Karinei Aia Motinnano Tabemwaang

1-2. Bukin tera ngkai e kaokoro n tabetai ara motinnano ma Kristian ake tabeman?

KO A tia n namakinna ae ko kabuakakaaki ibukin am motinnano are ko karaoia? Ko a tia ni kabuakakaa raom ni Kristian temanna ibukin ana motinnano are ea karaoia? Akea te nanououa bwa angiina i buakora ti kona ni kaekai titiraki aikai ni kangai, eng.

² Ti aki riai ni mimi ngkana iai taai aika e kaokoro iai ara motinnano ma raora ni Kristian aika kakaonimaki. Bukin tera? Ibukina bwa a kakaokoro arora. E kakaokoro ara iango ngaira n tatabemanira nako. E kairaki ara iango n ara katei, rikiaia ara utu, ao baike ti rinanoi. Ma ti riai n aki kariaia kakaokoron ara iango bwa e na urua te rau ao te katiteuanaaki n te ekaretia.—IEbe. 4:3.

3. Tera ae kona ni kairira bwa ti na kabuakakaa raora ni Kristian ibukin ana motinnano are e karaoia?

³ Ngkana e karaoa ana motinnano ae ti aki kukurei iai raora ni Kristian temanna ti kona ni manga kairoroa bwa e na bita ana iango, ke ti kona ni manga taekina raraomara nakoia tabemwaang. Ti bane ni kani kakaraoa ae raoiroi. Ti tangiriia tarira ao mwaanera n te onimaki ao ti tangira te kabanea n tamaroa ibukia. (TaeRab. 17:17) Ngaia are ti aki tangiria bwa a na karaoa te motinnano ae a na uringaaba iai imwina riki ke ae kona n urua aia onimaki.

4-5. Tera ae ti riai ni karaoia ngkana e iangoia raora ni Kristian bwa e na karaoa te bwai ae kaokoro ma are ti na karaoia?

⁴ Ti riai ni maroroakina tabeaiangara ma tarira anne ngkana ti aki kukurei n ana motinnano? N tabetai ti riai ao n tabetai ti aki. N te katoto, ngkana ti ataia bwa e iangoa karaoan te bwai teuana ae kabuakakaaki n te Baibara, ti riai ni buokia ni kaeta ana iango ibukina bwa ti tangiria. (TaeRab. 27:5, 6) Ma tera ae ti riai ni karaoia ngkana e iangoia te tari temanna bwa e na karaoa te bwai ae e aki urua ana tua te Atua ma e tii kaokoro ma te bwai ae ti na karaoia? Ti nora kaekaan anne n ara kibu ae aana te boto n iango. Ti na “tai kabuakakaa ngkai e kaokoro ana iango.”—IRom 14:1.

⁵ Ma e boni kona naba ni kangaanga iroura karinean ana motinnano. N te kaongora aei, ti na maroroakinna bwa bukin tera bwa ti riai ni karinei aia motinnano tabemwaang ao ti na kangaa ni karaoa anne. Ma imwain anne, ti na iangoi bwaai tabeua aika irekereke ma ara motinnano aika a kona ni kairira bwa ti na kabuakakaia iai tarira ao mwaanera.

BAIKARA MOTINNANO AIKA TI KONA NI KABUAKAKAIA IAI TABEMWAANG?

6-7. Taekin tabeua katoto aika ti kona ni kabuakakaia iai tabemwaang ibukin aia motinnano.

⁶ N aron ae taekinaki mai mwaina, e kona n rangi ni matoatoa mataniwin nanora n te bwai teuana, ibukina bwa anne aroni kaikawaakira ke e a tia n riki naba nakoira. Ti kona n iangoia ae titeboo ara iango ma tabemwaang. Ma e kona n aki riki anne. Iangoi tabeua katoto. Katoto 1: Imwain reiakinan te koaua ao e ikawairake te tari te mwaane ma tamana ae e kabatiaa te moi manging. N te botaki teuana ao e a noriia Kristian tabeman ni moi manging te tari te mwaane aei. E rangi n un iai ao e tuangia taari aikai ae e kairua te bwai ae a karaoia. Katoto 2: Te tari te aine ae marurung man aorakina ae rangi ni kakaiaki. Imwina e a ataia ae iai te tari te aine temanna ae aorakina naba anne. E kan ibuobuoki te tari te aine aei, ngaia are e a kairoroa raoraona bwa e na kataa te bwainnaoraki are e kataia ae tao aron teini kanana ke te aeka ni bwainnaoraki teuana ke te bwainnaoraki ae tiaki man te onnaoraki. Katoto 3: Te tari te mwaane ae e kaaina ngkoa te Aro ae kewe. E ribaa maiuna ngkoa. Ngke e a ataia ae iai raona ni Kristian ae kaea te mate n te umwantabu teuana ao e rangi n un iai.b

⁷ Iangoi riki tabeua baika a riki. Katoto 4: E ikawairake temanna te tari te mwaane n te tai are a iangoia iai angiina aomata bwa e aki riai irouia mwaane bwa a na buai ke irouia aine bwa a na bwaini kawaerake aika mwarairai nakon taian taromauri. E ngae ngke e ataa te bitaki ae boou ni kaineti ma ara iango i aon te itera aei te tari te mwaane aei, ma e bon imanono naba n tuangia tabemwaang ae a riai n aki buai mwaane aika Kristian, ao taari aine a riai ni bwaini kunnikai aika mwarairai ngkana a ira te uarongorongo. Katoto 5: E ataia te unimwaane ae iai te tari te mwaane ae uaiakina reitan riki ana reirei ao imwina riki e a kitana te koaua. E a tangiria ngkai te tari te mwaane temanna ae ataei n ana ekaretia te unimwaane aei bwa e na reita riki ana reirei. E rangi n tabeaianga te unimwaane aei ao e kataia ni kairoroa te tari te mwaane ae ataei aei ma ana karo bwa a na bita aia iango.

8. (a) Tera ae e kona ni kaira te karo bwa e na kabuakakaia kaaro ake tabeman? (b) E na tera aron rotakin te ekaretia n aroarora ae te kabuakakaia tabemwaang?

⁸ Iangoa te bae riki ae kona n rotiia kaaro. Katoto 6: Ngkai te karo ngkoe ko bae ni mwakuri korakora ni kaikawaia natim “i nanon ana reirei ni kaetieti ao ana kaungaunga Iehova.” (IEbe. 6:4) Ma tabeman kaaro aika Kristian a kona ni kariaia natiia bwa a na karaoi bwaai tabeua. N te katoto, a kona ni kariaia natiia bwa a na kabwakanakotai n te tairiki, a na takaakaro n te viteo keim ae aki tiritiri, ke n angania te tareboon ngkai a uarereke. Ibukin anne e namakinna natim bwa ko rangi n tuamatoa. E kona n titirakiniko ni kangai; “E aera ngkai ko aki kona ni katotongia aia karo raoraou?” E kona te bae riki anne ni kairiko bwa ko na kabuakakaia kaaro tabeman. Ni koauana ana motinnano ae kaokoro ma ngaira te Kristian temanna e kona ni karekea te aki boraoi n iango. N te katoto, ti kona n titiraki bwa e kangaa ni kamanena ana mwane, mwaitira ana tai ni momotirawa, ke aekakira kaakibotu aika e rinei. Ma ti aki riai ni kariaia ara namakin bwa e na kakawaki riki iroura nakon te katiteuanaaki n te ekaretia.

9. Tera ae ti riai n uringnga? (Nora naba te taamnei.)

⁹ E ngae ngke a kaokoro ana motinnano te Kristian temanna ma are temanna, ma tiaki nanona bwa e eti are temanna ao are temanna e kairua. (IRom 14:5) A kaungaaki Kristian bwa a na “uaia ni boraoi n iango” ibukin ana kaetieti Iehova ma tiaki nanona bwa ti riai ni katitebooi ara iango i aon ara motinnano i bon ibukira. (2Kor. 13:11) Ti kona ni kabotaua ara motinnano i bon ibukira ma ara babaire aika ti karaoi ngkana ti mwananga nakon te tabo teuana. Iai kawai aika bati aika a kakaokoro aika a kona ni kairiko nakon te tabo anne. Ti rinea are ti tangiria riki ao e nakoraoi ibukira. N aron anne, a kakaokoro aia motinnano Kristian i bon ibukia, ma titeboo tiaia ae a kani kakukureia Iehova. Ngaia are ti aki kabuakakaia tabemwaang ibukin aia motinnano ake a karaoi.—Mat. 7:1; 1Tet. 4:11.

BUKIN TERA NGKAI TI KARINEI AIA MOTINNANO TABEMWAANG?

10. Ni kaineti ma Iakobo 4:12, tera ae akea riaira ni karaoia ao bukin tera?

¹⁰ E kaotaki n te Baibara bukina tabeua ngkai ti riai ni karinei aia motinnano tabemwaang. Iangoi tabeua bukina aikai. Akea riaira ni motiki taekaia tabemwaang ibukin aia motinnano i bon ibukia. (Wareka Iakobo 4:12.) Bon te tia Karaotua ao te tia Motikitaeka Iehova. Bon tii ngaia ae iai riaina ni katei kaetieti ao tuua ibukin te maiu. Ngaia are a na boni kaekaa bukinaia taari i matan Iehova, ao tiaki ngaira. (IRom 14:10) Akea riaira bwa ti na motiki taekaia ke ni kabuakakaia tabemwaang ni kaineti ma are ti iangoia.c

11. Ti na kangaa ni kona ni boutokaa te katiteuanaaki n te ekaretia? (Nora naba te taamnei.)

¹¹ E tangira Iehova te katiteuanaaki i buakoia taan taromauria ma tiaki ae a na titeboo ni bwaai nako. Ni koauana e tangiri baika kakaokoro Atuara! Ti nora koauan aei n ana karikibwai. N te katoto, a kakaokoro naba baanikain te aroka ae tii tekaina. Ao iangoia aomata. Akea mai buakoia aomata n te aonnaba aika e raka i aon wanua te birion mwaitiia, ae e na titeboo raoi teia ao aroaroia. E karikira Iehova bwa ti na kakaokoro. E aki tangirira bwa ti na riki bwa katotongan raoi are temanna. Ma e tangirira bwa ti na katiteuanaaki. Ngaia are ti boutokaa te rau n oneani mwin ae ti na kariaia kakaokorora i marenara bwa e na karaurenakoira. E kakawaki riki te katiteuanaaki n te ekaretia nakon are oin nanora ke te bae ti tangiria.—IRom 14:19.

AROM NI KARINEI AIA IANGO TABEMWAANG

12-13. Tera ae ti riai n ururingnga ngkana ti ataia bwa iai temanna ae e a tia n toua “te mwaneka ae kairua”? (I-Karatia 6:1; nora naba te bwaoki ae “Ngkana Ko Aki Kukurei Iai.”)

¹² Ngkana a karaoi aia motinnano tabemwaang i bon ibukia. Titirakiniko aei, ‘E a toua “te mwaneka ae kairua” te aomata anne ke bon tii te kawai ae kaokoro?’ Ngkana e a toua te kawai ae kairua ae kabuakakaaki n te Baibara, titirakiniko aei, ‘I tau ni maroro nakoina ibukini kaetana ke e tau ni karaoia temanna?’ Ngkana ko tau ni buokia, kataia ni maroro ma ngaia ma te nimamannei. (Wareka I-Karatia 6:1.) Ma ko bae n noria ae ana motinnano anne bon tii te kawai ae kaokoro ae e aki boraoi ma are ko iangoia. Ngkana e riki anne, tai titirakinna ke n taetae n aki akaka ibukin ana motinnano. Karinea inaomatana ni karaoa ana motinnano i bon irouna, ao tai kabuakakaa.—IRom 14:2-4.

¹³ Iangoa te katoto aei: Ngkana ko nakon te kai n amwarake ma raoraom ko na taumatoaia bwa e na ootana naba te amwarake ae titeboo ma are ko ootanna? Ko na bon aki. Ko na boni karinea inaomatana n rinea oini kanana. E bon rinea kanana ae akea rotakim iai. Ao ko na bae n aki tangiria bwa e na rinea kanam are e tangiria raoraom ma ko na bon rineia. N aron anne, ti kona ni kaota karineaia tabemwaang ngkana ti kariaia bwa a na boni karaoi oin aia motinnano ao n aki imanonoia bwa a na ira ara iango.

14. Ko na kangaa ni boutokaa te katiteuanaaki ni karaoan am motinnano? (1 I-Korinto 8:12, 13)

¹⁴ Ngkana ko karaoi am motinnano i bon ibukim. Ko kona ni boutokaa te katiteuanaaki ngkana ko karaoa am kabanea n tamaroa n rarawa ni kaunia tabemwaang. (Wareka 1 I-Korinto 8:12, 13.) N tabetai ao ko kona n ataia ae am motinnano are ko nang karaoia e “kariaiakaki” ao ni butimwaeaki. Ma ngkana e na kauna tarim, e na “manena” ngkanne?d (1Kor. 10:23, 24) Ngkana e riki anne, e raoiroi riki bwa ko na iaiangoa aia namakin tabeman iai n onean mwin are ko na karaoa are ko bon tangiria. (IRom 15:1) Ma tiaki ae ti a tibwa tia n taekinna bwa a riai tabemwaang ni karinei ara motinnano i bon ibukira? Eng. A riai ni karinei ara motinnano n aron ae ti riai naba ni karinei aia motinnano. Ma ti riai naba n ururinga ana taeka n reirei te Baibara n I-Rom 12:18, ae kangai: “Karaoa [am] kabanea ni konaa ni karekea te rau ma aomata ni kabane.” Ngaia are ti bane ni karaoa are ti konaa ni kateimatoa iai te rau ma tabemwaang ao n rarawa ni kani kaunia.

15. A na kangaa unimwaane ni boutokaa te katiteuanaaki n te ekaretia? (1 I-Korinto 4:6)

¹⁵ A kaota karinean aia motinnano tabemwaang unimwaane. A boutokaa te katiteuanaaki n te ekaretia unimwaane ngkana a aki katei oin aia tua ao n aki “karakai baike a koreaki” n te Baibara. (Wareka 1 I-Korinto 4:6.) E nanonaki naba n aei bwa a aki riai n taekini bwaai aika aki boraoi ma ana taeka n reirei te Baibara ake a koreaki n ara boki. Irarikin anne, ngkana e bubutii buokana te Kristian temanna, a na taratara raoi unimwaane bwa a na aki riai n onimakini baike a tia n rinanoi ngkana a anga taeka n reirei. Ma a na kabotoa aia taeka n reirei i aon Ana Taeka te Atua.—Ita. 48:17, 18.

16. E na kangaa te unimwaane ni kona ni kaota karinean ana babaire te rabwata n unimwaane?

¹⁶ E kaotia naba te unimwaane bwa e karinei ana babaire te rabwata n unimwaane. N te tai are e a tia iai te rabwata n unimwaane n tataroa te taamnei ae raoiroi, e rinanoi ao e maiuakini kaetieti man te Baibara ao ni karaoa ana babaire, e riai te unimwaane ni boutokaa te babaire anne e ngae naba ngkana a bati aika aki rinea ana iango. (IEbe. 5:17) Irarikina, a taratara raoi unimwaane bwa a na aki manga karin riki baike a wareki irarikin are e a tia ni koreaki n te kaetieti. N te katoto, e na aki riai te unimwaane ni manga anaa te kibuntaeka teuana man ara boki ao ni kaangaraoia ma ana iango.

17. Ti na kangaa ni kakabwaiaaki ngkana ti karinei aia motinnano tabemwaang?

¹⁷ N aron ae ti a tia n reiakinna, ti bane ni kakaokoro. Iai oin ara iango ngaira n tatabemanira nako ao baike ti tatangiri. Ma bon te bwai ae raoiroi baika kaokoro akanne! Rikiara aika kakaokoro ao aroarora a katamaroa te ekaretia. Ngaia are n oneani mwin ae ti na kariaia kakaokorora bwa e na karika te iraraure i marenara, ti boutokaa te rau. Ti taratara raoi bwa ti na aki kaunia tabemwaang. Ti karinei aia motinnano tabemwaang ake a karaoi i bon ibukia. Ngkana ti karaoa anne, e na bon reke kaniwangara. Ti na boni karekea te kukurei ao te katiteuanaaki n te ekaretia.—TaiAre. 133:1; Mat. 5:9.