Tera Bukina Ngkai E Kamaunaki Te Waaki N Te Aonnaba Ngkoa?
TE IEKA ae kabutaa te aonnaba ngkoa bon tiaki tii te kabuanibwai ae manennanti rikina, ma bon te motikitaeka mairoun te Atua. A bon anganaki moa aomata taeka ni kauring, ma angiia a aki kani bwerengaki iai. Bukin tera? E kabwarabwaraa Iesu ni kangai: “Ba aron te aba ni boong ake i mwain te ieka ngke a amamarake ma ni momoi, ma n iein, ma n anganga te aba nakon te iein ni karokoa te bong are e rin iai Noa i nanon te ake, ao a aki ata te ieka ngke e tuai n roko n uotiia nako aomata ni kabaneia.”—Mataio 24:38, 39.
Te Botannaomata ae Wanawana
Iai tabeua aaro ake a kakabwaiaki riki iai te botannaomata ake imwain te Ieka, ni kabotauaki ma ngaira n taai aikai. N te katoto teuana, tii teuana aia taetae aomata nako n te tai arei. (Karikani Bwaai 11:1) Aio e bae ni buoka te rikirake ni kaineti ma katei aika raraoi ao rabakaun te aonnaba, bwa bwaai aikai a kainnanoa ae a na uaia ni mwakuri aomata aika mwaiti aika iai rabakauia aika kakaokoro nako. Ao n te tai arei e rangi ananau maiuia angiia aomata, mangaia are a a kona ni kabatiaa rabakauia i nanon tienture aika mwaiti.
A taku aomata tabeman bwa e aki rangi n ananau maiuia aomata n te tai arei, bwa ngke e taekina mwaitin aia ririki ni maiu aomata te Baibara, ao e aki nanonaki iai ririki ni koaua ma bon tii taian namwakaina. E koaua anne? Iangoa taekan Maararera. E taku te Baibara: “Ngke onongaun ma nima ririki ana ririki Maararera, ao e karika Iareta. . . . ao ana bong Maararera ni bane wanibubua ao ruangaun ma nima ririki: ao e mate.” (Karikani Bwaai 5:15-17) Ngkana e koaua bwa teuana te ririki e tii tei ibukin teuana te namakaina ao ngkanne Maararera e karika natina ngke ai tibwa nimaua ana ririki ni maiu! Ma tiaki ngaia anne, bwa marurungia aomata n taai akanne e kaan ma te marurung ae kororaoi are e reke iroun te moan aomata are Atam. E boni koaua bwa a maiu i nanon tienture aika bati. Ma tera aron rikirakeia?
Tabeua te tienture imwain te Ieka, e a tia n rangi n rikirake mwaitiia kaain te aonnaba n te aro are natin Atam are Kain e a kona ni katea te kaawa ae bubura are e aranna bwa Enoka. (Karikani Bwaai 4:17) I nanon tienture ake imwain te Ieka e a rikirake rabakauia aomata ni karaobwai. Iai taabo ni karaobwai ake e kabonganaki iai te biti ni karaoi “bwaai ni mwakuri aika kakang aika burati ma biiti ni kabane.” (Karikani Bwaai 4:22) Akea te nanououa bwa bwaai ni mwakuri aikai a kabonganaki ibukin te kateitei, te mwakuri ni kabenta, te karao kunnikai, ao ai te ununiki. Rabakau aikai a bane n taekinaki n rongorongoia te koraki ake a moan kaaina te aonnaba.
Kabatiaan te rabakau man te roro teuana nakon teuana e buokia aomata ni karikirakea aia atatai i aon kabonganan te biti ni karaobwai, te ununiki, kawakinaia ao kabonganaia tiibu ao kao, te koro rongorongo, ao ai rabakau nako n aron te koro banna ao te anene. N aron anne, e taekinaki bwa Iubara bon te aomata ae “tamaia akana katangitanga te aabi ma te kaibaba ni kabaneia.” (Karikani Bwaai 4:21) E rangi ni korakora rikiraken rabakaun te botannaomata. Ma e ngae n anne, e a tii rina naba n roko tokin bwaai ni kabane. Tera ae e riki iai?
Tera ae E Aki Nakoraoi?
E ngae ngke iai kakabwaiaia te botannaomata ni bwaai aika mwaiti imwain te Ieka, ma e a kaman aki raoiroi moan rikiia. Atam are e riki mairouna te botannaomata, bon te tia karitei nakon te Atua. Kain are teuare e katea te moan kaawa, e kamatea tarina. E aki kamimi ngkanne, bwa imwin Atam, te buakaka are e reke mairouna e a rikirake ma ni kabatiaaki riki, man te roro teuana nakon teuana!—I-Rom 5:12.
Ngke e a tabe n rikirake te kangaanga, e a baireia Iehova bwa e nang tii kariaia waakinana i nanon 120 riki te ririki. (Karikani Bwaai 6:3) E taku te Baibara: “Aia buakaka aomata ba a ababaki i aonaba, ao ba ti te buakaka nako naba iangoan aia taeka nanoia. . . . Ao a buta aonaba n te tiritiri.”—Karikani Bwaai 6:5, 11.
Imwin tabeua te tai e a tuangaki Noa bwa e nang kamaunaia aomata nako te Atua n te ieka. (Karikani Bwaai 6:13, 17) E ngae ngke e a riki Noa iai bwa “te tia taekina te raoiroi,” ma e kangaanga irouia aomata bwa a na kakoaua bwa a na bane ni kamaunaki bwaai ni kabane aika a kona n nori. (2 Betero 2:5) Tii waniman aomata ake a tabeakina te rongorongo anne ma ni kamaiuaki mai iai. (1 Betero 3:20) Bukin tera bwa e kakawaki aei nakoira ni boong aikai?
Tera Nanona Ibukira?
Ai aron ana tai Noa ara tai aikai. Ti aki toki n ongora taekan mwakuri n iowawa aika rangi ni kakamaku, waakinan te buaka ibukin tiringakia te reeti n aomata teuana iroun te reeti n aomata teuana, tiringaia aomata aika mwaiti iroun te aomata ma te katii n akea bukina ae ataaki, ao kaminonanon te rikirake ni kaineti ma te boo n un n te utu n taai aikai. E a manga buta nako ngkai te tiritiri, ao n arona rimoa e a manga katanoataki naba bwa e nang roko te motikitaeka i aon te aonnaba ae ngkai. E taku Iesu bwa boni Ngaia ae e na roko bwa te tia Moti ae rineaki iroun te Atua, ao e na karaureia aomata iai n aron te tia kawakin tiibu ngkana e karaureia tiibu ma kooti. E taku Iesu bwa te koraki aika a kuneaki iai bwa a buakaka, a na “nakon reken te kai are aki toki.” (Mataio 25:31-33, 46) Ma e taku te Baibara bwa n te tai anne a na kamaiuaki aomata aika mirion ma mirion mwaitiia are te koraki ae uanao aika a taromauria te Atua ae tii ngaia ae koaua. N te aonnaba ae na roko, te koraki aei a nang kukurei ni maiu ma te rau ao te mweeraoi ae e tuai man noraki mai mwaina.—Mika 4:3, 4; Te Kaotioti 7:9-17.
A mwaiti ake a kakanikoi ana taeka te Baibara aikai, n ikotaki ma ana taeka nako ni kauring ibukin te motikitaeka are e na kakoaua ana taeka te Baibara aikai. E kabwarabwaraa te abotoro Betero bwa a rawa ni butimwaei bwaai ni kakoaua taani kakaniko aikai, ngke e korea ae kangai: “Ni bong aika kaitira, ao a na kaoti aomata aika tani kakaniko . . . ao a na kangai: ‘E nga Teuare e taekinaki ba e na roko? . . . A baka n aki ataia ba iai ngkoa karawa, ao iai naba aonaba are e karikaki man te ran ao n te ran n ana taeka te Atua, ao e kamaunaki naba aon te aba ngkekei ngke e iekaki n te ran. Ma a kawakinaki naba n ana taeka te Atua karawa ma aonaba aika ngkai, ba a na kabuokaki n te ai n te bongi ni motikitaeka, are a na kabureaki ma ni kamaunaki iai te koraki aika a rawa nakon te Atua.”—2 Betero 3:3-7, BK.
N aron are e a kamani taetae ni burabetinaki iroun Iesu, a ingainga nanoia aomata aika ongeaba irouna ngkai, n tataekina te taeka ni kauring ibukin te motikitaeka ae nang roko, ao te rongorongo ae raoiroi ibukin te rau ae na reke imwina. (Mataio 24:14) E aki riai ni kakeaaki bongan te kauring aei. E na boni kakoroa bukin ana berita te Atua ae Moan te Mwaka.
Te Maiu n te Tai ae na Roko n te Aonnaba
Tera ae e kona ni kaantaningaia te botannaomata kioina ngkai e nang korakora aron bitakin te aonnaba aei? E berita ni kangai Iesu n ana moan taeka n ana Kabwarabwara i aon te Maunga ae tanoata taekana: “A a kabaia akana nimamanei, ba a na abana te aba.” Ao imwina e reireinia taan rimwina bwa a na tataro nakon te Atua ni kangai: “E na tauaki am taeka i aonaba, n ai aron tauana i karawa.” (Mataio 5:5; 6:10) Eng, e reirei Iesu bwa n te tai ae na roko e na iai te maiu ae moan te raoiroi n te aonnaba aei ibukia aomata aika kakaonimaki. E taekina te maiu anne Iesu bwa “te maiu ae e bou.”—Mataio 19:28, BK.
Mangaia are, ngkana ko kaantaningaa naba te tai ae na roko, tai kariaia taani kakaniko bwa a na kananououako ibukin ana taeka ni kauring te Atua. E koaua bwa e a rangi ni maan te waaki n te aonnaba ae ngkai ao n taraana e na bon teimatoa. Ma ti aki riai n onimakinna. E a tia ni motikaki taekan ana waaki te botannaomata ae ngkai. Karekea te kaunganano man ana taeka te abotoro Betero ngke e kabanea ana reta ni kangai:
“Ma ngaia aei, ngkai a nangi bane ni waanako bwaai ni kabane n te aro aei, ao aro ra aromi aika riai ba kam na maeka n itiaki ma n tangira te Atua, ni kaantaninga rokon ana bong te Atua . . . ngkai kam kaantaningai baikai, ao kam na kakorakoraingkami ba kam aonga n noraki ba kam raoi, ao akea baarekami, ao akea ae kam konaki ni kabuakakaki i matana iai.. . . Kam na riki rake n te akoi ao n atakin ara Uea ao ara tia Kamaiu are Iesu Kristo.” (2 Betero 3:11, 12, 14, 18) Mangaia are karekea reireiam man are e riki n ana bong Noa. Kaaniko ma te Atua. Karikirakea am atatai ibukin Iesu Kristo. Karikirakea tangiran te Atua iroum ao riiki bwa temanna i buakoia te koraki aika mirion ma mirion mwaitiia aika a rinea te kamaiuaki man tokin te waaki n te aonnaba ae ngkai, nakon te aonnaba ae rau ae e na roko.
[Taamnei n iteraniba 5]
Te karaobwai man te biti e ataaki imwain te Ieka
[Taamnei n iteraniba 7]
Iai te kaantaninga ae moan te raoiroi ibukin te tai ae na roko