Sou Su Oasr Papa Ku Nine Sasu Ku In Kutangla
YA SIE SOU SU OASR PAPA KU NINE SASU KU IN KUTANGLA? AOK, YOKNA FWIN KAIS SIE MET SU WI KE sou inge elos esam la “Baibel nu kemwa etuku ke ngun lun God a oasr sripe in luti, in kai, in aksumwosye, a in aketeye ma sumwosmwos nu sin met.” (2 Timote 3:16) Fwin met nu kemwa elos orekmakin ke moul lalos kai lun Baibel, na kapkapek e fwa tuku na paye.
Oiye Mwo Su Eneneyuk
Baibel el aketeye na ma sap ekasr su ku in kasru futoto lun met se met se. Apkurun ma sap inge nu kemwa el kaifwe nu sin met in akkapye oiye mwo a orekma mwo su ku in kasru kut in orekma ke lalmetmet. Kain in oiye mwo a orekma mwo inge pa srupon sie sou insemwomwo.
Luman arulanu kalem, tusruktu arulanu mwo kut fwin fwak la ma enenu yok se meet nu sin kutena sou tu in kutangla pa lungse. Met sap Poul el fwak: “Lela lungse lomwos in tia kutusrik. . . . Ke lungse met lili komwos in lung nu sin sie sin sie.” (Rom 12:9, 10) Kas se inge “lungse” orekmakinyuk ke inkanek sufwal pal nu kemwa, tusruktu, oiyen lungse su Poul el orekmakin ka pa lungse su tuku sin God, a ma inge “el tianu wanginla.” (1 Korint 13:8)
Lungse paye el kasru in akfwusesrye ma upa inmaslon met a el oru met nu kemwa su tia oanu sie oiye a inkanek in kapek lalos in srukye sie inse siefwunnu. A ma inge el kasru in lain ma upa su tuku ke divorce ku ke mise lun papa ku nine na paye lun sie tulik.
Papa ku Nine na Paye
Lungse el ku in kasru ke futoto lun tulik nu sin papa ku nine kiel na paye su ke pal inge wanginla in loom. Sie papa papa sasu ke sie sou el fwak: “Nga lungse tulik in futoto nu sik emeet. Sie ke ma upa yok emeet pa in akilen a in inse misla ke kunokon saok lun papa tumalos na paye ke moul lun tulik nutik ke sou sasu luk.”
Lungse paye el ku in kasru papa sasu in akilen la lungse lun tulik el tia ku in “sa” na tuku. El enenu in akilen la saap el tia ku in ayaola na paye pulakin lun tulik nu sin papa tumal na paye ke kutena pal. Tulik el etu papa tumalos na paye ke mutamweyen moul lal, tusruktu papa sasu el sie met su tufwanu tuku su enenu in kaifweung in eis lungse lun tulik. Met luti inge su tuni ma puspis pangpang Elizabeth Einstein el akkalemye experience lun met puspis ke pal se ma el fwak: “Kom tia ku in eisla liki insien sie tulik pulakin lal nu sin papa tumal na paye ke kutena pal—aok ke kutena pal. Fwinne sie papa ku nine su mise tari ku fwinne elos su likiye tulik, elos srakna yok sripe ke moul lun tulik nutulos.
Kai—Sie Me Sramsram Upa
Baibel el akkalemye la kai su tuku ke lungse arulanu yok sripe nu sin met fwusr, wekunang tulik nu kemwa ke sou sasu. (Soakas 8:33) Tusruktu, ke kain in sou inge su oasr papa ku nine sasu, nunuk in sang kas in kai ku in kol nu ke ma upa yok. Tulik ke kain in sou inge elos eis tari kutu kas in kai sin met matu su wangin tari ke pal inge a elos pala tari ka. Aok, saap oasr kain in oiye a orekma lalos su ku in akkoskosrokye papa ku nine sasu ke sou. A saap elos tia kalem efu papa ku nine sasu kielos tianu arle pwar ke kutu ma. Fuka in kutangla liki kain in luma inge? Poul el kaifwe nu sin met Kristian nu kemwa: “Fwasr tokin . . . lungse, mongfwusesr, fwokpap.” (1 Timote 6:11) Lungse Kristian el ku in kasru papa ku nine sasu a tulik ke sou in akkalemye fwokpap a mongfwusesr ke pal se elos lutlut in kalem sie sin sie. Fwin papa ku nine sasu el tia mongfwusesr, ‘mulat, mwowon, a wenties’ ku in sa na in kunausla kutena futoto su oakiyuki tari.—Efesus 4:31.
Oasr pa kusensiyuk, su ku in sang kas in kai ke kain in sou inge su oasr papa ku nine sasu? Tokin elos sramsram ke ma se inge, kutu papa a nine elos sulela a insese la, ke mutamwauk, papa ku nine na paye ke kain in sou inge enenu in kol ke kai tu in sang meet pal nu sin papa ku nine sasu in musaiyuk sie moul futoto nu sin tulik nutin mokul tumal ku mutan kiel nu sin papa ku nine saye su elos payuk meet. Lela tulik in lutlut meet a pulakin lalalfongi ke lungse lun papa ku nine sasu meet liki elos sang kai nu sel.
A fuka fwin met sasu ke kain in sou inge pa papa? Ya Baibel el tia fwak la papa pa sifwen sou? Aok. (Efesus 5:22, 23; 6:1, 2) Tusruktu, saap sie papa sasu el lungse in sang ku lal in sang kai nu sin nine ke lusen sie pal, yok na fwin ke orekma in sang kai upa. Saap el ku in lela tulik in akos ‘ma sap lun nine kiel’ a in pal se na el oakiye foundeson nu selos in ‘long kas in lutlut lun papa [sasu] tumalos.’ (Soakas 1:8; 6:20; 31:1) Me akpayeye akkalemye la, oiye se inge, tia lain akmwuk ke sifwe.
Papa a Nine Enenu in Sramsram
Soakas 15:22 el fwak: “Yen wangin pepu we, nunuk meeta aklosrongtenyeyuk.” Ke sie sou su oasr papa ku nine sasu sramsram inmaslon papa a nine arulanu yok sripe. Sie met sim ke newspaper O Estado de S. Paulo el fwak: “Tulik elos srike pal nu kemwa me kutong su papa a nine elos filiye fwin ku ku tia.” Ma inge arulanu paye pa ke sou su oasr papa ku nine sasu. Ke ma inge papa a nine elos enenu in insese ke kain in ma puspis su ku oru tulik in liye la elos srukye inse siefwunnu. Tusruktu, fuka fwin papa ku nine sasu el oru orekma ke sie inkanek su papa ku nine na paye elos pulakin la ma inge tia sumwos? Na, elos enenu in aksumwosye ma inge, eltal mukena, tia ye mutun tulik.
Tafongla ku in sikyuk. Tulik el ku in fwak ku oru ma puspis su ku in akngalye met se. Ma upa ke sie pal ku in oru papa ku nine sasu in tafongla. Tusruktu, kas mwo inge “Nga sisla koluk, nunuk munas nu sik,” el ku in kasru yok oanu ono ke kinet.
Akkeye Inse Siefwunnu lun Sou
Enenu pal in musaiyuk sie sou futoto ke sie sou su oasr papa ku nine sasu, tusruktu kain in sou inge el ku in kutangla. Pus selos kutangla. Elos nu kemwa su kutangla yok pa sou nu kemwa su kais sie met ka elos akesrui, yokna papa a nine, elos enenu in akkapye oiye sumwos a fwinsrak fwal. Met sap Jon el simusla: “Met kulu lela kut in lungse sie sin sie, tu lungse ma sin God me.” (1 Jon 4:7) Aok, lungse paye su tuku ke inse pa key paye ke sie sou insemwomwo su oasr papa ku nine sasu.