Aine Aika Kakaonimaki Aika Kristian, Bon Taan Taromauria Te Atua Aika Kakawaki
“E kewe te mataraoi, e kai bua te tamaroa; e na kamoamoaki te aine ae e maka Iawe.”—TAEKA N RABAKAU 31:30, BK.
1. Tera aron ana taratara Iehova ibukin te tikiraoi ni kabotauaki ma aia taratara kaain te aonnaba aei?
E RANGI ni kaatuuaki riki taraan tinanikun te aomata n te aonnaba aei, ao ai moara ra riki ni kaineti ma aine. Ma Iehova e tabeakina riki nanon te aomata, are te bwai ae e kona n riki n tamaroa riki ngkana e a tabe ni kara te aomata. (Taeka N Rabakau 16:31) Mangaia are e kaungaia aine te Baibara ni kangai: “Tiaki katamaroan tinanikumi, ae biran iran atumi, ao karinani bwaai aika koora ke te kunnikaia te kunnikai; ma aio katamaroami ae riai, te aomata ae raba ae bwain te nano, ae katamaroami ae aki kona ni mka, ae te nano ae nimamanei ae rau, ae kakawaki i matan te Atua.”—1 Betero 3:3, 4.
2, 3. A kanga aine ni kawaekoaa butin te rongorongo ae raoiroi n te moan tienture, ao e a kanga ni kaman taekinaki aei?
2 Te aroaro ae rangi n raoiroi anne, e kaotaki irouia aine aika mwaiti aika iai taekaia n te Baibara. N te moan tienture, ao tabeman irouia aine aikai, e reke te kakabwaia ae a na akoa Iesu ao ana abotoro. (Ruka 8:1-3) Imwina riki, aine ni Kristian aikai, a riki bwa taan tataekina te euangkerio aika ingainga nanoia iai; tabeman a anga aia boutoka ae kakawaki nakoia mwaane aika Kristian ake a taua te nakoa ni kairiri, n ikotaki naba ma te abotoro Bauro; ao tabeman a kaota nanoia ni kakairuaa n te aro are a kamwawa mwengaia ibukin bobotakin te ekaretia.
3 Kakoauan are e na kabonganaia aine Iehova n te aro ae kamimi ibukin kakororaoan ana kaantaninga, e a boni kaman taekinaki n te Baibara. N aron anne, e a kaman taekinna Ioera 2:28, 29 bwa mwaane ao aine aika kara ao aika ataei, e na reke irouia te taamnei are raoiroi ao a na buoka kabutan te rongorongo ae raoiroi ibukin te Tautaeka n Uea. E moa ni kakoroaki bukin te taetae ni burabeti anne ni Bentekota 33 C.E. (Mwakuri 2:1-4, 16-18) Tabeman aine aika rineaki iroun te taamnei, a anganaki bwaintangira aika kamimi n aron te kona n taetae ni burabeti. (Mwakuri 21:8, 9) Man ingaingan nanoia n aia mwakuri ni minita, te taanga n taamnei ae bubura ae kaainaki irouia taari aine aika kakaonimaki aikai, a kabirimwaakaa kabutan te waaki ni Kristian n te moan tienture. Ni koauana, tao 60 C.E., ao e koroboki te abotoro Bauro bwa te rongorongo ae raoiroi e a tia n “taekinaki i aonaba ni kabane aika i aani karawa.”—I-Korote 1:23.
A Kamoamoaki Ibukin Ninikoriaia, Ingaingannanoia ao Nanoia ni Kakairuaa
4. Bukin tera bwa e kakawaki iroun Bauro bwa e na kamoamoaia aine aika bati ake n te ekaretia ni Kristian n te moan tienture?
4 N te katoto, te abotoro Bauro, e ataa kakawakin te mwakuri ni minita are e karaoaki irouia tabeman aine, n ai aroia naba mataniwi aika Kristian ni boong aikai, ake a tarai aia mwakuri ni minita aine aika ingainga nanoia iai bwa a kakawaki. I buakoia aine ake e atong araia Bauro bon “Nei Terubaina ma Nei Terubota, ake a makuri i nanon te Uea,” ao “Nei Bereti are tangiraki, are kabatia ana makuri i nanon te Uea.” (I-Rom 16:12) E koroboki Bauro bwa Nei Euoria ma Nei Tuntuke a a tia ni ‘buokia n reirei te euangkerio.’ (I-Biribi 4:2, 3) Nei Beritikira n ikotaki ma buna are Akura, a mwakuri naba i rarikin Bauro. Ngaia ma Akura, a “kawene rio roroaia” ibukin Bauro, n te aro are e a kairaki iai Bauro bwa e na korea ae kangai: “Tiaki ti ngai, ma a bane naba aia ekaretia Tientaire ni katituaraoiia.”—I-Rom 16:3, 4; Mwakuri 18:2.
5, 6. N te aro raa ae e katea iai te banna ni katoto Nei Beritikira ibukia taari aine ni boong aikai?
5 Tera ae e karika ingaingannanon ma ninikorian Nei Beritikira? E kuneaki rongorongon anne ni Mwakuri 18:24-26, ike ti wareka iai taekan neiei ni boutokaa buna ibukin buokan Aboro, ae te aomata ae rabakau n taetae ae e na riai ni karerekei rongorongo aika boou ibukin te koaua. E teretere ngkanne bwa Nei Beritikira, e kakorakoraa n nenera ana Taeka te Atua ae raoiroi ao aia reirei abotoro. Ibukin anne, e karikirakei aroaro aika a karikia bwa te aine ae kakawaki i matan te Atua ao i matan buna ao e riki naba bwa kaain te moan ekaretia ae e rangi ni bongana. A kakawaki naba taari aine aika mwaiti aika mwakuri korakora ni boong aikai, ake a nanomwaaka n reiakina te Baibara ao ni karerekei naba marikeia n taamnei are e katauraoi Iehova rinanon “te touati ae kakaonimaki.”—Ruka 12:42.
6 Akura ma Nei Beritikira a rianako riki aroia ni kaota te nano ni kakairuaa. E mena Bauro ni mwengaia ngke a waakina aia bitineti ibukin karaoan auti aika umwa-n-rianna i Korinto. (Mwakuri 18:1-3) Ngke a mwaewe taanga aikai nako Ebeto ao imwina nako Rom, ao a teimatoa ni kaota te nano ni kakairuaa ni Kristian, ao a boni kamwawa naba mwengaia ibukin bobotakin te ekaretia. (Mwakuri 18:18, 19; 1 I-Korinto 16:8, 19) Nei Numba ma Nei Maria are tinan Ioane are arana teuana Mareko, a karaoa naba anne, ni kamwawa mwengaia ibukin bobotakin nako te ekaretia.—Mwakuri 12:12; I-Korote 4:15.
Te Bwai ae Kakawaki ni Boong Aikai
7, 8. Tera aroia aine aika Kristian aika mwaiti ni boong aikai, aika beku iroun Iehova, are a riai ni kamoamoaki iai, ao tera ae ti kona ni kakoauaa mai iai?
7 N aron ae oti n te moan tienture, taari aine aika Kristian aika kakaonimaki ni boong aikai, a karaoa ae kakawaki ni kaineti ma kakororaoan nanon ana kaantaninga te Atua, ao e a moamoa riki n te mwakuri n tataekina te euangkerio. Ao ai raoiroi ra rongorongoia aine aikai! Iangoa ana katoto Nei Gwen, are e kakaonimaki ni beku iroun Iehova ni karokoa matena n 2002 n te maan ae raka i aon 50 te ririki. E taku buun neiei: “E tanoata taekan Nei Gwen n ara kaawa ibukin arona n tataekina te euangkerio ma te ingaingannano. N ana iango neiei, iai irouia aomata nako te konaa ni butimwaea ana tangira ma ana berita nako Iehova. Arona ni kakaonimaki nakon te Atua ma ana botaki ao nakon ara utu, n ikotaki naba ma ana kaunganano ae tatangira ngkana a bwara nanora, a bane n tia n rangi ni boutokaai ma natira i nanoni maiura ni kabane aika kakukurei. Ti rangi n ururingnga e ngae ngke ai akea i rarikira.” E tekateka n taanga Nei Gwen ma buna n te maan ae 61 te ririki.
8 A mwaiti kurikuri aine aika Kristian aika a a tuai ni mareaki ao aika a tia, ake a beku bwa bwaiania ao mitinare, ao a rauaki nanoia ni bwaai aika reke irouia, ngkai a kabuta nako rongorongon te Tautaeka n Uea ni moa man kaawa aika bubura n toki n taabo aika a raroa kinokino ma te kaawa. (Mwakuri 1:8) A mwaiti aika a tia ni mwinibwaia taekan reken aia auti ke natiia bwa a aonga ni kabwanina riki aia tai ni beku iroun Iehova. Iai naba te koraki ake a karaoi mwakuri ni boutoka nakoia buia aika a riki bwa mataniwi aika mwamwananga, ao ngaa ma ngaa taari aine aika a beku n auti ni Beta-era ni katobibia te aonnaba. Akea te nanououa, bwa aine aika anga boni ngaiia aikai, boni ngaiia naba kaain te koraki “aika tatangiraki aika aia bwai botanaomata ni kabaneia,” ake a kaona ana auti Iehova n te mimitong.—Akai 2:7.
9, 10. A kanga kaain utu tabeua ni kaotiota aia kakaitau ibukin te katoto ae raoiroi are a karaoia buu aine aika Kristian ao tiina?
9 Ni koauana, a mwaiti taari aine ni Kristian aika iai tabeia n aia utu ake a na riai n tabeakin, ma e ngae n anne ao a boni moanibwaia te Tautaeka n Uea. (Mataio 6:33) E taku te tari te aine ae tuai n iein ae bwaiania: “Teimatoan tinau n ana onimaki ae nene ao ana katoto ae raoiroi, e a buokai bwa N na riki bwa te bwaiania ae I kabwanina au tai. Ni koauana, boni ngaia naba temanna toau ni bwaiania ae te kabanea n raoiroi.” E taku te buu te mwaane ibukin buna, ae niman natina aine aika ikawai: “E a bon ititiaki naba mwengara n taai nako ao n taraaraoi. E aki kabatiai bwain te auti Nei Bonnie bwa e aki mangaongao nanona ao e bebete te mwakuri iai, bwa ti aonga ni kona ni kaatuui riki ara tai i aoni bwaai n taamnei. Ana ibuobuoki ibukin tararuan ma kawakinan ara tianti, e karekea angau bwa N na mwakuri n itera n tai i nanon 32 te ririki, n te aro are I a kona ni kabanea riki au tai ma au utu ao bwaai n taamnei. E reireiia naba natira kakawakin te mwakuri korakora. I bon riai ni kamoamoaa raou aei.” Ni boong aikai, a uaia te taanga aei ni mwakuri ni kautun aia botaki Ana tia Kakoaua Iehova.
10 E korea ae kangai te bu te mwaane ibukin buna ae a ikawai natina: “Aroaron Nei Susan aika I rangi n tatangiri riki, bon korakoran ana tangira ibukin te Atua ao aomata, n ikotaki naba ma ana atataiaomata, ana nanoanga ao ana kakaonimaki. E aki toki n iaiangoia neiei bwa e bon tau Iehova n anganaki ara kabanea n raoiroi, ae taekan te reirei are e maiuakinna ngkai te tia beku ngaia ibukin te Atua ao ngkai te tina ngaia.” Man ana boutoka neiei, ao e a tia teuare buuna, ni kona ni butimwaei mwiokoana tabeua i nanon te ekaretia, n ikotaki naba ma rikina n unimwaane, te bwaiania, ao te bonomwi ibukin te mataniwi ae mwamwananga, ao ai kaain te Hospital Liaison Committee. Ai kakawaki ra aine aikai irouia buia, raao ni Kristian, ao ai moara ra riki iroun Iehova!—Taeka N Rabakau 31:28, 30.
Aine Aika Bongana Aika Akea Buia
11. (a) E a kanga Iehova n tia ni kaota tabeakinaia aine aika kakaonimaki ao riki aine aika a tia ni mate buia? (b) Tera ae a kona ni kakoauaa aine aika Kristian aika a tia ni mate buia ao tabeman riki aine ni Kristian aika kakaonimaki, ake ai akea buia?
11 E aki toki Iehova ni kaotiota tabeakinan mweeraoia aine aika a a tia ni mate buia. (Te Tua-Kaua 27:19; Taian Areru 68:5; Itaia 10:1, 2) E tuai ma ni bitaki arona anne. E teimatoa n rangi n tabeakinia tiaki tii aine aika a a tia ni mate buia ma bon aine naba aika kaikawaia natiia n tii ngaiia, n ikotaki naba ma aine aika a motinnanoia bwa a na tiku n aki iein ke a tuai n reke toaia ae te Kristian ae a na mare ma ngaia. (Maraki 3:6; Iakobo 1:27) Ngkana temanna naba ngkoe i buakoia te koraki ake a kakaonimaki ni beku iroun Iehova n akea ana boutoka kaainnabam ae te Kristian, ko kona ngkanne ni kakoauaa bwa ko boni kakawaki naba i matan te Atua.
12. (a) A kanga taari aine tabeman aika Kristian ni kaotiota aia kakaonimaki nakon Iehova? (b) A nanomwaaka tarira tabeman i aan aekaki n namakin raa?
12 Iangoa te katoto aei, iangoia tarira ni Kristian aika aine ake a tuai ni mare ibukina bwa a kakaonimaki n aantaeka nakon ana reirei Iehova ibukin te mareaki “ti i nanon te Uea.” (1 I-Korinto 7:39; Taeka N Rabakau 3:1) E karau nanoia ana Taeka te Atua ae kangai: “Ane Ko na kaotiko [Iehova] nakon ane atataiaomata ba Ko atataiaomata naba.” (2 Tamuera 22:26) Ma, irouia aika mwaiti i buakoia, te tiku n aki iein bon te kataaki naba. E taku te tari te aine temanna: “I motika nanou bwa N na mareaki tii i nanon te Uea, ma I korakai n tang n taai tabetai ngkana I noria raoraou bwa a mareaki ma Kristian mwaane aika raraoi aroaroia, ao ngai ae I bon tiku naba n tii ngai.” E taku naba temanna te tari te aine: “I a tia ni beku ibukin Iehova i nanon 25 te ririki. I kananomatoai bwa N na teimatoa ni kakaonimaki nakoina, ma n taai aika mwaiti e aki toki ni karawawataa nanou namakinan ae ai bon tii ngangai nako naba.” E a manga reitia n taku: “A kainnanoa te kaunganano ae korakora taari aine aika ai arou.” Ti na kanga ni buokiia te koraki aika kakaonimaki aikai?
13. (a) Tera reireiara ae reke man te katoto are e kateaki irouia te koraki ake a nanako ni kawara natin Iebeta te aine? (b) Baikara riki aanga aika ti kona ni kaota iai tabeakinaia taari aine aika a aki iein n ara ekaretia?
13 E noraki te anga teuana n te katoto nikawai. Ngke e kariaia bwa e na aki iein natin Iebeta, ao a ataia aomata bwa e a kareana iai maiuna neiei. Tera te mwakuri are e karaoaki ibukin kaungakina? “A nanako ainen Iteraera n te ririki ae koraki ni kamoamoa neiere natin Iebeta are te I-Kireata abong n ririki nako.” (Tani Motiki-Taeka 11:30-40) N aron anne, ti riai naba ngaira ni kamoamoaia aine aika a aki iein, aika a kakaonimaki n aantaeka nakon ana tua te Atua, ma nanoia ni koaua.a Tera riki te anga teuana ae ti kona ni kaota iai tabeakinaia? Ti kona n onnonia Iehova n ara tataro bwa e na boutokaia taari aine aika raraoi ma ni kakaonimaki aikai, bwa a na teimatoa ni kakaonimaki n aia beku. A bon tau ni kabebeteaki nanoia man tuatuangaki ae a rangi n tatangiraki ao a rangi ni kakawaki iroun Iehova ao te ekaretia ni Kristian ae bwanin.—Taian Areru 37:28.
Aroia Kaaro Aika Akea Buia ni Kona n Tokanikai
14, 15. (a) Bukin tera bwa tiina aika Kristian aika tii ngaiia n aia utu, a riai ni wetea Iehova ibukin buokaia? (b) A na kanga kaaro aika tii ngaiia n aia utu, ni kaboraoa aia mwakuri ma bwaai ake a tatataroi?
14 Aine aika Kristian ake tii ngaiia kaaro n aia utu, a kaaitara naba ma kangaanga aika bati. Ma a kona ni kawara Iehova ibukin buokaia ni kaikawaiia natiia, n aron ae boraoi ma ana reirei nako te Baibara. Ni koauana, ngkana ngkoe te karo ae tii temanna n am utu, ko aki kona n riki bwa te tama ao te tina n aanga nako. Ma e ngae n anne, e na buokiko Iehova n tobwai tabem nako aika bati ngkana ko bubutiia ma te onimaki. Ibukin kabwarabwarana: Iangoia bwa aongkoa ko na uoti bwaketi aika onrake n te ran, man te mwanibwa ae raroa man mwengam. Ko na kakorakorako n uraki ran e ngae ngke iai am bwam ae kona ni katiia te ran rinanon te ooti? Tiaki ngaia anne! N aron naba anne, tai kataia n uouota te rawawatannano n tii ngkoe ngkana ko boni kona ni butiia Iehova bwa e na buokiko. Ni koauana, e kaoko bwa ko na weteia. E taku Taian Areru 68:19: “E na karaoiroaki te Uea ae uouoti uotara n te bong ae koraki.” N aron naba anne, e kaoko te 1 Betero 5:7 bwa ko na katuka tabeaiangam i aon Iehova, kioina ngkai ‘E mumutiakiniko.’ Mangaia are ngkana ko karawawataki n taiani kangaanga ma tabeaianga aika bati, kabebeteko iroun Tamam are i karawa rinanon karaoan anne “n aki toki.”—1 I-Tetaronike 5:17; Taian Areru 18:6; 55:22.
15 N te katoto, ngkana ngkoe te tina n te utu, ao akea te nanououa bwa ko na boni bae n raraoma ibukin te katikitiki nakoia natim mairouia tabonroroia ke ni kataakin aia onimaki aika a kona ni kaaitara ma ngaai. (1 I-Korinto 15:33) Aikai bon bwaai aika riai ni karika raraomam. Ma a kona naba ni mwaneweaki n am tataro. Ni koauana, bukin tera bwa ko aki tataroi bwaai aikai ma natim imwain nakoia ni kaea aia kuura n reirei, tao imwin karaoan te kibu ibukin te bong ma ngaiia? E kona ni korakora aron rotakin aia iango ataei n taian tataro aika kaineti ma kangaanga aika nako man te nano. Ma ae moamoa riki, ngkana ko kakorakorako ni karina ana Taeka Iehova i nanoia natim ma te taotaonakinnano, ko kauka iai te kawai ibukin buokam iroun Iehova. (Te Tua-Kaua 6:6, 7; Taeka N Rabakau 22:6) Uringnga bwa “a memena matan Iehova i aoia akana raoiroi ni kan akoiia, ao a uki taningana nakon aia wewete.”—1 Betero 3:12; I-Biribi 4:6, 7.
16, 17. (a) Tera ae e taekinna temanna te nati te mwaane ibukin ana tangira tinana are e kaotiotia? (b) E a kanga anuan te tina aei n te itera n taamnei, n riinga nanoia natina?
16 Iangoa ana banna ni katoto Nei Olivia, ae onoman natina. E kitanaki neiei iroun buna ae tiaki kaain te onimaki, imwin bungian natiia are te bina, ma e ngae n anne ao e a tia neiei n uota uotana are kataneiakiia natina i nanoni kawain te Atua. Natin Olivia are Darren, ae ai 31 ngkai ana ririki, e a beku bwa te unimwaane n te ekaretia ao e bwaiania naba, ao ai bon tibwa 5 ana ririki ngke a kitanaki iroun tamaia iai. E a manga kauataoaki riki raraoman neiei, ngke e a manga ituaki Darren n te aoraki ae kakaiaki ao are e bon teimatoa naba ngkai n ituaki iai. E koroboki Darren ni kaineti ma ana bongi n ataei ni kangai: “I teimatoa n uringa te tai are I tetekateka iai n te oo-n-aoraki ni kakariariaa rokon Tinau. E na bae n tekateka i rarikiu ma ni wareka te Baibara nakoiu ni katoa bong. Imwina, e a manga anenea kunan te Tautaeka n Uea ae ‘Ti Kaitauko Iehova.’b Anne te kuna ae mamate nanou iai ma ngkekei ni karokoa ngkai.”
17 Onimakinan ao tangiran Iehova iroun Nei Olivia, e kairia bwa e na tokanikai i aon tabena ngkai tii ngaia te karo n ana utu. (Taeka N Rabakau 3:5, 6) Aroarona ae raoiroi, e kaotaki n tiana are e kateia nakoia natina. E taku Darren: “E aki toki Tinara ni kaungaira bwa ti na uaiakina te mwakuri ni minita are ti na kabwanina ara tai iai. N tokina, a karaoa te mwakuri ni minita ae a kabwanina aia tai iai aman mai buakoia mwaneu, ao n ikotaki naba ma ngai. Ma e aki kamoamoa ibukin anne tinara nakoia tabemwaang. I kakorakorai ni kataia bwa N na katotonga anuana ae raoiroi.” E koaua, bwa a aki kona ataei ni kabane n rikirake bwa taani beku ibukin te Atua n aron natin Nei Olivia. Ma ngkana e kakorakoraa te tina ni maiuakina ana reirei te Baibara, e na boni kakoauaa ngkanne bwa e na reke irouna ana kairiri ao ana boutoka ae tatangira Iehova.—Taian Areru 32:8.
18. Ti na kanga ni kaotia bwa a kakawaki iroura bwaai ake e katauraoi Iehova rinanon te ekaretia ni Kristian?
18 Angiin ana boutoka te Atua, e katauraoaki rinanon te ekaretia ni Kristian, are e kaineti ma te kaetieti ibukin te amwarake n taamnei ae katoa tai, te botaki n itaritari ni Kristian, ao “bwaai n tituaraoi aika mwaane” aika ikawai n te itera n taamnei. (I-Ebeto 4:8, NW) Unimwaane aika kakaonimaki, a mwakuri korakora ni karikirakeia kaain te ekaretia, ni mumutiakina riki kainnanoia “akana a mate tamaia ma aine aika a mate buia, ngkai a rawawata.” (Iakobo 1:27) Mangaia are kaaniko ma ana aomata te Atua, ao tai kakaokoroko.—Taeka N Rabakau 18:1; I-Rom 14:7.
Tamaroan te Aantaeka
19. Bukin tera bwa ana aantaeka te bu te aine nakon buna, e aki nanonaki iai bwa e mangori, ao tera ana katoto te Baibara ae boutokaa te itera aei?
19 E karikaki te aine iroun Iehova bwa te tia ibuobuoki nakon te mwane. (Karikani Bwaai 2:18) Mangaia are ana aantaeka te bu te aine nakoni buna, e aki nanonaki iai bwa e mangori. Ma e karekea kamoamoana te aine, ngkana e kariaia bwa e na kabonganai bwaai n tituaraoi aika bati ake irouna ao ana tarena ni kaineti ma nanon te Atua. E kabwarabwaraki n Taeka N Rabakau mwakorona 31 taekan mwakuri aika kakaokoro ibukin te bu te aine ae rabakau i aon Iteraera ngkoa. E buokiia aika kainnano, e uniki kurebe ao e kabooa abana. Eng, “e onimakinna nanoni buna, ao a na bon rereke nako naba ana bwai.”—Kibuna 11, 16, 20.
20. (a) E na kanga te aine ae te Kristian ni kamanenai ana konabwai nako ke bwaai n tituaraoi ake a reke mairoun te Atua? (b) Baikara aroaro aika raraoi ake e kaotioti Nei Etita, ao e a kanga ngkanne Iehova ni kona ni kabongana neiei ibukin anne?
20 Te aine ae nanorinano, ao ae mamaaka te Atua, e aki uaiakina kan rietatana riki nakoni buna ke ni kaiangatoa ma ngaia. (Taeka N Rabakau 16:18) E aki uaiakina kani kakoroan nanona rinanon mwakuri aika irekereke ma te waaki n te aonnaba aei, ma e kabonganai bwaai n tituaraoi ake a reke irouna mairoun te Atua ibukin karekean kabwaiaia tabemwaang, ana utu, raona ni Kristian, kaain rarikina ao ae moamoa riki bon Iehova. (I-Karatia 6:10; Tito 2:3-5) Iangoa ana katoto te Uea n Aine are Etita, are e taekinaki n te Baibara. E ngae ngke e botonnaine, ma e bon nanorinano naba ao e aantaeka. (Etita 2:13, 15) Ngke e a mareaki, ao e a kaotiota riki ana karinerine ae bati nakoni buna are te Uea ae Aatueruti, ao e aki katotonga aron moani bun te uea aei are Nei Watiti. (Etita 1:10-12; 2:16, 17) E aantaeka naba Nei Etita nakon ai mwaanena ae ikawai riki nakoina ae Moretekai, ni bwaai aika riai, e ngae ngke e a tia n riki bwa te uea n aine. Ma e aki kaingingaki man arona n taamnei! E ninikoria ni kaota Aman, ae te mwaane ae korakora ao n iowawa, are e iangoa kamaunan mataia I-Iutaia. E kabongana Etita Iehova n te aro ae korakora ibukin kamaiuaia ana aomata.—Etita 3:8–4:17; 7:1-10; 9:13.
21. E na kanga te aine ae te Kristian n rikirake riki ni kakawaki i matan Iehova?
21 E mataata bwa n taai ake ngkoa ao ni boong aikai, a a tia aine aika tangira te Atua ni kaotiota te nano ni karinerine ae onoti nakon Iehova ao taromauriana. Mangaia are a kakawaki i matan Iehova aine aika mamaakua. Taari aine aika Kristian, kariaia Iehova rinanon taamneina bwa e na katamaroako bwa kanga “te mangko” ae tangiraki are “e tae nangina nakoni makuri aika raraoi ni kabane.” (2 Timoteo 2:21; I-Rom 12:2) E taku ana Taeka te Atua ni kaineti ma taan taromauri aika kakawaki aikai: “Anganna uaani baina; ao ke a kamoamoa neiei ana makuri i nanoni mataroan te kawa.” (Taeka N Rabakau 31:31) E bia riki ni koaua anne iroumi n tatabemaningkami.
[Kabwarabwara ae nano]
a Nora Te Taua-n-Tantani n te taetae n Ingiriti ae bwain Maati 15 2002, iteraniba 26-8, ibukin arora ae ti kona iai ni kamoamoaia.
b Te anene ae nambwana 94 n te boki ae Anene ni Kamoamoa Iehova, are e boretiaki irouia Ana tia Kakoaua Iehova.
Ko Uringnga?
• A kanga tabeman aine aika Kristian n te moan tienture ni kaotia n aia mwakuri bwa a kakawaki i matan Iehova?
• A kanga taari aine aika mwaiti n ara tai aikai, ni karikiia bwa aomata aika kakawaki i matan te Atua?
• Baikara ana aanga Iehova ni boutokaia tiina aika tii ngaiia n aia utu ao taari aine aika akea buuia?
• E na kanga te aine ni kona ni kaotiota nanona ni koaua ni karinea te babaire ae kaineti ma te aro ni kairiri?
[Te Bwaoki n te iteraniba]
KATOTO AIKA KONA N URURINGAKI
Kam tangiria n iaiangoi tabeua riki aia katoto aine aika kakaonimaki ake a mwaneweaki taekaia n te Baibara? Ngkana ngaia anne, ao taiaoka ni wareki kiibu aika taekinaki i nano. Ngkana ko kananoa iangoan temanna ma temanna ake a taekinaki iai, ao kataia n iangoi raoi reirei ake ko kona ni kabonganai ni maium.—I-Rom 15:4.
◆ Tara: Karikani Bwaai 12:1, 5; 13:18a; 21:9-12; 1 Betero 3:5, 6.
◆ Ainen Iteraera aika akoi: Te Otinako 35:5, 22, 25, 26; 36:3-7; Ruka 21:1-4.
◆ Tebora: Taani Motiki-Taeka 4:1–5:31.
◆ Ruta: Ruta 1:4, 5, 16, 17; 2:2, 3, 11-13; 4:15.
◆ Ainen Tunem: 2 Uea 4:8-37.
◆ Te aine ae te I-Kanaan: Mataio 15:22-28.
◆ Mareta ao Maria: Mareko 14:3-9; Ruka 10:38-42; Ioane 11:17-29; 12:1-8.
◆ Tabita: Mwakuri 9:36-41.
◆ Natin Biribo aika aman aine: Mwakuri 21:9.
◆ Nei Boibe: I-Rom 16:1, 2.
[Taamnei n iteraniba 15]
Ko kakamoamoaia taari aine aika tuai mareaki ake a kakaonimaki n aantaeka n ana tua te Atua?
[Taamnei n iteraniba 16]
Baikara bubutii aika okoro aika a kona n taekinaki n te tataro imwain ae a na mwananga nako ataei ni kaea aia kuura n reirei?