Ejerure ajúda
“Oimeraẽva ikatu ipuʼaka pe oĩvare haʼeño, péro mokõi oñomoirũramo ikatúta oñemoĩ hese” (Eclesiastés 4:12).
ÁLGIEN ñanepytyvõramo ifasiletereive ñandéve jajapo hag̃ua oimeraẽ mbaʼe. Upévare oiméramo ehejase hína pe sigarríllo, iporãta ejeruréramo ajúda ne hentekuéra ha ne amigokuérape.
Inklúso ikatu voi ejerure ajúda peteĩ ohejáma vaʼekuépe pe sigarríllo, pórke haʼéngo ontende porãvéta la rehasáva ha oikuaa porãvéta avei mbaʼéichapa nepytyvõkuaa. Torben, peteĩ kristiáno oikóva Dinamárcape heʼi: “Chéve g̃uarã ijetuʼuetereivéta kuri la avave nachepytyvõirire”. Ha Abraham oikóva Índiape heʼi: “Che família ha umi che ermanokuéra kristiáno cherayhueterei legálmente, ha haʼekuéra tuichaiterei chepytyvõ kuri aheja hag̃ua la che vísio”. Péro sapyʼánte ni ñanepytyvõvéramo jepe hikuái, lomímonte ikatu hína ijetuʼu jaheja pe sigarríllo. ¿Mbaʼépa ikatu jajapo upéicha jave?
Peteĩ karai hérava Bhagwandas heʼi: “Che apita jepe vaʼekue 27 áñore, péro aikuaa rire mbaʼépa la Biblia heʼi umi vísiore adesidi ahejataha pe sigarríllo. Atantea kuri menove apita, péicha mbeguekatúpe aheja hag̃ua ahávo. Avei nañehuntavéi kuri umi che sosiokuérandi ha aha doktórpe jepe. Péro ni upeichavérõ ndaikatúi kuri aheja. Upémarõ peteĩ pyhare añemboʼe Ñandejára Jehovápe, ha ajerure asy chupe chepytyvõmínte hag̃ua aheja hag̃ua pe sigarríllo. ¡Ha upépe ae hasypeve ikatu kuri apoi upe vísiogui!”.
Péro eñehaʼãvo eheja pe sigarríllo, ikatu hína oĩ heta mbaʼe ijetuʼúva ndéve. ¿Mbaʼe mbaʼépa por ehémplo? Pe sigiénte artíkulope jahecháta upéva.
[Rrekuádro]
¿IKATÚPA AIPURU UMI POHÃ AHEJA HAG̃UA PE SIGARRÍLLO?
Koʼág̃arupi oĩ heta persóna oipurúva umi pohã térã osegíva peteĩ tratamiénto oipytyvõtava chupekuéra anivéma hag̃ua opita, por ehémplo pe parche de nicotina. Ha hetaiterei ojepuru rupi, umi emprésa ojapóva koʼã mbaʼe amás día hetave ogana. Péro edesidi mboyve eipuru koʼãichagua mbaʼe, epensami raẽna koʼã mbaʼére:
¿Mbaʼéichapa upéva nepytyvõta? Peteĩ persóna ohejáramo dególpe pe sigarríllo ikatu hína ijetuʼu chupe, pórke la ikuérpo osegi ojerure chupe pe dróga. Ha ojeʼe koʼã pohã térã tratamiénto oipytyvõha koʼã persónape ani hag̃ua oñandueterei umi síntoma. Péro oĩ avei algúno noĩriva de akuérdo ha heʼíva koʼã mbaʼe sapyʼaiténte nepytyvõha.
¿Ikatúpa hína ipeligróso? Oĩ umi pohã ikatúva hína oreko umi efékto sekundário, ikatu por ehémplo nembopyʼajere, ndejagarra depresión o inklúso ejesuisidase. Ha nemanduʼa vaʼerã avei umi tratamiénto oipurúva nicotina lomímo ke epitáva jeýnte, pórke la nde kuérpo osegíta hína orresivi pe dróga oĩva pe sigarríllope ha osegíta ndeperhudika. Upévare ikatu jaʼe umi persóna osegíva koʼãichagua tratamiénto en rrealida ndohejaitiha pe vísio.
¿Mbaʼe ótra kósapa ikatu ejapo upéva rangue? Ojejapórõ guare peteĩ enkuésta, 100 persóna oheja vaʼekuégui pe sigarríllo, 88 heʼi ikatu hague oheja degolpete oipuruʼỹre mbaʼeveichagua pohã.