Teimatoa n Nakonako n te Onimaki

1. Bukin tera ngke e rau nanon te abotoro Bauro ngkana e ururing rikaaki n taraa maiuna?

E ATAIA te abotoro Bauro bwa i aoni kawaina ni kamateaki, ma e namakinna ae e rau nanona ni maiuna. Ngkana e ururing rikaaki, ao e kona ni kangai: “I a tia ni biri ni karokoa banen te kabobirimwaaka, ao I kakairi raoi n te onimaki ni Kristian.” (2Tim. 4:​6-8) E a tia Bauro ni karaoi ana motinnano ma te wanawana n ana mwakuri ni minita, ao e namakinna raoi ae e kukurei Iehova irouna. Ti tangiria naba ngaira ni karaoi motinnano aika raraoi ao ni karekea akoara iroun te Atua. Ti na kangaa ni karaoa anne?

2. Tera ae nanonaki n te nakonako n te onimaki?

² E taekina ae kangai Bauro ibukina ao ibukia Kristian aika kakaonimaki: “Ti nakonako n te onimaki, ao tiaki n ae noraki.” (2Kor. 5:7) Tera ae nanonna Bauro? N te Baibara, ao te taeka ae “nakonako” e kona n nanonaki iai n tabetai, aron te aomata n rinea maiuna. Ngkana e nakonako te aomata n ae noraki, e tii karaoi ana motinnano aika boto i aoni baike e nori, e ongo, ao n namakin. Ma ngkana e nakonako te aomata n te onimaki, e karaoi motinnano aika boto i aon onimakinan Iehova ae te Atua. E oti n ana mwakuri bwa e kakoauaa ae e na boni karekea kaniwangana te Atua, ao e na boni kakabwaiaaki ngkana e kakairi n ana taeka n reirei Iehova ake a kuneaki n Ana Taeka.​—TaiAre. 119:66; Ebera 11:6.

3. Baikara kakabwaia aika reke man te nakonako n te onimaki? (2 I-Korinto 4:18)

³ E koaua ae ti bane ni karaoi ara motinnano tabeua aika boto i aoni baike ti nori, ti ongo, ao n namakin. Ma ti na bae n reke n te kangaanga, ngkana ti tii iaiangoi baike ti nori ke n ongo ni karaoan ara motinnano i aoni baika kakawaki. Bukin tera? A kona ni mwamwanaira n tabetai baike ti nori ke n ongo. E ngae naba ngkana a aki ma ngkana ti nakonako n ae noraki, ti na bon rawa nakon nanon te Atua ke ana reirei ni kairiri. (TeMin. 11:9; Mat. 24:​37-39) Ma ngkana ti nakonako n te onimaki, ti na boni karaoi motinnano aika “e kukurei iai te Uea.” (IEbe. 5:10) E na bon anganira te raunnano ao te kukurei ni koaua te ongeaba n ana reirei ni kairiri te Atua. (TaiAre. 16:​8, 9; Ita. 48:​17, 18) Ao ngkana ti teimatoa n nakonako n te onimaki, ti na boni maiu n aki toki n te tai ae e na roko.​—Wareka 2 I-Korinto 4:18.

4. E na kangaa n ataia te aomata bwa e nakonako n te onimaki ke n ae noraki?

⁴ Ti na kangaa n ataia bwa ti nakonako n te onimaki ke n ae noraki? Ti riai ni bane n titirakinira aei: Tera ae kairira au motinnano? I kairiraki ni baika I tii kona n nori? Ke I kairiraki n ana taeka n reirei Iehova? Ti na maroroakinna bwa ti na kangaa n teimatoa n nakonako n te onimaki n itera aika tenua aika kakawaki aikai: n rinean ara mwakuri ni kareketianti, n rinean raora ni mare, ao ngkana ti anganaki te kaetieti man ana botaki Iehova. Ti na maroroakini bwaai aika ti riai n iaiangoi n itera aikai bwa ti aonga ni karaoi motinnano aika raoiroi.

NGKANA TI RINEA ARA MWAKURI NI KAREKETIANTI

5. Tera ae ti riai n iangoia ngkana ti rinea ara mwakuri ni kareketianti?

⁵ Ti bane n tangiria ni kani karekei oini kainnanora ma ara utu. (TeMin. 7:12; 1Tim. 5:8) Iai mwakuri ni kareketianti tabeua aika e bubura riki iai te boo. E kona iai te tia mwakuri ni kaaitarai ana kabanemwane ni katoabong ao e reke naba ana karinimwane. Ma mwakuri ake tabeua, e kona iai ni karekea te mwane ae tau tii ibukini kainnanoia ana utu te tia mwakuri, n aron te amwarake, aia auti, ao kunnikaia. N rinean ara mwakuri ni kareketianti, ti na boni bae n iangoia bwa mwaitira te mwane ae ti na karekea iai. Ngkana anne tii te bwai ae ti iangoia, ti a riki iai bwa te aomata ae nakonako n ae noraki.

6. Ti na kangaa n nakonako n te onimaki ngkana ti rinea ara mwakuri ni kareketianti? (Ebera 13:5)

⁶ Ngkana ti nakonako n te onimaki, ti na iangoia naba bwa tera aron rotakin ara iraorao ma Iehova n te mwakuri ni kareketianti. Ti kona n titirakinira aei: ‘E na kairai te mwakuri ni kareketianti anne bwa N na karaoi mwakuri aika e ribai Iehova?’ (TaeRab. 6:​16-19) ‘E na tuka au taromauri ao ni kararoaai ma au utu i nanon te tai ae maan?’ (IBir. 1:10) Ngkana eng te kaeka nakon titiraki akanne, e raoiroi riki bwa ko na aki butimwaeia, e ngae ngkana e kangaanga reken te mwakuri. Ibukina bwa ti nakonako n te onimaki, ti karaoi motinnano aika e oti iai bwa ti kakoauaa ae e na bon tabeakini kainnanora Iehova.​—Mat. 6:33; wareka Ebera 13:5.

7-8. E kangaa te tari te mwaane temanna i Amerika Maiaki n nakonako n te onimaki? (Nora naba te taamnei.)

⁷ Iangoa aron Javier,a ae te tari te mwaane i Amerika Maiaki are e nora kakawakin te nakonako n te onimaki. E taku: “I a tia ni kanoaa te booma ni bubutii ibukin te mwakuri ni kareketianti ae e na taboro iai boou ao a na reke baike I tangiri.” Ma iai nanon Javier ni kani bwaiania. E reitia n taku: “I tuangaki bwa N na kawara te manatia bwa N na maroro ibukin te mwakuri. Imwain te maroro, I tataroa ana ibuobuoki Iehova, bwa I kakoauaa ae e ataa te kabanea n tamaroa ibukiu. I tangiria n ririkirake n au mwakuri ni kareketianti aei, ma I aki tangiria ngkana e na tuka rokou n tiau n te onimaki.”

⁸ E taku Javier: “Ngke I maroro ma te manatia, ao e tuangai bwa N na mwamwakuri imwin te tai. I tuangnga ma te karinerine ae I aki kona ni karaoa anne ibukin au mwakuri ni minita.” E aki butimwaea te mwakuri anne Javier. Uoua te wiki imwina, e a moana ana bwaiania. Ao imwina riki n te ririki anne, e a reke ana mwakuri ni kareketianti ae itera n tai iai. E taku teuaei: “E ongo Iehova au tataro ao e katauraoa au mwakuri ni kareketianti ae tau ibukin au bwaiania. I rangi ni kukurei ngkai e a reke au mwakuri ni kareketianti ae I a kona ni kabanea riki iai au tai ni beku ibukin Iehova ao ibukia taari.”

9. Tera reireiam n te baere rinanona Trésor?

⁹ Tera arora ngkana ti a ataia ae ti aikoa nakonako n te onimaki n ara mwakuri ni kareketianti? Iangoa te baere rinanona Trésor, mai Congo. E taku teuaei: “E rangi n tikiraoi au mwakuri ni kareketianti are boou. E a raka riki iai boou nakon au mwakuri are mai mwaina ao I a karineaki riki iai.” Ma e a aki roroko n taromauri Trésor ibukina bwa e mwamwakuri imwin te tai. E kairoroaki naba bwa e na karabai taekani mwakuri ni babakanikawai. E kani kitana ana mwakuri Trésor ma e raraoma ngkana ai akea ana mwakuri. Tera ae buokia? E taku teuaei: “I buokaki n Abakuka 3:​17-19 bwa N na ataia ae e ngae ngkana e bua au kareketianti ma e na bon tabeakinai Iehova. Ngaia are I a butiaaina.” E kabwarabwaraa ni kangai: “A bati taani kammwakuri aika iangoia bwa e na kakeai bwaai ni kabane te aomata ibukin te mwakuri ae bubura iai te boo, n ikotaki naba ma ana utu ao baika e kakaraoi ibukin ana onimaki. I kukurei bwa I kamanoa au iraorao ma Iehova ao ma au utu. Teuana te ririki imwina, e buokai Iehova ni karekea au mwakuri ni kareketianti ae tau ibukini maiuu ao e reke iai au tai ae bati n te mwakuri ni Kristian. Ngkana ti moanibwaia Iehova, e kona n aki tau ara mwane n tabetai, ma e na bon tabeakinira.” Eng, ngkana ti onimakina ana taeka n reirei Iehova ao ana berita, ti na bon teimatoa n nakonako n te onimaki ao e na kakabwaiaira.

NGKANA TI RINEA BUURA NI MARE

10. Tera ae kona ni kairira bwa ti na nakonako n ae noraki ngkana ti rinea buura ni mare?

¹⁰ Te mare bon te bwaintangira mairoun Iehova, ao akea buren te kani mare. Ngkana e iangoa buuna ni mare te tari te aine, e bae n taraa aroaron te tari te mwaane, teina, taekana, arona ma te mwane, ao tabena n ana utu, n ikotaki naba ma arona ni kakukureia neiei.b A kakawaki baikai. Ma ngkana tii akanne baika e iaiangoi neiei, e a nakonako iai ngkanne n ae noraki.

11. Ti na kangaa n nakonako n te onimaki n rineani buura ni mare? (1 I-Korinto 7:39)

¹¹ E rangi ni kakatonga Iehova irouia taari aine ao mwaane ake a kakairi n ana taeka n reirei n rineani buuia ni mare! N te katoto, a taua i nanoia te reirei ni kaungaunga are a na tataninga n uaa e a tia ni bwakanako “[aia] bongi n roro n rikirake” imwaini moanakin te iraorao ni karekenano. (1Kor. 7:36) A iaiangoa temanna bwa e tau n reke bwa buuia tii ngkana iai irouna aroaro ake e taekin Iehova ae riai n iai iroun te buu te mwaane ae raoiroi ao te buu te aine ae raoiroi. (TaeRab. 31:​10-13, 26-28; IEbe. 5:33; 1Tim. 5:8) Ngkana iai ae e kaota nanona nakoia ae tiaki te tia Kakoaua, a onimakina te reirei ni kairiri are a na mare “tii i nanon te Uea,” n aron are taekinaki n 1 I-Korinto 7:39. (Warekia.) A teimatoa n nakonako n te onimaki, ibukina bwa a ataia ae e na teimatoa Iehova n angania baike a kainnanoi.​—TaiAre. 55:22.

12. Tera reireiam n ana katoto Rosa?

¹² Iangoa te baere rinanona Rosa, ae te bwaiania i Colombia. E aki toki ni kakaitiboo neiei ma te mwaane ae tiaki te tia Kakoaua n ana tabo ni mwakuri ae iai nanona iroun neiei. E anaaki naba nanon Rosa iroun teuaei. E taku neiei: “E taraa n rangi raoiroi te mwaane aei. E ibuobuoki n ana kaawa ao te aomata ae raoiroi aroarona. E anaaki nanou irouna bwa e rangi n tabeakinai. A bane n iai irouna aroaro ake I tangiri ibukin te buu te mwaane, ma bon tiaki te tia Kakoaua.” E reitia n taku neiei: “E kangaanga ae N na karautaeka nakoina ibukina bwa bon te bwai ae I tangiria. N te tai anne, I namakinna ae I a tiku n tii ngai ao I a tangiria ni kani mare ma e tuai man reke raou i nanon te onimaki.” Ma e aki tii kaatuua ana iango Rosa n te bwai ae kona n noria. E iaiangoia bwa e na tera aron rotakin ana iraorao ma Iehova n ana motinnano aei. E katoka reitakina ma te mwaane arei ao e teimatoa ni katabetabea n ana beku iroun Iehova. Tabeua te tai imwin anne, e a kaoaki nakon Te Kuura Ibukia Taan Uarongorongoa te Tautaeka n Uea ao e a beku ngkai bwa te bwaiania ae okoro. E taku Rosa: “E a tia Iehova n anganai te kukurei ae bati.” E ngae ngke e aki bebete te nakonako n te onimaki moarara riki ngkana e irekereke ma te bae e tangiria nanora, ma e na boni materaoi ara kakorakora.

NGKANA TI ANGANAKI TE KAETIETI MAN ANA BOTAKI IEHOVA

13. Tera ae kona ni kairira bwa ti na nakonako n ae noraki ngkana ti anganaki te kaetieti man ana botaki Iehova?

¹³ Ti aki toki ni karekei kaetieti man ana botaki Iehova, rinanoia unimwaane, te mataniwi ae mwamwananga, te aobiti n tararua, ke te Rabwata n Tautaeka, aika kairirira n ara taromauri. Ma tera arora ngkana ti aki raoi ota n tabetai ni bukin anganakira te kaetieti teuana? Ti kona n ae ti a tii taraa naba rotakibuakara n te kaetieti anne. Ti kona naba n tii kaatuua iangoan aki kororaoia taari mwaane ake a anga te kaetieti.

14. Tera ae e na buokira n nakonako ma te onimaki ngkana ti anganaki te kaetieti man ana botaki Iehova? (Ebera 13:17)

¹⁴ Ngkana ti nakonako n te onimaki, ti onimakinna ae e kairiri Iehova ao e atai baike ti rinanoi. Ibukin anne, ti waekoa n ongeaba ao ti karaoia ma te aroaro ae raoiroi. (Wareka Ebera 13:17.) Ti ataia ae ti boutokaa te katiteuanaaki n te ekaretia ngkana ti ongeaba. (IEbe. 4:​2, 3) E ngae ngke a aki kororaoi taari mwaane ake a kairiri ma ti onimakinna ae e na boni kakabwaiaira Iehova ngkana ti ongeaba. (1Tam. 15:22) E na boni kaetii bwaai aika riai ni kaetaki n taina ae riai.​—Mika 7:7.

15-16. Tera ae buoka te tari te mwaane bwa e na nakonako n te onimaki e ngae ngke e raraoma teutana n te kaetieti are e anganaki? (Nora naba te taamnei.)

¹⁵ Iangoa te rongorongo ae kaotaki iai te kakabwaia man te nakonako n te onimaki. E ngae ngke e rangi ni kakamanenaaki te taetae n Tibein i Peru, ma a bati kaain te auti aika taetae n oin aia taetae aika kakaokoro. Teuana mai buakona bon te taetae n Quechua. I nanon ririki aika bati, ao a kakaaeia aomata ake a taetae n Quechua n te aono anne, taari ake a kamanena te taetae anne. Ma a riki bitaki tabeua n aroni kawaraia aomata, ni kaineti ma iran nanon ana kaetieti te tautaeka. (IRom 13:1) Ibukini bitaki akanne, a raraoma tabeman bwa e na tuka te mwakuri n te aono anne ke e na aki. Ibukina bwa a iri nanoni bitaki aikai taari, e a kakabwaiaa Iehova aia kakorakora ao a kuneia aomata aika bati aika a taetae n Quechua.

¹⁶ Temanna i buakoia naake a raraoma, boni Kevin ae te unimwaane n te ekaretia ae kamanena te taetae n Quechua. E kabwarabwaraa ni kangai teuaei: “I iango ni kangai, ‘Ti na kangaa ngkai ni kakaaeia aomata ake a taetae n Quechua?’ ” Tera ae karaoia Kevin? E taku teuaei: “I iaiangoa te kibu are Taeka N Rabakau 3:5. Ao I iangoa taekani Mote. E kairiia tibun Iteraera ni kaotinakoia mai Aikubita nakon te tabo ae taraa n akea iai kawaia n te aro are a kai mwane irouia I-Aikubita. Ma e bon teimatoa n ongeaba, ao e kakabwaiaa Iehova ongeabana n te aro ae kamimi.” (TeOti. 14:​1, 2, 9-11, 21, 22) E tauraoi Kevin ni kaangaraoa ana mwakuri ni minita. Tera mwina? E taku teuaei: “I mimi n aron Iehova ni kakabwaiaira. Mai mwaina, ti riai n ririanna n te mwakuri ni minita ao n tabetai ti kunea tii temanna ke uoman te aomata ae taetae n Quechua. Ngkai ti a tii karaoi taabo ake a bati iai aomata aika taetae n Quechua. E a bati riki iai ara tai ni maroro, ni manga okiriia, ao n reirei n te Baibara. E a kekerake mwaitiia aika roko n taromauri.” Eng ngkana ti nakonako n te onimaki ti a kakabwaiaaki iroun Iehova n taai nako.

17. Tera reireiam n te kaongora aei?

¹⁷ Ti a tia ni maroroakina arora n teimatoa n nakonako n te onimaki n itera aika tenua aika kakawaki. Ma ti riai n teimatoa n nakonako n te onimaki n iterani maiura ni kabane, n aron rinean ara kaakibotu ao ngkana ti karaoi ara motinnano ibukin te reirei ke kaikawaaia natira. N aki ongeia bwa baikara motinnano aika ti na karaoi, ma ti riai ni kairiraki tiaki tii n te bae ti noria ma n ara iraorao naba ma Iehova, n ana taeka n reirei, ao n ana berita are e na tabeakinira. Ngkana ti karaoa anne, ti na boni kona n “nakonako . , . n aran Iehova ae Atuara n aki totoki.”​—Mika 4:5.