Ọle Bha Fa Egbọle A

DANIẸL da ha nyẹnlẹn bhi agbaẹbho nọn i yi ọsọle—agbaẹbho nọn manman ree bhi Juda. Eyokhọnlẹn ọsi Babilọn mun azagba-uwa ọsi Daniẹl bi azagba-uwa ebhebhe ne bunbun sibhi otọ Juda re ha khian otọ Babilọn. Ọ re ele ebe sẹbhi uki enẹn ọkuẹsẹ ele sẹbhi Babilọn. Ele ki sẹbhi Babilọn, ene eyokhọnlẹn da mun Daniẹl bi elasẹre ebhebhe ha khian ẹguale ọsi ọnojie. Ranmhude ọnan, ene elasẹre nan bha yẹ miẹn azagba-uwa nọnsele. Eso bhi ene elasẹre nan hi Hananaya, Mishẹl, bi Azaraya. Ibhokhan Hibru ele khin. Ele da yẹ ha yi imọẹ Daniẹl. A da munhẹn ha man ene usẹn ikpia nan emhin beji ele ha da sabọ ha lu emhin bii ibhokhan Babilọn.

Ojie ọsi Babilọn natiọle Nẹbukadnẹza da taman ọguọmhandia nọnsọle natiọle Ashpẹnaz, nọn fi elin ọsi ene usẹn nan denọ. Elin ọsi ibhokhan Hibru re ogẹn ji Osẹnobulua ọsi ẹmhọanta. Bhi ọsi ijiẹmhin, ebi elin ọsi Daniẹl mundia nan hi, “Osẹnobulua Hi Ọbhuohiẹn Nọnsẹmhẹn.” Bhi obọ nọnkẹle, elin ọsi ibhokhan Babilọn re ogẹn ji osẹ nọnsele. Ele da mun elin Babilọn hẹ Daniẹl. Ọne elin hi, Bẹtẹshaza. Ebi ọne elin nan mundia nan hi, “Gbega iẹnlẹn ọsi ọnojie.” Ele noo ọne elin nan sade ele nan erọnmhọn ji osẹ nọnsele natiọle Bẹl. Ojie ọsi Babilọn da yẹ ha guanọ nin ene usẹn nan ha ria eria yẹ lu emhin bii ibhokhan Babilọn. Ọle da yẹ yọle nan man ene usẹn nan urolo Kadia bi ebe a rẹ gbẹn ọlẹn yẹ, beji ele ha da sabọ ha lu iwẹnna nan mun nin ele bhi ẹguale ọsi ojie. Emhin ọbhebhe nela ọnojie yẹ ha guanọ nin Daniẹl bi imọẹ ọle lu?

Ọne ojie da taman Ashpẹnaz nin ọle ha man ene usẹn nan emhin. Ọne ojie da ha guanọ nin ene usẹn nan ha le ebale yẹ da anyọn nọn mhẹn nẹ bhi Babilọn beji ọle lu. Asabọmiẹn eso bhi ene usẹn nan dẹ wo ha ghọnghọn beji a taman ele ghe ele dẹ ha le ebale ọsi ọnojie. Ọkpakinọn, Daniẹl da daghe ọle ghe, ọne emhanmhan nan dẹ si ẹmhọn ji ọle bi ene imọẹ ọle ea nan. Be ọle ha ki lu yẹ nian?

Daniẹl sabọ ha riale, ‘Ibhokhan Babilọn lẹnmhin ghe ebale eso ribhọ nin mhan i da sabọ le, ranmhude Uhi nin Jehova gbe nin mhan. Ele be guanọ nin mhan gbobọrauhi nọnsi Jehova nọn yọle nin mhan hẹi le ebale nọn bha khia? Ahamiẹn ele re elanmhẹn nin mhan le, ele dẹ be da ọle aranlẹn kua nọnsẹn, la ele be ho ne re mhan gbobọrauhi nọnsi Jehova nọn yọle nin mhan hẹi le aranlẹn? Mhan ha deba ele ha le ebale nọnsele, ọnan bha be rẹman ghe mhan deba ele ha ga osẹ nọnsele? Ahamiẹn ele manman re anyọn nin mhan da, mhan dẹ be yẹ sabọ zẹ emhin nọn gbale rẹ lu?’a

Edandan i ribhọ ghe Daniẹl wo manman nan erọnmhọn ji Jehova. Ọle da yẹ deba ene imọẹ ọle ea zilo nyan ebi ele ha lu. Ọle da “mhanmhanlẹn bhi ẹkẹ ọkhọ nọnsọle” ebi ọle ha lu, nin ọle da sabọ lu ebe ti Jehova bhọ. Ọle ki nan erọnmhọn fo, ọle da bu Ashpẹnaz. Ọle da re ekpẹn taman Ashpẹnaz ghe, ọle bi imọẹ ọle i da sabọ le ebale nin ọne ojie mun re. Jehova da rẹkpa Daniẹl. Ọle da lu ọle nin Ashpẹnaz re ehọ ọbhi ebi ọle tale. Ọrẹyiriọ, ọne okpia da ha kpokpo egbe ghe, Daniẹl bi imọẹ ọle dẹ kpẹwẹa ahamiẹn ele bha le ebale nin ọnojie mun nin ele. Ọle lẹnmhin ghe Nẹbukadnẹza dẹ re oya nanlẹn le ahamiẹn Daniẹl bi imọẹ ọle gene kpẹwẹa bhi ẹwẹ ibo ele. Daniẹl da ka ọne okpia ehọ beji ọle rẹ ha talọ. Bhiriọ, ọle bi imọẹ ọle da ki ha ria ẹmhọn ebi ele ha lu. Akizẹbue, Daniẹl da bu ọne okpia nin Ashpẹnaz zẹ nọn ha gha ebale. Ọle da taman ọlẹn ghe, bhi ẹkẹ ikpẹdẹ igbe, nin ọle mun ẹfuọ nin ele ha le, bi amẹn nin ele ha wọn. Ọle da yẹ taman ọlẹn ghe ene ikpẹdẹ igbe ha ki gba, ọle ha re ele khọkhọ ibo ele nekẹle ne le ebale ọsi ọnojie. Ọnọn gha ọne ebale da ka rẹ lu ebi Daniẹl taman ọlẹn!

Ene ikpẹdẹ igbe ki gene gba, ọ da wo khia bhi ẹlo a ghe, Daniẹl bi imọẹ ọle mhẹn bhi ẹlo gbera ene ibo ele nekẹle! Bhi ọsi ẹmhọanta, ranmhude uwẹdẹ nin ele rẹ mhẹn bhi ẹlo a, a da ji ele da sẹyẹ ha le ọne ẹfuọ bi amẹn nin ele ha wọn. Gene-gene, Jehova wo nan erọnmhọn nin Daniẹl bi imọẹ ọle bhi izebhudu bi urẹọbhọ nin ele rẹman. Ọne emhin nan nin Jehova lu nin ele, ele bha yele a ghẹdẹ.

Ebe sẹbhi ikpe 100 Daniẹl ha ye beji ọle yu. Ọle wo re izebhudu man rẹ dọ sẹbhi ọne ukpẹdẹ nin ọle yu. Bhi ọsi ijiẹmhin, ẹghe nin Nẹbukadnẹza rẹ bhohiẹ, ọ da khẹke nin Daniẹl re izebhudu man beji ọle ha da sabọ taman ọnojie ebi ọne ebhohiẹ mundia nan, arẹmiẹn ọ i yi emhin esili ọ mundia nan. Ikpe ne bunbun ki gbera beji ọnan sunu fo, Daniẹl da taman Bẹshaza nọn ki ha gbẹloghe ebi ene emhin ne zegbere bhi egbuwa nọnsọle mundia nan, ghe, a dẹ kẹ gbe ọle a. Ẹghe nin Daniẹl ki rẹ dọmanlẹn, a da mun ọlẹn fi ọbhi uhio oduman. Bhi ene idia nan rebhe, Daniẹl da wo ha re izebhudu man beji ọle ka lu ẹghe nin ọle rẹ ha ribhi usẹn. Edandan i ribhọ ghe, ọnan zẹle nin ẹhi ọkpa ọsi Jehova da tie Daniẹl, “okpia nọn ghanlẹn”! Bhi uhọnmhọn-ọta nọn rẹkhan ọnan, mhan dẹ zilo nyan ọkakale nin imọẹ ea nesi Daniẹl kuẹlo da, nọn da khẹke nin ele re izebhudu man.

Tie ọne okha bhi Baibo:

• Daniel 1:​1-21; 5:12; 10:11

Inọnta:

Uwedẹ nela Daniẹl rẹ re izebhudu man?

Manman Guanọ Otọle

1. 1. Emhin ọkpa Daniel 1:1 bi Jeremiah 25:1 be tẹmhọnlẹn? Gbotọle fanọn an. (dp 18-19 ¶14-15)

   Ewanniẹn nọnsẹ

2. 2. Daniel 1:2 da tẹmhọn eji Nẹbukadnẹza da ne emhin ne ghanlẹn ọsi osẹ nọnsọle ya. Be ebe ọkpa nọn ki dọmanlẹn tale rẹji ọne ẹmhọn nan? (Dan. 1:2; it “Eji A Da Ne Emhin Ne Ghanlẹn Ya” ¶3) 1

   Ewanniẹn nọnsẹ

   

   © The Trustees of the British Museum. Licensed under CC BY-NC-SA 4.0. Source. Modifications: Box added.

3. 3. Be ene ohẹn ne lu ilọnmhọn idunan bhi otọ Babilọn lu? (Dan. 1:20; it “Ilọnmhọn Idunan Bi Ọbo” ¶2-6) 2

   Ewanniẹn nọnsẹ

   

4. 4. Emhin nela a sabọ miẹn ọ deba ọne ẹfuọ nan mun nin Daniẹl bi imọẹ ọle ha le? (Dan. 1:12; dp 40 ¶25)

   Ewanniẹn nọnsẹ

Ria Eria Nyan Emhin Nin Uwẹ Luẹle

• Be elasẹre ha sabọ miẹn luẹ bhi ijiẹmhin ọsi Daniẹl, rẹji nin ele rẹ ha sun rẹkhan Jehova aharẹmiẹn ele i ribhi eji ene biẹ ele ye?

  Ewanniẹn nọnsẹ

• “Daniẹl da mhanmhanlẹn bhi ẹkẹ ọkhọ nọnsọle,” nin ọle rẹ re obọ rẹkhan uhi nesi Jehova. Be ọnan rẹ re izebhudu nanlẹn yẹ? (Dan. 1:8) Be imhan ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ ọle yẹ? 3

  Ewanniẹn nọnsẹ

  

• Uwedẹ ebhebhe nela uwẹ ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Daniẹl bhi izebhudu nin ọle rẹman?

  Ewanniẹn nọnsẹ

Ria Ẹmhọn Jehova Bi Iho Nọnsọle

• Be ọne okha nan man mẹn le rẹji Jehova?

  Ewanniẹn nọnsẹ

• Be ọne okha nan rẹ diẹn mun iho nọnsi Jehova yẹ?

  Ewanniẹn nọnse

• Be mẹn ha nọọn Daniẹl le sade a riọ ọle kpanọ bhi uu?

  Ewanniẹn nọnsẹ

Sẹyẹ Fẹ Ene Emhin Nan Ghe

Ghe ọne ividio nan rẹ gbokha ọsi Daniẹl bhi Baibo.

Daniel: Okpea Nọn Mhọn Urẹọbhọ—Obọ I—Ukpọkhere (13:07)

Be elasẹre ẹlẹnan ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Daniẹl yẹ bhi uwedẹ nin ọle rẹ re izebhudu bi asun-rẹkhan man?

“Luẹ Emhin Bhi Ijiẹmhin Ọsi Daniẹl” (w23.08 2-7)