Bana Kele ‘Kado ya Me Katuka na Yehowa’
KETI bo me pesaka nge dezia kado mosi ya nge ke sepelaka ti yo mingi? Mbala ya nkaka muntu mosi ya nge ke zolaka mingi muntu pesaka nge yo. Inki nge ke salaka ti yo? Ntembe kele ve nde nge ke taninaka yo mbote.
Biblia ke tubaka nde bana kele ‘kado ya me katuka na Yehowa.’ (Nk. 127:3) Ya kieleka, bibuti yina kele Bambangi ya Yehowa ke zabaka nde bana na bo kele bakado yina Yehowa me pesaka bo. Yo yina bo ke salaka yonso sambu na kusadisa bana na bo na kuvanda ti bima ya kuzingila yina bo kele ti yo mfunu, na kuvanda na sante ya mbote, na kuvanda na kiese mpi na kuvanda ti kinduku ya mbote ti Yehowa.
Kansi diambu ya mawa kele nde, bibuti ya nkaka bubu yai ke monaka ve bana na bo bonso bakado ya Nzambi me pesaka bo. (Yez. 49:15; 2 Tim. 3:1-3) Bibuti ya nkaka diaka ke zolaka kusansa mbote bana na bo kansi yo ke vandilaka bo mpasi sambu bo kele ti bana mingi. Inki ke pusaka bibuti ya nkaka na kubuta bana mingi? Inki Yehowa ke lombaka bibuti na kusala sambu na bana na bo? Inki bibuti lenda sala sambu na kusansa mbote bana na bo mpi kusadisa bo na kununga na luzingu?
INKI KE SALAKA NDE BIBUTI YA NKAKA KUBUTA BANA MINGI?
Bupusi ya bantu ya dibuta mpi ya bantu ya nkaka. Na bisika ya nkaka, bantu ke zitisaka mingi bibuti yina kele ti bana mingi. Yo yina, bantu ya mabuta mpi bantu ya nkaka lenda pusa bakala mosi ti nkento na yandi na kubuta bana mingi ata bo lenda kuka ve kusansa bana yango.
Bo ke kudiyangisaka sambu na luzingu na bo ntangu bo ta kuma minunu. Na bisika ya nkaka diaka, bantu ke diaka ve mbote, bo ke bakaka ve lusansu ya mbote mpi bamaladi ke vandaka bisaka-saka. Yo yina, bibuti ya nkaka ke zolaka kubuta bana mingi sambu ata bankaka me fwa, bayina ya nkaka lenda bikala na luzingu. Bankaka mpi ke butaka bana mingi sambu bana yango ta sadisa bo ntangu bo ta kuma minunu. Mambu yai ke salamaka mingi-mingi na bansi yina guvernema ke sadisaka ve minunu.
Mavumu ya kukonda kukana. Na bisika ya nkaka mpi, bima yina ke salaka nde bankento kubaka ve mavumu ya kukonda kukana ke vandaka ve mingi. Bankwelani ya nkaka ke sadilaka yo ve sambu yo ke vandaka ve ya kalite ya mbote mpi yo lenda wakana ve ti nitu na bo. Kansi bankaka mpi ke sadilaka yo ve sambu yo ke vandaka ntalu mingi.a
INKI YEHOWA KE ZOLA NDE BIBUTI KUSALA?
Lutisa ntangu ti konso mwana
Beno sansa mbote bana na beno. Yehowa me pesaka bibuti mukumba ya kusansa bana na bo yina me kuma ntete ve bambuta na kutadila nsiku ya leta (mineurs). Yandi ke zolaka nde bibuti kusala ngolo sambu na kupesa bana na bo madia, bilele mpi kisika ya mbote ya kuzinga tii ntangu bo ta kuma bambuta. Diaka, yandi ke lombaka bibuti na kulonga mbote bana na bo. Yo yina, bibuti fwete tinda ve bana na bo na kukwenda kuzinga na ba internat to kukwenda kuzinga ntama ti bo sambu na kutanga nzo-nkanda. Kansi, bo fwete zinga kisika mosi ti bana na bo ntangu bana yango ke yela sambu na kusadisa bo na kulonguka bisalu yina ta sadisa bo na luzingu mpi sambu na kutudila konso mwana dikebi. Yo ta sala nde bana kudiwa na lutaninu mpi bo mona nde bibuti na bo ke zolaka bo. Kansi Yehowa ke vandaka ve makambu ngolo mpi yandi ke lombaka ve bibuti na kuvanda bamvwama sambu na kusala mambu yai. Nkutu, bantu yina Yehowa ponaka sambu na kuvanda bibuti ya Yezu, Mwana na yandi, vandaka ve bamvwama kansi bo vandaka kusala ngolo sambu na kusansa yandi.—Mat. 13:55, 56; Luka 2:24.
Munsiku ya Biblia: “Ya kieleka, kana muntu ke lungisa ve banzala ya bantu na yandi, mpi mingi-mingi ya bantu ya nzo na yandi, yandi me buya lukwikilu mpi yandi kele mbi kuluta muntu yina kele ve ti lukwikilu.”—1 Tim. 5:8.
Yehowa ke zabaka nde bibuti lenda vanda ti mfunu nde bo sadisa bo kana bo me kuma minunu. Nkutu, bana ta monisa mpi nde bo ke pesaka bibuti lukumu kana bo ke sadisa bibuti na bo ntangu bo me kuma minunu. (Kub. 20:12; 1 Tim. 5:4) Kansi, Yehowa ke sepelaka kana bibuti ke yindula ntete-ntete mambu yina bo ta sala sambu na kusansa bana na bo na kisika ya kuyindula mambu yina bana na bo lenda sala sambu na bo.—2 Bak. 12:14.
Beno longa bana na beno mambu ya Yehowa. Bibuti yina kele Bambangi ya Yehowa kele mpi ti mukumba ya kusadisa bana na bo na kuzola Yehowa mpi na kusadila yandi. Yai kele mpenza mambu ya kuluta mfunu yina Yehowa ke zolaka nde bibuti kulonga bana na bo.—Kul. 6:6, 7.
Munsiku ya Biblia: “Beno landa kusansa [bana na beno] na malongi mpi na balukebisu ya Yehowa.”—Baef. 6:4.
YEHOWA KE ZOLA KUSADISA NGE
Beno tubila na ntwala bana ikwa beno ta buta
Yidika mambu na ntwala. Kana nge ke zola kubuta bana mingi, tadila ntete mbote-mbote mambu ya luzingu na nge. Mu mbandu, keti nge ta kuka kusansa bana mingi? Yo ke lombaka mbongo mingi, ntangu mingi mpi bikesa mingi sambu na kudisa bana mingi, kusumbila bo bilele mpi kutangisa bo. Diaka, yo ta lomba nde beno sansa konso mwana na mutindu yina Yehowa ke lomba beno na kusala yo. Yo yina, solula ti nkwelani na nge sambu na kutubila bana ikwa beno ta buta. Ya masonga, Yehowa ke zabaka mbote nde mambu yonso ve ke salamaka kaka mutindu beto yidikaka. (Lon. 9:11) Kansi, yandi ta sakumuna bikesa yina beno ta sala sambu na kuvanda bibuti ya mbote.
Minsiku ya Biblia: “Balukanu ya muntu yina ke salaka ngolo ke nataka kibeni na kununga, kansi bantu yonso yina ke salaka mambu ntinu-ntinu ta suka kibeni na kinsukami.”—Bing. 21:5.
“Nani na kati na beno kana yandi ke zola kutunga nzo-zulu, yandi ke vandaka ntete ve sambu na kutadila mbongo yina yo ta lomba mpi kutala kana yandi kele ti mbongo ya me fwana sambu na kumanisa yo?”—Luka 14:28.
Tula Yehowa na kisika ya ntete na dibuta na nge. Sala nde kusambila Yehowa kuvanda kima ya kuluta mfunu na dibuta na nge. Kana nge kele dezia ti bana, sala yonso sambu na kulonga konso mwana na kuzola Yehowa. Ntangu balukutakanu ke salama, sadisa bo na kutula dikebi mpi na kubaka malongi. Sala yonso sambu Lusambu ya Dibuta kusalama konso mposo. Longa bana na nge mutindu ya kulonga nsangu ya mbote. Kubika ve nde bana na nge ya bambuta, bampangi na nge ya dibuta to mpi muntu ya nkaka kusala mambu yai na kisika na nge. Yo kele mukumba ya bibuti ya kusala mambu yai. Kusansa bana mpi kulonga bo na kuzola Yehowa ke bakaka ntangu mpi ke lombaka bikesa. Kansi nge ta vanda na kiese mingi ntangu nge ta mona bana na nge ke sadila Yehowa na kiese mpenza.
Munsiku ya Biblia: “Kiese ya mingi yina mono kele na yo, yo yai: mono wa nde bana na mono ke landa kutambula na kieleka.”—3 Yoa. 4.b
Tudila Yehowa Ntima. Kana nge ke zola kubuta to nge kele dezia ti bana, kuvila ve nde mambu yina Yehowa ke zola nde bibuti kusala kele mfunu mingi kuluta mambu yina bantu ke salaka dezia na kisika yina nge ke zingaka mpi kuluta yina bantu ke zola nde nge sala.
Kulonga bana na kusambila Yehowa mpi na kusepedisa yandi ke lombaka ntangu mpi bikesa mingi
Kana nge me baka lukanu ya kubuta kaka bana fioti, tula ntima nde Yehowa ta landa kusadisa nge ata ntangu nge ta kuma mununu. Katula bangindu ya mbi yina bantu ya nkaka ke vandaka na yo ya kumona nde kubuta bana kele mfunu sambu bo ta sala kisalu ya mbongo mingi sambu na kusadisa bo ntangu bo ta kuma minunu. Kudiyangisa ve nde ata muntu ve ta sadisa nge. Yehowa ke sila nge nde yandi ta landa kaka kusadisa nge. Yo yina, tula ntima nde yandi ta sala yo sambu yandi ke lungisaka mambu yonso yina yandi ke tubaka.—Yoz. 23:14.
Minsiku ya Biblia: “Tula ntima na nge ya mvimba na Yehowa, mpi kutula ve ntima na mayele na nge mosi ya kubakisa mambu. Na banzila na nge yonso, yindula yandi, ebuna yandi ta katula basakuba na banzila na nge.”—Bing. 3:5, 6.
“Mono vandaka leke mpi ntangu yai mono me nuna, kansi mono me monaka ntete ve bo me yambula muntu ya lunungu, to bana na yandi ke sosa mampa.”—Nk. 37:25.
“Yo yina, beno landa kusosa ntete Kimfumu ti lunungu na yandi, ebuna yandi ta yika beno bima yina yonso ya nkaka.”—Mat. 6:33.
Bana kele bakado ya mfunu mingi yina Yehowa me pesaka bibuti. Yehowa ke vandaka na kiese mingi kana bibuti yango ke sansa bana na mutindu yina yandi ke zolaka. Sambu na bo, mambu yina Yehowa ke lombaka bo na kusala kele mfunu mingi kuluta mambu yina bibuti ya nkaka ke salaka. Yo yina, bo ke tadilaka mbote-mbote mingi ya bana yina bo ta buta. Yo ke salaka nde bo kuka kusansa bana na bo na mutindu yo ke lomba, kusadisa konso mwana na kuyela mbote mpi na kuzola Yehowa. Mpidina, bibuti ke monisaka nde bo ke zolaka bana na bo sambu bo kele ‘bakado yina Yehowa me pesaka bo.’
a Bankwelani bo mosi bantu fwete baka lukanu ya me tala mingi ya bana yina bo ta buta, ntangu yina bo ta buta bo mpi kana bo ta sadila bankisi to bima ya nkaka yina ke salaka nde nkento kubaka ve divumu ya kukonda kukana. Muntu mosi ve kele na nswa ya kusambisa bo sambu na balukanu yina bo me baka. (Bar. 14:4, 10-13 ) Diaka, Bakristu yina me kwelanaka fwete sadila bandongisila yina kele na 1 Bakorinto 7:3-5.
b Na verse yai, bangogo “bana” ke tubila mwa balongoki yina Yoane longaka kieleka. Kansi bibuti ke kudiwaka mpi mutindu yai sambu na bana na bo yina ke sadilaka Yehowa.