DISOLO YA LUZINGU
Mono Kumaka Misionere Ata Mono Vandaka Nsoni-Nsoni
NTANGU mono vandaka mwana-fioti, mono vandaka nsoni-nsoni mpi mono vandaka kuwa bantu boma. Kansi na nima ya bantangu, Yehowa sadisaka mono na kukuma kuzola bantu mpi na kukuma misionere. Inki mutindu? Ntete-ntete, yandi sadilaka papa na mono sambu na kusadisa mono. Papa longaka mono mambu mingi ya me tala Yehowa. Na nima, yandi sadisaka mono na nzila ya mpangi-nkento mosi yina vandaka ti bamvula 16 mpi yina vandaka mbandu ya mbote. Na nsuka, yandi sadilaka mambu ya mayele mpi ya mawete yina bakala na mono vandaka kusonga mono. Sesepi yai, mono ke tela beno disolo ya luzingu na mono.
Mono butukaka na 1951 na Vienne na Autriche mpi dibuta na beto vandaka bantu ya Katolika. Mono vandaka muntu ya nsoni-nsoni kansi mono vandaka kukwikila na Nzambi mpi kusamba mingi. Ntangu mono kumaka ti bamvula 9, papa yantikaka kulonguka Biblia ti Bambangi ya Yehowa. Na nima ya mwa ntangu, mama kumaka mpi kulonguka.
Mono ti mpangi na mono ya nkento Elisabeth (na nima)
Mwa ntangu fioti na nima, beto kumaka kuvukana na dibundu ya Döbling na Vienne. Beto vandaka kusala mambu mingi na kimvuka na dibuta na beto. Mu mbandu, beto vandaka kutanga Biblia mpi kulonguka yo, kukwenda na balukutakanu mpi beto vandaka bavolontere na balukutakanu ya nene. Na kileke na mono, papa sadisaka mono na kuzola Yehowa mingi. Papa vandaka kusamba nde mono ti mpangi na mono ya nkento kukuma bapasudi-nzila. Kansi na ntangu yina, yo vandaka ve lukanu na mono.
MONO YANTIKAKA KISALU YA NTANGU YONSO
Mono bakaka mbotika na 1965 ntangu mono vandaka ti bamvula 14. Kansi ntangu mono vandaka kulonga nsangu ya mbote, yo vandilaka mono mpasi na kusolula ti bantu yina mono me zaba ve. Mono vandaka kuyindula nde baleke ya nkaka vandaka mbote kuluta mono mpi mono vandaka kuzola nde bo sepela ti mono. Yo yina ntangu fioti na nima ya mbotika na mono, mono taka kinduku ti bana-bankento ya nkaka yina vandaka ve kusadila Yehowa. Ata mono vandaka kusepela kulutisa ntangu ti bo, kansansa na mono vandaka kuyangisa mono sambu mono vandaka kulutisa ntangu mingi ti bantu yina vandaka ve Bambangi ya Yehowa. Kansi mono vandaka kukuka ve kufwa kinduku ti bo. Inki sadisaka mono?
Mono longukaka mambu mingi na Dorothée (na diboko ya kimama)
Kaka na ntangu yina, leke mosi ya nkento yina vandaka ti bamvula 16 kumaka mpi nsamuni na dibundu na beto. Zina na yandi Dorothée. Mutindu yandi vandaka kulonga nsangu ya mbote nzo na nzo ti kikesa yitukisaka mono. Mono vandaka mwa mbuta na yandi, kansi mono vandaka ve ngolo na kulonga nsangu ya mbote. Mono kuditubilaka nde: ‘Bibuti na mono kele Bambangi ya Yehowa, kansi Dorothée kele kaka yandi mosi Mbangi ya Yehowa na dibuta na bo. Yandi ke kebaka mama na yandi yina ke belaka, ata mpidina yandi ke kondaka ve ntangu yonso na kisalu ya kulonga nsangu ya mbote.’ Mbandu na yandi ya mbote sadisaka mono na kudipesa mingi na kisalu ya Yehowa. Ntangu fioti na nima, mono ti Dorothée kumaka bapasudi-nzila nsadisi mpi na nima bapasudi-nzila ya ntangu yonso. Kikesa ya Dorothée na kisalu ya kulonga nsangu ya mbote sambukilaka mono. Yandi sadisaka mono na kuzwa muntu ya ntete ya kulonguka ti yandi Biblia. Na nima, mono kumaka kusolula ti bantu kukonda mpasi ntangu mono vandaka kulonga nsangu ya mbote nzo na nzo, na babalabala mpi na bisika ya nkaka.
Na mvula ya ntete yina mono yantikaka kisalu ya kimupasudi-nzila ya ntangu yonso, mpangi-bakala Heinz kwisaka na dibundu na beto. Yandi vandaka muntu ya Autriche. Yandi longukaka kieleka na Canada ntangu yandi kwendaka kutala mbuta na yandi ya bakala yina vandaka Mbangi ya Yehowa. Bo tindaka yandi mupasudi-nzila ya nene na dibundu na beto na Vienne. Mono sepelaka ti yandi banda kilumbu ya ntete yina mono monaka yandi. Ata mpidina, yandi vandaka ti lukanu ya kukuma misionere, kansi mono ve. Yo yina mono vandaka kuzola ve nde yandi zaba nde mono vandaka kuzola yandi. Kansi na nima, beto kumaka kutalana sambu na makwela mpi beto kwelanaka. Beto zole kumaka kusala kisalu ya kimupasudi-nzila na Autriche.
MONO YANTIKAKA KUKUMA TI NZALA YA KUKUMA MISIONERE
Mbala mingi, Heinz vandaka kusonga mono nde yandi vandaka ti nzala ya kukuma misionere. Yandi bikaka kusonga mono ve ata mbala mosi nde mono mpi fwete kuma misionere. Kansi, yandi yulaka mono mwa bangiufula sambu na kusadisa mono na kuyindula sambu na yo. Mu mbandu, yandi yulaka mono nde: “Sambu beto kele ve ti bana, keti beto lenda kudipesa diaka mingi na kisalu ya Yehowa?” Mono vandaka muntu ya nsoni-nsoni, yo yina mono vandaka kuwa boma ya kukuma misionere. Mono vandaka mupasudi-nzila ata mono vandaka nsoni-nsoni. Kansi mono vandaka kuyindula nde mono ta kuka ve kuvanda misionere. Ata mpidina, Heinz vandaka kaka kusadisa mono na kuyindula kana beto lendaka kukuma bamisionere. Yandi sadisaka mono mingi na kutula dikebi na mutindu mono lendaka kusadisa bantu ya nkaka, kansi ve na kutula dikebi na boma yina mono vandaka kuwa. Bandongisila na yandi sadisaka mono mingi.
Heinz ke twadisa kulonguka ya Nzozulu ya Nkengi na dibundu mosi ya fioti ya ndinga Yougoslave na Salzburg na Autriche, na 1974
Malembe-malembe, mono kumaka ti nzala ya kukuma misionere. Yo yina, beto fulusaka formilere sambu na kukota na Nzo-Nkanda ya Gileadi. Kansi mpangi yina vandaka nkengi ya Betele na ntangu yina, songaka mono nde mono fwete tomisa ntete Kingelesi na mono. Mono salaka kaka mutindu yandi songaka mono mpi na nima ya bamvula tatu, beto yitukaka mingi ntangu bo tindaka beto na dibundu ya ndinga serbo-croate na Salzburg na Autriche. Beto salaka bamvula 7 kuna mpi beto salaka mvula mosi na kati ya bamvula yango na kisalu ya nziunga. Ndinga ya serbo-croate vandaka mpasi. Ata mpidina, beto vandaka kulonguka Biblia ti bantu mingi.
Na 1979, bampangi ya Betele lombaka beto na kukwenda sambu na mwa ntangu na Bulgarie. Bo buyisaka kisalu na beto kuna, yo yina bampangi songaka beto na kumonisa bonso nde beto ke kwenda na konzie. Bampangi songaka beto mpi na kulonga ve nsangu ya mbote kuna kansi na kunata na kinsweki mikanda ya fioti sambu na bampangi-bankento 5 yina vandaka na mbanza Sofia, nto-mbanza ya Bulgarie. Mono vandaka na boma. Kansi, Yehowa sadisaka mono na kulungisa mukumba yina. Bampangi-bankento yina vandaka kikesa mpi bo vandaka kusadila Yehowa na kiese ata bo zabaka nde bo lendaka kutula bo na boloko. Mbandu na bo pesaka mono kikesa ya kusala konso kima yina bo ke lomba mono na dibundu ya Yehowa.
Na nima ya mwa ntangu, beto fulusaka diaka baformilere sambu na kukota na Nzo-Nkanda ya Gileadi. Na mbala yai, bo bingaka beto. Beto vandaka kuyindula nde beto ta sala nzo-nkanda yango na Kingelesi na Etats-Unis. Kansi na novembre 1981, Nzo-Nkanda ya Gileadi yantikaka mpi kusalama na Betele ya Wiesbaden na Allemagne. Nzo-nkanda yango salamaka na Ki-aleman, yo yina yo vandilaka mono pete na kubakisa. Na wapi bo zolaka kutinda beto?
BO TINDAKA BETO BAMISIONERE NA INSI YA BITUMBA
Bo tindaka beto na Kenya! Kansi bampangi ya Betele ya Kenya yulaka beto kana beto ta zola kukwenda kusala na Ouganda, insi yina kele pene-pene ti Kenya. Bamvula kuluta 10 na ntwala, Generale Idi Amin bakaka kimfumu na kingolo-ngolo na insi Ouganda. Na luyalu na yandi, yandi fwaka bantu mingi kibeni mpi mingi ya nkaka vandaka ti luzingu ya mpasi kibeni. Na 1979, bantu yina vandaka kutelemina yandi botulaka yandi kimfumu mpi yandi tinaka. Beno lenda bakisa kukonda mpasi sambu na nki mono vandaka kuwa boma mingi ya kukwenda na insi yai. Kansi Nzo-Nkanda ya Gileadi sadisaka beto na kutudila Yehowa ntima. Yo yina beto ndimaka kukwenda.
Luzingu na Ouganda vandaka mpasi mingi. Luyalu vandaka kukuka ve kupesa bantu masa, kura mpi bima ya nkaka ya mfunu. Batelefone vandaka kusala ve. Bantu vandaka kubula bantu ya nkaka masasi mpi kuyiba bima na bo, mingi-mingi na mpimpa. Yo yina kana mpimpa me bwa, bantu vandaka kubasika diaka ve na nganda ya nzo mpi bo vandaka nkutu kusamba sambu ata muntu ve kukwisa kuyiba bima na bo to kufwa bo. Ata luzingu vandaka mpasi na Ouganda, bampangi vandaka kusambila Yehowa na kiese yonso!
Beto ke lamba madia na nzo ya ba Waiswa
Na 1982, Mono ti Heinz, beto kumaka na Kampala, nto-mbanza ya Ouganda. Na bangonda 5 ya ntete, beto kumaka kuvanda na nzo ya mpangi Sam Waiswa ti nkento na yandi Christina Waiswa. Bo vandaka kuzinga ti bana na bo 5 mpi bantu 4 ya dibuta na bo. Mbala mingi, mpangi Sam Waiswa ti dibuta na yandi vandaka kudia kaka mbala mosi na kilumbu. Ata mpidina, bo vandaka ti kikalulu ya kukaba mpi beto vandaka kudia ti bo ndambu ya bima yina bo vandaka ti yo. Bilumbu yonso yina beto vandaka ti bo, mono ti bakala na mono longukaka mambu mingi yina sadisaka beto na luzingu na beto ya kimisionere. Mu mbandu, beto longukaka kuyobila ti masa fioti mpi na nima kusadila masa yango na twalete. Na 1983, mono ti Heinz zwaka nzo na kisika mosi ya mbote na Kampala.
Beto vandaka kusepela kulonga nsangu ya mbote na Kampala. Mono ke yibuka diaka ngonda mosi yina beto kabisaka bazulunalu kuluta 4 000! Kansi kima yina vandaka kusepedisa beto mingi vandaka mutindu bantu vandaka kusepela ti kieleka. Bo vandaka kuzitisa Nzambi mpi kusepela kutubila mambu ya Biblia. Mbala mingi, mono ti Heinz, beto vandaka kulonguka Biblia konso muntu ti bantu 10 to 15. Beto longukaka mambu mingi na Balongoki na beto ya Biblia. Mu mbandu, bo vandaka kukwenda na balukutakanu na makulu konso mposo. Kansi, bo vandaka kubokuta ve mpi bo vandaka ntangu yonso na kiese.
Na 1985 mpi na 1986, bitumba zole salamaka diaka na Ouganda. Mbala mingi, beto vandaka kumona basoda ya bana-fioti ti minduki ya nene mpi bo vandaka kutelemisa konso muntu yina ke luta na nzila sambu na kutala nani fwete luta mpi nani fwete luta ve. Na bamvula yina yonso, beto vandaka kusamba Yehowa sambu yandi sadisa beto na kuvanda mayele mpi na kutina bigonsa ntangu beto ke longa nsangu ya mbote. Yehowa waka bisambu na beto. Mbala mingi, beto vandaka kuwa diaka ve boma kana beto me kutana ti muntu mosi yina vandaka kusepela kulonguka mambu ya Biblia.
Mono ti Heinz mpi Tatjana (na kati-kati)
Beto vandaka mpi kusepela kulonga nsangu ya mbote na banzenza yina vandaka kukwisa na Ouganda. Mu mbandu, beto kutanaka ti Murat Ibatullin ti nkento na yandi Dilbar Ibatullin mpi beto longukaka ti bo Biblia. Bo vandaka bantu ya Tatarstan (na centre ya Russie). Murat vandaka munganga. Bo bakaka mbotika bo zole mpi bo ke sadilaka Yehowa tii bubu. Na nima, mono zwaka dibaku ya nene ya kulonguka Biblia ti Tatjana Vileyska, nkento mosi ya Ukraine yina vandaka kudiyangisa mingi mpi vandaka kusosa kudifwa. Yandi bakaka mbotika mpi na nima yandi vutukaka na insi na bo mpi yandi kumaka kusala kisalu ya kubalula mikanda na beto.a
MAMBU YA NKAKA YA MPASI
Na 1991, ntangu beto kwendaka konzie na Autriche, Betele ya Autriche songaka beto nde bo ke tinda beto na insi Bulgarie. Na nima ya kubwa ya luyalu ya communisme na Europe ya Esti, bo pesaka Bambangi ya Yehowa kimpwanza ya kulonga nsangu ya mbote na Bulgarie. Mutindu mono tubaka yo dezia, mono ti Heinz nataka mikanda na kinsweki na Bulgarie ntangu bo buyisaka kisalu na beto kuna. Kansi ntangu yai, bo tindaka beto kuna sambu na kulonga nsangu ya mbote.
Bampangi songaka beto nde beto kwenda mbala mosi na Bulgarie mpi beto vutuka ve na Ouganda. Yo yina mpila vandaka ve nde beto vutuka na Ouganda sambu na kukanga bima na beto mpi kupesa bampangi mbote ya nsuka. Beto kwendaka na Allemagne, Betele pesaka beto kamio mpi beto kwendaka na Bulgarie. Bo tindaka beto na kimvuka mosi yina vandaka ti bansamuni 20 na mbanza Sofia.
Beto kutanaka ti mambu ya nkaka ya mpasi na Bulgarie. Ya ntete, beto zabaka ve kutuba ndinga ya kuna. Ya zole, mikanda vandaka zole mpamba na ndinga Bulgarie: Kieleka Yina Ke Nataka na Luzingu ya Mvula na Mvula (La vérité qui conduit à la vie éternelle) mpi Mukanda ya Bankenda ya Bible. Ya tatu, yo vandaka mpasi na kuyantika kulonguka Biblia ti bantu. Ata beto vandaka kukutana ti mambu yina ya mpasi, kimvuka na beto ya fioti vandaka kulonga nsangu ya mbote ti kikesa. Kansi bantu ya dibundu ya Orthodoxe ya Bulgarie, vandaka ve kuzola nde beto longa nsangu ya mbote mpi bo yantikaka kuniokula beto.
Na 1994, Luyalu katulaka Bambangi ya Yehowa na liste ya mabundu na insi na bo mpi bantu mingi ya Bulgarie vandaka kuyindula nde beto kele ka-dibundu mosi ya kigonsa. Bo kangaka bampangi na beto ya nkaka. Bo sonikaka mambu mingi ya mbi sambu na beto na bazulunalu mpi bo vandaka kutubila yo na televizio. Bo vandaka kutuba nde Bambangi ya Yehowa ke zolaka nde bana na bo kufwa sambu bo ke buyaka nde bo vutula bo menga. Bo vandaka kutuba mpi nde beto ke pusaka Bambangi ya Yehowa ya nkaka na kudifwa. Yo kuminaka mono ti Heinz mpasi mingi na kulonga nsangu ya mbote. Ntangu beto vandaka kulonga nsangu ya mbote, bantu mingi vandaka kukola beto, kubinga bapolisie mpi nkutu kuta beto bima. Yo vandaka mpasi sambu na kukotisa mikanda na insi. Diaka, kufutila bisika sambu na balukutakanu kumaka mpasi mingi. Kilumbu mosi, bapolisie kwisaka kuzenga lukutakanu mosi ya distrike yina beto vandaka kusala. Mono ti Heinz, beto bikaka kumona ntete ve bantu ke menga beto mutindu yai. Bantu ya insi yai vandaka ve ata fioti kiteso mosi ti bantu ya Ouganda! Bantu ya Ouganda vandaka mawete mpi bo vandaka kusepela kulonguka Biblia. Inki sadisaka beto na kulanda kuvanda na kiese?
Beto vandaka na kiese sambu beto vandaka kulutisa ntangu ti bampangi ya Bulgarie. Bo vandaka kuzola kieleka mpi bo vandaka kusepela mingi mutindu beto vandaka ti bo. Beto vandaka banduku ya ngolo mpi beto vandaka kusadisana. Mambu yai yonso longaka beto nde beto lenda landa kuvanda na kiese konso kisika yina bo ke tinda beto kana beto ke landa kuzola bantu.
Na Betele ya Bulgarie na 2007
Na nima ya bamvula, mambu bongaka. Na 1998, Bo ndimaka diaka Bambangi ya Yehowa bonso dibundu na insi Bulgarie mpi beto balulaka mikanda mingi na ndinga ya Bulgarie. Yo yina na 2004, bo tungaka Betele ya mpa kuna. Bubu yai, Bambangi ya Yehowa kele ti mabundu 57 na Bulgarie mpi bansamuni 2 953. Na mvula ya kisalu ya me luta, bantu 6 475 vukanaka na nkinsi ya kuyibuka lufwa ya Yezu. Ntete, mbanza Sofia vandaka kaka ti Bambangi ya Yehowa 5 mpi bo yonso vandaka bankento. Kansi bubu yai, yo kele ti mabundu 9. Ya kieleka, beto me monaka mutindu ‘bantu fioti ke kuma difunda.’—Yez. 60:22.
KUKANGA NTIMA NA BAMPASI NA BETO MOSI
Sante na mono me yangisaka mono mingi luzingu na mono ya mvimba. Minganga me kangaka mono mbala mingi ti bamaladi ya bo ke bingaka nde tumeur. Mu mbandu, bo me kangaka mono dezia ti tumeur na butomfu. Mono bakaka balusansu ya ngolo sambu na kukatula ba tumeur yina mpi munganga mosi salaka mono operasio bangunga 12 na Inde sambu na kukatula ba tumeur mingi yina vandaka na ntu. Na nima ya operasio, beto bikalaka mwa ntangu na Betele ya Inde sambu mono wa mbote. Na nima, beto vutukaka na Bulgarie.
Na ntangu yina, Heinz yantikaka mpi kubela maladi mosi ya ngolo ya bo ke bingaka nde maladi ya Huntington (maladie de Huntington). Yo vandaka maladi yina bantu mingi na dibuta na bo vandaka kubela. Yo kuminaka yandi mpasi na kutambula, na kutuba mpi na kusala mambu ya nkaka. Maladi na yandi vandaka kaka kukuma mingi mpi yo vandaka kulomba nde mono sadila yandi mambu yonso. Bantangu ya nkaka mono vandaka kulemba mingi mpi kudiyangisa kana mono ta landa kaka kukuka kusadisa yandi. Kansi Bobi, mpangi-bakala mosi ya leke, vandaka kukwisa kubaka Heinz mbala na mbala sambu na kulonga nsangu ya mbote ti yandi. Bobi vandaka ve kuwa nsoni ya mambu yina bantu lendaka kuyindula ntangu Heinz vandaka kukuka ve kutuba mbote mpi kusadila mbote makulu na yandi mpi maboko na yandi. Bobi vandaka pana ntangu yonso sambu na kusadisa beto ntangu mono vandaka kukuka ve kusadisa Heinz. Beto butaka ve ata mwana mosi kansi Yehowa pesaka beto Bobi yina kumaka mwana na beto!—Mar. 10:29, 30.
Heinz vandaka mpi kubela kansere. Diambu ya mpasi kele nde, bakala na mono yina mono vandaka kuzola mingi fwaka na 2015. Mono ke waka nzala na yandi mingi kibeni mpi yandi mpamba muntu vandaka kusadisa mono ntangu yonso na kudiyangisa ve mingi. Yo ke vandilaka mono mpasi mingi na kundima nde Heinz me fwaka kibeni. Na mabanza na mono, yandi kele kaka na luzingu. (Luka 20:38) Konso kilumbu, mono ke yibukaka mambu ya mbote yina yandi vandaka kusonga mono na mawete yonso mpi bandongisila na yandi ya mbote. Mono ke vandaka na kiese mingi sambu na bamvula yonso yina beto me sadilaka Yehowa beto zole na kisalu ya ntangu yonso.
MONO KE PESAKA YEHOWA MERSI SAMBU NA LUSADISU NA YANDI
Yehowa me sadisaka mono na bantangu yonso ya mpasi. Yehowa me sadisaka mono na kukuma misionere yina ke zolaka bantu ata mono ke vandaka muntu ya nsoni-nsoni. (2 Tim. 1:7) Yehowa me sadisaka mono ti leke na mono ya nkento na kusala kisalu ya ntangu yonso. Bubu yai, yandi ti bakala na yandi ke salaka kisalu ya nziunga na insi Serbie na Europe. Yehowa me pesaka mvutu na bisambu yina papa vandaka kusala ntangu beto vandaka bana-fioti.
Kulonguka na mono ya Biblia ke sadisaka mono na kuvanda na ngemba. Na bantangu ya mpasi, mono ke sambaka “ngolo kibeni” bonso Yezu. (Luka 22:44) Zola mpi ntima ya mbote yina banduku na mono na dibundu ya Nadezhda na mbanza Sofia ke monisilaka mono, ke vandaka kibeni mvutu na bisambu na mono. Mbala mingi, bo ke bingisaka mono na kulutisa ntangu ti bo mpi bo ke songaka mono nde bo ke zolaka mono. Mambu yai yonso ke pesaka mono kiese mingi.
Mono ke yindulaka kivuvu ya lufutumuku mbala na mbala. Mono ke monaka na mabanza mutindu bibuti na mono me vanda na ntwala ya nzo na beto na Paladisu. Bo kele batoko mpi me basika kitoko bonso na kilumbu na bo ya makwela. Mpangi na mono ya nkento ke lamba madia sambu na kuyamba bo. Heinz me telama pene-pene ya mpunda na yandi. Ntangu mono ke yindulaka mambu yai, yo ke sadisaka mono na kukatula bangindu ya mbi, na kuvanda na kiese mpi na kupesa Yehowa mersi.
Ntangu mono ke yindulaka mambu yonso ya mbote yina Yehowa me pesaka mono mpi yina yandi ta pesa mono na bilumbu ke kwisa, mono ke waka bonso Davidi yina sonikaka na Nkunga 27:13, 14 nde: “Mono zolaka kuvanda na wapi kana mono vandaka ve na lukwikilu sambu mono mona bumbote ya Yehowa na insi ya bantu ya moyo? Tula kivuvu na Yehowa; vanda kikesa mpi ngolo na ntima. Ee, tula kivuvu na Yehowa.”
a Tanga disolo ya luzingu ya mpangi Tatjana Vileyska na Telama! ya Kifalansa ya 22 décembre 2000 balutiti 20-24.