nukemwa nu ke musa lulap su akoeyuk. Nu sel Solomon, Devid el fwak: “Na akola nu ke loom sin Jeova siefok tausen talen in gold, a sie tausen tausen talen in silfer, a brass a mwusra wangin toasr’a; tu arulana pukanten; ipensak pa a eot na akoela; a kom ku in esani nu ka.” Ke me kasrup lal, el sang 3,000 talen in gold a 7,000 talen in silfer.a (1 Kronikel 22:14; 29:3, 4) Engun in sang lal Devid, tia ma tuku lik me, a ma inge me akkalemye lalalfongi a nunak paye lal nu sin Jeova. In akilen Sropon me kasrup lal, el fwak nu sin Jeova: “Tu ma nu kemwa tuku sum me, a ke ma lom kut sot nu sum.” (1 Kronikel 29:14) Ke paye lun insiel Devid moklel in oru ma nukemwa el ku in akyokye alu nasnas.
17. Fuka me kai lun 1 Timote 6:17-19 fwal nu sin met kasrup a nu sin met sekasrup?
17 In oapana akwuk inge, lela kut in orekmakin me kasrup lasr nu ke orekma mwo. Yok liki na in sang kasru inkanek in kasrup lun moul in fwalu, arulana mwo in suk me insemwomwo lun God—pa inge inkanek lalmetmet a me insemwomwo. Poul el simusla: “Kom in sap nu selos su kasrup in fwal se inge, tu elos in tia inse fulat, ku filiye fwinsrak lalos nu fwin e ekyek oana me kasrup, a in God, su ase yok nu sesr ma nu kemwa tu kut in engun ka; tu elos in oru mwo, tu elos in kasrup in orekma mwo, tu elos in akola in kite me kulang, a me pakomuta, a elosak nu selos sifwanu sie pelun mwo nu ke pal se su a fwa tuku, tu elos fwa ku in srukye moul ma patpat su moul paye.” (1 Timote 6:17-19) Kutena kain in luma su oasr ke kasrpasr, lela kut in eiskutyang nu ke ngun lun God a fwasr ke inkanek lun moul su ore kut in “kasrup nu sin God.” (Luk 12:21) Wangin ma yok liki in oasr me insemwomwo ye mutun Papa tumasr in kosrao su lungse.
Eis Kom Yang Sifwanu in Paye nu sin God
18. Ke inkanek fuka Devid el oru me srikasrak mwo nu sin met Kristian?
18 In moul lal nufon, Devid el suk me insemwomwo lun Jeova. Ke on, el tung: “Pakomutuk, O God, pakomutuk, tu nunik eis nien moul in kom.” (Sam 57:1) Lalalfongi lal nu sin Jeova tia ke wangin sripe. Devid el matou, a “pus len lal.” (1 Kronikel 23:1) Fwinne Devid el oru ma koluk upa, tusruktu el esam yuk oana sie sin met lo puspus su akkalemye lalalfongi yok.—Hibru 11:32.
19. Fuka kut ku in eis kut yang sifwana in paye nu sin God?
19 Ke kom pulakin ekyek lun moul lom, esam la Jeova el sang kasru, akkeye, a aksumwos nu sel Devid, El ku in oru pa nu sum. Met sap Poul, el oana Devid, el pulakin ekyek puspus lun moul. Tusruktu, el tia munasla in lalalfongi ke ngun lun God. El simusla: “Na ku in oru ma nu kemwa in El su akkeyeyu.” (Filippai 4:12, 13) Kut fwin lalalfongi paye Jeova, el fwa kasru kut in tu ku. El lungse kut in kutangla. Kut fwin porongel a futoto nu sel, el fwa ase ku in oru ma el lungse. A kut fwin sruokye ku in lalalfongi ke ngun lun God, kut fwa ku in ‘akkeye kom tu God lan liye kom mwo’ inge a nu tok ma patpat.—2 Timote 2:15.
[Footnote]
a Lupan me sang lal Devid, nu ke lupan mani misenge, oasr ke lupa yok liki $1,200,000,000, U.S.
Fuka Kom Ku In Topuk?
• Fuka kut ku in karungin kut yang liki fulang?
• Efu ku kut sifwanu tia ku in foloksak?
• Nunuk fuka ke me kai kut enenu in nunku?
• Efu ku kut enenu in lalalfongi God a tia ke me kasrup?
[Picture on page 14, 15]
Devid el lalalfongi ke ngun lun God a suk me insemwomwo lun God. Ya kom oru oapana?
[Picture on page 16]
“Ma nu kemwa tuku sum, a ke ma lom kut sot nu sum”