Nge Lenda Vanda na Kiese Ata Bantu Ke Menga Nge

1. Inki Yezu tubaka ya ke yitukisa kana bantu ke menga beto?

YEZU tubaka mambu yai na Disolo na Zulu ya Ngumba: “Kiese na beno kana bantu ke menga beno.” (Luka 6:22) Ntembe kele ve nde mambu yai ya Yezu tubaka yitukisaka bantu. Ata muntu mosi ve ke zolaka nde bo menga yandi. Ebuna, sambu na nki Yezu tubaka mpidina? Yo kele mfunu mingi na kudiyula ngiufula yai sambu bubu yai bantu mingi ke mengaka balongoki ya Yezu. Na disolo yai, beto ta tubila sambu na nki bantu ke mengaka beto mpi bikuma yina fwete pusa beto na kuvanda na kiese ata bo ke menga beto.

SAMBU NA NKI BANTU KE MENGAKA BETO?

2-3. Sambu na nki bo ke niokulaka Bakristu ya kieleka mpi nki mutindu beto fwete tadila bantu yina ke niokulaka beto? (Yoane 16:2, 3)

² Bantu ke mengaka beto sambu beto ke sambilaka Yehowa. Yezu tubaka mambu yai sambu na bantu yina ta niokula balongoki na yandi mpi nkutu ta fwa bankaka na kati na bo: “Bo me zaba Tata ve, bo me zaba mono mpi ve.” (Tanga Yoane 16:2, 3.) Nani kibeni ke pusaka bantu na kuniokula bansadi ya Nzambi? Satana. Yandi kele “nzambi ya ngidika yai ya bima.” (2 Bak. 4:3, 4) Yandi ke fikaka meso ya bantu sambu bo zaba ve kieleka ya me tala Yehowa mpi yandi ke pusaka bo na kutelemina bantu yina ke zabaka Nzambi mpi ke zolaka yandi. (Yoa. 8:42-44) Kuzaba mambu yai ta sadisa beto na kutadila bantu ya ke menga beto nki mutindu? Yo ta sadisa beto na kumenga bo ve sambu beto ke zaba nde Satana muntu ke kusaka bo.

³ Beto tadila mbandu ya mpangi-bakala Pavela yina ke zingaka na insi mosi yina bo me buyisaka kisalu na beto. Bo kangaka yandi sambu yandi landaka kaka kusadila Yehowa. Bo bulaka yandi ngolo mpi bo tulaka yandi kisika yina yandi vandaka kaka yandi mosi bangonda mingi. Mpangi Pavel ke tuba nde: “Yo kele pwelele nde Satana ti bademo bantu ke sosaka kupusa beto na kuyambula kusambila Yehowa. Yo ke monana nde bantu mingi ya ke salaka na baboloko ke mengaka mpenza ve Bambangi ya Yehowa. Bo ke salaka kaka kisalu na bo.” Na Croatie, bibuti ya mpangi-bakala mosi yina kele ve Bambangi ya Yehowa niokulaka yandi ngolo kibeni. Yandi ke tuba nde: “Mono me bakisa ntangu yai nde mbeni na mono kibeni kele Satana, kansi bibuti na mono ve.”​—Baef. 6:12.

4. Mbandu ya Yezu mpi ya Etiene ke longa beto nki? (Tala mpi kifwanisu.)

⁴ Beto ke mengaka ve bantu yina ke teleminaka beto, nkutu beto ke sambaka sambu na bo. (Mat. 5:44) Yezu ti Etiene me bikilaka beto mbandu ya mbote. Ntangu basoda ya Roma tulaka Yezu na zulu ya nti mpi bulaka yandi minsonso, Yezu sambaka nde: “Tata, lolula bo.” (Luka 23:34) Yezu lombaka Yehowa na kulolula basoda yina bo songaka na kufwa yandi. Mbala ya nkaka, Yezu vandaka kuyindula mpi bantu yina vandaka na kimvuka ya bantu yina vandaka kutula milolo nde bo fwa yandi sambu bamfumu ya mabundu vandaka kupusa bo na kusala mpidina. Yezu bakisaka nde bantu yina zabaka mpenza ve mambu yina bo vandaka kusala. Etiene lombaka mpi Nzambi na kulolula bantu yina fwaka yandi. (Bis. 7:58-60) Keti Yehowa pesaka mvutu na bisambu ya Yezu mpi ya Etiene? Ee. Bantu mingi yina zolaka nde bo fwa Yezu balulaka ntima na nima. Bo kwikilaka na yandi mpi bo bakaka mbotika. (Bis. 2:36-41) Saule ya Tarse yina vandaka na kati ya bantu yina ndimaka nde bo fwa Etiene, kumaka Mukristu na nima mpi yandi waka mpasi mingi sambu na mambu mingi ya mbi yina yandi salaka kukonda kuzaba.​—1 Tim. 1:13.

5. Disolo ya mpangi César ke longa nge nki?

⁵ Bubu yai mpi, Yehowa ke landaka kupesa mvutu na bisambu yina beto ke salaka sambu na bantu yina ke teleminaka beto. Beto tubila mbandu ya mpangi César na Vénézuela. Papa na yandi vandaka kutelemina ngolo kieleka. Mpangi César ke tuba nde: “Mama na beto vandaka nkento ya mbote mpi mama ya mbote. Ata yandi vandaka kutula mambu ya kimpeve na kisika ya ntete, yandi vandaka mpi kusala yonso yina yo lombaka nde yandi sala sambu na papa. Yandi songaka mono ti bampangi na mono na kulanda kuzitisa papa. Yandi songaka beto mpi na kulemfukila yandi na mambu yonso katula kaka kana yandi me songa beto na kusala kima yina ke fwa nsiku ya Nzambi.” Na nima ya bamvula, papa ya mpangi César kumaka kutelemina bo diaka ve mingi. Mpangi César ke tuba nde: “Kilumbu mosi, mono sambaka na ntima ya mvimba mpi na nima mono lombaka papa kana yandi ta ndima nde mono longuka Biblia ti yandi. Mono waka kiese mingi ntangu yandi ndimaka.” Na nima ya bantangu, papa ya mpangi César bakaka mbotika. Ya kieleka, bantu yonso ve yina ke teleminaka beto ke kumaka Bambangi ya Yehowa, kansi bankaka na kati na bo ke yambulaka kutelemina beto sambu bo ke bakisaka nde beto ke vandaka luzitu mpi ti bikalulu ya mbote. Yo ke pesaka beto kiese mingi. Beto ke vingila ti kiese kumona mutindu Yehowa, Nzambi ya mawa mpi “Zuzi ya ntoto ya mvimba” lenda benda bantu ya mutindu yai na kieleka.​—Kuy. 18:25.

6. Mutindu Marko 13:13 ke monisa, sambu na nki diaka bantu ke mengaka beto?

⁶ Bantu ke mengaka beto sambu beto kele balongoki ya Yezu. Yezu tubaka nde bantu yonso ta menga Bakristu ya kieleka ‘sambu na zina na yandi.’ (Tanga Marko 13:13.) Zina ya Yezu ke monisa nki? Yo ke monisa lukumu na yandi mpi nswa yina yandi kele ti yo ya kuvanda Ntotila ya Kimfumu ya Nzambi. Bantu ke mengaka beto sambu bo ke tulaka ntima na bamfumu ya nsi-ntoto yai kansi ve na Yezu Kristu yina Yehowa me ponaka sambu na kuyala bantu. Yezu me yantikaka kuyala na Kimfumu ya Nzambi banda na 1914. Ntama mingi ve yandi ta katula baguvernema yonso awa na ntoto sambu bo ke ndimaka ve kiyeka na yandi.

7-8. Sambu na nki diaka bantu ke vwezaka beto? (Yoane 15:18-20) (Tala mpi bifwanisu.)

⁷ Bantu ke mengaka beto sambu beto kele ve bonso bantu ya nsi-ntoto ya Satana. Yezu tubaka nde bo ta menga balongoki na yandi sambu bo “kele ve bantu ya nsi-ntoto.” (Tanga Yoane 15:18-20.) Bonso Bakristu ya ntete, beto ke tubaka ve mpi ke salaka ve mambu bonso bantu ya nsi-ntoto yai. Yo yina, bo ke vwezaka bampangi na beto mingi na bisika ya kisalu to na banzo-nkanda. (1 Pie. 4:3, 4) Kansi beto ke vandaka na kiese sambu bantu ya nkaka yina vandaka kutelemina beto me sobaka mpi bo me kumaka kuzitisa beto.

⁸ Beto tala mambu yina kuminaka mpangi-bakala Ignacio na Amérique Centrale. Na nzo-nkanda na bo, longi mosi vandaka kuseka yandi sambu yandi ke zitisaka bansiku ya Nzambi. Kansi na ntwala nde mpangi Ignacio kumanisa nzo-nkanda, longi yango yulaka yandi mambu yina ke sadisaka yandi na kuzitisa bansiku ya Nzambi na kisika yina bantu mingi kele ti bikalulu ya mbi. Mpangi Ignacio songaka yandi nde bansiku ya Nzambi ke taninaka yandi mingi. Na nima, yandi bingisaka longi yango na lukutakanu ya dibundu. Mpangi Ignacio yitukaka ntangu longi yango kwisaka. Zola yina longi yango monaka na dibundu ya Yehowa yitukisaka yandi, yo yina yandi landaka kukwenda na balukutakanu. Na nima, bantu teleminaka mpi longi yango ntangu yandi kumaka kulonguka Biblia. Ata mpidina, yandi landaka kuyela na kimpeve mpi nsuka-nsuka yandi bakaka mbotika.

9-10. (a) Inki diaka ke salaka nde Bakristu ya kieleka kuvanda ve bonso bantu ya nsi-ntoto yai ya Satana? (b) Mbandu ya ntumwa Polo ke longa beto nki?

⁹ Beto ke vandaka mpi ve bonso bantu ya nsi-ntoto yai ya Satana sambu beto ke kotaka ve na mambu ya politiki mpi na bitumba. (Yoa. 18:36) Beto ke zitisaka nsiku ya leta mutindu Baroma 13:1 ke lomba beto. Kansi, beto ke kotaka ve na mambu ya politiki sambu beto kele Bakristu ya kieleka. Yo yina, beto ke sosaka ve kubaka bisika na guvernema to kuvote muntu mosi. Sambu na nki? Sambu kima ya kuluta mfunu sambu na beto kele Yehowa mpi Kimfumu na yandi yina Kristu ke yalaka. Bo me tulaka bampangi mingi na boloko sambu na lukwikilu na bo. Ata mpidina, bo ke landaka kaka kulonga nsangu ya mbote na boloko. Bo ke landaka mbandu ya ntumwa Polo yina salaka bamvula na nzo mosi yina basoda vandaka kukengila yandi mpi na boloko. (Bis. 24:27; 28:16, 30) Yandi vandaka kulonga nsangu ya mbote na bantu yonso yina yandi vandaka kumona, yo vanda basoda yina vandaka kukengila yandi, bantu yina vandaka kusala na batribinale, baguvernere, bantotila mpi mbala ya nkaka bamfumu yina vandaka kusala ti Néron, ntotila ya nene ya Roma.​—Bis. 9:15.

¹⁰ Bubu yai mpi, bampangi na beto ya kele na boloko ke longaka nsangu ya mbote na bantu yonso yina bo ke monaka, yo vanda bazuzi, bamfumu ya guvernema mpi basoda. Mpangi-bakala mosi yina salaka bamvula kuluta 6 na boloko sambu yandi buyaka kukota na mambu ya politiki tubaka nde yandi vandaka ve kumona boloko bonso ndola kansi bonso kisika yina Yehowa pesaka yandi sambu na kulonga bantu ya ntima-masonga nsangu ya mbote. Beto ke vandaka na kiese mingi kana Yehowa ke sadila beto sambu na kulonga bantu ya mutindu yai. (Bakol. 4:3) Beto tala diaka bikuma ya nkaka yina fwete pusa beto na kuvanda na kiese ata bantu ke menga beto sambu beto ke sadila Yehowa.

SAMBU NA NKI BETO FWETE VANDA NA KIESE KANA BANTU KE MENGA BETO?

11. Inki mutindu lukwikilu na beto lenda landa kukuma ngolo kana bantu ke telemina beto? Pesa mbandu.

¹¹ Beto ke zabaka nde mutindu bantu ke mengaka beto ke lungisaka mambu yina Biblia tubaka. Na profesi ya ntete yina Yehowa tubaka na Kuyantika 3:15, Yehowa tubaka nde Satana ti bana na yandi, disongidila bantu yina ta landa yandi, ta menga bantu yina ke zolaka Yehowa mpi ke sadilaka yandi. Yezu vandaka mpi kutuba mbala mingi nde bo ta menga bantu yina ke sadilaka Yehowa. (Mat. 10:22; Mar. 13:9-12; Luka 6:22, 23; Yoa. 15:20) Bantu ya nkaka yina sonikaka mikanda ya nkaka ya Biblia tubilaka mpi mambu yai. (2 Tim. 3:12; Yak. 1:2; 1 Pie. 4:12-14; Yude 3, 17-19) Yo yina, yo ke yitukisaka beto ve ntangu bantu ke niokulaka beto. Nkutu beto ke vandaka na kiese sambu yo ke lungisaka mambu yina Biblia tubaka. Yo ke ndimisaka beto mpenza nde beto kele na dibundu ya kieleka. Mpangi-nkento mosi yina ke zingaka na insi mosi yina bo me buyisaka bisalu na beto ya nkaka, ke tuba nde: “Ntangu mono kudipesaka na Yehowa, mono zabaka nde kilumbu kele bo ta telemina mono kaka sambu na kieleka. Yo yina, mono vandaka kumona yo ve kima ya mpa mpi yo vandaka kuyitukisa mono ve.” Bakala na yandi vandaka mpi kutelemina yandi. Bakala na yandi vandaka kuniokula yandi mpi nkutu yandi yokaka Biblia na yandi ti mikanda na beto. Kansi mpangi-nkento yai waka ve boma, nkutu lukwikilu na yandi landaka kukuma ngolo. (Baeb. 10:39) Yandi ke tuba nde: “Biblia tubaka dezia na ntwala nde bantu ta telemina beto, yo yina yo vandaka ve kima ya mpa sambu na mono. Nkutu, yo ndimisaka mono nde mono kele mpenza na dibundu ya kieleka.”

12. Inki sadisaka mpangi-bakala mosi na kukanga ntima ntangu bo vandaka kuniokula yandi?

¹² Ata beto ke zabaka nde kilumbu kele bantu lenda telemina beto, yo lenda vanda kaka mpasi na kukanga ntima kana yo me kumina beto. Mpangi-bakala mosi yina vandaka na boloko sonikaka nde: “Bantangu ya nkaka, mono vandaka ti basusi, mono vandaka kudiyangisa mingi mpi nkutu kudila.” Inki sadisaka yandi na kukanga ntima? Yandi ke tuba nde: “Mono vandaka kusamba mingi. Kisambu vandaka kima ya ntete yina mono vandaka kusala konso suka. Mono vandaka kusamba konso ntangu yina mono vandaka kukutana ti mambu ya mpasi. Diaka, kana mambu ya mbi yina bo vandaka kusadila mono me pesa mono makasi, mono vandaka kusamba na douche.” Mpangi yango vandaka mpi kuyindula mingi masolo ya bantu yina Biblia ke tubilaka mpi ya bampangi ya bilumbu na beto yina kangaka ntima ntangu bantu vandaka kuniokula bo. Yo sadisaka yandi na kukanga ntima mpi na kuvanda na ngemba yina Yezu silaka balongoki na yandi.​—Yoa. 14:27; 16:33.

13. Inki ke sadisaka beto na kukanga ntima ntangu bantu ke menga beto?

¹³ Beto ke zolaka mingi Yehowa mpi bampangi, yo ke sadisaka beto na kukanga ntima ntangu bantu ke mengaka beto. Yezu landaka kuzola Tata na yandi na ntima ya mvimba tii na lufwa. Yandi vandaka mpi kuzola banduku na yandi. (Yoa. 13:1; 15:13) Kana beto ke zola mpi Yehowa ti bampangi, yo ta sadisa beto na kukanga ntima ntangu bantu ke menga beto. Inki mutindu? Sambu na kubaka mvutu, beto tadila mbandu ya ntumwa Polo.

14. Inki sadisaka Polo na kuvanda kikesa ata na ntwala ya lufwa?

¹⁴ Ntangu kilumbu ya kufwa Polo kumaka pene-pene, yandi sonikilaka nduku na yandi Timoteo nde: “Nzambi pesaka beto ve mpeve ya kukonda kikesa, kansi yandi pesaka beto mpeve ya ngolo, ya zola.” (2 Tim. 1:7) Inki Polo zolaka kutuba? Yandi zolaka kutuba nde kana mpangi mosi ke zola Yehowa mingi, zola yina lenda sadisa yandi na kukanga ntima na bampasi ya ngolo. (2 Tim. 1:8) Yo kele pwelele nde sambu Polo vandaka kuzola Yehowa mingi, yo sadisaka yandi na kuvanda kaka kikesa ata na ntwala ya lufwa mpi na kuyambula ve lusambu ya kieleka.​—Bis. 20:22-24.

15. Inki mutindu bampangi ke monisaka nde bo ke zolanaka mingi na bilumbu na beto? (Tala mpi kifwanisu.)

¹⁵ Beto ke zolaka mingi bampangi yina ke kangaka ntima ntangu bantu ke niokula bo. Bampangi ya nkaka ke tulaka luzingu na bo na kigonsa sambu na bampangi na bo. Mu mbandu Akilasi ti Prisila tulaka luzingu na bo na kigonsa sambu na kusadisa Polo. (Bar. 16:3, 4) Na Russie, ntangu bo ke sambisaka bampangi yina bo me tulaka na boloko, bampangi mingi ke kwendaka sambu na kupesa bo kikesa. Ntangu mpangi-nkento mosi yina bo vandaka kusambisa monaka bampangi mingi ya babakala mpi ya bankento na kisika yina bo vandaka kusambisa yandi, kiese lutilaka yandi mpi yandi kukaka ve kutuba sambu na mwa ntangu. Zola ya mingi yina bampangi monisilaka yandi pesaka yandi kikesa na ntangu yina yandi vandaka kibeni ti mfunu ya kikesa. Beto ke vandaka kibeni na kiese sambu beto ke zolaka mingi Yehowa mpi bampangi, mpi yo ke sadisaka beto na kukanga ntima ntangu bantu ke menga beto.

16. Sambu na nki ntumwa Piere tubaka nde bantu yina bo ke niokula sambu bo ke sadilaka Nzambi fwete vanda na kiese? (1 Piere 4:14)

¹⁶ Beto ke zabaka nde Nzambi ke sepelaka ti beto kana beto ke kanga ntima ntangu bantu ke menga beto. (Tanga 1 Piere 4:14.) Ntumwa Piere tubaka nde bantu yina bo ke niokula sambu bo ke sadilaka Nzambi fwete vanda na kiese. Sambu na nki? Sambu yo ke monisa nde mpeve ya Nzambi ‘kele na zulu na bo.’ Piere zabaka mbote mutindu muntu ke kudiwaka kana Nzambi ke sepela ti yandi mpi kana yandi ke kanga ntima ntangu bantu ke niokula yandi. Ntangu fioti na nima ya Pantekoti ya mvula 33 ya ntangu na beto, bo tindaka bapolisie yina vandaka kusala na tempelo sambu na kukanga Piere ti bantumwa ya nkaka sambu bo vandaka kulonga nsangu ya mbote. Kansi yandi landaka kutubila balukwikilu na yandi na kikesa yonso. (Bis. 5:24-29) Nkutu ata na nima ya kubula bo ti balongoki ya nkaka ngolo mpenza, bo yambulaka ve kulonga nsangu ya mbote. Kansi, bo vandaka na kiese sambu bo ‘monaka nde bo me fwana nde bo pesa bo nsoni sambu na zina ya Yezu.’ Beto mpi lenda vanda na kiese ntangu beto ke kanga ntima na bampasi.​—Bis. 5:40-42.

17. Inki Yezu songaka balongoki na yandi na mpimpa ya nsuka ya luzingu na yandi awa na ntoto?

¹⁷ Na mpimpa ya nsuka ya luzingu ya Yezu awa na ntoto, yandi songaka balongoki na yandi nde: “Muntu yina ke zolaka mono, Tata na mono ta zola yandi.” (Yoa. 14:21) Beto ke vingila ti kiese yonso ntangu yina bantu ta menga beto diaka ve kansi bo ta zola beto sambu beto ke sadilaka Yehowa. (2 Bate. 1:6-8) Kansi na ntwala nde ntangu yai kukwisa, beto kele ti bikuma mingi ya kuvanda na kiese ata bantu ke menga beto.