Karekea Kabebeteam Man te Boki ae Itaia

1-2. Tera aron Iehova ngkana ti nanokawaki?

IANGOA te ataei ae uarereke ae korakai n tang. Tao a mwaing ana karo nakoni mwengaia ae boou ae nanona bwa e nang kitania raoraona. Ke tao e rawawata nanona ibukin te kairua ae karaoia. Tera ae e na karaoia te tina ae tatangira n taai akanne? E na boni karaua n rabwata natina, ni kakauongo raoi nakoina ngke e a bon tang, ao ni karaua nanona ni kaotia ae e bon tangiria.

² E kabotauaki Iehova n te Baibara ma te tina ae mwamwannano ao n tatangira ae kabebetea natina. E taku: “N aron te tina ni kabebetea natina te mwaane, ao N na teimatoa naba ni kabebeteingkami.” (Ita. 66:13) E boni korakora riki tangirara iroun Iehova nakon aia tangira kaaro. (Ita. 49:15) Rinanon Ana Taeka ae te Baibara e katauraoa iai Iehova kabebeteara ao kakorakoraara ngkana ti rawawata ke n nanokawaki.—IRom 15:4.

3. Tera ae ti na rinanona n te kaongora aei?

³ N te boki ae Itaia ao a kaotaki iai ana taeka Iehova aika kabebetenano. (Ita. 40:1) E a tia Tamara ae tatangira ni kaira korean te boki aei ni karaui iai nanoia ana aomata n tain te kangaanga i Iuta. Ti a maeka n “taai aika okoro aika karuanikai” ao ti a kainnanoa naba kabebeteara. (2Tim. 3:1) Ti na rinanoi kiibu tabeua n te boki ae Itaia aika kona ni kabebeteira ao ni kakorakoraira ngkana (1) ti rinanoni bitaki aika karina, (2) ti rawawata n te uringaaba ae riao, ke (3) ti nanokawaki ni buan ae tangiraki iroura.

NGKANA TI RINANONI BITAKI AIKA KARINA

4. Tera aron rotakira n rikini bitaki aika karina?

⁴ A kona n riki baika aki kantaningaaki ni maiura. (TeMin. 9:11; 1Kor. 7:31) Ti kona ni karina n rotaki n te aoraki, te kangaanga ma te mwane, te mangaongao n te waaki n tautaeka, ke bitakini mwiokoara. A kona bitaki akanne ni karekea te raraoma ao te aki ota. Ti kona ni kai iango ni kangai: ‘Tera ae N na karaoia imwina?’ E taku te tari te mwaane ae Joseph ae e a manga beku i tinaniku imwini kabanean tao 17 te ririki ni beku n te Betaera: “I aki ataa te bae N na karaoia. E boni kangaanga moanakini maiuu ae boou imwini kabanean te tai ae maan n te Betaera. I aki ataia bwa tera moa ae I riai ni karaoia.” Tera te karaunano ae katauraoia Iehova rinanon Itaia ngkana ti rinanoni bitaki aika karina?

5. Tera te karaunano ae katauraoia Iehova ibukira n Itaia 42:16? (Nora naba te taamnei.)

⁵ Wareka Itaia 42:16. E berita Iehova bwa e na kaiririia te koraki ake a mataki n te aro ni kaikonaki i nanoni kawai aika a tuai taneiai iai ao n onika te rotongitong nakon te oota. Taeka aika “mataki,” “kawai aika a tuai taneiai iai,” “rotongitong,” ao “te aba ae aobuaka” a kabwarabwaraa arora n iangoi taai aika imwaira ngkana ti rinanoni bitaki aika karina. Ti kona n iangoia bwa ai aron ae ti a nakonako n te buakonikai ae bubura ao ti aki ataa kawaira ae ti na toua. Ma e karaui nanora Iehova bwa n aki ongea te bae ti rinanona, ma e na boni kairirira ao n aki kitanira. E na taui baira ao ni kairira rinanon te rotongitong, e na kaotaa kawaira ao ni kaboraoa te aba ae aobuaka. E kangaa ni karaoa aei Iehova? Mani katauraoan te reirei ni kairiri ae kona ni kawanawanaira rinanon ana Taeka ao ana botaki. (TaiAre. 119:105; Ita. 30:21) E kabonganaia naba raora n te onimaki ao tabemwaang ibukini buokara n aanga aika manena. E ngae ngkana ti aki ataa kawaira ae ti na toua ke e taraa ni kangaanga, ma ti kona n onimakinna ae e na boni kairirira raoi Iehova ao e ota iroura.—Ita. 41:10; 1Bet. 5:6, 7.

6. Tera ae ti kona ni kakoauaa raoi ngkana ti rinanoni bitaki aika karina?

⁶ E kabwarabwaraa Joseph are taekinaki mai mwaina, arona ngaia ma buuna n nora ana boutoka ae tatangira Iehova imwini kitanan te Betaera irouia. E taku: “Ti nora bain Iehova ae tatangira ngke e a riki te bitaki aei. E buokira rinanoia taari n te onimaki. E tabeakini baika ti kainnanoi n te itera n rabwata ao ni kabebeteira n te tai raoi ae riai ao e teimatoa ni karaoa anne.” Ngkana ko rinanoni bitaki aika karina, ko kona ni kakoauaa naba ae e na bon anganiko Iehova te korakora ao te kaetieti ae ko kainnanoia n aki ongea kangaangan te bitaki. (Ita. 54:10; 58:11) E reitia n taku Joseph: “E rangi n tamaroa mwanewen teuana te kuna ae, ‘I aki ataa kanoan ningabong, ma I ataia ae bon tiaki tii ngai.’a Eng, e ngae ngke a aki riki bwaai n aron ae ti kantaningai ma iai te bwai teuana ae ti kakoauaa raoi: E na bon raonira Iehova ni bwaai ni kabane aika ti karaoi.”

NGKANA TI RAWAWATA N TE URINGAABA AE RIAO

7. Tera ae a kabokorakora ma ngaia tabemwaang ibukin aia bure ake rimoa?

⁷ Ngkana ti kaota ara bure ae kakaiaki, ti na karekea te ibuobuoki ae tatangira mairouia unimwaane ao ti kakorakoraira imwina n aki manga karaoa te bure anne. (TaeRab. 28:13; Iak. 5:14-16; 1Ioa. 1:9) Ma e ngae ngke ti a tia n nanoangaaki ma ti teimatoa naba ni kabokorakora ma te uringaaba ae teimatoa imwin ara bure. Ti kona n iango ni kangai, ‘E na kangaa Iehova ni kabwaraa au bure n te bae I a tia ni karaoia?’ (2Kor. 2:7) Aei bon te namakin ae riiriki ibukina bwa e kona n rangi n rawawata ara bure ake rimoa ao ti teimatoa n ururingi. E korea ae kangai te Uea ae Tawita, “Akea te rau i nanon riiu ibukin au bure. E a mate bwain rabwatau ao I a kamanatuaaki raoi.” (TaiAre. 38:3, 8) Ngkana ko nanamakina naba aei n tabetai ibukin am bure ake rimoa ao e kona ni kabebeteko te boki ae Itaia.

8-9. N aron ae kabwarabwaraaki n Itaia 1:18, tera aroni korakoran ana kabwarabure Iehova?

⁸ Wareka Itaia 1:18. E kamanena Iehova te kaikonaki ae mataata raoi ni kabwarabwaraa iai aroni korakoran ao raababani kabwaraani buure irouna. E taekinna bwa ngkana “ai aron te kunnikai ae uraroo” ara bure ao e na boni “kamainainai n aron te tino.” Te uraroo bon te kara ae toka uraurana ao e aki bebete kanakoana. Ma e karaui nanora Iehova bwa ngkana e kabwarai ara bure e na bon aki manga uringi.

⁹ Iangoa ana katoto te Uea ae Tawita. E ngae ngke e wene ni kimoa ao e tiritiri ma e boni kabwaraa ana bure Iehova ao e aranna imwina bwa te mwaane ae eti arona. (2Tam. 11:3, 4, 14, 15; 12:13; 1Uea 9:4, 5) Ngkana e iangoa Tawita Iehova ao e aki uringi ana bure ma e uringa arona ni kakaonimaki. N aron naba anne, e tatangira Iehova ni kabwarai ara bure ngkana ti raraoma n ara bure ao e buokira bwa ti na waakinako ma te mataniwi n nano ae itiaki. Tera riki te karaunano n te boki ae Itaia ngkana ti rawawata ibukin te uringaaba ae riao?

10. Tera te karaunano are n Itaia 38:17?

¹⁰ Wareka Itaia 38:17 ao te kabwarabwara mai nano. Taeka aika “ko a tia n tewenakoi au bure ni kabane i akum” e kona naba n taekinaki bwa “kanakoi au bure ni kabane mai matam.” E kataamneiaki iai aron Iehova n anai aia bure taani bure ake a rairi nanoia ao n tewenakoi i akuna, ike e aki iai manga nori ao n uringi. E kaotaki n te boki teuana bwa e kona naba n taekinaki bwa: “Ko karaoa au bure bwa kaanga te bwai ae tuai n riki.” Ngaia are ngkana e kabwarai ara bure Iehova, ao irouna ai aron ae ti bon aki karaoa te bure. N te tai are e kabwarai iai ara bure Iehova, e na bon aki manga uringi ni karekea bukinara iai ao ni katuuaaeira. E a boni kamaunai raoi buure akanne. E berita ni kangai: “N na aki uringi am bure.” (Ita. 43:25) Ai karaunanora anne! Ngkana e a aki manga uringi ara bure Iehova ae te tia Moti ae Rietata, antai ngkanne ngaira ngkai ti na teimatoa n taui mwin ara bure?

11. Tera ae e kaatuua taraana Iehova n aki ongei ara kairua ake ti a tia ni karaoi? (Nora naba te taamnei.)

¹¹ N taai ake ti namakina iai te uringaaba n ara bure, ti riai n uringa ana berita Iehova ae karaunano. E boni kabwarai raoi buure. E aki kona ni maamaa Iehova iroura n ara bure ake rimoa ao tiaki aekaia aomata aika aki kororaoi ake a kakaikoa unia. (Ita. 57:16) E aki kakawaki iroun Iehova baike ti kakaraoi ngkoa, ma e tii tatarai aroarora ngkai ao baike ti kakorakoraira ni karaoi. (Ita. 55:7) E bon tatangira ao ni kabwarai buure Atuara ae ti beku irouna. Ngaia are ti aki riai ni kariaia ara kairua ngkoa bwa a na uruana kukureira ngkai ao kakabwaiaara n te tai ae e na roko.

NGKANA TI NANOKAWAKI NI BUAN AE TANGIRAKI IROURA

12. Tera ara namakin ngkana e mate ae ti tangiria?

¹² Ngkana e mate ae tangiraki iroura ti kona n taonakinako n te nanokawaki ae korakora ao n teimatoa n namakina te uruakinnano. N tabetai ti a kona n titiraki bwa e aera Iehova ngkai e kariaia maten ae tangiraki iroura. A mate ana karo te tari te mwaane ae Michael ngke e urarake aia auti. E taku: “E uruaki nanou ao I un iroun Iehova ngkai e kariaia bwa a na mate. I ataia ae e aki karika mateia, ma e aki totokoa rikin te kangaanga.” Tao anne naba ae ko namakinna. N taai akana karawawata akanne, tera te kabebetenano ao te kantaninga ae katauraoia Iehova?

13. Tera are e beritanna Iehova ibukira n Itaia 25:8?

¹³ Wareka Itaia 25:8. E berita Iehova bwa e na “onga te mate n aki toki.” Iangoa te tai ae ai akea iai te mate! Ko nang aki manga nanokawaki ni buan ae tangiraki iroum. (Ita. 35:10) Ko nang aki manga nanokawaki ngkana ko taraa ruanimaten ae e tangiraki iroum. Ma ni kaitaraan anne, ko a ataia ae e nang teimatoa i rarikim ane e tangiraki iroum, ni maiu ao ni marurung raoi. E aki boto te berita aei i aon te bwai ae ti tangiria, ma bon te bae taekinna teuare kona ni kakoroa bukina ae Atuara.—TeKao. 21:4, 5.

14. Tera am namakin ngkana ko iaiangoa te kantaninga ibukin te mangauti? (Itaia 26:19) (Nora naba te taamnei.)

¹⁴ Wareka Itaia 26:19. E na aki tii katoka te mate Iehova ma e na kautiia naba ara koraki aika tangiraki iroura ake a tia ni mate. E taekina ae kangai ibukia: “A na teirake rabwataia au mate.” E oti n aei bwa a bon riki bwa taben Iehova. E teimatoa n ururingia. Ao e na boni kautiia n te tai ae baireia. N aron aoin te moaningabong ae kamaiui aroka aika rai, e na boni kautiia naba aika tangiraki iroura man te mate Iehova ae Nibwan te maiu. Ai kakimwareireira te tai are ko nang manga butimwaeiia iai!—Kabotaua ma Mareko 5:42.

15. E kangaa te berita ibukin te mangauti ni buokira n rinanon te rawawata ni maten ae tangiraki iroura?

¹⁵ E ngae ngke e aki kabuaa te rawawata ana berita te Atua ibukin te mangauti, ma ti a kona ni kabebeteaki n ataakin ae Iehova e bon aki mwaninga taekaia aika tangiraki iroura ake a tia ni mate. E kabebeteaki n te kantaninga aei Michael are taekinaki mai mwaina. E taku: “E buokai Itaia 26:19 bwa N na ataia ae e rangi n tangiriia au karo Iehova. E a kawakinia raoi n ana ururing, ao e na teimatoa ni karaoa anne ni karokoa te tai are e na kainaomataia iai man te mate n ana tai ae baireia. I kabebeteaki ao ni kakorakoraaki raoi n aei.” Ti bia kaatuua naba ara iango i aon te berita are ti na manga kaitiboo ma aika a tangiraki iroura ake a tia ni mate. E kona ni kabebeteira karaoan aei.

16. Tera te kibu ae ko a tia n noria bwa e kabebeteko n am kangaanga?

¹⁶ Ti a tia n rinanoi tabeua kiibu man te boki ae Itaia aika kona ni kabebeteira ngkana ti rinanoni bitaki aika karina, ti rawawata n te uringaaba ae riao, ao ti nanokawaki ni buan temanna. Ai kakaitaura ngaira ngkai e kabebeteira ao ni karaui nanora Iehova rinanon ana Taeka! (TaiAre. 94:19) Iai te kibu ae ko kunea ae ko kabebeteaki iai n am kangaanga? Kamatenikuna ngkana ko konaa, koreia n am boki, ke katekea n te tabo are ko na nonoria iai. Ko bia karekea kabebeteam man ana taeka aika karaunano Tamara ae tatangira are i karawa ae Iehova.