44 JỌNI NỌN RE AMẸN NIN ẸBHO
A Bha Miẹn Ọria Nọn Khua Okhun Gbera Ọle
IKPE ne bunbun ọkuẹsẹ a biẹ Jọni, Jehova bha yẹ ha je akhasẹ bu ẹbho nesọle. Beji a ki biẹ Jọni, Jehova da je ọle nin ọle dọ wewe uhọnmhunje nọnsọle man ele. Ojẹgbo ọsi Judia Jọni da ha nyẹnlẹn. Oke-oke wo vuọn ọne ojẹgbo. Akpin, ẹnyẹn, elanmhẹn kẹkẹ ne tuakọn, bi ẹbho ne i mhẹn yẹ wo ribhi enin. Ofẹn bha ha mun Jọni rẹ ha nyẹnlẹn bhi enin. Rẹ deba ọnin, ọle da wo re izebhudu ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi enin.
Edandan i ribhọ ghe, Zẹkaraya bi Ẹlizabẹt ne biẹ Jọni wo taman ọlẹn ebi ẹhi nọnsi Osẹnobulua tale rẹji iwẹnna nin ọle ha lu. Bhiriọ, Jọni lẹnmhin ghe, ọle dẹ ha yi akhasẹ bii Ẹlaija, ọle dẹ ha yi Nazarait bii Samuẹl, sẹyẹ, ọle dẹ mun ẹbho egbe ọbhi otọ khẹ ọnọn khua okhun nẹ ọle nọn vade. Beji Jọni gba bhi ikpe 30, ọle ha rẹ sabọ zẹ nin ọle rẹ ha lu iwẹnna ohẹn bọsi aba ọle. Ọkpakinọn, ọle da zẹ nin ọle rẹ ha wewe ọle man ene ẹbho ghe, nin ele fidenọ. Ọle hi ọne ọria nọn “so dagbare bhi ẹkẹ ojẹgbo” nin Ẹzaya nin akhasẹ ka tẹmhọnlẹn bhi ikpe ne bunbun ne gbera. Ọle da wo re izebhudu ha tẹmhọn “Agbejele nọnsi Osẹnobulua,” rẹ sẹbhọ ghe, ẹbho da ha na bhi ije kẹkẹ vae dọ ha ka ọle ehọ. Ọle da ha re amẹn nin ọrebhe ne fidenọ bhi olukhọ nọnsele. Ẹghe nin ibhokhan Farisi bi Sadusi rẹ bu ọle re, ọle da re izebhudu taman ele ghe, eria ebe ele khin, ghe, ele i re obọ rẹkhan Uhi nọnsi Osẹnobulua.
Jọni bha ji iwẹnna nan mun nanlẹn re ọle ha tẹngbemun. Ọkpakinọn, ọle da re idegbere yọle ghe uwedẹ ọle gheghe ha hẹnhẹn ọbhi otọ khẹ ọria nọn khua okhun gbera ọle nọn vade. Sẹyẹ, ọle da yọle ghe, ọle bha sẹ ọria nọn ha taan iri si ọle bhi ibata re. Beji Jọni re amẹn nin Jesu fo, ọle da họn urulu nọnsi Jehova na bhi okhun yọle: “Ọmọn nọnsẹmhẹn khọnan, ọne imẹn hoẹmhọnlẹn, nin ẹmhọn ọlẹn ti mẹn bhọ.” Akizẹbue, beji Esu dọnmhẹn Jesu fo, Jọni da yọle: “Bha ghe Ohuan nọnsi Osẹnobulua nọn ha re olukhọ sibhi ọne agbọn nan re!”
Jọni da yẹ wo re idegbere man bhi ẹghe nin ọle rẹ taman edibo nesọle nin ele rẹkhan Jesu. Ene bunbun bhi ẹwẹ ele da wo gene lu iriọ rẹ dọ sẹbhi Andru nin obhio Pita. Asabọmiẹn Jọni nin ọmọn nọnsi Zẹbẹdi yẹ rẹkhan ọlẹn. Ele veva yẹ deba bhi eria nin Jesu zẹle ne ha yi etuegbe nesọle. Ẹghe bhọ ribhọ nin Jesu bi Jọni rẹ ko ha wewe uhọnmhunje ọkpa. Ele da ha taman ẹbho nin ele mianmẹn nin ele rẹ rẹman ghe ele fidenọ bhi olukhọ nọnsele. Ẹkẹ bha ha khọ Jọni ẹghe nan rẹ taman ọlẹn ghe ẹbho nin edibo nesi Jesu ha re amẹn nan ki bun gbera ẹbho nin ọle ha re amẹn nan. Sokpan, ọle da re idegbere yọle: “[Jesu] dẹ wo ha tuẹn okhun, ọkpakinọn, mẹn dẹ ha de re otọ.”
Uhọnmhunje nin Jọni ha wewe bha ti ene gbẹloghe bi ene mun ọkalo bhi oga bhọ. Ọkpakinọn, ọ wo re ene ha khẹ ọne Mezaya ha ghọnghọn
Jọni da yẹ wo re izebhudu man bhi ẹghe nin ọle rẹ taman Hẹrọd Antipas nin ojie nọn manman mhọn ahu ghe, emhin nin ọle lu bha gba. Arẹmiẹn Hẹrọd yọle ghe ọle deba ibhokhan Ju ga bhi uwedẹ nin ele rẹ ga, ọle da re Hẹrodias nin okhuo obhio ọle bhi amhẹn. Ẹghe nin Jọni rẹ taman ọlẹn ghe ọle gbobọrauhi nọnsi Jehova, ọle da mun Jọni ọbhi ighan. Ẹkẹ Jọni da wo manman ha khọ Hẹrodias, rẹ sẹbhọ ghe ọle da ha guanọ nan gbe Jọni an.
Jọni da wo ha guanọ ikoudure beji ọle ribhi ighan. Bhiriọ, ọle da je eva bhi edibo nesọle bu Jesu nin ele dọ nọọn ọlẹn yọle: “Uwẹ be hi Ọnọn Vade la nin mhan be ha khẹ ọria ọbhebhe?” Jesu da je ele nin ele dọ ta ene ọta nọn mhẹn nan man Jọni. Ọle da yọle: “Ene ruẹlo munhẹn ha daghe, . . . ene yehọ munhẹn ha hẹnmhọn, a riọ ene yu kpanọ.” Arẹmiẹn akhasẹ bii Ẹlaija Jọni ha khin, ọle bha ha mhọn ọne ahu rẹ ha lu emhin ọhan-ilo. Ọkpakinọn, Jọni wo miẹn ikoudure ẹghe nin ọle rẹ hẹnmhọn ene emhin ọhan-ilo kẹkẹ nin Jesu ha lu. Sẹyẹ, ọle da ha ghọnghọn nin ọle rẹ lẹn ghe ọle hi ọnọn mun ene ẹbho egbe ọbhi otọ khẹ Jesu.
Ọ bha bue gbe, Hẹrodias da miẹn isẹhoa nin ọle rẹ gbe Jọni an. Ọmokhuo ọsi Hẹrodias da ha gbikhiẹn bhi odalo Hẹrọd. Ọne ikhiẹn da manman ti Hẹrọd bhọ, rẹ sẹbhọ ghe, ọle da yọle ghe, ọle dẹ re emhin nọn hi ki rẹ khin nin ọne obhokhan guanọ nanlẹn. Bhiriọ, Hẹrodias da taman ọmọn nọnsọle nin ọle dọ taman Hẹrọd ghe, uhọnmhọn ọsi Jọni nọn re amẹn nin ẹbho ọle guanọ. Arẹmiẹn ebi ọne obhokhan bhii Hẹrọd le bha ha ti Hẹrọd bhọ, ọle bha ha mhọn ọne izebhudu rẹ yọle eye. Bhiriọ, a da gene gbe Jọni an. Jọni wo re izebhudu man rẹ dọ sẹbhi ukpẹdẹ uu nọnsọle.
Jesu da ta ene ẹmhọn nan rẹji Jọni. Ọle da yọle: “Imẹn taman ibha ghe, bhi ẹwẹ eria rebhe ne sẹ nyẹnlẹn bhi ọne otọ nan, a bha sẹ miẹn ọria nọn khua okhun gbera Jọni.” Jọni hi ọne ọria nin Ẹzaya ha tẹmhọnlẹn, ẹghe nin ọle rẹ yọle ghe, “ọria so dagbare bhi ẹkẹ ojẹgbo.” Ọle hi ọne ọria nọn hẹnhẹn uwedẹ ọbhi otọ khẹ Mezaya. Ọle ọkpa ọria nọn miẹn isẹhoa rẹ mun ọne ọta akhasẹ nan sẹ. Akhasẹ bii Mozis la Ẹlaija bhọ bha miẹn ọne isẹhoa nan. Uwedẹ nin Jọni nọn re amẹn nin ẹbho rẹ re izebhudu man, wo re izebhudu nin mhan ẹlẹnan.
Tie ọne okha bhi Baibo:
Inọnta:
Uwedẹ nela Jọni nọn re amẹn nin ẹbho rẹ re izebhudu man?
Manman Guanọ Otọle
1. Be Jọni nọn re amẹn nin ẹbho bi Jesu rẹ ko yi ibhio yẹ? (w10 9/1 15 ¶4-6)
2. Ọria nọn gbẹn emhin ne sunu bhi ẹghe ẹdẹlẹ, ọle Flavius Josephus ha khin. Be ọle gbẹn nọn rẹman ghe Jọni nọn re amẹn nin ẹbho gene nyẹnlẹn? (mrt uhọnmhọn-ọta nọnzi 14) 1
Ifoto 1: Igho nin Hẹrọd Antipas zẹ ọle egbe dagbare bhi ukpe 30 C.E. Ebi a gbẹn ọbhọ hi: “Hẹrọd nin Tẹtrak [Ojie]”
3. Uwedẹ nela Jọni rẹ ha mhọn “ahu bi ẹlinmhin ọsi Ẹlaija”? (Luk 1:17; it “Ẹlinmhin” ¶60) 2
Ifoto 2
4. Be rẹman ghe Jọni bha riọ kpanọ ha khian ẹgua-okhun? (Mat. 11:11; ijwbq uhọnmhọn-ọta nọnzi 178 ¶4)
Ria Eria Nyan Emhin Nin Uwẹ Luẹle
Arẹmiẹn ghe Jọni mun ọta akhasẹ nọn ribhi Baibo sẹ, sẹyẹ, ọle hi ọnọn hẹnhẹn uwedẹ ọbhi otọ khẹ ọne Mezaya, ọle bha ha tẹngbemun. (Jọni 1:26, 27) Be mhan ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ ọle yẹ?
Jọni wo deobọre bhi iẹnlẹn. Ọle da re ẹghe nọnsọle rebhe rẹ ha lu iho nọnsi Osẹnobulua. (Mat. 3:4) Be ha rẹkpa mhan rẹ sabọ deobọre bhi iẹnlẹn ẹlẹnan? 3
Ifoto 3
Be uwẹ ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Jọni nọn re amẹn nin ẹbho yẹ bhi uwedẹ nin ọle rẹ re izebhudu man?
Ria Ẹmhọn Jehova Bi Iho Nọnsọle
Be ọne okha nan man mẹn le rẹji Jehova?
Be ọne okha nan rẹ diẹn mun iho nọnsi Jehova yẹ?
Be mẹn ha nọọn Jọni nọn re amẹn nin ẹbho le sade a riọ ọle kpanọ bhi uu?
Sẹyẹ Fẹ Ene Emhin Nan Ghe
Luẹ ẹmhọn ebe rẹkpa Jọni rẹ sabọ ha ghọnghọn, yẹ ziẹngbe arẹmiẹn emhin bha lẹkhẹ nanlẹn.
“John Nọn Gbe Ẹbho Ruẹ Bhi Amẹn—Ijiẹmhin Nọn Ha Sabọ Rẹkpa Mhan Ha Ghọnghọn” (w19.08 29-31)
Be okha ọsi Jọni ha rẹ sabọ rẹkpa mhan yẹ sade a kpokpo mhan, sade mhan bha miẹn rẹ lu, bi sade iwẹnna nin mhan ho nin mhan lu bhi oga nọnsi Jehova bha sẹ mhan obọ?